ceesid

m.l la-mid: cayd.

f.mg1 (-say, -stay) Ka c.: qof xurmayn, weynayn.

v. respect, honor

(fal) «ka » xishood aad u badan iyo dulqaad. muuji. Ma ceese, waa la cayriyaa; ma cabsadena waa la dilaa.

cees: (fal) «u» cid kaa yar ama kaa itaal naqan, u naxariiso; u tudh.

cees -ka: (magac, lab, keli) xishood iyo sarriigasho; xurmo iyo weynayn.

cees -ka: (magac, lab, keli) «u ~» cid itaal naqan ama carruur ah, u tudhid ama u naxariisasho.

a: cis ~ cisee

de: respect, honor

lx: cees

pd: (ceesay)

ps: v1=

syn: xurmee

key: cees

f.g2 (-iyay, -isay) Nafley neefta ku celin. la-mid: ciiji, ciiqee (2).

f.g2 (-iyay, -isay) Nafley neefta ku celin. m.f.dh, ceejin. la-mid: ciiji, ciiqee (2).

v. choke, stifle, strangle

-yey / say: (n) strangle (straang-gal); choke (jowk); suffocate (so-fi-keeyt); throttle (tharootel) ~ marjin

(fal) cunaha qabo oo bakhtii.

de: choke, stifle, strangle

lx: ceeji

pd: (ceejiyey)

ps: v2a=

syn: miiji

key: ceeji

-ga: (magac, lab, keli) buuxidda ay xareeddu meel walba jiifto. Dh: ceegaag.

ceesh¹: m.l Cuntada la cuno; quud. la-mid: caysh¹.

ceesh²: f.mg1 (-shay, -shtay) Nafley noolaansho. la-mid: caysh².

ceesh¹: m.l Cuntada la cuno; quud. la-mid: caysh.

ceesh²: f.mg1 (-shay, -shtay) Nafley noolaansho. m.f.dh, ceeshid. la-mid: caysh.

m. n. daily bread; food, bread

ceesh v. live, survive

-ka: (n) 1. middle east style flat bread; pita bread (pii-ta bareedh); pocket bread ~ caysh, muufo. 2. food (fuud) ~ anfaco, cunno

(fal) si fiican u noolow. Haddaannaan galbeed idinka xigin, gu'na ma ceeshteene. Dh: barwaaqow.

ceesh-ka: (magac, lab, keli) cuntada inta la calaliyo. Dh: cunto, dheef, cunto, cunno, cayshad, caysh.

(Eedid-da)

Wax la falay ku bi'id; ku hoogid.

m.f.dh eeg eed². la-mid: eedis.

vl. n. hardship, oppression

-da: (magac, dhedig, keli) fal qaldan oo la sameeyay wixii dhib ka dhashay dusha ku qaadasho oo ka qoomamayn; qalad aad geysatay daraaddii, guuldarraysad ama jabitaan. Eedidda looxtuuridda yaraanta waa la hubaa.

de: hardship, oppression

lx: eedid

pd: (-da)

ps: vn1-f

key: eedid

-da: (magac, dhedig, keli) wax la qaybsanayo saami ka helid. Dh: eefis.

(Eegid-da)

Indhaha saarid; dhawrid; dhugasho; fiirin; jalleecid; jeedaalin; arkid.

m.f.dh eeg eeg².

-da: (magac, dhedig, keli) daranyo ka dhabid; baylah ka celin. Ubadku xoolaha kala eegid wanaagsan. Dh: jirid, darnyadhabid, ilaalin.

eegid -da: (magac, dhedig, keli) cid kale, fiirin oo indhaha la raacid; indhaha saarid. Dh: fiiris, eegis, dhawrid, dhugasho, fiirin, jalleecid, arkid.

نظرة

(Geesi-ga)

Nin aan cabsi aqoon; aan fuley ahayn; aar.

m.l (-iyaal, m.l/dh) Nin dhiirran oo aan cabsan.

m.l (-iyaal, m.l/dh) Nin dhiirran oo aan cabsan.

m. n. hero, brave man

-ga: (n) 1. a courageous man: brave (fcraav); hero (hiiroo). 2. geesi ah: (adj) brave (braav). fearless (fiiyerles)-, courageous (koreejes), heroic (hi-row-ik), valiant (yaal-yent)-, bold (booldh). Ex: nin geesi ah; a brave man

-ga: (magac, lab, keli) qofka hoggaamiyaha wanaagsan bulsahdiisa u ah ee dadku u arkaan tusaale dhan walba oo nolosha ah.

geesi -ga: (magac, lab, keli) nin aanan baqan. Dh: halyay, dagaalyahan, soomajeeste, gadac, aar. Li: fulay, fule.

cf: aar, dhiirran, labakelyood

de: hero, brave man

lx: geesi

pd: (-ga)

ps: n2a-m, n7-m

key: geesi

شُجَاع

m.l la-mid: jeensasho.

-ga: (magac, lab, keli) daymooshaha meel kale. Dh: jeensi, jeesasho, jeesad.

(Meesi-ga)

Jaadadka xoolaha sida geela, lo'da, kd.

m.l (-iyo, m.dh) 1. Duunyada la dhaqdo nooc ka mid ah. 2. Isku m.: isku fil; isku nooc. la-mid: meesin.

m.l (-iyo, m.dh) 1. Duunyada la dhaqdo nooc ka mid ah. 2. Isku m.: isku fil; isku nooc. la-mid: meesin.

m. n. category of stock (camels, cattle, etc.)

-ga: (magac, lab, keli) shanta maal ee adduunyo midkood sida: geel, lo', adhi, gammaan. Meesigaa ayaad adigu maanta raacaysaa.

de: category of stock (camels, cattle, etc.)

lx: meesi

pd: (-ga)

ps: n2a-m

key: meesi

(Beegid-da)

1. Miisid; cabbirid.

2. (ku beegid) Ku abbaarid, ku toosin.

m.f.dh eeg beeg². la-mid: beeg¹ (2).

-da: (magac, dhedig, keli) wax qiyaasid ama miisid.

beegid-da: (magac, dhedig, keli) ku toosid. Shirka ku beegidda bisha soo socota. Dh: abbaarid, beegis.

beegid -da: (magac, dhedig, keli) wax la eegad oo ku beegis. Ku beegidda sida uu u yaqaan waad kaa yaabi.

(Beelid-da)

Wax waxtar ah oo hor loo haystey waayid, sida: indhabeelid; dhega-beelid, gurya-beelid.

m.f.dh eeg beel³.

vl. n. act of losing

-da: (n) the state of losing something. Ex: indho beelidda; becoming blind

-da: (magac, dhedig, keli) wax aad lahayd ama haysatay waayitaankii.

de: act of losing

lx: beelid

pd: (-da)

ps: vn-f

key: beelid

m.f.dh eeg beer³. la-mid: beeris.

-da: (magac, dhedig, keli) dhir ama hadhuudh beeris. Basal beerid loo soo bannaan baxay.

m.dh (-do, m.l) Lacag bir ah oo ka mid ah sarrifka rubbiyadda oo u dhiganta toban senti.

-da: (magac, dhedig, keli) lacag hore ee Reer Cummaan lahaayeen oo maar ka samaysnayd. Waxay caan ku ahaan jirtey qaybo Soomaaliya ka mid ah sida Gobolka Banaadir. Dh: beeso, sunuud.

beesad -da: (magac, dhedig, keli) wax qiimahoodu aad u jaban yahay; wax rakhiis ah. Dh: caanteen, kuur.

-da: (magac, dhedig, keli) meel aad wax ku sugayso ku raagid oo ku caajisid.

(Ceejin-ta)

Ceego ku qabasho; cunaqabatayn; miijin; siririn; (ama ciijin).

m.f.dh eeg ceeji. la-mid: ciijin.

-ta: (magac, dhedig, keli) si xoog ah u buuxin. Dh: miijin, buuxis, ceejis. Li: faaruqin.

ceejin -ta: (magac, dhedig, keli) ceejo ku qabasho. Dh: siririn, cunaqabatayn.

خنق

-ka: (magac, lab, keli) eeg ceejin.

(Ceemad-da)

Kiish joonyadda u eg oo wax lagu gurto.

m.dh (-do, m.l) Harag sida jawaanka loo tolay oo lagu gurto badarka, alaabta iyo wixi lamida.

m.dh (-do, m.l) Harag sida jawaanka loo tolay oo lagu gurto badarka, alaabta iyo wixi lamida.

f. n. sack, bag

-ka: (magac, lab, keli) kiish joonyadda u eg oo wax lagu gurto.

de: sack, bag

lx: ceemad

pd: (-da)

ps: n1-f

key: ceemad

-da: (magac, dhedig, keli) jaad ama noo waxyaabo kale la bah ah.

ceenad -ka: (magac, lab, keli) qof hodan ah oo hanti badan haysta. Caasha waxa guursaday nin ceenad ah. Li: caydh

f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Wax ceeriin ah ahaansho.

f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Wax ceeriin ah ahaansho. m.f.dh, ceernaan.

der. [adjective] unripe; raw; crude

-ka: (magac, lab, keli) eeg caydhiin.

de: unripe; raw; crude

lx: ceerin

pd: (ceerinaa)

ps: adj-der

see: ceeriin {C & S}

key: ceerin

(Deegid-da)

Xoolo-beelid; cayroobid; sabool noqosho.

m.f.dh eeg deeg³. la-mid: deeg¹ (2).

-da: (magac, dhedig, keli) caydhoobid oo sabool aan waxba haysan noqosho. Dh: saboolid.

(Deeqid-da)

1. Ku fillaansho; wada gaarid.

2. Deeq bixin; wax bixin; siin; diiqid.

m.f.dh eeg deeq².

-da: (magac, dhedig, keli) marka shay ku fillaado ama le'ekaado cidda haysata ama wax lagu qaybshay. Dh: filnaansho, kaafiyid.

(Dersid-da)

1. Degmada isu dhowaansho; is xigid; deris noqosho.

2. Barasho; baarid.

m.f.dh eeg deris².

vl. n. studying, learning; lecture

-da: (magac, dhedig, keli) marka xog badan la raadinayo.