caydh — Macnaha & Turjumaada

m. n. poor person; the poor

waa la naqliyay ✓

1

-ah: (adj) poor (puur); impoverished (im-poovarishidh) ~ fakhri, cayr. —Syn: indigent, needy, impecunious, penniless, poverty-stricken, destitute

2

caydh -a: (n) the poor (da puur)

waa la naqliyay ✓

1

-a: (magacwadareed) dad aan xoolo lahayn; dad sabool ah. Li: hodan.

2

caydh -ka: (magac, lab, keli) dabaysha iyo dhibcaha weerarka la moodo ee roobka horaantiisa soo dhaca. Dh: cayr.

3

caydh: (tilmaame) mid ama wadar aan hanti lahayn.

waa la naqliyay ✓

1

a: cayr {N}

2

de: poor person; [pl] the poor

3

lx: caydh

4

pd: (-ka Pl: caydh (-a ~ -dha))

5

ps: n5-m

6

key: caydh

waa la naqliyay ✓

1

(fal) eri oo fogee. Dh: eri, cayri.

2

caydhi: (fal) mid sabool ah oo aan wax haysan ka dhig.

waa la naqliyay ✓

m.dh Dhibco-dhibcaha ka soo horreeya daruur markaas di'id bilaabaysa.

waa la naqliyay ✓

m.l Baahi weyn oo wax loo qabo. la-mid: ceed.

waa la naqliyay ✓

m.l Baahi weyn oo wax loo qabo. la-mid: ceed. caydan f.mg4 (-dnaa, -dnayd) Qof, baahi weyn alaab maacuun u qaba ahaansho. m.f.dh, caydnaan. la-mid: ceedan.

waa la naqliyay ✓

v. turn, move, change direction

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) move aside or turn direction ~ bayr

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dhinac ama gees u leexo. Hablayahow dhanqankii ka baydhee, maad is badhqabataan. Dh: weeco, bayr.

2

baydh -ka: (magac, lab, keli) weel aan weynayn oo wax lagu qiyaaso waxna lagu cabbiro. Laba baydh oo burcad ah haddaad shiisho hal baydh oo miid ah ma noqdaan. Dh: afkulibidh, bayr, bidhiq.

waa la naqliyay ✓

1

a: bayr {N}

2

de: turn, move, change direction

3

lx: baydh

4

pd: (baydhay)

5

ps: v1=

6

key: baydh

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) cadka awrku uu ka kaadsho ee dib u jeeda ee uu qaloonkana kala soo baxo. Dh: caar.

2

caadh -ka: (magac, lab, keli) xubinta taranka ee labka inta usha ah, jinsigii uu doono ba ha ahaadee. Dh: caar, qoodho.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) midab caleentu yeelato marka cagaarku ka tago oo huruudda u eg.

waa la naqliyay ✓

m. n. poor provider, a 'nothing'

waa la naqliyay ✓

1

a: cayr

2

de: poor provider, a 'nothing' Usually said of a man with nothing to offer a woman in marriage

3

lx: cayah

4

pd: (-a Pl: cayah (-da))

5

ps: n5-m

6

key: cayah

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) ilmo yar oo carruur ah. Curdankiyo markaasay dhintaan caydi korayaaye.

waa la naqliyay ✓

1

(Caysh-ka)

2

1. Dheef; cunno.

3

2. Calalis.

waa la naqliyay ✓

1

caysh¹: m.l la-mid: ceesh¹.

2

caysh²: f.mg1 (-shay, -shtay) la-mid: ceesh².

waa la naqliyay ✓

m. n. food, nourishment; bread; daily bread

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. middle east style flat bread; pita bread (pii-ta bareedh); pocket bread ~ ceesh, muufo. 2. food (fuud) ~ anfaco, cunno

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) cuntada inta la calaliyo; calalis.

2

caysh -ka: (magac, lab, keli) dheef iyo cunto. Dh: ceesh.

waa la naqliyay ✓

1

cf: calaf, calalis, cunno, dheef

2

de: food, nourishment; bread; daily bread

3

lx: caysh

4

pd: (-ka Pl: cayshash (ka))

5

ps: n4-m

6

key: caysh

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil oohin iyo cabaad badnaa kolkii uu yaraa.

waa la naqliyay ✓

1

-a: (magac, dhedig, keli) dhaxan qabow oo roobka ku dhaafay soo celiyo. Dh: geydh.

2

gaydh -a: (magac, lab, keli) dareen cadho iyo ciil aan wax laga qaban karin ku dheehan yahay oo lala calaacalo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-ooyin, m.l) (fiisikis) Hummaagga oo yeesha iin-muuqaal, ayna sababtay, bikaaco ama muraayad xoodan. Haydh midabkeeda humaaggu waxa uu yeeshaa hariiryo midabaysan, taas oo ay ugu wacantahay hannaanka kala geddisan ee ay midabada kala geddisan u qalloocdaan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dooyin, m.l) (fiisikis) Hummaagga oo yeesha iin-muuqaal, ayna sababtay, bikaaco ama muraayad xoodan. Haydh midabkeeda humaaggu waxa uu yeeshaa hariiryo midabaysan, taas oo ay ugu wacantahay hannaanka kala geddisan ee ay midabada kala geddisan u qalloocdaan.

waa la naqliyay ✓

Aberation

waa la naqliyay ✓

f. n., (mass n.): air; breeze, fresh air

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) electrical light ~ layr

2

laydh -a: (n) air (eer) ~ layr -ta; hawo -da

waa la naqliyay ✓

1

-a: (magac, dhedig, keli) hawo qabow oon boodh iyo dhib midna lahayn. Hooyaday laydh qabaw Allahayoow luxudka ugu gee. Dh: layr, hawo, neecaw. Li: hanfi.

2

laydh -ka: (magac, lab, keli) iftiin wax lagu arko oo koranto iyo wixii la mid ah ku shaqeeya. Dh: layr, nal, faynuus. Li: mugdi.

3

laydh -ka: (magac, lab, keli) xiisadda iyo tamarta birlabdanabawga. Dh: kooraan, koronto.

waa la naqliyay ✓

1

a: layr

2

de: air; breeze, fresh air

3

lx: laydh

4

pd: (-dha)

5

ps: n0-f-mass

6

key: laydh

waa la naqliyay ✓

-ay: (v) wash (woosh) dhaq, mayr

waa la naqliyay ✓

1

(fal) biyo ku dhaq oo uskagga ka nadiifi. Dharkaaga maydh. Dh: dhaq, mayr. Li: uskagee.

2

maydh-ka: (magac, lab, keli) xaal uu bixiyo qofka ku xadgudba gabadh ama ruux xil ku leh. Dh: xaal, mayr, xumayn.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) 'biyo, iyo wixii la mid ah, si baahsan u daadi; xoog u qub; sayr.

2

saydh: (fal) 'awr, iyo wixii la mid ah, micida ama afka la gaadh; sayr.

3

saydh: (fal) qodax laan ku taal, iyo wixii la mid ah .xoog u soo fako oo wax kale ku dhac.

waa la naqliyay ✓

f. n., (mass n.): suet, kidney-fat

waa la naqliyay ✓

1

-a: (n) solid or semisolid fat (faat); saturated fat; cholesterol (ko-les-teraal) ~ xayr

2

xaydha khaansiirka; lard (laardh)

waa la naqliyay ✓

1

-a: (magac, dhedig, keli) baruur caddaan ah oo dux badan oo suumanka biraha iyo wixii la mid ah la mariyo. Dh: baruur, jifi, xayr. Li: jiidh.

2

xaydh -a: (magac, dhedig, keli) baruur nafleyda meelo gaar ah ka baxda.

waa la naqliyay ✓

1

de: suet, kidney-fat

2

initial: x

3

lx: xaydh

4

pd: (-dha)

5

ps: n1-f-mass

6

see: xayr {N}

7

key: xaydh

waa la naqliyay ✓

m.dh.u (-bo ..., m.l) 1. Walax ama shay dabiici ah oo aan gelin weli warshado ama aan la farsamayn. 2. Alaab ay isticmaalaan warshaduhu si ay u farsamotumaan uguna beddelaan alaab la isticmaali karo; alaabta caydhiin waxaa qayb ahaan ka mid ah alaab farsamotuman, oo ay ka mid yihiin looxa jarjaran, burka qamadiga, kuwaas oo sii mara farsamotumid dheeraad ah. la-mid: alaab ceyriin.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u la-mid: alaab caydhiin.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u (-bo ..., m.l) 1. Walax ama shay dabiici ah oo aan gelin weli warshado ama aan la farsamayn. 2. Alaab ay isticmaalaan warshaduhu si ay u farsamotumaan uguna beddelaan alaab la isticmaali karo; alaabta caydhiin waxaa qayb ahaan ka mid ah alaab farsamotuman, oo ay ka mid yihiin looxa jarjaran, burka qamadiga, kuwaas oo sii mara farsamotumid dheeraad ah. la-mid: alaab ceyriin.

waa la naqliyay ✓

Carro caydhiin

waa la naqliyay ✓

Dhoobo caydhlin

waa la naqliyay ✓

Bit caydhlin

waa la naqliyay ✓

Alaab caydhiin

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil la filayo inuu noqdo mid orad badan oo wax caydhsada.

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil dhashay reerka oo hayn yar ama caydh ah.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) ballaadhsiga wax duubnaa oo la kala bixiyo ama la fidiyo.

2

baacsasho -da: (magac, dhedig, keli) cid kale, sil aad ah u caydhsasho oo eryasho. Baacsashada sidii goroyo banjoogtaan, bahallada ka cararaaye. Dh: caydhsasho, eryasho.

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (magac, lab, keli) wax duubnaa ama laabnaa, fidsasho oo ballaadhsasho. Dh: ballaadhsi, fidsi.

2

baacsi -ga: (magac, lab, keli) cid kale, aad u eryasho oo caydhsi.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) gogol iyo wixii la mid ah oo duubnaa, fidso oo ballaadhso. Furaashka baacso oo ku seexo. Dh: goglo, fidso.

2

baacso: (fal) eryo oo ku daba dhac. Baacso tuugga oo soo qabo. Dh: caydhso, eryo.

waa la naqliyay ✓

1

-ha: (magac, lab, keli) qof aan waxba haysan. Sadaqada baahanaha siiya. Dh: caydh.

2

baahane -ha: (magac, lab, keli) qof baryo badan oo mar walba weydiin u taagan.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) aan bar xoolo ah lahayn. Barlaw baahi ma gooyo. Dh: caydh, sabool.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) wax basaasay oo aan madaxiisa dufan marin ahaan. Nin caydh ah basaasnaantaa lagu gartaa.

2

basaasnaan -ta: (magac, dhedig, keli) mid la basaasay oo sirtiisii la helay ahaan.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dhuuni dab lagu kariyey oo diyaar u ah in la cuno. Labadii caydhiin wax ku qaybsataa bisayl iskuma cawrido.

2

bisayl -ka: (magac, lab, keli) midho caydhiinkii ka baxay oo gaadhey heer la cuni karo. Dh: dhuguc. bisayldhaaf -ka: (magac, lab, keli) wax dabka ku raagey oo aad u karsamay.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) ballandarree oo kaga bax waxaad isku ogaydeen. Belo ha qaaddo ninkii buriyey, ballan qaadku galaye. Dh: baaji.

2

buri: (fal) noole caymadi. Baraarka ha burin. Dh: eri, caydhi, baaci.

3

buri: (fal) weyso, soon, xaj iyo waxii la mid ah jebi. Dhuusadu wey burisaa.

4

buri: (fal) xeer ama qanuun jirey jebi ama ka tallaabso oo ku dhaqmi waa. Sharcigii burisay oo buuraha jiidhay.

5

buri: (fal) xunbo soo saar. Keldhigii wuu buriyee dabka ka qaad. Dh: aburi, budhi.

6

buri: (fal) war ama xog la hayay, beeni, warkii laguu sheegay ama aad hore u haysatey buri.

7

buri: (fal) (isku ~) dhiniciisa isku badi. Hadba kii bahnima kuu xigaa, laysku buriyaaye.

8

buri: (fal) used u kordhi; dheeri sii. Walaalkii buu u buriyey bariiskii.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) noole caymadin. Burinta baraarka ka jooji. Dh: eryid, caydhin.

2

burid -da: (magac, dhedig, keli) cibaado Ilaahay oo la gudanayay, jabid.

3

burid -da: (magac, dhedig, keli) ballan la xidhay oo dad ka dhexeeyay, khilaafid.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) qof ama wax kale caydhso.

2

burso: (fal) inta badan qaadoj dheeraad qaado. Burso hays odhan bahal yaanad noqon. Dh: badso, biirso.

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (magac, lab, keli) xoolaha nool ee tuugada lagu kaxaysto. Buubsi waxaan ku taabiyo boolina ma haystee. Dh: baabsi, caydhsi.

2

buubsi -ga: (magac, lab, keli) cayrsi ama kaxaysi. Beder iyo kabtiyo raaxo iyo, buubsi iyo weerar.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) naqa roobku soo saaro.

waa la naqliyay ✓

(fal) mid aan hanti lahayn noqo. Dh: cayraw.

waa la naqliyay ✓

(fal) caydh ka dhig; sabool aan waxba haysan ka dhig. Waraabaa xoolihiii naga dhameeyay oo na caydheeyay. Dh: saboolee, caydhee.

waa la naqliyay ✓

(fal) eeg caydhay.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) eryid iyo fogayn. Dh: buubin, cayrin.

2

caydhin -ta: (magac, dhedig, keli) mid sabool ah oo aan wax haysan ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg caydhin.

waa la naqliyay ✓

(fal) erey habaar ah oo uu macnihiisu yahay, 'sabool noqo' 'waxba ha haysan'. Dh: sabooloow, cayrow. Li: hodanoow.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) eeg caydhsad.

waa la naqliyay ✓

(fal) wax kaa ordaya, xagga danbe ka mar oo xoog u eryo. Dh: caymadi, eryo, caymadi, cayrso, baacso.

waa la naqliyay ✓

f. n., (mass n.): acid

waa la naqliyay ✓

1

de: acid

2

lx: asaydh

3

pd: (-dha)

4

ps: n1-f-mass

5

see: aasidh {Eng}

6

key: asaydh

waa la naqliyay ✓

(fal) wax meel aan la la rabin u socda, gees u du'.

waa la naqliyay ✓

(fal) dhankaad u socotay ma ahee dhinac kale u kac. Bidix u baydho markaad balanbaalka ku baxdid. Dh: weeco, leexo.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) cayayaan yaryar oo midab madow leh oo hargaha qolkuraagga ah gala.

waa la naqliyay ✓

1

(Candha-da)

2

(geel; lo' kd.) xubin ballaaran oo laallaadda oo qurxub weyn iyo labo iyo ka badan oo naas, ka kooban.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Xubinta caanahu galaan ee xayawaanka dheddig.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Xubinta caanahu galaan ee xayawaanka dheddig.

waa la naqliyay ✓

f. n. udder

waa la naqliyay ✓

-candhada: (n) udder (adhar) ~ candhada xoolaha

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg cadho.

waa la naqliyay ✓

1

cf: dhays

2

de: udder

3

lx: candho

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f

6

key: candho

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-dnaa, -dnayd) Qof, baahi weyn alaab maacuun u qaba ahaansho. la-mid: ceedan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] be in a desperate need of help (usually while working)

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) baahi weyn hawl u qaba.

waa la naqliyay ✓

1

de: be in a desperate need of help (usually while working)

2

lx: caydan

3

pd: (caydnaa)

4

ps: adj-der

5

key: caydan

waa la naqliyay ✓

m.l (-iyo, m.dh) 1. Nooc mallayga yaryar ka mid ah oo koox-koox isu raaca. 2. Ilmo. 3. Wax yaryar oo aan qayme lahayn. (baayoloji) Nudo geed oo ka kooban unugyo si firfircoon u qaybsamaya oo soo saara unugyo; unugyadaas oo u meesiyooba nudaha cusub ee geedka.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) kalluun yaryar oo kooxkoox isu raacraaca.

waa la naqliyay ✓

1

-ha: (magac, lab, keli) qabow badan oo jidhku dareemo oo wax la huwado ama la dugsado.

2

gaydhe -ha: (magac, lab, keli) midhaha geedka maraaga; himbiliisha geedka maraaga.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax meel ku huursan hawada u dhig; laydhka u dhig. Dh: neecaabi, layri.

2

laydhi: (fal) «soo ~» iftiimi; ifi; layri.

waa la naqliyay ✓

v. wash, bathe

waa la naqliyay ✓

(Maido) C Phoenix reclinata Jacq. Palmae.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dhar jidh aqal iyo wixii la mid ah dhaqo oo uskagga iyo foolxumada ka nadiifi. Jidhka maydho. Dh: dhaqo, qubayso, qasaalo.

2

maydho -da: (magac, dhedig, keli) geed leh caleemo dhaadheer oo la jaad ah timirta iyo baarka. Dh: caw, mayro.

waa la naqliyay ✓

1

a: mayro {N}

2

de: wash, bathe

3

lx: maydho

4

pd: (maydhay)

5

ps: v3b=

6

key: maydho

waa la naqliyay ✓

(fal) eeg saydh.

waa la naqliyay ✓

(Saydo) S Sporobolus helvolus (Trin) Th. Dur & Schinz. Gramineae.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) hanti tirid iyo mooraduugid; caydh ka dhigid; sabool ka dhigid. Dh: cayrayn, caydhays.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg caydhayn.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) cunto aan bislayn. Li: bisayl.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) wax kaa cararaya cabsi aawadeed, ka daba'ordid. Dh: baacsad, cayrsad, caydhsi, cayrsi.

waa la naqliyay ✓

(v) (suffix): you, it or she were [was] .... Ex: way caddayd; it or she was white

waa la naqliyay ✓

1

1. Midab ka koobma toddobada midab, oo ifka qorraxda, wadajirkooda; midabka caanaha iyo barafka.

2

2. (Cad-ka) a) Wax weyn go'i; gabal; xoogaa; in yar. b) Hilib.

waa la naqliyay ✓