cardaaduqin

(Cadaadin-ta)

Dhibid; kadeedid; xumayn; horjoogsad.

m.f.dh eeg cadaadi. la-mid: cadaadis¹ (3).

pressing

vl. n. repressing, oppressing, torturing, tormenting

-ta: (n) 1. pressure (paree- shar); compression (kom-pree-shen) 2. oppression (o-paree-shen) 3. harassment (haares-ment) cadaadis

-ta: (magac, dhedig, keli) si xoog leh, hoos wax ugu riixid. Dh: cadaajin, cadaadis.

cadaadin -ta: (magac, dhedig, keli) culays saarid ama ku ciqaabid qof waxaanu qaadi karayn; horusocod u diidid; dhibid. Dh: kadeedid.

de: repressing, oppressing, torturing, tormenting

lx: cadaadin

pd: (-ta)

ps: vn2-f

key: cadaadin

(Caraadin-ta)

Boorrin; tirtirsiin.

m.f.dh eeg caraadi.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale tirtirsiin. Dh: boorrin, tirtirsiin.

(Gardaadin-ta)

(caado) xus loo sameeyo carruurta dhalata kolka afartan maalmood u dhammaato; nin dhalan wanaagsan baa inta tunka ku qaada la or'orda, ama faras baa inta la fuuliyo lagu taxaabaa, ama siyaalo kale baa la yeelaa.

m.f.dh eeg gardaadi. la-mid: gardaadis.

-ta: (magac, dhedig, keli) ilmo xambaaris oo la socsocod. Ilmuhu kolkkuu afartan (40) maalmood jiro oo qof loo xambaariyo ama degta loo saaro oo uu la warwareego taas oo la aaminsan yahay in uu qofkaas dabcigiisa yeesho.

-ha: (magac, lab, keli) wax aad loo jejebiyey oo sida budada laga dhigay. Gaadhigii gaddoomay, muraayadaha ayaa cardaadiqaha noqdey.

m.dh la-mid: mardaaddiyid.

-ta: (magac, dhedig, keli) lebbisasho oo si xarrago iyo tamashle ah u socosho. Dh: shoobid, xarragood, tamashleyn.

(Cabaadin-ta) (ka cabaadin)

Cabaad ka keenid.

m.f.dh eeg cabaadi.

-ta: (magac, dhedig, keli) «ka ~» cabaad ka keenid. Dh: cabaadis.

(Cadaadis-ka)

Cadaadinta.

cadaadis¹: m.l 1. Hawo c. saarid. 2. Xoogga ku dhaca halbeeg bed ah. 3. la-mid: cadadin.

cadaadis²: m.l (fiisikis) Xoogga lignaan u saaran halkii halbeeg ee bed ah ama waa saamiga xoogga iyo bedka. Waxa lagu cabbiiraa Baaskal ama N/m2 (H.C).

cadaadis³: m.l (siyaasad) Waa dawlad awoodsheegasho ku dhisan, caddaalad darro iyo hoggaamin xumo ku darsatay.

cadaadis¹: m.l 1. Hawo c. saarid. 2. Xoogga ku dhaca halbeeg bed ah. 3. la-mid: cadadin.

cadaadis²: m.l (fiisikis) Xoogga lignaan u saaran halkii halbeeg ee bed ah ama waa saamiga xoogga iyo bedka. Waxa lagu cabbiiraa Baaskal ama N/m2 (H.C).

cadaadis³: m.l (siyaa.) Waa dawlad awoodsheegasho ku dhisan, caddaalad darro iyo hoggaamin xumo ku darsatay.

Pressure

vl. n. harassment

Perseguitamento

Persecution

-ka: (magac, lab, keli) xoog ku dhaca halbeegbedeedka.

cadaadis -ka: (magac, lab, keli) cid kale kadeedid oo dhibaatayn.

de: harassment

lx: cadaadis

pd: (-ka)

ps: vn2-m

key: cadaadis

-ka: (magac, lab, keli) eeg caraadin.

-ka: (magac, lab, keli) nin lafaha jaba kaba kuwa burburana gura oo aqoon dheer u leh lafaha.

f.g2 (-iyay, -isay) Si loo xambaaro, ilmo afartan beri jirey lugaha u kala bixin; bannaanbixin.

f.g2 (-iyay, -isay) Si loo xambaaro, ilmo afartan beri jirey lugaha u kala bixin; bannaanbixin. m.f.dh, gardaadin.

v. bless a 40 day old child, provide a customary blessing

-gardaadiyey / gardaadisay (v) initiate, introduce a child into the world

(fal) ilmaha qaad oo la socsoco adiga oo tuurta ku sida si uu dabeecaddaada u yeesho.

de: bless a 40 day old child, provide a customary blessing (by placing the child on the shoulders of a good man, or a horse, who carries it a short distance)

lx: gardaadi

nt: gardaadin (ta) [vn-f]

pd: (gardaadiyey)

ps: v2a=

key: gardaadi

(Hadaadun-ka)

Quus; samir; caloolduubad; dalaw.

hadaadun¹: m.l 1. Cayrnimo iyo gaajo darteed oo la dalaabo. 2. la-mid: hadaadumid.

hadaadun²: f.mg1 (-umay, -untay; -umi) Cayrnimo iyo gaajo darteed la dalaabid.

m. n. discouragement, despair

hadaadun v. give up waiting (for), despair (of)

(fal) quuso oo samir; wax la filayay ka calool duubo.

hadaadun -ka: (magac, lab, keli) wax aad filaysay oo dhici waayey quus ka istaagid. Dh: quus.

magac loo bixiyo wiil qurux iyo xarrago isku darsaday.

-ta: (magac, dhedig, keli) awr tabaadi ka dhigid. Nadaadinta awrku ma fududa.

m.f.dh eeg saraadi. la-mid: saraadis.

(fal) nuunaas oo baryo iyo calaalcal ku jir. Weligaaba yadaadun oo halkaa fadhi.

yadaadun -ka: (magac, lab, keli) baryo iyo calaacal joogto ah oo cid lagu dul nuunaaso. Maxaa yadaadunka ku baday xoolaad leedahaye. Dh: yaanya'.

m.f.dh eeg adaadun².

-da: (magac, dhedig, keli) guri, xoolo ama wax kale, unkid oo alkumid.

ardaadhig¹: m.l la-mid: ardaaggal¹.

ardaadhig²: f.mg1 (-gay; -gtay) la-mid: ardaaggal².

-ga: (magac, lab, keli) reer duldegid oo gabadh ka doonid; reer la duldego iyada oo laga doonayo gabadh. Maanta reerka ardaadhig baa jira.

-ta: (magac, dhedig, keli) miisaan saarid.

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax la cadaadiyey ahaansho.

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax la cadaadiyey ahaansho. m.f.dh, cadaadsanaan.

der. [adjective] oppressed, persecuted

(adj) pressurized (pree-sharizid)

(tilmaame) hoos u cadaadsan; hoos loo riixay.

de: oppressed, persecuted

lx: cadaadsan

pd: (cadaadsanaa)

ps: adj-der

key: cadaadsan

(fal) orod durduro iyo baabacayn ku jirto, samee. Dh: baabacay, baabacee, dhabaabacay.

carbaadhi -ga: (magac, lab, keli) orod durduro iyo baabacayn ku jirto. Dh: baabacayn, dhabaabacayn, durduro.

-ta: (magac, dhedig, keli) geel, biyo dhane ah siin si ay candhadu u bararto. carbedi: (fal) caansiiri oo warwareeji.

(fal) jejebi oo baabi'i. Dh: cardaaduq.

cardaduuq-a: (magac, lab, keli) eeg cardaaduq.

(Carraabin-ta)

1. Galab, wax meel u kaxayn, meel u dirid.

2. (marti) inay hoyato u diidid oo iska gudbin.

m.f.dh eeg carraabi. la-mid: carraabis.

-ta: (magac, dhedig, keli) xoolo, galabnimo kaxayn oo xeradoodii ku hoyn.

carraabin -ta: (magac, dhedig, keli) marti, in ay kuu hoyato u diidid oo isdhaafin. Dh: carraabis. Li: bariin.

-ta: (magac, dhedig, keli) marka meel si filiqsan wax loogu saydhsaydhiyo, si tashiil laaan ah u adeegsasho. Ka daa cuntada daadaadinta. daadaadsan: (tilmaame) wax filiqsan oo yaalla meel kasta si tartiib la'aan ah. Alaabtaydii oo kala daadaadsan baa guriggii ugu tagey.

m.l la-mid: gardaadin.

-ga: (magac, lab, keli) ballaadhasho ama dabadheeraansho.

-da: (magac, dhedig, keli) xaq ku joogid: gar ku taagnaan.

(Harraadin-ta)

Harraad badid; biyo la cabbo u diidid; oomin.

m.f.dh eeg harraadi.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, harraad ku ridid; noole inuu harraado sabab u noqosho. Dh: oomin, harraadis.

(Jarmaadin-ta)

Arooryo hore wadid; kallihin.

m.f.dh eeg jarmaadi. la-mid: jarmaa-dis¹, jermaadin.

-ta: (magac, dhedig, keli) xoolo iyo wax la mid ah, milay aroor hore ah, socodsiin.

(Mardaaddi-ga)

Xarrago; shoob; xashaash.

mardaaddi¹: m.l Xarragada dhar qurxoon lagu xarragoodo.

mardaaddi²: f.mg1/2 (-iyay, -iday/-isay) Dhar qurxoon xirasho.

mardaaddi¹: m.l Xarragada dhar qurxoon lagu xarragoodo.

mardaaddi²: f.mg1/2 (-iyay, -iday/-isay) Dhar qurxoon xirasho. m.f.dh, mardaaddiyid.

m. n., [abstract] elegance

mardaaddi v. be elegant, dress elegantly

name-m; nickname elegance; to be elegant. Cf: Maruudi, Xarrago

(fal) lebbis qurxoon xidho oo socod wanaagsanna soco. Dh: xarragon, tamashlee. Li cagajiid.

mardaaddi -ga: (magac, lab, kel) lebbisaad iyo socod qurxoon oo uu qof sameeyo. Dh: xarrago, shoob, xashaash

m.f.dh eeg maryaadi. la-mid: maryaadis, meryaadin, meryaadis, miryaadin.

(Nabdaadin-ta)

Nabdaaddiyid; nabdaysasho; salaamid.

-ta: (magac, dhedig, keli) gacanqaadid salaamid, Nabdaadintu waa dembidhaaf.

nabdaadin -ta: (magac, dhedig, keli) bariido iyo salaan ula tegid. Nabdaadinta ha naga la goosan. Dh: salaamid, bariidin.

-ka: (magac, lab, keli) qof hawlkar ah oo dhibta iyo hawlaha u adkaysta Hoggaanku wuxu u baahan yahay nin qardaaduf ah. Dh: hawlkar.

qardaaduf -ka: (magac, lab, keli) hadal gurracan oo iska hor iyo daba jeeda. Hadal qardaaduf ah iska ilaali.

(Baraarujin-ta)

Hurdo ka kicin; wax xusuusin; qof digtoon ka dhigid.

m.f.dh eeg baraaruji. la-mid: baraarujis.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, wax soo jeeda ka dhigid. Baraarujin bay beelaha ka dhex wadaan. Dh: wacyigelin.

baraarujin -ta: (magac, dhedig, keli) cid kale digtooni gelin.

(Hadaadumid-da)

Ka caloolduubasho; ka quusasho; dalaabid.

m.f.dh eeg hadaadun². la-mid: hadaadun¹ (2).

-da: (magac, dhedig, keli) wax la naawilayey oo la waayey ka samrid, ka caloolduubasho. Dh: quusasho.

m.dh la-mid: nabdaaddiyid.

-da: (magac, dhedig, keli) baryo iyo calaacal joogto ah ku jirid. Odaygani yadaadumid kama waantoobayo.

-ta: (magac, dhedig, keli) carraabin; carraabis; carrawsiis.

-ta: (magac, dhedig, keli) hantaaqo ku samayn. Dh: hantaaqin, hantaatuqis.

(adj) immature (ima-juur); childish ~aan qaan gaar ahayn.

(Adad-hinni) N, C Acacia somalensis Vatke. Mimosaceae.

-da: (magac, dhedig, keli) si durduro ku jirto u ordid. Dh: durdurin, baabacayn.