caqlixun
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
caqlixun
-caqlixumaa / caqlixumayd: (adj) stupid (istuu-pidh); dumb (dam); unwise (an-waays); obtuse (ob-tuus); dull (dhal) ~ caqligaab, doqon
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
ape
/eyb/ apes, aping, aped; (n) 1. daanyeer aan daba lahayn; goriilla 2. jilid; canjilid ama iska yeelyeelid 3. qof caaq ah; caqlixun.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
caqlixume
(tilmaame) qof garashadiisu aad u xun tahay. Li: caqlisame.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
caqlixumi
-da: (magac, dhedig, keli) eeg caqlixumaan.
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
caqlixumo
-caqlixumada: (n) stupidity (istuu-pidhiti); foolishness (fuulish-nes); silliness (silines) ~ nacasnimo, doqonimo, dabbaalnimo
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
caqlixumo
-da: (magac, dhedig, keli) garaad darro; garasho yaraan. Dh: garaadxumo, aqlixumo.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
caqlixumaan
-ta: (magac, dhedig, keli) garashaxumaan; maangaabnaan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
caqin
m.dh la-mid: aqin.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
caqin
-ta: (magac, dhedig, keli) harraadin; oomin.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Caqli
(Caqli-ga)
Awood wax lagu garto; garaad; xis; kas; dhimir.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
caqli
m.l (-iyo/cuquul, m.dh) Awood binu'aadanka u gaar ah oo ay wax ku kala gartaan; garaad. la-mid: aqli.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
caqli
m.l (-iyo/cuquul, m.dh) Awood binu'aadanka u gaar ah oo ay wax ku kala gartaan; garaad. m.dh.w, cuquul. la-mid: aqli.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
caqli
m. n., [collective] intelligence, mind; wisdom; cunning
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
caqli
-ga: (n) brains (bareeynis), intellectual power; intellect (intal-lekt); logic (looj-ik) ~ maskax. -Syn: intelligence, wit, reason.
u caqliceli -yey / say: (v) talk or argue with someone logically; reason (rii-zen)
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
caqli
-ga: (magac, lab, keli) awoodda maskaxda ee wax lagu garto. Dh: xis, kas, maan, garasho.
caqli: magac loo baxsho wiil ama gabadh la rajaynayo in ay noqonayaan kuwo garaad badan.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
caqli
bw: Arabic
cf: duug, maskax, xirgi
de: intelligence, mind; wisdom; cunning Pl = types of intelligence
lx: caqli
pd: (-ga Pl: cuquul (/sha))
ps: n2a-m, n8-m-mass
key: caqli
Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]
caqli
عَقل
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Caalin
1. (Caalin-ka) Cilmi badan yaqaan; aqoon dheer leh, (ama caalim).
2. (Caalin-ta) (is-caalin) caasha dhiibasho si dhibyari loogu bireeyo; isdhiibid; dagaallamid la'aan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
caalin
caalin¹: m.l (culimmo/culummo, m.dh) 1. Qof aqoon badan u leh cilmiga. 2. Qof muslin ah oo diinta Islaanka aqoon sare u leh.
caalin²: m.f.dh eeg caali.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
caalin
m.l (culimmo/culummo, m.dh) 1. Qof aqoon badan u leh cilmiga. 2. Qof Muslin ah oo diinta Islaanka aqoon sare u leh.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
caalin
m. n. scholar, scientist, learned person
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Caalin
name-m learned (Arb)
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
caalin
-ka: (n) scholar (skolar); expert (ekis-peert); erudite (eryo-daayt); learned person in Islam ~ aqoon-yahan, caalim
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
Caalin
magac afka Carabiga ka soo jeeda oo loo baxsho wiil loo rajaynayo ama Eebbe loo baryayo in uu noqdo qof aqoon badan leh, gaar ahaan ta diinta.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
caalin
-ta: (magac, dhedig, keli) «is caasha dhiibid si hawlyari loogu gawroco; isdhiibid si dagaalla'aan ah.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
caalin
bw: Arabic
de: scholar, scientist, learned person
lx: caalin
pd: (-ka)
ps: n2-m
key: caalin
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
falxun
f.mg4 (-umaa, -umayd) la-mid: falfalxun.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
naqlin
-ta: (magac, dhedig, keli) meel wax ka qaadid oo meel kale u rarid. Naqlinta cashirku ma cusla
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
aflixin
m.f.dh eeg aflixi. la-mid: aflixis.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
aflixin
-da: (magac, dhedig, keli) arday ama cid kale, heer uu aflaxo oo guulaysto gaadhsiin.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
caqlisi
-ga: (magac, lab, keli) eeg caqlisad.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
caqliso
f.mg3 (-stay, -satay) la-mid: caqliyayso.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
caqliso
v. become intelligent; become experienced
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
caqliso
a: caqliyayso
de: become intelligent; become experienced
lx: caqliso
pd: (caqlistay)
ps: v3b=intr
key: caqliso
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
taqliin
m.dh la-mid: talqiin.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
baqticun
-ka: (magac, lab, keli) xaaraan iyo booli cunid. Dh: bakhticun.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
camalxun
f.mg4 (-umaa, -umayd) Qof aan dabeecad wanaagsanayn ahaansho.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
camalxun
f.mg4 (-umaa, -umayd) Qof aan dabeecad wanaagsanayn ahaansho. m.f.dh, camalxumaan.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
camalxun
der. [adjective] being bad-tempered; bad character, bad attitude
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
camalxun
-camalka xun: (n) 1. evil action or deed; wicked (yvikidh) 2. camalxun -camalxumaa /camalxumayd: (adj) ill-tempered; hot-tempered; temperamental (tem-para-men-tel); moody (muudhi); sullen (so-/en); irascible (iraasi-bal), crabby (karaabi); short-tempered ~ dabcixun
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
camalxun
-ta: (magac, dhedig, keli) qof dabeecad xun ahaan.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
camalxun
de: being bad-tempered; bad character, bad attitude
lx: camalxun
pd: (camalxumaa)
ps: adj-der
key: camalxun
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
caqliley
m.dh (-eeyo, m.dh) Haween caqli badan leh.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
caqliley
f. n. intelligent woman, sensible, smart
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
caqliley
de: intelligent woman, sensible, smart
lx: caqliley
pd: (-da)
ps: n2a-f
key: caqliley
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Caqlilow
(Caqlilow-ga)
Caqli fiican leh; garaad badane.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
caqlilow
m.l (-wyo, m.dh) Nin caqli badan leh.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
caqlilow
m.l (-wyo, m.dh) Nin caqli badan leh.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
caqlilow
m. n. intelligent person, clever person
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
caqlilow
-ah: (adj) intelligent male; smart (ismaart); bright (baraayt)
Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]
Caqlilow
Intelligente
Intelligent
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
caqlilow
(tilmaame) qof garaad badan ama caqli fiican leh. Li: caqlillaawe.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
caqlilow
de: intelligent person, clever person
lx: caqlilow
pd: (-ga)
ps: n2-m
key: caqlilow
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
caqlisad
-ka: (magac, dhedig, keli) korodhka waaya'aragnimada; garaadsad; caqliyaysasho.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
caqliyad
m.dh Ra'yi.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
caqliyad
m.dh Ra'yi.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
caqliyad
f. n. mentality; idea, thought
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
caqliyad
-da: (n) intelligence (in-tala-jansi)
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
caqliyad
-da: (magac, dhedig, keli) fikir iyo talo.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
caqliyad
de: mentality; idea, thought
lx: caqliyad
pd: (-da)
ps: n1-f
key: caqliyad
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
caqliyay
(fal) «u ~» caqli ku sir, garaad ku dhaaf.
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dabcixun
(adj) ill-tempered; hot-tempered; temperamental (tem-para-men-tel); moody (muudi); sullen (so-len); irascible (iraasi-bal)-, crabby (krabi)-, short-tempered ~ camalxun, dabeecad-xun
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
qalbixun
f.mg4 (-maa, -mayd) 1. Cid tiiraanyo hayso ahaansho. 2. Cid aan niyad wanaagsan lahayn ahaansho.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
qalbixun
f.mg4 (-maa, -mayd) 1. Cid tiiraanyo hayso ahaansho. 2. Cid aan niyad wanaagsan lahayn ahaansho. m.f.dh, qalbixumaan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Caqlicelin
(Caqlicelin-ta)
Waanin.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
caqlicelin
m.f.dh eeg caqliceli.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
caqlicelin
-ta: (magac, dhedig, keli) «u ~» wax sheeg iyo hoga'tusaalayn qof waayeel ahi u soo jeediyo had iyo jeer kuwa uga baahan ee da' yarta ah. Dh: hogatusaalayn, waanin.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
alaalixin
-ta: (magac, dhedig, keli) wax qaadid ama tuugo aan waxba laga tegin.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
caloolxun
f.mg4 (-umaa, -umayd) Ka c./u c.: qof caloolxumo hayso ahaansho.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
caloolxun
f.mg4 (-umaa, -umayd) Ka c./u c.: qof caloolxumo hayso ahaansho. m.f.dh, caloolxumaan.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
caloolxun
Comp. adj., (ie. n., adj.): melancholy, sad; gloomy, sullen
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
caloolxun
-caloolxumaa: (adj) sad (saadh); unhappy (an-hap-i) murugaysan. —Syn: melancholy), sorrowful, doleful, woebegone, desolate
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
caloolxun
de: melancholy, sad; gloomy, sullen
lx: caloolxun
ps: adj-cmp
key: caloolxun
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
caqli gal
adj., [expression] believable, credible; logical, rational, reasonable
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
caqli gal
-ah: (adj) logical (loojikal)-, rational (raashinal)-, reasonable (rii-sana-bal); analytic, ratiocinative
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
caqli la'
adj., [expression] senseless, meaningless; mindless, foolish, unintelligent
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
caqli leh
adj., [expression] sensible, reasonable, wise
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
caqli yar
adj., [expression] stupid, foolish
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
caqli_gal
de: believable, credible; logical, rational, reasonable
lx: caqli gal
ps: adj-expr
key: caqli_gal
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
caqli_la'
de: senseless, meaningless; mindless, foolish, unintelligent
lx: caqli la'
ps: adj-expr
key: caqli_la'
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
caqli_leh
de: sensible, reasonable, wise
lx: caqli leh
ps: adj-expr
key: caqli_leh
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
caqli_yar
de: stupid, foolish
lx: caqli yar
ps: adj-expr
key: caqli_yar
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
caqliceli
f.mg2 (-iyay, -isay) U c.: cid waxay samayn lahayd ka waanin.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
caqliceli
f.mg2 (-iyay, -isay) U c.: cid waxay samayn lahayd ka waanin. m.f.dh, caqlicelin.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
caqliceli
(fal) «u»cid kale waani oo wax u sheeg.
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
caqligaab
-ah: (adj): deficient in intelligence; feeble-minded (fiibal-maayndhidh) ~ caqli daciif
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
caqligaab
-ka: (magac, lab, keli) qof aragtidiisa ama fakarkiisu gaaban yahay. Dh: maangaab. Li: indheergarad.
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
caqlileey
-ah: (adj) intelligent female; smart (ismaart); bright (baraayt)
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
caqliyari
m.dh Nacasnimo.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
caqliyari
m.dh Nacasnimo.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
caqliyari
f. n. stupidity
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
caqliyari
-da: (n) lack of intelligence; stupidness (istuu-pidh-nes)
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
caqliyari
-da: (magac, dhedig, keli) garaadyari; maangaabni.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
caqliyari
de: stupidity Lit: to have little brain
lx: caqliyari
pd: (-da)
ps: n-f
key: caqliyari
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
cawlitaan
-ka: (magac, lab, keli) midab cawl ah u yeelitaan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhaqanxun
f.mg4 (-umaa, -umayd) Qof, hab aan wanaagsanayn u dhaqma ahaansho.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dhaqanxun
f.mg4 (-umaa, -umayd) Qof, hab aan wanaagsanayn u dhaqma ahaansho. m.dh, dhaqanxumaan.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dhaqanxun
Comp. adj., (ie. n., adj.): coarse, rude, impolite
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dhaqanxun
-dhaqanxumaa / dhaqanxumayd: (adj) impolite (im- po-laayt); ill-mannered (iil-maanaridh); unmannerly (an-maanarli); discourteous (dis-keer-tiyas); rude (ruudh)
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dhaqanxun
de: coarse, rude, impolite
lx: dhaqanxun
ps: adj-cmp
key: dhaqanxun