Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

f.mg4 (-oobaa, -oobayd) Qof aan cadaawad iyo nacayb cid u haynin ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-oobaa, -oobayd) Qof aan cadaawad iyo nacayb cid u haynin ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

(Caloolyow-ga)

2

Wax dhacay oo saamayskood darti talo la walaacdo; talo goosan waayid; uurkawareer; laballaabow; murugo.

waa la naqliyay ✓

1

caloolyow¹: m.l Welwel iyo walaac ku dhasha qof marka uu la kulmo arrin adag oo uusan xal u haynin. la-mid: caloolyoobid.

2

caloolyow²: f.mg1 (-oobay, -owday; -oobi) Qof la kulmay arrin adag oo uusan xal u haynin welwel iyo walaac ku beermid.

waa la naqliyay ✓

1

caloolyow¹: m.l Welwel iyo walaac ku dhasha qof marka uu la kulmo arrin adag oo uusan xal u haynin.

2

caloolyow²: f.mg1 (-oobay, -owday; -oobi) Qof la kulmay arrin adag oo uusan xal u haynin welwel iyo walaac ku beermid. m.f.dh, caloolyoobid.

waa la naqliyay ✓

m. n. worry, anxiety

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) sorrow (soo-row) sadness (saad-nes) ~ murugo

waa la naqliyay ✓

1

(fal) mustaqbalka cabsi ka qab, Dh: welwel.

2

caloolyow-ga: (magac, lab, keli) mustaqbalka cabsi ka qabid. Dh: welwel, walbahaar, walaahow.

waa la naqliyay ✓

1

de: worry, anxiety

2

lx: caloolyow

3

pd: (-ga)

4

ps: n2-m

5

key: caloolyow

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-bowday, -baatay) Qof aan cadaawad iyo nacayb cid u haynin noqosho.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-bowday, -baatay) Qof aan cadaawad iyo nacayb cid u haynin noqosho.

waa la naqliyay ✓

m.dh Qof aan cadaawad iyo nacayb cid u haynin; uursami.

waa la naqliyay ✓

m.dh Qof aan cadaawad iyo nacayb cid u haynin; uursami.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) cuqdad la'aan dad ku wada jooga iyo niyadsami. Caloolfayoobi ayaan ku gula joogaa. Dh: caloolfurni.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-kaaday, -kaatay) Calool-adayg yeelasho.

waa la naqliyay ✓

(fal) dadka u calool samow u wajii furnow, caloolfunow waligaa.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) (cilmiga naflayda) Qaybta wadnaha ee ka soo qaadda dhiigga dhegyarada ee u tuurta habdhiska halbowlayaasha.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) (cilmiga naflayda) Qaybta wadnaha ee ka soo qaadda dhiigga dhegyarada ee u tuurta habdhiska halbowlayaasha.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) qayb caloosha xoolaha ka mid ah oo ay ku kaydsadaan daaqa si habeenka u soo calaananaqsad. Dh: kubo.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-kaaday, -kaatay) Calooladayg yeelasho.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-maaday, -maatay) Ka c.: caloolxumo dareemid.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-maaday, -maatay) Ka c.: caloolxumo dareemid.

waa la naqliyay ✓

inch. v. be sad, grieve; be dejected; suffer

waa la naqliyay ✓

1

de: be sad, grieve; be dejected; suffer

2

lx: caloolxumow

3

pd: (caloolxumaaday)

4

ps: v3a=inch

5

key: caloolxumow

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) hardened feces from the bowels; constipation (konis-ti-pey-shin) ~ calool engegnaan, calool istaag

waa la naqliyay ✓

(fal) «ku ka raalli ahaw, ku kalsoonow.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-ooday, -ootay) Caloolgubyo dareemid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-oobay, -owday: -oobi) la-mid: galoof².

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) neef, galoof noqosho oo rimiwaayid.

waa la naqliyay ✓

1

(Caloolbax-a)

2

Caloosha oo socota oo laga baxo, xanuun ha wehesho ama yuusan weheline; shuban.

waa la naqliyay ✓

1

caloolbax¹: m.l Saxaro badan, jilicsan oo dulin nafleyda caloosha ka qooma keeno; shuban; dababbax.

2

caloolbax²: f.mg1 (-xay, -xday; -bixi) Nafley saxaro badan oo jilicsan dhigid.

waa la naqliyay ✓

1

caloolbax¹: m.l Saxaro badan, jilicsan oo dulin nafleyda caloosha ka qooma keeno; shuban; dababbax.

2

caloolbax²: f.mg1 (-xay, -xday; -bixi) Nafley saxaro badan oo jilicsan dhigid. m.f.dh, caloolbixid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] diarrhea

2

caloolbax: v., [compound] have diarrhea

waa la naqliyay ✓

-a: (n) excessive evacuation of watery feces; diarrhea (daay-riya); also diarrhoea ~ shuban

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) qof, sindho aad jilicsan oo biyo ah dhigid. Dh: shuban, shubmid.

waa la naqliyay ✓

1

(Caloolgal-ka)

2

Uur gelid.

waa la naqliyay ✓

1

caloolgal¹: m.l 1. Bilawga uurka haweenka, uurgal. 2. la-mid: caloolgelid.

2

caloolgal²: f.mg1 (-alay, -ashay; -geli) Uur gelid.

waa la naqliyay ✓

1

caloolgal¹: m.l 1. Bilawga uurka haweenka, uurgal.

2

caloolgal²: f.mg1 (-alay, -ashay; -geli) Uur gelid. m.f.dh, caloolgelid.

waa la naqliyay ✓

v., [compound] conceive, become pregnant

waa la naqliyay ✓

-ay / shay: (v) conceive (kon-siiv); become pregnant with offspring

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) billawga sagaalka bilood ee ilumuhu uu caloolsha hooyadii ku jirayo; waqtiga uu cunug caloolsha hooyadiis ku kowsado; uurgelid; uuraysa.

waa la naqliyay ✓

1

de: conceive, become pregnant

2

lx: caloolgal

3

nt: caloolgal (ka) [vn2-m] 'conception, pregnancy'

4

pd: (caloolgalay)

5

ps: v1=cmp

6

key: caloolgal

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-'ay, -'day) Ka c.: qof, cid uu jeclaa aad u nicid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-'ay, -'day) Ka c.: qof, cid uu jeclaa aad u nicid. m.f.dh, caloolgo'id.

waa la naqliyay ✓

-ay / day: (v) [with preposition ka] to giveup; relinquish (ri-ling-kuwiish); abandon (a-baan-den)

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) «ka ~> ka samir; ka quusad; eeg calool duubad.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-amaa, -amayd) Qof aan cadaawad iyo nacayb cid u haynin ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-amaa, -amayd) Qof aan cadaawad iyo nacayb cid u haynin ahaansho. m.f.dh, caloolsamaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] contented, satisfied; person that has no complains

waa la naqliyay ✓

-caloolsamaa / caloolsamayd: (adj) happy (hap-i); pleased (pliizid); delighted (di-laaytidh) ~ faraxsan

waa la naqliyay ✓

1

de: contented, satisfied; [ext.] person that has no complaints

2

lx: caloolsan

3

pd: (caloolsamaa)

4

ps: adj-der

5

key: caloolsan

waa la naqliyay ✓

s.f. - kabatole.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-dyo, m.l) Dagaal dad badan ku hoobtay. la-mid: caloolacaddo.

waa la naqliyay ✓

f. n. historical battle between two Isaak sub-clans

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) dagaal dad badani ku le'day oo maydku tirabbeelay.

2

caloolacad: (tilmaame) (ku ~) waxa lagu heshiiyay raalli ka ah ama huba.

waa la naqliyay ✓

1

a: caloolacaddo

2

de: historical battle between two Isaak sub-clans (where massacre and slaughter was commited)

3

lx: caloolacad

4

pd: (-da)

5

ps: n-f

6

key: caloolacad

waa la naqliyay ✓

1

(Caloolsami-da)

2

Farax iyo reyrreyn uurka la gashado; raalli ahaansho; laabsami.

waa la naqliyay ✓

m.dh Cadaawad iyo neceyb la'aan. la-mid: caloolsamaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh Cadaawad iyo nacayb la'aan. la-mid: caloolsamaan.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] contentment; good heartedness

waa la naqliyay ✓

-da: (n) good feeling; satisfaction (satis-fak-shin); contentment

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) uurka oo aan cid kale xumaan loogu hayn. Dh: uurfayoobi, laabsami, laabxaadhni, caloolfurni, niyadwanaagsani.

waa la naqliyay ✓

1

de: contentment; [ext.] good heartedness

2

lx: caloolsami

3

pd: (-da)

4

ps: n0-f-abs

5

key: caloolsami

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Qof buuran ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Qof buuran ahaansho. m.f.dh, caloolweynaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Caloolxuma-da)

2

Xumaan ama naxdin uurka la gashado; ciilqab; (ama caloolxumi).

waa la naqliyay ✓

m.dh Dareen cadaawad iyo ciilqab leh. la-mid: caloolxumi.

waa la naqliyay ✓

m.dh Dareen cadaawad iyo ciilqab leh. la-mid: caloolxumi.

waa la naqliyay ✓

f. n., [compound] sadness, melancholy, depression

waa la naqliyay ✓

-caloolxumada: (nj sorrow (soo-row); sadness (saad-nes); misery ~ murugo, tiiraanyo

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xumaan ama ciilqab cid kale u hayn. Dh: caloolxumi.

waa la naqliyay ✓

1

cf: murug, uurkutaallo

2

de: sadness, melancholy, depression

3

lx: caloolxumo

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f-cmp

6

key: caloolxumo

waa la naqliyay ✓

inch. v. worry

waa la naqliyay ✓

1

de: worry

2

lx: caloolyoob

3

pd: (caloolyoobay)

4

ps: v1=inch

5

key: caloolyoob

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) qof aan sirtiisa la helin ama aan nixin; qof aan biqin.

2

calool'adag: (tilmaame) aan sindhoonayn; aan calooshiisu socon.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg calool'adayg.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-dkaa, -dkayd) 1. Adkeysi iyo dulqaad loo yeesho dhibaato. 2. Naxariis iyo jixinjix la'aan.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-dkaa, -dkayd) 1. Adkeysi iyo dulqaad loo yeesho dhibaato. 2. Naxariis iyo jixinjix la'aan. m.f.dh, calooladkaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: diarrhea

2

hm: 1

3

lx: caloolbax

4

pd: (-a)

5

ps: n2a-m-col

6

key: caloolbax_1

waa la naqliyay ✓

1

de: have diarrhea

2

hm: 2

3

lx: caloolbax

4

pd: (caloolbaxay)

5

ps: v1=cmp

6

key: caloolbax_2

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg caloolcaddaan.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) (u ~) u naxariiso.

2

calooldabac-a: (magac, lab, keli) naxariis laba qof isu muujiyaan. Cadaw ha igu noqonine, mar uun ii calool dabac. Dh: naxariis.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) si aan ku jirin xumaani u hadlid ama u shaqayn. Dh: caloolfayoobi, caloolfurnaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh Dareen leh ciil, caro iyo murugo; tiiraanyo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Dareen leh ciil, caro iyo murugo; tiiraanyo.

waa la naqliyay ✓

1

(Caloolqabad-ka)

2

Nabar qabatin ah oo caloosha maroojiya; caloolxanuun.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: caloolqabasho.

waa la naqliyay ✓

vl. n., [compound] cramps, stomach ache; 'pain in the neck' (something hateful)

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) xanuun dadka caloosha ka qabta sida xundhurta.

waa la naqliyay ✓

1

de: cramps, stomach ache; 'pain in the neck' (s.t. hateful)

2

lx: caloolqabad

3

pd: (-ka)

4

ps: vn2-m-cmp

5

key: caloolqabad

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg calooladayg².

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg caloolgubyoo.

waa la naqliyay ✓

v.pat: be broken hearted, struck with grief

waa la naqliyay ✓

1

de: be broken hearted, struck with grief Lit: burning stomach

2

lx: caloolgubyood

3

pd: (caloolgubyooday / gubyootay / gubyoon)

4

ps: v1=pat

5

key: caloolgubyood

waa la naqliyay ✓

(Alol-madu) N Typha anustifolia L. Typhaceae.

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) the act or power of withstanding hardship or face danger; courage (koorij); bravery (bareey-vari); endurance (en-duu-ransi)

waa la naqliyay ✓

1

(Calool'adayg-ga)

2

Baqdin la'aan; kelya'adayg; geesinnimo.

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (magac, lab, keli) baqdin la'aan; geesinnimo; kelya'adayg; calool'adkaan.

2

calool'adayg -ga: (magac, lab, keli) caloosha oo qashinsaar aan samaynayn oo cuntadu isku gaadhgaadho; socodla'aanta caloosha.

waa la naqliyay ✓

1

calool-adayg¹: m.l la-mid: calool-adkaan.

2

calool-adayg²: f.mg1 (-gay, -gtay) Ku c.: adkeysi iyo isbeddel la'aan muujin.

waa la naqliyay ✓

m.l eeg calool-adag.

waa la naqliyay ✓

caloolfayow