Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Caloolbixid-da)

2

Calooshoo inta dhaqaaqda baxda; shubmid; dooxmid; falmid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg caloolbax².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg caloobax.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) meel dadka galaya iyo kuwa ka soo baxayaa badan yihiin. Dh: isdabamarid.

waa la naqliyay ✓

1

(Galoobbixid-da)

2

Meel dad badani gela hayo dad kaloo badanina ka baxa hayo, is-dabammarid.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: galaabbixid.

waa la naqliyay ✓

1

(Bixid-da)

2

1. Meel (gudo, dhex...) ka tegid.

3

2. (ganacsi) gadmid, iibsamid; dhalid.

4

3. (xoolo) dhimasho.

5

4. Caloolbixid, shubmid, falmid, dooxmid.

6

5. (dhir, time, dab, qaylo, ...) soo dheeraan; korid. 6. Muuqasho; arkid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-xay, -xday; -bixi) 1. Meel ka tegid. 2. Dhimasho. 3. Caloolbixid, shubmid. 4. Soo dheeraan (dhir, timo iyo wixi lamida). 5. Muuqasho (qorrax, dayax iyo wixi lamida). 6. Shidmid (dab). 7. Gadmid, iibsamid (ganacsi). 8. Ka b.: wax ka noqosho. 9. Ka b.: arrin ama waajib gudasho. 10. Ku b.: qaymo ku fadhiisasho. 11. La b.: wax meel ku jira baxsasho. 12. La b.: la cararid (gabar). 13. Isku b.: isku buuqid, isku kicid. 14. Isku b.: jiq noqosho. 15. Kala b.: kala qaybsamid. 16. Kala b.: dhanaanaasho, suusacid (caano). 17. Haan caano lagu lulay subag dhalid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-xay, -xday; -bixi) 1. Meel ka tegid. 2. Dhimasho. 3. Caloolbixid, shubmid. 4. Soo dheeraan (dhir, timo iyo wixi lamida). 5. Muuqasho (qorrax, dayax iyo wixi lamida). 6. Shidmid (dab). 7. Gadmid, iibsamid (ganacsi). 8. Ka b.: wax ka noqosho. 9. Ka b.: arrin ama waajib gudasho. 10. Ku b.: qaymo ku fadhiisasho. 11. La b.: wax meel ku jira baxsasho. 12. La b.: la cararid (gabar). 13. Isku b.: isku buuqid, isku kicid. 14. Isku b.: jiq noqosho. 15. Kala b.: kala qaybsamid. 16. Kala b.: dhanaanaasho, suusacid (caano). 17. Haan caano lagu lulay subag dhalid. m.f.dh, bixid.

waa la naqliyay ✓

1

(Caloolbax-a)

2

Caloosha oo socota oo laga baxo, xanuun ha wehesho ama yuusan weheline; shuban.

waa la naqliyay ✓

1

caloolbax¹: m.l Saxaro badan, jilicsan oo dulin nafleyda caloosha ka qooma keeno; shuban; dababbax.

2

caloolbax²: f.mg1 (-xay, -xday; -bixi) Nafley saxaro badan oo jilicsan dhigid.

waa la naqliyay ✓

1

caloolbax¹: m.l Saxaro badan, jilicsan oo dulin nafleyda caloosha ka qooma keeno; shuban; dababbax.

2

caloolbax²: f.mg1 (-xay, -xday; -bixi) Nafley saxaro badan oo jilicsan dhigid. m.f.dh, caloolbixid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] diarrhea

2

caloolbax: v., [compound] have diarrhea

waa la naqliyay ✓

-a: (n) excessive evacuation of watery feces; diarrhea (daay-riya); also diarrhoea ~ shuban

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) qof, sindho aad jilicsan oo biyo ah dhigid. Dh: shuban, shubmid.

waa la naqliyay ✓

1

de: diarrhea

2

hm: 1

3

lx: caloolbax

4

pd: (-a)

5

ps: n2a-m-col

6

key: caloolbax_1

waa la naqliyay ✓

1

de: have diarrhea

2

hm: 2

3

lx: caloolbax

4

pd: (caloolbaxay)

5

ps: v1=cmp

6

key: caloolbax_2

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg caloolgal². la-mid: caloolgal¹ (2).

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg caloolgo'.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) nicid oo niyadda ka jarid; niyadda ka goyn.

waa la naqliyay ✓

m.l Qof xumaatada lagu sameeyo aan illaawin; uurkuqaad.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg qaloombi². la-mid: qaloombi¹, qaloombin.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) buuq iyo sawaxan samayn. Dh: buuqid, hugmid.

waa la naqliyay ✓

1

(Qaloonbiyid-da)

2

Buuqid; hugmid; dhawaaqid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac. dhedig. keli) eeg qaloombiyid.

waa la naqliyay ✓

m.l Qof xumaatada lagu sameeyo aan illaawin; uurkuqaad.

waa la naqliyay ✓

1

(Caloolyoobid-da)

2

Caloolyow qabid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg caloolyow². la-mid: caloolyow¹.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) welwel iyo mustaqbalka cabsi ka qabid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg carow.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) hadal cataw ah ku hadlid; calaacalid.

waa la naqliyay ✓

1

(Daloolid-da)

2

Dalool ku oollaansho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dalool³. la-mid: duleelid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) meel ka daloola oo fur leh ahaan. Koobka daloolidda waan ku ogaa.

waa la naqliyay ✓

1

(Galoolid-da)

2

Wax inta la fidiyey, haddana laysku kor duubay; si garangarsan u duubid; galool ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg galool³.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg kalbax². la-mid: kalbax¹ (2).

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: qaldhicid, qaldhocod.

waa la naqliyay ✓

1

(Sallixid-da)

2

Hagaajin; farsamayn.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg sallax².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) diyaarin oo hagaajin. Dh: diyaaris, farsamayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Saloobid-da)

2

Sal noqosho, yeelasho; dhaboobid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg salow¹.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) sal noqosho, yeelasho: dhab noqosho. Dh: dhaboobid.

waa la naqliyay ✓

1

(Saloolid-da)

2

(badar) salool ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh egg salool².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) badar salool ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg alaalax².

waa la naqliyay ✓

1

(Caadbixid-da)

2

Dibad ama bannaan u soo bixid; wixii uurka ku jirey sheegid; qarsoodi ka bixid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg caadbax². la-mid: caadbax¹.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) dibed ama banaan u soo bixid.

2

caadbixid -da: (magac, dhedig, keli) wixii uurka ku jirey sheegid; wax qarsi la'aan. Sheekadiisa wuxuu uga jeeday caadbixid. Dh: xogwaramid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg caambax.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) caan noqosho: magac yeelasho.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) noqoshada mid caan ah; magac yeelasho.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) dhibaatada ay dhagaxdu u keento ciddiyaha xoolaha aan dhulka buuraleyda aqoon. Dh: cagaagid, cagabixid.

2

cagabixid -da: (magac, dhedig, keli) cagaag ku socosho darteed oo cagta inteeda cad ee hoose uu dubku googo'o.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-umaa, -umayd) Ka c./u c.: qof caloolxumo hayso ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-umaa, -umayd) Ka c./u c.: qof caloolxumo hayso ahaansho. m.f.dh, caloolxumaan.

waa la naqliyay ✓

Comp. adj., (ie. n., adj.): melancholy, sad; gloomy, sullen

waa la naqliyay ✓

-caloolxumaa: (adj) sad (saadh); unhappy (an-hap-i) murugaysan. —Syn: melancholy), sorrowful, doleful, woebegone, desolate

waa la naqliyay ✓

1

de: melancholy, sad; gloomy, sullen

2

lx: caloolxun

3

ps: adj-cmp

4

key: caloolxun

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg caydbax. la-mid: ceedbixid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg ciilbax.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg galoolan¹.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax la isku duubay noqosho.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) caano, fud iyo faar noqosho. Dh: kalagu'id.

2

kalabixid-da: (magac, dhedig, keli) labo walxood oo isku jiray, kala dhillasho ama kala furasho.

3

kalabixid-da: (magac, dhedig, keli) arrin la isku khilaafsanaa oo la isku haystay, go'aan ka gaadhid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg asoolli.

waa la naqliyay ✓

(Alool-ad) N Saccharum ravennae L. Gramineae.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-dyo, m.l) Dagaal dad badan ku hoobtay. la-mid: caloolacaddo.

waa la naqliyay ✓

f. n. historical battle between two Isaak sub-clans

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) dagaal dad badani ku le'day oo maydku tirabbeelay.

2

caloolacad: (tilmaame) (ku ~) waxa lagu heshiiyay raalli ka ah ama huba.

waa la naqliyay ✓

1

a: caloolacaddo

2

de: historical battle between two Isaak sub-clans (where massacre and slaughter was commited)

3

lx: caloolacad

4

pd: (-da)

5

ps: n-f

6

key: caloolacad

waa la naqliyay ✓

1

(Caloolsami-da)

2

Farax iyo reyrreyn uurka la gashado; raalli ahaansho; laabsami.

waa la naqliyay ✓

m.dh Cadaawad iyo neceyb la'aan. la-mid: caloolsamaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh Cadaawad iyo nacayb la'aan. la-mid: caloolsamaan.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] contentment; good heartedness

waa la naqliyay ✓

-da: (n) good feeling; satisfaction (satis-fak-shin); contentment

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) uurka oo aan cid kale xumaan loogu hayn. Dh: uurfayoobi, laabsami, laabxaadhni, caloolfurni, niyadwanaagsani.

waa la naqliyay ✓

1

de: contentment; [ext.] good heartedness

2

lx: caloolsami

3

pd: (-da)

4

ps: n0-f-abs

5

key: caloolsami

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: caloolxumaan.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xoolo, cashi ka bogsasho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhoolbir². la-mid: dhoolbir¹ (2).

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wejifurnaan; iyo dhoollacaddayn. Dhoolbiriddu waa sadaqad. Dh: dhoollacaddan.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) reermiyinnimo iyo galtinnimo ka bixi. Dh: ilbixid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg haloosi². la-mid: haloosin.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) waddo weyni iyo ballaar isku darsatay noqosho; haloodid.

2

haloosiyid-da: (magac, dhedig, keli) wax soo socda oo la qaban doono isku diyaarin.

waa la naqliyay ✓

1

(Kalabbixid-da)

2

Kala tegid; kala furasho; kala go'id; kala soocmid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg kalabbax².

waa la naqliyay ✓

1

(Caloolqabad-ka)

2

Nabar qabatin ah oo caloosha maroojiya; caloolxanuun.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: caloolqabasho.

waa la naqliyay ✓

vl. n., [compound] cramps, stomach ache; 'pain in the neck' (something hateful)

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) xanuun dadka caloosha ka qabta sida xundhurta.

waa la naqliyay ✓

1

de: cramps, stomach ache; 'pain in the neck' (s.t. hateful)

2

lx: caloolqabad

3

pd: (-ka)

4

ps: vn2-m-cmp

5

key: caloolqabad

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg cashibbax². la-mid: cashibbax¹ (2).

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg galaabbax². la-mid: galaabbixis, galoobbid.

waa la naqliyay ✓

1

(Galtibbixid-da)

2

Reer-miyinnimo iyo galtinnimo ka bixid; reer-magaal noqosho; ilbixid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg galtibbax². la-mid: galtibbax¹.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg calooladayg².

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg caloolgubyoo.

waa la naqliyay ✓

v.pat: be broken hearted, struck with grief

waa la naqliyay ✓

1

de: be broken hearted, struck with grief Lit: burning stomach

2

lx: caloolgubyood

3

pd: (caloolgubyooday / gubyootay / gubyoon)

4

ps: v1=pat

5

key: caloolgubyood

waa la naqliyay ✓