cagaf — Macnaha & Turjumaada

1

(Cagaf-ta)

2

Cagta geela.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-gfo, m.dh) Cagta geela. la-mid: cuguf.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-gfo, m.dh) Cagta geela. la-mid: cuguf.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. camel's foot

2

cagaf v. walk awkwardly as someone with club foot does

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) bulldozer (buul-dow-zer); tractor (trak-tor)

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) gaadhi xoog badan oo wax jiida lagagana shaqeeyo beeraha qodaalka iyo dhismaha dhulka la banaynayo. Waa gaadiid xoog badan oo leh awood uu ku jiido dhawr irfi oo garaangiro wareegaya ilkohoodu la faltamaan.

2

cagaf -ta: (magac, dhedig, keli) cagta geela.

waa la naqliyay ✓

1

(Bagaf-ka)

2

1. Wax fidsan oo aan qiro weyneyn oo wareegsan.

3

2. hilib, waran... qaabkaas leh.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Weel aan weyneyn, in yar godan oo aan wax badan qaadin. 2. Nooc warmaha ka mid ah oo af ballaaran oo badeelka u eg leh.

waa la naqliyay ✓

m. n. frame (for stretching)

waa la naqliyay ✓

ka: (n) an oval shape

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) weel ama walax kale oo in yar godan ama balaleexsan oo aan qaro weynayn. Saxni bagaf ahi soor ma qaado. Li: godan

2

bagaf -ka: (magac, lab, keli) madaxa waranka inta birta ah. Sargafka ayuu madaxa igaga dhuftay.

3

bagaf -ka: (magac, lab, keli) weel yar oo godan oo aan qaro weynayn.

waa la naqliyay ✓

1

de: frame (for stretching)

2

lx: bagaf

3

pd: (-ka)

4

ps: n2a-m

5

key: bagaf

waa la naqliyay ✓

m.l Weel gun gaaban.

waa la naqliyay ✓

v. walk barefoot

waa la naqliyay ✓

1

de: walk barefoot

2

lx: cagag

3

pd: (cagagay)

4

ps: v1=

5

key: cagag

waa la naqliyay ✓

(fal) «ku ~» cagta la dhac oo ku tumo.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Calaf-ka) Dheef xag Ilaah ka qoran: risiq; sed.

2

2. (Calaf-ta) Kab xun; jaqaaf; jaan.

waa la naqliyay ✓

1

calaf¹: m.l 1. Dheef xag Ilaah ka qoran; risiq. 2. Nasiib.

2

calaf²: m.dh (-lfo, m.l) Kab duug ah.

3

calaf³: f.g1 (-lfay, -laftay; -lfi) 1. U c.: Ilaah, cid wax risiq ugu dhigid. 2. U c.: Ilaah, cid wax nasiib ahaan u siin.

waa la naqliyay ✓

1

calaf¹: m.l 1. Dheef xag Ilaah ka qoran; risiq. 2. Nasiib.

2

calaf²: f.g1 (-lfay, -laftay; -lfi) 1. U c.: Ilaah, cid wax risiq ugu dhigid. 2. U c.: Ilaah, cid wax nasiib ahaan u siin. m.f.dh, calfid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] daily bread, sustenance

2

calaf [feminine] n. bad shoe, worn out shoes

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) fate (feyt)-, luck (lak) chance ~ nasiib. Ex: calafkaaga tijaabi; try your luck

2

calaf -ta: (n) old shoe; worn out shoe. Ex: kab calaf ah; an old shoe

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qayb Eebe kuu qoray oo aanad marna seegayn. Calaf diin goroyo ma qaaddo. Dh: kadab, nasiib.

waa la naqliyay ✓

1

(Caraf-ta)

2

Ur la jeclaysto; udug; udgoon.

waa la naqliyay ✓

1

caraf¹: m.dh Ur udgoon oo la jeclaysto.

2

caraf²: f.mg1 (-rfay, -raftay; -rfi) Ur carfoon soo udgid.

waa la naqliyay ✓

1

caraf¹: m.dh Ur udgoon oo la jeclaysto.

2

caraf²: f.mg1 (-rfay, -raftay; -rfi) Ur carfoon soo udgid. m.f.dh, carfid.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. fragrance, sweet odor; perfume

2

caraf v. be fragrant

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) a pleasant odor; aroma (a-rooma); fragrance (fareey-gransi); sweet smell. Syn: bouquet, perfume, redolence, scent *

waa la naqliyay ✓

1

(fal) si udgoon u ur; ur udgoon soo saar oo soo bixi.

2

caraf -ta: (magac, dhedig, keli) laydh yar oo debacsan oo la jeclaysto oo noolaha, dhirta iyo dareeraha qaarkood laga helo. Caraf ayaa ii uraya. Dh: udgoon, udug, carfi. Li: qudhmuun, qadhmuun.

waa la naqliyay ✓

m.l (-fyo, m.dh) 1. Weel sida badan bir ama caag ka samaysan oo qashinka lagu qaado. 2. Qalabka guriga la dhigo ama laga sameeyo oo baalid ah.

waa la naqliyay ✓

m.l (-fyo, m.dh) 1. Weel sida badan bir ama caag ka samaysan oo qashinka lagu qaado. 2. Qalabka guriga la dhigo ama laga sameeyo oo baalid ah.

waa la naqliyay ✓

v. dig up ~ loosen (soil), plow up

waa la naqliyay ✓

1

de: dig up ~ loosen (soil), plow up Contrast: xagaaf

2

initial: x

3

lx: xagaf

4

pd: (xagfay)

5

ps: v1=tr

6

key: xagaf

waa la naqliyay ✓

1

(Cagafcagaf-ka, Cagafcagaf-ta)

2

Gaari xoog badan oo wax jiida: wuxuu dhinacyada ku lee yahay labo daliigood oo waaweyn oo bir ah oo ballaaran oo garangaro ilko leh ku kor rogmada, si uu dhulka qarfada ah ama ciidda leh u maro; gaari, wax lagu qardajeexo leh, oo dhan.

waa la naqliyay ✓

1

(Gommod-da)

2

Cagta geela; cagaf.

waa la naqliyay ✓

1

cagafcagaf¹: m.l/dh (-fyo, m.dh) Gaari xoog badan, leh lugo rabar ama bir ah oo beeraha lagu falo ama lagu geed qaado.

2

cagafcagaf²: m.dh.sh.r C. leh: cod lagu muujiyo meermeeridda.

waa la naqliyay ✓

m.l Cudur geela cagaha ka gala oo aysan tuluddu ku joojin karin cagafta jirran, in ay dhulka ku xoqayso mooyee.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-gfo, m.l) la-mid: cagaf.

waa la naqliyay ✓

1

gommod¹: m.l Cudur raafafka ariga ku dhaca; raafdillaac. la-mid: golrod.

2

gommod²: m.dh (-do/gondo, m.l) Cagta geela; cagaf.

3

gommod³: f.mg1 (-day, -dday) Cudur gommodka ka qaadid

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Bir xalleefsan oo af ballaaran iyo daab leh oo beeraha lagu falo. 2. Bir af ballaaran oo godan leh oo ay cagafcagaftu beeraha ku fasho.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Bir xalleefsan oo af ballaaran iyo daab leh oo beeraha lagu falo. 2. Bir af ballaaran oo godan leh oo ay cagafcagaftu beeraha ku fasho.

waa la naqliyay ✓

/baaldoosar/ (n) cagafta afka balaaran oo dhulka looga shageeyo. —

waa la naqliyay ✓

/traaktar/ (n) cagaf-cagaf (cagaf).

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) bulldozer (buul dhoozer) ~ cagafcagaf

waa la naqliyay ✓

Cagafcagaf

waa la naqliyay ✓

Cagaf moose

waa la naqliyay ✓

Cagaf jeexe, hataqeeye

waa la naqliyay ✓

Cacaf qode, cagaf,faage

waa la naqliyay ✓

Cagafcagaf

waa la naqliyay ✓

Cagafcagaf

waa la naqliyay ✓

s.m. - cagafcagaf.

waa la naqliyay ✓

Cagafcagaf

waa la naqliyay ✓

1

makiinaa eti biir falniyeti

2

cagaf cagaf

waa la naqliyay ✓

1

de: camel's foot

2

hm: 1

3

lx: cagaf

4

pd: (-ta Pl: cagfo (/ha))

5

ps: n3-f

6

key: cagaf_1

waa la naqliyay ✓

1

de: walk awkwardly as s.o. with club foot does

2

hm: 2

3

lx: cagaf

4

pd: (cagafay)

5

ps: v1=

6

key: cagaf_2

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) weel wax lagu shubto ama lagu rito oo cinjir ka samaysan. Caagad ayaan biyo ku soo shubtay.

waa la naqliyay ✓

1

(Cagaag-ga)

2

Waxa cagta xanuujiya kolka kabo la'aan la socona hayo, oo dhan (dhagxan, quruurux, qodxo....).

waa la naqliyay ✓

1

cagaag¹: m.l 1. Wax sida dhagax, gaxandho iyo wixi lamida oo cagaha waxyeela marka kabo la'aan lagu socdo. 2. Meel leh dhagax, gaxandho iyo wixi lamida oo cagaha waxyeela marka kabo la'aan lagu socdo. 3. Dhibaatada caguhu ka mutaan marka lagu socdo meel leh dhagax, qaruurax, gaxandho iyo wixi lamida. 4. la-mid: cagaagid.

2

cagaag²: f.mg1 (-gay, -gtay) Cagaag dareemid.

waa la naqliyay ✓

1

v. be barefoot; hurt one's bare feet on stones, etc.

2

cagaag m. n. prickly plant; anything that hurts the feet when one walks without shoes (rocks, etc.)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) qof aan kabo haysan ama ay ka dhammaadeen noqo.

2

cagaag: (fal) dhul dhagax leh mar oo cagaha dhaawacyo ha kaa gaadhaan.

3

cagaag -ga: (magac, dhedig, keli) cagaha oo aan kabo lagu xidhnayn. Cagaag ayaan ilaa tukaanka ku tagay.

4

cagaag -ga: (magac, lab, keli) meel dhagax yaryar leh oo aan kabala'aan lagu mari karin. Dh: rawax.

waa la naqliyay ✓

1

(Cagaar-ka)

2

1. Cawska iyo caleemaha baxa haya midabkooda.

3

2. Doog, naq, cosob.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Midab u eg kan caleenta iyo cawska marka ay dooganyihiin. 2. Doog. 3. Qudaar.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Midab u eg kan caleenta iyo cawska marka ay dooganyihiin. 2. Doog. 3. Qudaar.

waa la naqliyay ✓

Green

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] green (color); green grass, greenery; greens, vegetables

waa la naqliyay ✓

1

(Agar) N Oropetium minimum (Hochst) Pilg. Gramineae.

2

N Brachiaria leersioides (Hochst.) Stapf. Gramineae.

3

N Cenchrus ciliaris L. Gramineae.

4

N Chloris virgata SW. Gramineae.

5

N Brachiaria ovalis Stapf. Gramineae.

6

N Digitaria pennata (Hochst) T. Cooke. Gramineae.

7

N Eragostis cilianensis (All.) Lut. Gramineae.

8

N Digitaria ternata (A. Rich.) Stapf. Gramineae.

9

S Cleome hanburyana Penzig. Capparidaceae.

10

S Indigofera phillipsiae Bak.F. Papilionaceae.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. green (giriin) color. 2. green plant; foliage (foo-leeyj) ~ doog. 3. verdure (veer-jar); the lush greenness of vegetation

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) doog; naq; cosob.

2

cagaar -ka: (magac, lab, keli) midabka doogga loo yaqaan ee u eg tigaadda iyo nagaadhka soo baxa. Samaale, shaadh cagaar ah buu ku labisan yahay. Dh: doog.

3

cagaar -ka: (magac, lab, keli) iniinta subagga ugu horeeya ee caanaha la lulaayo; haan la lulayo, burcadka ka baxa.

waa la naqliyay ✓

1

cf: cagcagaar {C & S}

2

de: green (color); green grass, greenery; greens, vegetables

3

lx: cagaar

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m-col

6

key: cagaar

waa la naqliyay ✓

أَخْضَرٍ

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) finan neefka carrabka ka soo baxa.

waa la naqliyay ✓

1

(Cagaga-da)

2

Cudur afka ku dhaca.

waa la naqliyay ✓

m.dh Nabarro salka carrabka ee dadka iyo geela ka soo baxa.

waa la naqliyay ✓

m.dh Nabarro salka carrabka ee dadka iyo geela ka soo baxa.

waa la naqliyay ✓

f. n. sore in the mouth (on the back of the tongue)

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) cudur afka ku dhaca. Cagago ayaa ilmahan ku dhacday.

waa la naqliyay ✓

1

de: sore in the mouth (on the back of the tongue)

2

lx: cagago

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

key: cagago

waa la naqliyay ✓

1

(Cagayn-ta)

2

Cag la dhicid; ku tumasho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg cagee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) (ku ~) ku tumasho; cagta la dhicid. Dh: cagays.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg cagayn.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dhexqaadka hawlo aan ku khusayn iyo wax walba.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) weel afka hore jaban yahay. Dhiil canjaf ah ayaa guriga lagaga guuray.

waa la naqliyay ✓

/karaaf/ (n) garaafo (dhalada wayn ee cabbitaanka lagu shubto).

waa la naqliyay ✓

carafe, n、f, - Dhalada biyaha ee miiska; Dhalada weyn ee biyaha lagu shubto; weyso.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) bilaha Muslinka ee dayaxa, tan ugu dambaysa oo Xajka la guto.

2

Carafo: magac loo baxsho gabadh ku dhalatay Carafo ama maalinka la joogsado goobtaa ee Xajka.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dagaal iyo dirir, faro isa saar. Dh: islayn.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) asayda gabadha laga dhintayi qaaddo. Dh: asay, agal, weer.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qof aan rug iyo reero loogu soo hagaago lahan oo kolba ciddii ka naxda uun magan u ahaada. Nin reerkiisii ka dumay maglaf buu noqdaa.

waa la naqliyay ✓

m.l Hilib saafan oo la dubay; naas.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) bir dhuuban oo ganto iyo daab leh oo kabaha lagu tolo.

2

sargaf -ka: (magac, lab, keli) hilib bagafsan oo la solay oo muddo dheer la kaydin karo. Sargaf iyo solay u badi sahayda.

waa la naqliyay ✓

1

xagaaf¹: m.l (-fyo, m.dh) Dhul ciid guduud jilicsan leh oo ariga saac u lahayn.

2

xagaaf²: m.dh (-fo, m.l) Kabo harag ka samaysan oo duug ah.

3

xagaaf³: f.g1 (-fay, -ftay) Wax siman ka dhigid (dhul).

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-fay, -ftay) Wax siman ka dhigid (dhul). m.f.dh, xagaafid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. rake, hoe (implement for moving soil)

2

xagaaf v. rake, hoe (land ~ soil)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) beerta xashiishka yaryar een loo baahnayn xagaaf kaga googoo biyahana u jilci. Intuun roobku di'in beerta xagaaf.

2

xagaaf -ka: (magac, lab, keli) bir inta aad loo ballaadhiyo oo qori af godan daab looga dhigo beeraha lagaga shaqeeyo maangaddadana loogu duwo; majarafad daab godan la geliyo. Xagaafka qaado oo beerta daadka u soo du. Dh: xagafo.

3

xagaaf -ta: (magac, dhedig, keli) waddo lagu hayo gacanta si uu gaadiidku u maro oon daamur lagu shubin. Waddo xagaaf toobiye ah baan soo maray. Dh: raf, jay.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) bir aad loo ballaadhiyo oo inta daab godan la geliyo beeraha lagu xagaafo daadkana lagu mooso; majarafad daab godan la geliyo.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qof ama wadar leh wax badan oo wanaag ah, iin yar oo lagu yagaan. Soomaalida waxa cawragaf looga dhigaa qabyaaladda.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u Meel la deggenyahay ama ceel agagaarkood.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u Meel la deggenyahay ama ceel agagaarkood.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) dhinac cidla' ah oo cadaw xiga; dacalka u shisheeya degmada beesha.

waa la naqliyay ✓

aga! eray la yidhaahdo marka la arko wax lala yaabo ama kugu dhaco. Aga! Siduu wiilka yari ninka uga badiyay! Dh: Hey! Dhega! Joo! Shoo! Naw! Agas!

waa la naqliyay ✓