cadarin

(Cadaadin-ta)

Dhibid; kadeedid; xumayn; horjoogsad.

m.f.dh eeg cadaadi. la-mid: cadaadis¹ (3).

pressing

vl. n. repressing, oppressing, torturing, tormenting

-ta: (n) 1. pressure (paree- shar); compression (kom-pree-shen) 2. oppression (o-paree-shen) 3. harassment (haares-ment) cadaadis

-ta: (magac, dhedig, keli) si xoog leh, hoos wax ugu riixid. Dh: cadaajin, cadaadis.

cadaadin -ta: (magac, dhedig, keli) culays saarid ama ku ciqaabid qof waxaanu qaadi karayn; horusocod u diidid; dhibid. Dh: kadeedid.

de: repressing, oppressing, torturing, tormenting

lx: cadaadin

pd: (-ta)

ps: vn2-f

key: cadaadin

-ka: (magac, lab, kali) xiddig ka mid ah sagaalka cirjiidh ee loo adeegsado faalka magiiganaha, wuxuu na ka dhexeeyaa Jaamac iyo Istamiic.

m.f.dh eeg cagaari. la-mid: cagaaris.

-ta: (magac, dhedig, keli) cagaar ka dhigid; cagaaris.

m.dh la-mid: anqarin.

-ta: (magac, dhedig, keli) ilmo dhashay, biyo iyo wax la mid ah ku habid. Dh: anqarin.

m.f.dh eeg cashari. la-mid: casharis.

-ta: (magac, dhedig, keli) Qur'aan iyo ducooyin kale oo Allabbari ah, weel ku qorid oo biyo ku maydhid, dabadeedna reer, xoolo, iyo wixii la mid ah, bukaan ama tacluusa kale haleeshay, ku bilbilid oo ku saydhsaydhin. Dh: casharis.

(Cayaarin-ta)

Cayaarsiin; dheelsiin; madaddaalin.

m.f.dh eeg cayaari. la-mid: ciyaarin.

vl. n. act of having someone play, dance ~ drill

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, dheelsiin. Dh: dheelsiin, madadaalin.

de: act of having s.o. play, dance ~ drill

lx: cayaarin

pd: (-ta)

ps: vn-f

key: cayaarin

(Qaddarin-ta)

Qaddar u yeelid; sharrifid; qiimayn; tixgelin; weyneyn.

m.f.dh eeg qaddari. la-mid: qaddaris.

-ta: (n) honor also honour (oo-nar-ing)-, respect (ris-pakt); consideration (kon-sida-reey-shin), courtesy (koor-tisi) ~ ixtiraam, tixgelin

-ta: (magac, dhedig, keli) ixtiraamid oo cid kale tixgelin ama weynayn.

-da: (magac, dhedig, keli) dadka magaalada Harar dega; reer Harar. Dh: Harari.

-da: (magac, dhedig, keli) midho yaryar oo aad u udgoon oo lagu darsado cuntada. Adaridu waxay ka baxdaa buuraha. Dh: xawaashbuurbuur, geed'adari.

adari -da: (magac, dhedig, keli) jaad ka mid ah shimbiraha yaryar oo midab cawlan leh qoorta dusheedana qool madaw marsanyahay. Dh: adar, qoolley.

(Caari-da)

(bad; kd.) dib u noqosho; xagga xeebta ka durkid; (ama caarid).

caari¹: m.dh Marka biyaha badda dib berriga uga noqdaan. la-mid: caarid.

caari²: f.mg1/2 (-ryay, -riday/risay; -ryi) Biyaha badda, berriga dib uga noqosho.

f.mg1/2 (-ryay, -riday/risay; -ryi) Biyaha badda, berriga dib uga noqosho. m.f.dh, caaryid.

f. n. low tide, ebb tide

caari v. ebb; recede (of water)

-day / yey: (v) waters ebbing at low tide; ebb (eb); recede (ri-siidh); retrograde (ret-ra-grayd)

caari: -ga: (n) low water; low tide; ebb tide

soo caariyey / soo caarisay: (v) driven ashore by the tide

(fal) «doon», xagga xeebta u durug.

caari: (fal) «bad», xagga xeebta ka durug.

caari -ga: (magac, lab, keli) ka durkidda ay baddu xeebta ka durugto oo ay berriga ka fogaato, Caariga baddu, shan iyo tobanna waa habeen, shan iyo tonbanna waa dharaar. Dh: caaryid.

caari -ga: (magac, lab, keli) xaaxiga badda oo doonida dhanka xeebta u soo riixa; doonida oo uu xaaxigu berriga u soo qaado.

(Cadar-ka)

1. Maalintii kolka cirku daboolan yahay dhulkana hoosiis wada hayo.

2. Udug: udgoon; barafuun.

m.l 1. Wakhti daruuro badan oo aan da'ayn ay isku gudbaan fallaaraha iyo kulaylka qorraxda. 2. Xilli qabow oo aan roob da'ayn. 3. la-mid: catar. Barafuun; catar.

m.l 1. Wakhti daruuro badan oo aan da'ayn ay isku gudbaan fallaaraha iyo kulaylka qorraxda. 2. Xilli qabow oo aan roob da'ayn. 3. la-mid: catar. Barafuun; catar.

pr. n., [feminine] Adar

m. n. perfume, scent

cadar: m. n., [collective] cloudy weather, overcast sky

(Adar), N Pulicaria somalensis 0.Hoffm. Compositae.

N Pulicaria monocephala Franch. Compositae.

N Helichrysum glumaceum DC. Compositae.

N Sclerostephane adenophora (Franch) Chiov. Compositae.

N Kohautia senegalensis Cham. & Schlecht. Rubiaceae.

N Oldenlandia schimperi T. Andrs. Rubiaceae.

N Corchorus cinerascens Defl. Tiliaceae.

name-f perfume, scent, aromatic; shadow. Cf: Udgoon, Dalays

-ka: (n) perfume (peer- fiyuum); fragrance (free-gransi); especially for women

cadar -ah: (adj) cloudy (kalaw-dhi) Ex: maalin cadar ah; a cloudy day

magac loo baxsho gabadh qurxoon oo jacaylkii ay waaliddadu qabeen ka gaadhay in ay ugu magacdhigeen cadarka laftiisa.

-ka: (magac, lab, keli) dareere udgoon oo laga tuujiyo dhirta qaarkeed iyo waxyaabo kale.

cadar -ta: (magac, dhedig, keli) maalinnimada, marka cirku daboolan yahay dhulkuna hoosiiska leeyahay. Dh: hoosiis.

cadar -ta: (magac, dhedig, keli) laydh qabow oo galabtii soo dhacda.

m.f.dh eeg cari. la-mid: caris (2).

-ta: (magac, dhedig, keli) «ka ~» noole, carasho ka keenid. Dh: dhirin; dhidhin.

f. n. mat

-ta: (n) mat (maat); mat used as floor-covering ~ derin

-ta: (magac, dhedig, keli) wax lagu fadhiisto ama lagu seexdo. Dh: salli, derin, dermo, caw, bal.

a: derin ~ darmo

de: mat

lx: darin

pd: (-ta)

ps: n1-f

key: darin

m.f.dh eeg arari.

baarin¹: m.f.dh la-mid: baariyid.

baarin²: m.dh Meesha gacatada laga qoto.

-ta: (magac, dhedig, keli) badeeco la naadiyay qof u xukumid.

resistance

m.f.dh eeg caaci.

(magac, dhedig, keli) eeg caadi.

m.f.dh eeg caafi. la-mid: caafis.

-ta: (magac, dhedig, keli) caafimaad siin. caafiya: magaca loo bixiyo gabadh dhalashadeedii lagaga bogsaday dhibaato qoyska dhex taallay.

(Caajin-ta)

1. Baahi ama rabitin ama jacayl wax loo qabey, wax deeqa siin; dhergin.

2. Celin, joojin, hakin, qabasho.

m.f.dh eeg caaji.

-ta: (magac, dhedig, keli) Baahi ama rabitaan jacayl wax loo qabey, wax lagaga kaaftoomo siin. Dh: dhergin, haqabtirid.

caajin -ta: (magac, dhedig, keli) celin; joojin; hakin; qabasho.

1. (Caalin-ka) Cilmi badan yaqaan; aqoon dheer leh, (ama caalim).

2. (Caalin-ta) (is-caalin) caasha dhiibasho si dhibyari loogu bireeyo; isdhiibid; dagaallamid la'aan.

caalin¹: m.l (culimmo/culummo, m.dh) 1. Qof aqoon badan u leh cilmiga. 2. Qof muslin ah oo diinta Islaanka aqoon sare u leh.

caalin²: m.f.dh eeg caali.

m.l (culimmo/culummo, m.dh) 1. Qof aqoon badan u leh cilmiga. 2. Qof Muslin ah oo diinta Islaanka aqoon sare u leh.

m. n. scholar, scientist, learned person

name-m learned (Arb)

-ka: (n) scholar (skolar); expert (ekis-peert); erudite (eryo-daayt); learned person in Islam ~ aqoon-yahan, caalim

magac afka Carabiga ka soo jeeda oo loo baxsho wiil loo rajaynayo ama Eebbe loo baryayo in uu noqdo qof aqoon badan leh, gaar ahaan ta diinta.

-ta: (magac, dhedig, keli) «is caasha dhiibid si hawlyari loogu gawroco; isdhiibid si dagaalla'aan ah.

bw: Arabic

de: scholar, scientist, learned person

lx: caalin

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: caalin

caarid¹: m.dh la-mid: caar¹.

caarid²: m.dh (-dyo, m.dh) (juqraafi) Hirar waa tallantaaliga kicitaanka iyo dhicitaanka ee badda dusheeda, kaas oo dhaca ugu dhawaan maalintii labo jeer waxaana sababa cufisjiidadka dayaxa iyo ka qorraxda oo isna si kan yar u sababa. Badweynnada furan, faraqa u dhexeeya heerarka hirarka sare iyo hirarka gaaban wuxuu ka yaryahay 1 m, laakin badaha gunta gaaban ee qaaradaha saaran faraqu wuxuu gaarayaa in ka badan 6 m, gacannada dhuuban ee hirarka leh waxaa dhici karta faraqu inuu gaaro 15 m ama ka badan.

m.dh (-dyo, m.dh) (juqraafi) Hirar waa tallantaaliga kicitaanka iyo dhicitaanka ee badda dusheeda, kaas oo dhaca ugu dhawaan maalintii labo jeer waxaana sababa cufisjiidadka dayaxa iyo ka qorraxda oo isna si kan yar u sababa. Badweynnada furan, faraqa u dhexeeya heerarka hirarka sare iyo hirarka gaaban wuxuu ka yaryahay 1 m, laakin badaha gunta gaaban ee qaaradaha saaran faraqu wuxuu gaarayaa in ka badan 6 m, gacannada dhuuban ee hirarka leh waxaa dhici karta faraqu inuu gaaro 15 m ama ka badan.

Low tide

(tilmaame) bad dib u baxday oo noqotay. Baddu waa caarid oo lama dabbaalan karo manta.

(Caarif-ka)

Aqoon dheeraad ah wax u leh; wax aad u yaqaan.

m.l (-fiin, m.dh) Nin aqoon dheerad ah leh.

m. n. (adj.): expert, knowledgeable person; keen

name-m expert, knowledgeable (Arb)

-ka: (magac, lab, keli) qof, Rabbi wax u iftiinsho oo aqoon dheeraad ah wax u leh oo aad wax u yaqaanna. Dh: weli.

de: expert, knowledgeable person; [atr.] keen

lx: caarif

pd: (-ka)

ps: n2a-m

key: caarif

-ga: (magac, lab, keli) (la ~) bago iyo baxsad. Taliska nugulee, naf la caariga ah. Dh: baxsad, baqe, carar.

m.dh la-mid: caasiyid.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax la is faray diidid; wixii Ilaah amray diidid.

caawin¹: m.dh la-mid: caawiyid.

caawin²: f.g1 (-imay/-inay, -intay; -imi/-ini) Cid kaalmo ama taageero u fidin.

f.g1 (-imay/-inay, -intay; -imi/-ini) cid kaalmo ama taageero u fidin. m.f.dh, caawinid.

v. assist, help, support

-caawimay/ caawintay: (v) help (help); assist (a-sist); give assistance to ~ caawi, taageer

-ta: (magac, dhedig, keli) kaalmo iyo gargaar siin. Caawin ayay u baahan yihiin dadka soo qaxay. Dh: taageerid, gargaarid.

de: assist, help, support

lx: caawin

pd: (caawimay)

ps: v1=

xe: Can you help me?

xv: Ma igu caawini kartaa?

key: caawin

(Cadadi-da, Cadadi-ga)

Lacagta inteeda aan xaashida ahayn; cadadka dhagaxa ah (1/, 50%, 10%, 5%); jajab.

m.l/dh (-iyo, m.dh) Lacagta inteeda birta ah; qaddaaddiic; sanuud.

f. n./m: coins, loose ~ small change

-da: (magacwadareed) lacagta inteeda aan xaashida ahayn. Dh: qadaadiic; sulaaddi.

de: coins, loose ~ small change

lx: cadadi

pd: (-da ~ -ga)

ps: n2-f/m

key: cadadi

-ta: (magac, dhedig, keli) cadcad u googoyn. Dh: cadays, yaryarayn, cadcadayn, jarjarid.

cadayn -ta: (magac, dhedig, keli) wax kasta oo dahsoon ama muuqda oo gartaada run ahaanteeda caddaynaya sida: waraaqaha markhaatiga dhaarta sawirrada iwm. Dh: xujo. Wa: caddaymo.

cadayn -ta: (magac, dhedig, keli) midabka caddaanka u yeelid.

f.g2 (-iyay, -isay) la-mid: cararee.

Crude

vl. n. release, dismissal, firing; exile, banishment; expulsion, deportation; chasing

de: release, dismissal, firing; exile, banishment; expulsion, deportation; chasing

lx: cayrin

pd: (-ta)

ps: vn2-f

key: cayrin