caato — Macnaha & Turjumaada

1

(Caata-da)

2

1. Aan hilib iyo baruur lahayn; weyd; xayeesi.

3

2. Daal, noog.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Caataysnaanshada. 2. C. ah: nafley hilibka iyo baruurta jirkiisu yaryartahay. 3. Hilib aan dux lahayn.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Caataysnaanshada. 2. C. ah: nafley hilibka iyo baruurta jirkiisu yaryartahay. 3. Hilib aan dux lahayn.

waa la naqliyay ✓

f. n. thin person, slim man, skinny one

waa la naqliyay ✓

nickname-m thin, slim, skinny

waa la naqliyay ✓

1

-ah: (adj) lean or slender in form; skinny (skint); thin (thin); slim (islim) ~ xayaysi, caataysan. Ex: wiil caato ah; a thin boy

2

caato -caatada: (n) thinness; leanness

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) daalka iyo rafaadka qofku ka qaado socodka iyo shaqada badan.

2

caato: (tilmaame) aan hilib iyo baruur lahayn. Dh: weyd. Li: shilis.

waa la naqliyay ✓

1

cf: macaluul

2

de: thin person, slim man, skinny one

3

lx: caato

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f

6

key: caato

waa la naqliyay ✓

نحيل

waa la naqliyay ✓

1

caatow¹: m.l la-mid: caatoobid.

2

caatow²: f.mg1 (-oobay, -owday; -oobi) 1. Caato noqosho. 2. Wax dallan noqosho.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-oobay, -owday; -oobi) 1. Caato noqosho. 2. Wax dallan noqosho. m.f.dh, caatoobid.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) daal oo rafaad. Dh: noog.

2

caatow -ga: (magac, lab, keli) mid aan hilib badan iyo baruur lahayn noqo.

waa la naqliyay ✓

(suffix)-, if she... Ex: hadday jeclaato; if she likes; hadday fiicnaato; ifshe gets better

waa la naqliyay ✓

1

de: may you / she be

2

lx: -aato

3

ps: v5a-2sg/3f-opt

4

xe: May she like the house!

5

xv: Guriga ha jeclaato!

6

key: -aato

waa la naqliyay ✓

1

(Caada-da)

2

1. Waxyaalo la falay oo lagu noqnoqday oo loo bartay oo dabadeed wax lagu dhaqmo oo aan la goyn karin noqday; dhaqan; xeer (aan qornayn).

3

2. Xayl, dhibaad.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Fal bulsho joogteysato kuna dhaqanto. 2. Fal qof si joogta ah ugu dhaqmo. 3. Dhiig ka yimaada haweenka bishiiba hal mar; dhibaad; xiso; xayl.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Fal bulsho joogteysato kuna dhaqanto. 2. Fal qof si joogta ah ugu dhaqmo. 3. Dhiig ka yimaada haweenka bishiiba hal mar; dhibaad; xiso; xayl.

waa la naqliyay ✓

f. n. custom, tradition, way, character, habit

waa la naqliyay ✓

1

-caadada: (n) [Pl. caadooyin-ka] 1. tradition (tra-di-shin) custom (kas-tam)-, folklore (fok-loor), culture (kal-jar) ~ dhaqan, hiddo. 2. behavior (be-heeyv-yar)-, character (kar-ak-ter); habit (habit) ~ dabeecad, baxaalli

2

caado -da: (n) menstruation (menis-tureey-shin); period (piir-i-ood); menses (men-siis) ~ xaylka dumarka; dhiigga haweenka

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) wax muddo dheer lagu soo dhaqnaa oo tixgelin iyo qaddarin mudan. Caado la gooyaa cadho Allay leedahay.

2

caado -da: (magac, dhedig, keli) dhiig dumarka ka yimaada xubinta taranka, bishii ba mar. Waxa uu ka socdaa muddo toddobaad lagu qiyaaso oo ay cibaadooyinka badhkood ka reebban yihiin. Dh: ciso, xayd, dhibaad.

waa la naqliyay ✓

1

de: custom, tradition, way, character, habit

2

lx: caado

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

xe: I don't like her way of doing things.

6

xv: Caadadeeda ma jecli.

7

key: caado

waa la naqliyay ✓

عادَة، حَيْض

waa la naqliyay ✓

1

(Caama-da)

2

Inta aan cilmiga lahayn.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u 1. Dad aan wax qori karin waxna akhrin karin. 2. Qof muslin ah oo diinta Islaanka aqoon badan u lahayn.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u 1. Dad aan wax qori karin waxna akhrin karin. 2. Qof Muslin ah oo diinta Islaanka aqoon badan u lahayn.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] illiterate; people uneducated in the Islamic law

waa la naqliyay ✓

-caamada: (n) people who are non-professional especially in Islamic law; laymen (ley-miin); amateurs (ami-juris)

waa la naqliyay ✓

-da: (magacwadareed) dadka aan aqoonta lahayn; inta aan qoraalka iyo akhriska aqoon. Aqoon xumada waxaa kuugu wacan caamadaad tahaye. Dh: jaahil, badow. Li: culimo.

waa la naqliyay ✓

1

de: illiterate; people uneducated in the Islamic law

2

lx: caamo

3

pd: (/da)

4

ps: n0-f-col

5

key: caamo

waa la naqliyay ✓

1

(Caana-ha)

2

1. Wax cad oo shubma oo ka yimaada naasaleyda dheddig naasohooda oo dhashoodu nuugto oo ku noolaato.

3

2. Wixii kaloo u eg, sida dhirta qaarkeed dhacaanka cad oo ka yimaada.

waa la naqliyay ✓

m.l.w 1. Hoore cad, nafaqo leh, la dhammo oo naasleyda dheddig ee irmaan ibaheeda ka yimaadda. 2. Dhacaan cad, layiig ah oo dhirta qaarkeed ka yimaadda marka la turqo.

waa la naqliyay ✓

m.l.w 1. Hoore cad, nafaqo leh, la dhammo oo naasleyda dheddig ee irmaan ibaheeda ka yimaadda. 2. Dhacaan cad, layiig ah oo dhirta qaarkeed ka yimaadda marka la turqo.

waa la naqliyay ✓

m. n., (mass n.): milk

waa la naqliyay ✓

-caanaha: (n) milk (milk)

waa la naqliyay ✓

1

Latte

2

Milk

waa la naqliyay ✓

1

-ha: (magac, lab, keli) dareeraha cad ee naasleyda oo dhan naasaha ka yimaadda marka ay dhalaan, si ilmuhu u nuugo. Hooyo caano i sii, horta reerku ha dego.

2

caano-ha: (magac, lab, keli) wax kasta oo dareere ah oo midabka caanaha leh, sida dheecaanka cad ee ka yimaadda dhirta qaarkeed. Dh: cananno.

waa la naqliyay ✓

1

de: milk

2

lx: caano

3

pd: (/ha)

4

ps: n6-m-mass

5

xe: cow's milk

6

xv: caano lo'aad

7

key: caano

waa la naqliyay ✓

حَلِيبٍ، لَبَنٌ

waa la naqliyay ✓

1

(Caara-da)

2

1. Cayayaan siddeed lugood leh: waxay samaysataa debin shabag ah (saabcaaro, xuubcaaro) oo bahallada yaryari ugu dhacaan.

3

2. Cuncun oogada laga dareemo oo barar iyo xajiin leh; cadanyo.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Cayayaan siddeed lugood leh, samaysta dabin shabaq ah oo bahallada yaryari ugu dhacaan. 2. Cuncun oogada laga dareemo oo barar leh; cadanyo; xajiin.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Cayayaan siddeed lugood leh, samaysta dabin shabaq ah oo bahallada yaryari ugu dhacaan. 2. Cuncun oogada laga dareemo oo barar leh; cadanyo; xajiin.

waa la naqliyay ✓

f. n. spider; skin rash, allergy, allergic reaction

waa la naqliyay ✓

-caarada: (n) [Pl. caarooyin-ka] spider (ispaay-dhar)

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) cayayaan yaryar oo inta badan madax yar iyo qarqar danbe oo buuran iyo lugo dhaadheer leh; waxa uu samaystaa xuub ama shabag uu bahalaha yaryar ku qabsado.

2

caaro -da: (magac, dhedig, keli) afka dhuuban ee waranka, irbadda iyo wixii la mid ah oo wax muda. Caarada hore ee waranka ayaa i mudday.

3

caaro -da: (magac, dhedig, keli) cuncun oogada laga dareemo oo barar iyo xajiin leh. Dh: cadanyo, caarood.

4

caaro -da: (magac, dhedig, keli) sararta malabka ee xuubka ku jirta.

5

caaro -da: (magac, dhedig, keli) shay labadiisa cidhif midkood. Dh: cidhif

waa la naqliyay ✓

1

de: spider; [fig.] skin rash, allergy, allergic reaction

2

lx: caaro

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

key: caaro

waa la naqliyay ✓

s.m. hees.

waa la naqliyay ✓

agg. - xasillan, deggan.

waa la naqliyay ✓

1

(Maata-da)

2

Beesha inteeda tabarta yar; xaas; hoomo.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Dadka intiisa tamarta yar sida carruurta, waayeelka, iyo haweenka. 2. la-mid: maati. Warqadaha turubka mid ka mid ah oo wax nin u eg ku sawiranyahay, mar kastana raaci karta; jookar.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Dadka intiisa tamarta yar sida carruurta, waayeelka, iyo haweenka. 2. la-mid: maati. Warqadaha turubka mid ka mid ah oo wax nin u eg ku sawiranyahay, mar kastana raaci karta; jookar.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] dependents, weakest elements in the community: children, old people, the poor

waa la naqliyay ✓

-maatada: (n) disadvantaged people, such as children, women, aged persons; vulnerable groups ~ maati

waa la naqliyay ✓

-da: (magacwadareed) eeg maati.

waa la naqliyay ✓

1

bw: maati

2

de: dependents, weakest elements in the community: children, old people, the poor

3

lx: maato

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f-col

6

syn: hoomo, marras

7

key: maato

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) cunto la kariyay oo aanan aad u bislaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Bantar-ka)

2

Neef joogsadey hilibki; aad u caatoobey.

waa la naqliyay ✓

1

1. Aan caato iyo weyd ahayn; shilis; cayillan; naaxay; xowsan.

2

2. Aan yarayn, aan dhuubnayn; aad u weyn.

waa la naqliyay ✓

1

(Caatayn-ta)

2

Caato ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

1

(Caatoobid-da)

2

1. Caato noqosho.

3

2. Daalid, noogid.

waa la naqliyay ✓

1

(Cashi-ga)

2

(xoolo) caato iyo tabaryari, cunnaxumo ama uraaddarro ka yimaada; caal.

waa la naqliyay ✓

Aan caato, kd., la engegin ee qoyan; aan jaynafsanayn; ladnaani ka muuqato.

waa la naqliyay ✓

1

(Lafallhafa-ha)

2

1. Oogada nafleyda riciraha leh, oo dadku kamid yahay, iskujooggeeda lafaha.

3

2. (qof, kd.) caato lafihii qayaxan yihiin.

waa la naqliyay ✓

1

1. (caano) Dhay ah; aan weli dhanaan noqon.

2

2. (dhadhan) Aan xaraar ahayn; macaan.

3

3. Aan caato ahayn; buuran; shilis.

4

4. (Mac-da) (carruureed) Dhunkasho; shummayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Macaluu-sha)

2

Caato; weydnimo; xayeesinnimo.

waa la naqliyay ✓

1

(Macaluulid-da)

2

Caatoobid; weydoobid; xayeesiyoobid.

waa la naqliyay ✓

1

(Macaluulin-ta)

2

Caato ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

1

1. Dun la miiqay.

2

2. Sida dunta u dhuuban; dheer oo caato ah; suuqan.

waa la naqliyay ✓

1

(Qalyayax-a)

2

Caato lafallafo ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Ruqa-da)

2

Caato darteed oo lala kici waayo.

waa la naqliyay ✓

1

(Weyd-da)

2

Caato; xayeesi.

waa la naqliyay ✓

1

(Weydoobid-da)

2

Weyd noqosho; caatoobid.

waa la naqliyay ✓

1

(Xaasaamid-da)

2

Caatoobid; weydoobid.

waa la naqliyay ✓

1

(Xaasaan-ka)

2

Caato; weyd; macaluul.

waa la naqliyay ✓

1

(Xargag-ga)

2

1. Wax biyabbiyo ah, sida dhiigga, is-qabqabsadkooda.

3

2. Wax caato darteed, la engega, isku soohma.

4

3. Kawrax; engeg.

waa la naqliyay ✓

1

(Xayeesi-ga)

2

Caato; weyd.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dhul ama meel adag oo aanay biyuhu hoos ugu degine korka ay ka dhaafaan; caacato ayaan qotay. Dh: didib.

waa la naqliyay ✓

inch. v. become thin

waa la naqliyay ✓

1

a: caatow

2

de: become thin

3

lx: caatoob

4

pd: (caatoobay)

5

ps: v1=inch

6

key: caatoob

waa la naqliyay ✓

1

v., sg., relative form -inch: that you be / that she / it [fem.] become ...

2

ahaato v., sg., opt. form: may you / she be; let her be ...

waa la naqliyay ✓

(v) that she be or become... Ex: waa inay gabadh fiican ahaato; she should be a good girl

waa la naqliyay ✓

1

* (Baasta-da)

2

Cunno burka laga sameeyo oo jaadad badan ah.

waa la naqliyay ✓

m.dh Cunto ka samaysan bur la qallajijey oo qaabab kala duwan leh oo la cuno.

waa la naqliyay ✓

m.dh Cunto ka samaysan bur la qallajijey oo qaabab kala duwan leh oo la cuno.

waa la naqliyay ✓

f. n., (mass n.): pasta, spaghetti

waa la naqliyay ✓

-baastada: (n) pasta (paasta); spaghetti (ispageeti)

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) daqiiqda oo la engejiyay cunto laga sameeyo. Waxa loo sameeyaa si kala duwan oo leh qaar miiqmiiqsan, qaar balballaadhsan iyo kuwo dhexda daldaloola.

waa la naqliyay ✓

1

de: pasta, spaghetti Staple of southern Somalia {It}

2

lx: baasto

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f-mass

5

key: baasto

waa la naqliyay ✓

1

(Caalya-ha)

2

(xoolo cayiley) baruuro lullusha (bari, macal, kd.).

waa la naqliyay ✓

m. n. fat parts of an animal (especially sheep)

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) xoolo aad u naaxay oo ay baruuro ka lullushaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: fat parts of an animal (especially sheep)

2

lx: caalyo

3

pd: (/ha)

4

ps: n6-m

5

key: caalyo

waa la naqliyay ✓

1

(fal) caano noqo; caddaan noqo.

2

caanow-ga: (magac, dhedig, keli) caano noqosho ama midab caddaan ah yeelasho.

3

caanow -ga: (magac, lab, keli) cudur maqasha yaryar kaga dhaca xunaha lafaha oo aanay kici karin. Waxartu caanow ayey la jiiftaa.

4

caanow -ga: (magac, lab, kel) xanuun maqaarka ama jidhka ku dhaca oo cadcaddaan u yeela. Dh: baras.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (tilmaame) naag aan wanaagga iyo xumaanta kala aqoon oo doqon ah.

2

caanyo -da: (magac, dhedig, keli) farsamaxumi aan wax si fiica loo qaban.

3

caanyo -da: (magac, dhedig, keli) eeg caanyeys.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-ooday, -ootay) la-mid: caarow.

waa la naqliyay ✓

(fal) cadanyoo oo cuncun yeelo; xajiimood.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-oobay, -owday; -oobi) Caaro dareemid (dad ama xoolo). la-mid: caaroo.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-oobay, -owday; -oobi) Caaro dareemid (dad ama xoolo). m.f.dh, caaroobid. la-mid: caaroo.

waa la naqliyay ✓

(fal) cadanyoo oo xajiin iyo cuncun dareen.

waa la naqliyay ✓

1

(Caarya-da)

2

Wax cad oo dhogor la moodo oo sida likaha uga soo kor fufa alaabada, kd., siiba wixii ku sugan meelaha qoyan ama dheelku ku dhaco.

waa la naqliyay ✓

m.dh Uskag caddaan xigeen ah oo weel, dhar iyo wixi lamida yeeshaan marka ay muddo meel ku huursanaadaan.

waa la naqliyay ✓