Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

-da: (magac, dhedig, keli) eeg busaanbus.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg busaanbus.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) wax aad loo jecelyahay oo heliddooda ama gaadhid-dooda la sugi karin, u fikasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Buraanburid-da)

2

Heesta buraanburka tirin.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Qaybaha jilicsan ee uu leeyahay neef.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) orod yugyug ah oo dumarka waawayni ordaan. Duqdii waataa soo busaanbus ta haysa. Dh: busbus.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) tirinta buraanburka. Dh: buraanburid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg buraambur².

waa la naqliyay ✓

1

(Basaasid-da)

2

1. Jaasuusid.

3

2. Dufan lays marsho waayid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg basaas³.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) bisaarad iyo cawlaan kugu dhaca dhaashixumo awgeed.

2

basaasid -da: (magac, dhedig, keli) si qarsoodi ah warka uga soo helid.

waa la naqliyay ✓

(Busunbus) C Kleinialunulata (Chiov.) Jeffrey. Compositae.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) si foolxun isugu laallaabid; mid canyayuuban ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) si hoose u dilid, uus-aasid baa lagu dilay adeerkay.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) koox kabacad ah, oo dhallinyro ah, sidii barbaarta na u dhisan oo bardoodanka iyo cayaaraha hiddaha ku bahoobay.

2

bugaanbug-ta: (magac, dhedig, keli) noole aan israaci karin oo la isu keenay. Meesha dad iyo xoolo toona ma joogaane waa bugaanbug. Dh: ururis.

waa la naqliyay ✓

1

(Buraanbur-ka)

2

Cayaar hees iyo reeme lagu tumo oo haweenka.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. poem (Somali poetry sung only by women)

2

buraanbur v. recite poetry, sing a poem

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) [Pl. buraanburo-da] poetry (powetari); composed and sing by women

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) ciyaar aad u da weyn oo u gaar ah haweenka oo leh gabayo iyo geeraarro la iskuna caayo, ammaano, faansho ama la isku guubaabiyo. Qalabka loo qaato ama lagu tumo, waxaa ka mid ah durbaan labada dhinac la iska taago la kala yidhaahdo Jabuu iyo Dallad.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: masaafirid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) safar dheer u bixid; meel fog socoto ku aadid. Dh: safrid, socdaalid, masaafurid.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg baraanburid.

waa la naqliyay ✓

1

(Basanbaasid-da)

2

Dhibaato badan ku dhicid; hoogid; bi'id.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg basanbaas².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) silic iyo aad u dhibaatoobid la kulmid.

waa la naqliyay ✓

1

cf: gabay

2

de: poem (Somali poetry sung only by women)

3

hm: 1

4

lx: buraanbur

5

pd: (-ka)

6

ps: n2-m

7

key: buraanbur_1

waa la naqliyay ✓

1

de: recite poetry, sing a poem

2

hm: 2

3

lx: buraanbur

4

pd: (buraanburay)

5

ps: v1=

6

key: buraanbur_2

waa la naqliyay ✓

1

(Bannaanbixid-da)

2

Bannaanbax samayn; banbixid; dibadbixid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) isu soo bixid ballaadhan; cabasho ama taageero isugu soo bixid. Dh: muddaharaadid.

waa la naqliyay ✓

1

(Bushintuurid-da)

2

(geel) bushin ka xirid; faruurxirid.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: burshintuurid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) bushin ka xidhid awr laylyan si tallaabada u dheeriyo. Bishintuur ku gabo ha dheereeyo tallaabda ratiguye. Dh: faruurxirid, faruurxidhid.

waa la naqliyay ✓

1

(Guraabbaasid-da)

2

Hadal guraabbas ah, ku hadlid; guryamid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg guraabbaas². la-mid: guraabbaas¹ (2).

waa la naqliyay ✓

1

(Aabburid-da)

2

Weel dabool saarid; daboolid; furayn.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg aabbur².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) weel iyo wax la mid ah, dabool afka kaga adkayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Aammusid-da)

2

Hadal joojin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg aammus². la-mid: aammus¹ (3).

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: asaasid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) unkidda wax cusub oo la bilaabo. Waxa la oggolaaday aasaasidda xisbi cusub.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) tirtirmidda wax hore u jirey; wax jiray oo baaba' noqday. Dh: lumid, tirtirmid, masaxmid.

2

baabi'id -da: (magac, dhedig, keli) edebta iyo dhaqanka oo qof ka xumaada.

waa la naqliyay ✓

1

(Baaluqid-da)

2

Shan iyo toban sano gaarid; baaluq noqosho; qaangaarid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg baaluq².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac,dhedig, keli) waqtigii baaluqa gaadhid; da'dii xilqaadashada gaadhid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg baarug.

waa la naqliyay ✓

1

(Baatulid-da)

2

Dhaqaala-darrayn; tashiilid la'aan.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg baatul². la-mid: baatul¹.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) ashiilla'aan yu baatul ku samayn. Reatulid berri kuma gaadhsiiso. Dh: haatulis.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) bannaan u soo bixid; bannaanbax.

2

banbaxid -da: (magac, dhedig, keli) (u ~) hawl gaar ah u go'id.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) cawlayn oo wax basaasay oo aan la subkin ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

1

(Bilaabid-da)

2

Bilaw u yeelid; ku dhaqaaqid; abuurid; curin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg bilow². la-mid: billaabid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) meel wax unkamo u yeelid. Bilaabid fiican baad ku bilowday. Dh: dhaqaajin, curin, ambaqaadid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax la jiritaankiisa la tirtirid, cayntiisa goyn. Dh: cidhibtirid, baabbi'in, xasuuqid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xanuun qabid.

waa la naqliyay ✓

1

(Bulaalid-da)

2

Aad u tarmid; badasho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg bulaal². la-mid: bulaal¹.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) aad u tarmid oo isa sii dhaldhalid.

waa la naqliyay ✓

1

(Bulaamid-da)

2

Hadal bulaan ah ku hadlid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg bulaan². la-mid: bulaan¹.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) hugmid oo hadal badan oo aan kala qeexnayn ku hadaaqid Nin buka bulaamid ma seego.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) lo', ci' dheer ciyid. Bunaaxid dibiga markay dheregto weeyaane. Dh: bunaaxis.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) yeedhidda dhawaaq aad u weyn. Markay buraaqidda suurtu yeedhoo, ballankii Rabbi gaadho.

waa la naqliyay ✓

1

(Burburid-da)

2

Burbur noqosho; jajabid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg burbur². la-mid: bururid.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) kala jajabid, kala daadad sida dhisme ama maamul. Burburidda shirka boqorkaa sababay.

2

burburid-da: (magac, dhedig, keli) ciyaar la dheelayo ama wacdi iyo wax sheeg diini ah ama qasiido nebi ammaan ah ku qiirood. Burburid buu ku dhowaaday sheekhu. Dh: jibbood, muxubbood.

waa la naqliyay ✓

1

(Busaarad-da)

2

Gaajo iyo arrad iyo nolol xun ku noolaad; dacas; dacdarro; rafaad.

waa la naqliyay ✓

m.dh Nolol gaajo, arrad iyo wixi lamida leh. la-mid: busaaro.

waa la naqliyay ✓

m.dh Nolol gaajo, arrad iyo wixi lamida leh. la-mid: busaaro.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] misery, poverty

waa la naqliyay ✓

-da: (n) distress (distarees); mental or emotional unhappiness; misery (mizari) ~ busaaro

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) baahi dhan waliba taabanayso. Busaarad ku habsatay danyartii maanta. Dh: dacas, silic, dacdarro, rafaad.

waa la naqliyay ✓

1

de: misery, poverty

2

lx: busaarad

3

pd: (-da)

4

ps: n1-f-abs

5

see: busaaro

6

key: busaarad

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) «u wax in badan kaa raagay ama kaa maqnaa helitaankiisa ama arkitaankiisa hammad weyn u qabid. Dh: jeelid, tebid, hilow, xiisood, hiloobid, buseelid, bisaylid.

waa la naqliyay ✓

1

(Butaacid-da)

2

(biyo, kd.) si xoog badan u soo bixid ama u soo kicid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg butaac.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dareere soo fakada, xoog u soo booda. Buutaaciddii biyaha ku baraarugay. Dh: butaacis.

waa la naqliyay ✓

1

(Caabudid-da)

2

Ilaah ka cabsasho.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: caabidid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) Rabbi ka cabsasho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg caabuq³. la-mid: caabaqid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) nabarkii jidhka ku yaallay oo dib u barar ama millila, hoosta na dheecaan ku yeesha. Dh: caabaqid, hurgumow.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg cambus². la-mid: cambus¹.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) canyayuubid; jactadid; canyayuub u yeelid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) «u ~» cusbur u marin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg daabul.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) daldalid oo raashin uud ka qaadid oo meel lagu kaydiyo u qaadid. Dh: daldalid, daadgurayn.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg duraab².

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: fajaasid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) beer la falays shinnida ku daadin. Dh: shinniyayn.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: gunuunucid.

waa la naqliyay ✓

1

(Hunbulid-da)

2

Wax hunbulan ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax ama qaab hunbulan ama kuusan ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) mar walba ku kicid oo joogteysad. Dh: joogtaysasho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg naaqus². la-mid: naaqisid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) hoos u dhigid: wax ka dhimid. Xiinka mooteerku naaqusid ayuu u baahanyahay.

waa la naqliyay ✓

1

(Qisaasid-da)

2

Qisaas ku qaadid, siiba qof qof diley oo la dilayo.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg qisaas².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) qof qisaas ku fulin. Qisaasidu waa sharci diini ah. Dh: dilid.

waa la naqliyay ✓

busaanbusid