budul — Macnaha & Turjumaada

1

(Budul-ka)

2

1. Meel socodka cagaha lagu jilciyey.

3

2. Tub wax badan la maray; dhabbe.

4

3. Wax la tumay oo budo laga dhigay.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) 1. Meel xoolaha marintoodu ay jilcisay oo habaas ka dhigtay. 2. Dariiq la maro, daw, tub, dhabbe. 3. Wax la tumay oo budo laga dhigay.

waa la naqliyay ✓

m. n. powder; dust; beaten path, trail

waa la naqliyay ✓

nickname-m powder; dust. Lit: dust colored

waa la naqliyay ✓

1

(fal) eeg budli.

2

budul -ka: (magac, lab, keli) waddada lo'du marto ee boodhowda. Raad xoolaad. bohol-yowga hawd bay durduro budulka raacdaaye. Dh: qoode.

3

budul-ka: (magac, lab, keli) wax la tumay oo aad loo jilciyay sida badarka mooyaha lagu tumo. Dadka ilko beelaa jaadka budulkay ku cunaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: powder; dust; beaten path, trail

2

lx: budul

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: budul

waa la naqliyay ✓

1

(Buul-ka)

2

1. Aqal yar oo aan hab wanaagsan u dhisnayn.

3

2. Aqalka shinbirta.

waa la naqliyay ✓

m.l (-lal, m.dh) 1. Aqal yar oo aan hab wanaagsan u dhisnayn. 2. Aqal shimbir. 3. Dhullax, kasoobax.

waa la naqliyay ✓

m.l (-lal, m.dh) 1. Aqal yar oo aan hab wanaagsan u dhisnayn. 2. Aqal shimbir. 3. Dhullax, kasoobax.

waa la naqliyay ✓

m. n. hut; nest

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) [Plural buulal- buulasha] hut (hat); makeshift dwelling ~ waab

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) aqalka yar ee noocyada kala duwan leh ee ay shimbirtu dhisato.

2

buul -ka: (magac, lab, keli) aqalsoomaali aan si wanaagsan u dhisnayn, raro fiican ka samaysnayn.

3

buul -ka: (magac, lab, keli) timo badan ama dhogor badan. Dh: gas.

waa la naqliyay ✓

1

de: hut; nest

2

lx: buul

3

pd: (-ka Pl: buulal)

4

ps: n4-m

5

key: buul

waa la naqliyay ✓

عُش الطَّائِرِ، وَكْرِ، كُوحَ

waa la naqliyay ✓

m.dh.u Qodaxda geedka sarmaanta marka ay qallasho.

waa la naqliyay ✓

1

magac loo baxsho wiil ku dhashay miisaan iyo jimidjyari.

2

bucul: (timaame) qof yari iyo fudayd isku darsaday. Ilmo yar oo bucul ah ayaa soo galay.

3

bucul-sha: (magac, dheddig, keli) qodaxda geedka sarmaanta marka ay qallasho.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) la-mid: bulu.

waa la naqliyay ✓

1

buqul¹: m.l (-llo, m.dh) Haruub yar oo dhallaanka caanaha lagu siiyo; dhoqol.

2

buqul²: m.dh Dhiil yar oo caanaha loogu shubo dhallaanka; dhoqol.

waa la naqliyay ✓

f. n. small vessel, receptacle

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dhiil yar oo caanaha lagu shubto ama lagu liso. Buqul caano laguugu shub. Dh: aagaan.

2

buqul -ka: (magac, lab, keli) dhiisha furka lagu aabbudho. Burge iyo waxaa ii arrimin buqulkii gaabnaaye.

waa la naqliyay ✓

1

a: bukur

2

de: small vessel, receptacle

3

lx: buqul

4

pd: (/sha)

5

ps: n1-f

6

key: buqul

waa la naqliyay ✓

1

(Fudul-ka)

2

Cad; fud; bur.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) Bur, ciid, sokor iyo wixi lamida ah oo is haysta.

waa la naqliyay ✓

m. n. lump (of soil)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) cad; fud; bur.

2

fudul -ka: (magacwadareed) saalada lo'da. Dh: dhiriq.

waa la naqliyay ✓

1

a: fud

2

de: lump (of soil)

3

lx: fudul

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: fudul

waa la naqliyay ✓

1

(Budlin-ta)

2

Budul samayn; aad u jilcin; bul jilicsan u yeelid; budo ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Wax aad u jilcin ama budul ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Wax aad u jilcin ama budul ka dhigid. m.f.dh, budlin.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) si qaab daran oo foolxun u fadhiiso. Budul waxa uu barraaqay bilista dhexdeeda. Dh: barraah.

2

barraaq -da: (magac, dhedig, keli) fadhiga sida qaab daran loo fadhiisto.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) budul ka dhigis, si aad ah u jilcin. Dufka budliska badan ka yaree.

waa la naqliyay ✓

1

de: grind, pulverize rw: budul

2

lx: budli

3

pd: (budliyey)

4

ps: v2a=

5

key: budli

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho gabadh kolkii ay dhalatay miisaankeedu yaraa ama fududaa; magaca gabadh jimidh yar.

waa la naqliyay ✓

1

bulbul¹: m.l B. ku ah: cilmi aqoon aad u sarreysa loo yeesho.

2

bulbul²: m.dh Dhogor badan, dhaadheer, jilicsan oo ay nafleyda qaarkeed yeelato.

waa la naqliyay ✓

m.l B. ku ah: cilmi aqoon aad u sarreysa loo yeesho.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. fluency; something flowing smoothly

2

bulbul [feminine] n. thick fur (of an animal), mane; untidy hair

waa la naqliyay ✓

nickname-m mane; untidy hair; fluency

waa la naqliyay ✓

magaca loo baxsho wiil timo badan oo yix ku dhashay.

waa la naqliyay ✓

-sha: (magac, dhedig, keli) dhogor, timo ama gas farabbadan. Libaax bulbul badani ku qaad. Dh: babul, shaash.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: buntuq.

waa la naqliyay ✓

m. n. rifle

waa la naqliyay ✓

-a: (n) [Pl. buntuqyo-da] gun (gaan); rifle (raayfal); a firearm designed to be fired from the shoulder ~ buntukh, qori

waa la naqliyay ✓

1

a: buntukh

2

cf: harti, jigre, maadhiin

3

de: rifle

4

lx: bunduq

5

pd: (-a Pl: banaadiiq (da))

6

ps: n8-m, n2a-m

7

xv: Arabic

8

key: bunduq

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: baqal¹.

waa la naqliyay ✓

f. n., pl. mules

waa la naqliyay ✓

1

de: mules Sg: baqal

2

lx: buquul

3

pd: (/sha)

4

ps: n8-f-pl

5

key: buquul

waa la naqliyay ✓

-sha: (magac, dhedig, keli) eeg faduul.

waa la naqliyay ✓

1

(Muddul-ka)

2

Aqal badanaa qol keliya ah oo wareegsan oo saqaf kor u fiiqan leh; (ama mundul, mundulle).

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: mundul.

waa la naqliyay ✓

m. n. circular hut with thatch roof

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) hut (hat) ~ mundul

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) aqal wareegsan oo badanaa qol keliya ah oo saqaf kor u fiiqan leh. Beereleydu muddul dhooba ah ayay dhistaan. Dh: mutulle, mutul, mundul, gombis.

waa la naqliyay ✓

1

a: mundul

2

de: circular hut with thatch roof

3

lx: muddul

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: muddul

waa la naqliyay ✓

1

(Mundul-ka)

2

Muddul.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) Aqal wareegsan oo inta badan dhis iyo dhoobo ka samaysan oo leh saqaf dhis iyo caws ah oo kor u fiiqan. la-mid: muddul, mundulle.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) Aqal wareegsan oo inta badan dhis iyo dhoobo ka samaysan oo leh saqaf dhis iyo caws ah oo kor u fiiqan. la-mid: muddul, mundulle.

waa la naqliyay ✓

m. n. circular hut with thatch roof

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) hut (hat) ~ muddul

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) aqal wareegsan oo badanaa qol keliya ah oo saqaf kor u fiiqan leh. Dh: mutulle, mutul, mundule, gombis.

waa la naqliyay ✓

1

a: mundulle (/ha) [n7-m]

2

de: circular hut with thatch roof

3

lx: mundul

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: mundul

waa la naqliyay ✓

1

(Bud-da)

2

Godka qofka dhinta la geliyo; xabaal; qabri; iil.

waa la naqliyay ✓

1

bud¹: m.l Ul lagu dagaallamo oo madaxa buuran; bur; garruun. la-mid: bųr¹.

2

bud²: m.dh 1. Ciidda la tuuro qabriga dushiisa oo calaamad u ah. 2. Iil. 3. B. soo dheh: soo bixid (qorrax, dayax iyo wixi lamida).

waa la naqliyay ✓

1

bud¹: m.l Ul lagu dagaallamo oo madaxa buuran; bur; garruun. la-mid: bųr.

2

bud²: m.dh 1. Ciidda la tuuro qabriga dushiisa oo calaamad u ah. 2. Iil. 3. B. soo dheh: soo bixid (qorrax, dayax iyo wixi lamida).

waa la naqliyay ✓

Ruqur

waa la naqliyay ✓

f. n. grave, tomb

waa la naqliyay ✓

/bad/ (n) fiiddy geethy.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) qabriga ruuxa dhinta lagu aaso ee lagu duugo. Raggii aniga ii burin lahaa, waa bud aakhiro'e. Dh: xabaal.

2

bud -ka: (magac, lab, keli) ul madax kuusan ama buuran leh oo gaaban. Bud buu dabada u qabtay ninkay is qardoofeen.

waa la naqliyay ✓

1

de: grave, tomb

2

lx: bud

3

pd: (-da Pl: budad (ka))

4

ps: n4-f

5

key: bud

waa la naqliyay ✓

1

(Bul-ka)

2

Xirmo ka samaysan dun ama mayrax ama wax kaloo la budliyey oo la jilciyey.

waa la naqliyay ✓

1

bul¹: m.l (-lal, m.l) 1. Miiqyo badan oo dun, mayrax iyo wixi lamida ah oo salka isaga xiran waxna lagu qurxiyo. 2. Saynta ka laallaadda dabada nafleyda qaarkeed inteeda dambe.

2

bul²: f.g1 (bulay, bushay) Mayrax, dun iyo wixi lamida miiqyo yaryar ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

m.l (-lal, m.l) 1. Miiqyo badan oo dun, mayrax iyo wixi lamida ah oo salka isaga xiran waxna lagu qurxiyo. 2. Saynta ka laallaadda dabada nafleyda qaarkeed inteeda dambe.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. tassel; fringe

2

bul v. take (away); reduce, curtail

waa la naqliyay ✓

1

(fal) bul ka dhig maydhax ama xaskul. Aan horey u dhammeeyee xaskusha ii bul.

2

bul: (fal) u yeel bul oo bulad u samee. Cidaadda bul oo dhiilka si fiican u cug.

3

bul!: (ereycodeed) lagu tusmeeyo qarax halmar isla kaca. Dh: bug.

4

bul -ka: (magac, lab, keli) xaskul ama maydhax aad loo tumay oo bul jilicsan noqday.

5

bul -ka: (magac, lab, keli) ul qoyan oo laga soo gooyo galoolka, qararrida ama salaalmacada oo inta la jarjaro, afka hore loo bulo, geeljirku kolkuu dhiilasha cugayo catir ama masaxaad ahaan u adeegsado. Dh: cidaad.

waa la naqliyay ✓

Madaxa burushaanta rinjiga biyaha, caddaynta iyo kan saliidda ee ka samaysan xig ama diriq.

waa la naqliyay ✓

vl. pron. he,

waa la naqliyay ✓

(pronoun he plus past tense verb). Ex: saacad cusub buu gatay; he bought a new watch

waa la naqliyay ✓

1

de: he + [FOCUS] = baa + uu

2

lx: buu

3

pd: (ayuu)

4

ps: focus + vpro

5

xe: He saw something.

6

xv: Wax buu arkay.

7

key: buu

waa la naqliyay ✓

1

1. (Dul-ka) a) Labada dalool oo sanka ku yaal, midkiiba. b) Dalool yar sida kan irbadda.

2

2. (Du-sha) a) Oogada dadka, kd., korkeeda; kor; dhabar, b) Dhibaha oo loo adkaysto; adkaysiinyo; dhabar'adayg; dulqaad; sabir, c) Dhul sarreeya; dullo.

waa la naqliyay ✓

1

dul¹: m.dh (-llo, ml.) 1. Oogada sare ee wax kasta leeyihiin. 2. Meel sare oo dhulka intiisa kale ka yara kacsan. 3. Sabir iyo adkeysi dhibaato loo yeesho.

2

dul²: m.dh (-llo, m.l) (juqraafi) Aad u fidsan, waa heer ama ugu badnaan heer meeleed oo dhul dheer, dhul sare ah.

3

dųl: m.l (-lal, m.l) 1. Labada dalool ee sanka middood. 2. Dalool kasta oo yar.

waa la naqliyay ✓

1

dul¹: m.dh (-llo, ml.) 1. Oogada sare ee wax kasta leeyihiin. 2. Meel sare oo dhulka intiisa kale ka yara kacsan. 3. Sabir iyo adkeysi dhibaato loo yeesho.

2

dul²: m.dh (-llo, m.l) (juqraafi) Aad u fidsan, waa heer ama ugu badnaan heer meeleed oo dhul dheer, dhul sare ah.

3

dųl: m.l (-lal, m.l) 1. Labada dalool ee sanka middood. 2. Dalool kasta oo yar.

waa la naqliyay ✓

Surface

waa la naqliyay ✓

Surface

waa la naqliyay ✓

Plateau

waa la naqliyay ✓

1

f. n., loc., [collective] top, surface; on, above, over, on top of, upon

2

dul [feminine] n., [abstract] patience

3

dul m. n. nostril

waa la naqliyay ✓

1

-dusha: (n) 1. patience (peey-shansi)-, tolerance (too-leensif, endurance (en-dhuurensi); tolerance (too-lerensi) ~ dulqaad. Ex: waxaan dul ma laha: this person has no patience. 2. top (taap), the uppermost part, surface (ser-fes). 3. dul -ka: (n) nostril (nastal)-, naris (neeres). Ex: sanka dulkiisa; openings of the nose

2

dul -dusha: (n) stony land

waa la naqliyay ✓

1

Pazienza

2

Patience

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) labada dalool ee sanka midkood. Dul baa i xidhan caawa oo duray baa i haya.

2

dul-sha: (magac, dhedig, keli) oogada sare; xagga sare ee korka ah. Dh: kor. Li: hoos.

3

dul: (tilmaame) guud ahaan; si guud. Dul ahaan dhulku waa nabad.

4

dul-sha: (magac, dhedig, keli) dulqaad, adakaysi iyo xilkasnimo uu Ilaahay qof siiyo. Maxamed waa nin dul badan. Dh: dulqaad.

5

dul -sha: (magac, dhedig, keli) halka dumarku fooddada ku xidhaan ee dhexda ah, halkaas oo ay qadhaabka iyo maydhaxda ku ritaan. Dh: faraq, nabas.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) midab madaw dhalaalaya ah leh.

waa la naqliyay ✓

m. n. club, cudgel

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) [ Pl. budhadh-ka] strong wooden stick; bat (boat); cudgel (kajel); club ~ bur, dhamas

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) eeg bud.

2

budh: (tilmaame) weel aan meel dhiman lahayn. Xeedha bur ah buu gacalkii noo keenay Dh: budh, buuxa, tif, daf. Li: madhan, faaruq.

waa la naqliyay ✓

1

de: club, cudgel

2

lx: budh

3

pd: (-ka Pl: budhadh (ka))

4

ps: n4-m

5

key: budh

waa la naqliyay ✓

1

(Buda-da)

2

Iniino badar ama wax kale oo inta aad loo tumo laga dhigo bito ama habaas aan jiriir lahayn; budul.

waa la naqliyay ✓

m.dh Wax aad loo daqiiqay oo bito laga dhigay.

waa la naqliyay ✓

m.dh Wax aad loo daqiiqay oo bito laga dhigay.

waa la naqliyay ✓

Powder

waa la naqliyay ✓

f. n., (mass n.): flour, powder

waa la naqliyay ✓

-budada: (n) powder (pawdher) ~ boodhar

waa la naqliyay ✓

-da: (magacwadareed) adkaha marka la ridgo sida uu noqdo ee daqiiqda ah. Shuurada waxa laga sameeyaa budo arabikhiyeed.

waa la naqliyay ✓

1

de: flour, powder

2

lx: budo

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f-mass

5

key: budo

waa la naqliyay ✓