budaddarnaan

(Daddanaan-ta)

Qof wax ku daddan ahaansho; mammanaan.

m.f.dh eeg daddan. la-mid: daddanaansho, deddanaan, deddanaansho.

f. n. (adj.): attentiveness; eager to do, anxious, 'gung ho'

-ta: (magac, dhedig, keli) wax aad ugu mammanaan; wax aad iskugu taxallujin oo u jeclaan.

de: attentiveness; [atr.] eager to do, anxious, 'gung ho'

lx: daddanaan

pd: (-ta)

ps: n2b-f

key: daddanaan

m.dh la-mid: beddelnaan.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax baddalan oo wixii hore ka duwan ahaan.

m.f.dh eeg dardaran². la-mid: barbarnaan, barbarnaansho, berbernaan

-ta: (magac, dhedig, keli) mid maanka iyo garashadu ka laaqan tahay oo aan fayoobayn ahaan. Dh: marnaan.

m.f.dh eeg dawdaran. la-mid: dawdarnaansho, dawdarni, dawdarno.

-ta: (magac, dhedig, keli) hadal badnaan.

m.f.dh eeg qaddaran. la-mid: qaddarnaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) xadays- naanta; wax qiimo go'an loo yeelay ahaan.

qaddarnaan -ta: (magac, dhedig, keli) wax xagga Ilaahay horey uga xukuman ahaan.

m.f.dh eeg ballandaran. la-mid: ballandarnaansho, ballandarri, ballandarro.

-ta: (magac, dhedig, keli) ballanxumo aan ballanta la oofin.

m.f.dh eeg fahmaddaran. la-mid: fahmaddarnaansho.

(Aaddanaan-ta)

Ku abbaarnaan; toosnaan; ekaan; beegnaan.

m.f.dh eeg aaddan³. la-mid: aaddanaansho.

Correspondence

f. n., [abstract] alignment, parallelism; opposite; the fact of falling on a certain day, being due at a certain

-ta: (magac, dhedig, keli) «ka sii~> qof ama wax kale oo meel u sii jeeda ahaan.

aaddanaan-ta: (magac, dhedig, keli) (ku ~) (isku ~) ku beegnaanta iyo ku abbaarnaanta qof ama meel. Liiska isku aadanaanta kooxuhu wuu soo baxay. Dh: beegnaan, abbaarnaan.

de: alignment, parallelism; opposite; the fact of falling on a certain day, being due at a certain time

lx: aaddanaan

pd: (-ta)

ps: n0-f-abs

key: aaddanaan

m.f.dh eeg afdaran. la-mid: afdarnaansho, afdarraan, afdarraansho, afdarro.

-ta: (magac, dhedig, keli) afxumada birta saawirta ah ee aan wax goyn.

afdarnaan -ta: (magac, dhedig, keli) afxumada qofka aan si hufnayn u hadla ee dadka kale ku dhiba.

m.f.dh eeg bararan. la-mid: bararnaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) barar lahaan; wax soo buuran ahaan. Bararnaanta waxa lagu arkaa dumarka uurkale. Dh: bararsanaan.

m.f.dh eeg dadban. la-mid: dadbanaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax gudban ahaan.

m.dh la-mid: daddanaan.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax dedan ahaan. Dh: dednaan.

m.f.dh eeg huddan³. la-mid: huddanaansho.

(Xaddanaan-ta)

Wax xaddan ahaan.

f. n., [abstract] completeness

-ta: (magac, dhedig, keli) wax xooggan ahaan. Dh: xoogganaan.

de: completeness

initial: x

lx: xaddanaan

pd: (-ta)

ps: n0-f-abs

key: xaddanaan

m.dh la-mid: dardarnaan.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax barbar socda ahaan.

m.f.dh eeg budaddar².

m.f.dh eeg dahaaran. la-mid: dahaarnaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax dahaar leh ahaan. Dahaarnaantu alaabta dhawraarin bay u noqotaa. Dh: dahaadhnaan.

m.f.dh eeg dąldalan. la-mid: daldalnaansho, deldelnaan, deldelnaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax daldalan ahaan.

m.f.dh eeg gardaran. la-mid: gardarnaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) qof gardaran oo gadoobfal badan ahaan.

m.f.dh eeg habdaran. la-mid: habdarnaansho.

m.f.dh eeg jiddaran. la-mid: jiddarnaansho.

m.f.dh eeg kasdaran. la-mid: kasdarnaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) qof aan maskax badan lahayn ahaan.

m.f.dh eeg qaaddan. la-mid: qaaddanaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) mid wax u dhiman yihiin oo la qaatay ahaan.

(Qaddacnaan-ta)

Wax qaddac ah, ahaan.

m.f.dh eeg qaddacan. la-mid: qaddacnaansho.

f. n. clarity, visibility

-ta: (magac, dhedig, keli) wax muuqda oo cad ahaan.

qaddacnaan -ta: (magac, dhedig, keli) wax qaddac ah ahaan. Qaddacnaanta dhagaxa la cunay oggolow

de: clarity, visibility

lx: qaddacnaan

pd: (-ta)

ps: n-f

key: qaddacnaan

m.f.dh eeg beeddalan. la-mid: beedalnaan, beedalnaansho, beeddalnaasho.

m.f.dh eeg dhaaddan. la-mid: dhaaddanaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) ogsoonaan oo aad ula socosho; aad wax uga warhayn.

m.f.dh eeg edebdaran. la-mid: edebdarnaansho, edebdarro.

-ta: (magac, dhedig, keli) anshaxumo iyo dhaqandarro. Ilmahaaga edebdarnaanta ka ilaali. Dh: edebxumi, akhlaaqdarro.

m.f.dh eeg qaabdaran. la-mid: qaabdarnaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) foolxumaan; hannaandaran.

m.f.dh eeg taagdaran. la-mid: taagdarnaansho, taagdarni, taagdarno.

m.f.dh eeg abaaldaran. la-mid: abaaldarnaansho.

m.f.dh eeg awooddaran. la-mid: awooddarnaansho, awooddarri, awooddarro.

-ta: (magac, dhedig, keli) itaalxumi; amar la'aan.

awooddarnaan -ta: (magac, dhedig, keli) itaalxumi amar la'aan.

m.f.dh eeg ayaandaran. la-mid: ayaandarnaansho, ayaandarri, ayaandarro.

-ta: (magac, dhedig, keli) nasiibdarro iyo aayaxumo.

m.f.dh eeg bardadsan. la-mid: bardadsanaansho, barkadsanaan, barkadsanaansho.

m.f.dh eeg anshaxdaran. la-mid: anshaxdarnaansho, anshaxdarro.

f. n., [abstract] lack of good manners; being without discipline

-ta: (magac, dhedig, keli) dhaqanxumi iyo sarriigasho la'aan.

a: anshaxdarnaansho (/ha) [vn6-m-st]

de: lack of good manners; being without discipline

lx: anshaxdarnaan

pd: (-ta)

ps: n-f-abs

key: anshaxdarnaan

m.dh la-mid: afdarnaan.

m.f.dh eeg angaran². la-mid: angarnaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) mid laga tegay ahaan.

m.f.dh eeg ba'san. la-mid: ba'sanaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax xumaaday oo ba'an ahaan. Ba'sanaanta beertu joogto maahe waa sannadkan oo keliya.

ba'sanaan -ta: (magac, dhedig, keli) xaalad tirnaan ah ku sugnow. Ba'sanaanta fartu waa maxay ma roob baa ku da'ay? Dh: tirtirnaan, masaxnaan.

ba'sanaan -ta: (magac, dhedig, keli) ahaanta wax aan jirin. Dh: tirnaan, baaba'sanaan.

ba'sanaan -ta: (magac, dhedig, keli) balanbalsanaan ku jira. Ba'sanaanta iyo batimaalsanaanta ka baylahtira xoolaha. Dh: baaba'sanaan.

ba'sanaan -ta: (magac, dhedig, keli) bixitaan la'aan ku timaadda dalagga. Dh: bi'sanaan.

ba'sanaan -ta: (magac, dhedig, keli) doorsoonaan ku timaadda dadnimada iyo dhaqanka qofka. Ba'sanaanta iyo buuri cabka aqoon la'aantaa u gaysay barbaarta. Dh: baaba'sanaan.

m.f.dh eeg babcan. la-mid: babcanaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax gudub ama janjeedh u yaalla ahaan.

(Bacranaan-ta)

Wax bacran ahaan; Dillaacsanaan.

m.f.dh eeg bacran². la-mid: bacranaansho.

f. n., [abstract] crackedness

-ta: (n) a partial split or break; fracturing (faraakjaring); breaking (bareeking)

-ta: (magac, dhedig, keli) laf iyo wixii la mid ah, laba u kala dillaacsanaan. Garaacii badnaa ayaa bacranaanta u keenay lafta. Dh: dillaacsanaan.

bacranaan -ta: (magac, dhedig, keli) dhul la beerayo huyuumas lahaan oo wax beeridda meel ku habboon ahaan.

de: crackedness

lx: bacranaan

pd: (-ta)

ps: n0-f-abs

key: bacranaan

m.dh la-mid: beddelid.

-ta: (magac, dhedig, keli) mid baahsan ahaan.

-ta: (magac, dhedig, keli) cabsi ku joogitaan. Dh: didsanaan.

baqsanaan -ta: (magac, dhedig, keli) caano baqay ahaan.

m.f.dh eeg barxan². la-mid: barxanaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax isku dhex badhxamay oo isku mulaaqnaan ahaan. Barxanaanta caanaha iyo biyaha waa la gartaa. Dh: badhxanaan.

-ta: (magac, dhedig, keli) qurjad xumaan. Dh: sinyaraan, lafyaraan, jidhyaraan, saryaraan.

baryaraan -ta: (magac, dhedig, keli) xoolo yaraan. Dh: saboolnimo. Li: hodannimo.

(Baxsanaan-ta)

Baxsan ama baxsi ahaan.

baxsanaan¹: m.f.dh eeg baxsan. la-mid: baxsanaansho.

baxsanaan²: m.dh (daawo) Xaalad maskaxeed lagu yaqaan farxad aan caadi ahayn iyo firfircoon oo caadiga ka baxsan, fahmo aad u kacsan oo si dhakhso ah ugu beddelanta caro dhawaansho.

m.dh (daaw.) Xaalad maskaxeed lagu yaqaan farxad aan caadi ahayn iyo firfircoon oo caadiga ka baxsan, fahmo aad u kacsan oo si dhakhso ah ugu beddelanta caro dhawaansho.

f. n., [abstract] excellence, distinction; being nice ~ good; goodness

-ta: (magac, lab, keli) mid wanaagsanaan ahaan. Dh: hannaansami.