biyaxir

-ka: (magac, lab, keli) dhisme xoog badan oo lagu istaajiyo.

m.l Geedgaab faalala oo xooluhu daaqaan waxna lagu daaweeyo.

m.l la-mid: ilxir.

-ka: (magac, lab, keli) eeg ilaxidh.

m.l (-rro, m.dh) Raadka uu roobka ku reebo meesha uu ku da'ay.

m.l (-nno, m.dh) la-mid: biyaxir.

m.l (-nno, m.dh) la-mid: biyaxir.

m. n., [compound] dam

-ka: (n) dam (dhaam); embankment (em baangk-ment); dike ~ biyoxireen, biyoxidh

a: biyaxidheen ~ biyoxireen

de: dam

lx: biyaxireen

pd: (-ka)

ps: n2-m-cmp

key: biyaxireen

-da: (magac, dhedig, keli) qarbid iyo wax la mid ah, biyo sii dayn. Dh: biyabixis.

biyabixid-da: (magac, dhedig, keli) shahwada lab ama dhedig soo baxid.

biyadhig¹: m.l Roob da'ay biyaha dhulka korkiisa uu kaga tago; xareed dhulka waran.

biyadhig²: f.mg1 (-gay, -gtay) Roob da'ay biyo dhul ku dhaafid; roob xareed dhul warid.

biyadhig¹: m.l Roob da'ay biyaha dhulka korkiisa uu kaga tago; xareed dhulka waran.

biyadhig²: f.mg1 (-gay, -gtay) Roob da'ay biyo dhul ku dhaafid; roob xareed dhul warid. m.f.dh, biyadhigid.

(fal) roob da'a, biyo ka tag ama daad dhaqaaji. Roobkii si fiican buu u biyadhigay.

biyadhig -ga: (magac, lab, keli) biyaha roobka da'aa uu dhigo. Biyadhigna malaha doog baad sheegiye.

-ka: (magac, lab, keli) neef aan biyaha cabbin kolka la keeno ceelka isaga oo u baahan. Biyadiid isagoo baahan buu biyaha diidaa. Dh: biyodiid.

biyadiid -ka: (magac, lab, keli) «ka ~» arrin sababo jira awgood saluugid. Dh: durid.

biyadiid -ka: (magac, lab, keli) diidmada xooluhu biyaha cabbi waayaan.

(Biyajiid-ka)

1. Biyaha daadka ah raadkooda.

2. Dhuun biyo meel ka qaadda oo meel kale geysa.

m.l (-dyo, m.dh) 1. Raadka daad ku reebo meel uu maray. 2. B. ah: rati muddo dheer la rarayey oo aan hilibkiisa la cuni karin adayg awgiis.

vl. n., [compound] water pipe; water channel; act of pulling water from a well

-ka: (magac, lab, keli) biyaha daadku raadka ay dhulka kaga tagaan. Biyajidka daadka iyo daadxoor buu roobkii meel weliba dhigay.

biyajiid -ka: (magac, lab, keli) dhuun ama gacan biyaha qaada oo dhulka mara meel ka qaadid oo meel kale geyn. Biyaajid bay shirkaddu noo soo samaysay.

biyajiid-ka: (magac, lab, keli) agabka marka aqalka sibidhkiisa la maydho biyaha lagaga daluugo ama lagaga jiido. Biyajidkii baa iga jabaye tuwaalka ku masax.

de: water pipe; water channel; act of pulling water from a well

lx: biyajiid

pd: (-ka)

ps: vn2-m-cmp

key: biyajiid

m.dh la-mid: biyayaro.

m.dh Meel aan biyo badan lahayn. la-mid: biyayari, biyayarood.

m. n., [compound] dam

-ka: (n) dam (dhaam); embankment (em baank ment); dike ~ biyoxir

a: biyaxir ~ biyoxir

de: dam

lx: biyoxidh

pd: (-ka)

ps: n2-m-cmp

key: biyoxidh

-ka: (magac, lab, keli) hadal aan suurtagal ahayn oo kaftan u eg. Dh: cayaayir.

-ka: (magac, lab, keli) eeg nayaayir.

(Riyaaxid-da)

Riyaax ku dhicid.

m.f.dh eeg riyaax².

-da: (magac, dhedig, keli) xanuun rigaax ah yeelasho. Dh: rigaaxid.

m.l la-mid: timaxiirid.

m.l la-mid: timaxiirid.

-ka: (magac, lab, keli) timajare; taaloole.

(Biyabbixid-da)

Shahwo ka imaansho.

m.f.dh eeg biyabbax². la-mid: biyabbax¹.

vl. n. ejaculation, having an orgasm

a: biyabbax (ka)

bw: sp: biyabixid

de: ejaculation, having an orgasm

lx: biyabbixid

pd: (-da)

ps: vn1-f

key: biyabbixid

-ka: (n) dam (dhaam); embankment (em baagk ment); dike ~ biyaxir

(Biir-ta)

Gaas ur gaar ah oo waabaayaysan leh oo lagu dhinto; neecaw ur jaadkaas ah leh oo lagu biiroodo oo meelaha qaarkood, sida ceelasha gudohooda ka samaysanta.

biir¹: m.l Nooc khamriga ka mid ah oo aan alkolo badan lahayn.

biir²: m.dh 1. Neef sun ah oo ur gaar ah leh oo ceelasha aan muddo laga cabin marmar yeeshaan. 2. Wax aad u khamiiray. 3. Caano aad u dhanaan.

biir³: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Wax intay ahaayeen ka badasho. 2. Ku b.: wax tiradooda kordhin. 3. Ku b.: cid ka mid noqosho.

biir¹: m.l Nooc khamriga ka mid ah oo aan alkolo badan lahayn.

biir²: m.dh 1. Neef sun ah oo ur gaar ah leh oo ceelasha aan muddo laga cabin marmar yeeshaan. 2. Wax aad u khamiiray. 3. Caano aad u dhanaan.

biir³: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Wax intay ahaayeen ka badasho. 2. Ku b.: wax tiradooda kordhin. 3. Ku b.: cid ka mid noqosho. m.f.dh, biirid.

v. increase, multiply; ferment

biir m. n., (mass n.): beer

biir [feminine] n., (mass n.): brackish, impure water

-ay tay (v) 1. accumulate (a ku mileeyt); pile up. 2. join (jooyn) Ex: waxuu ku biiray ciidamada; he joined the army.

biir -ta: (n) beer (biir) ~ khamri

biir -ta: (n) fermented water with poisonous gas, especially a watering place [well]

(fal) intii la joogay iyo heerkii la taagnaa ka sii bado. Xoola aan la baylah tirin ma biiraan. Dh: korodh.

biir: (fal) ku ku darsan dad ama urur, ka mid nogo. Ku bir oo kaaley ka mid noqo bulsha weynta.

biir-ka: (magac, lab, keli) caano aad u dhanaan. Dh: watabiir, jinaw, karuur.

biir-ka: (magac, lab, keli) nooc ka mid ah farshada ama khamrida. Biir bilaa denbi ahi ma jiro.

biir-ta: (magac, dhedig, keli) ur aad u qadhmuun; ur ceelka in badan dhoobnaa yeesho, lagu dhinto. Biir buu noqday ceelkii.

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Wax meel uu joogay ama yaallay ka saarid. 2. Wax sida musmaar qodax iyo wixi lamida meel uu ku mudnaa ka siibid. 3. Wax halis ka badbaadin. 4. Qof, wax uu hayey cid kale siin. 5. Dab iyo wixi lamida shidid. 6. Magac u b.: nafley, meel iyo wixi lamida magacsiin. 7. Wax u b.: qof dhintay wardi ama sadaqa u hibayn. 8. Isu b.: wax kala qoqoban isufurid. 10. Isu b.: laba qof tartansiin. 11. Kala b.: kala saar. la-mid: bixi.

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Wax meel uu joogay ama yaallay ka saarid. 2. Wax sida musmaar qodax iyo wixi lamida meel uu ku mudnaa ka siibid. 3. Wax halis ka badbaadin. 4. Qof, wax uu hayey cid kale siin. 5. Dab iyo wixi lamida shidid. 6. Magac u b.: nafley, meel iyo wixi lamida magacsiin. 7. Wax u b.: qof dhintay wardi ama sadaqa u hibayn. 8. Isu b.: wax kala qoqoban isufurid. 10. Isu b.: laba qof tartansiin. 11. Kala b.: kala saar. m.f.dh, bixin.

v. take out, remove, extract, put ~ bring out; make someone go out, send out

bixi v. pay (out); give (order ~ command), issue, produce

bixi v. save, rescue

bixi v. make something grow ~ appear; produce; kindle, start a fire

-yey I say: (v) 1. pay (peey). Ex: waxaad bixisaa $ 5.00 doolar; you pay $5.00 dollars 2. issue (ish-uu); give out. 3. rescue (reskiyuu); set free, save from danger ~ badbaadi

(fal) ku deeq maalkaaga; xoolo ku yabooh; dar Alle u dhiib. Maalkaad bixinaysid daro Alle u bixi. Dh: muquuni, hur.

bixi: (fal) geed, midho, caleemo iyo xabag dhal oo soo saar.

bixi: (fal) afaaf, albaab ama irrid iyo waxii la mid ah ka foofi oo ka sii daa.

bixi: (fal) war qarsoonaa shaaca ka qaad.

bixi: (fal) badbaadinta ama difaaca cid halis ku jirta. Dh: nabadgeli, samatabixi.

bixi: (fal) gabadh cid u soo fadhiisatay sii oo u guuri. Gabadhadii curad bixiyey maanta.

bixi: (fal) «ka ka saar wax meel gudo ah iyo waxii la mid ah ku jira. Wiilka isha saxarka ka bixi.

bixi: (fal) «iska salaad wakhtigeedii taaganyahay. tuko. Salaadda cishaha iska bixi oo dabeed seexo.

bixi: (fal) (soo ~) wax meel gudo ah ku jira, barraxa soo dhig oo soo saar. Odayga barkadda ka soo bixi

-da: (magac, dhedig, keli) hal aan weli dhalin da'dii ay ku dhali lahaydna dhaaftay. Sidii batir geeloo baarqabkii abaahiyi lahaa aar laba u kala gooyey. Dh: baatir.

bâtir, v. - Dhis; dhisid.

(Baxar-ka)

Maanyo, Bad.

m.l 1. Bad. 2. Dhibaato weyn. 3. Kuul yaryar cadcad oo haweenku qoorta ku xirtaan.

m.l 1. Bad. 2. Dhibaato weyn. 3. Kuul yaryar cadcad oo haweenku qoorta ku xirtaan.

m. n. sea, ocean

nickname; name-m clever, active (Arb)

name-m Ocean; clever; dangerous man

-ka: (n) danger (dheen jer); risk, peril ~ khatar

-ka: (magac, lab, keli) eeg bad.

de: sea, ocean

lx: baxar

pd: (-ka)

ps: n2-m

syn: bad, maanyo

key: baxar

-da: (magac, dhedig, keli) meel, gudo iyo waxii la mid ah ka bixis.

-ta: (magac, dhedig, keli) ka bixid meel kugu xeeran. Baxista ka hor baabuurka shidaal ku shub.

biais, n.m. - Duwid; Dhinac u qalloocin; aan toosnayn.

m.l la-mid: dubayo.

nickname-m shorter and small-framed; sedentary person

(Biixi-da)

Lafaha dheerdheer oo ad'adag oo nafleyda middood.

m.dh (-xyo, m.l) 1. Lafaha dhaardheer oo ad'adag oo naflayda middooda. 2. Qayb laf ah. 3. B. ah: qof caato ah ee aad xoog u leh.

m.dh (-xyo, m.l) 1. Lafaha dhaardheer oo ad'adag oo naflayda middooda. 2. Qayb laf ah. 3. B. ah: qof caato ah ee aad xoog u leh.

m. n. long animal bone

nickname-m the one with the long shin-bone

magac loo baxsho wiil u dhashay lafweyni iyo awranaan.

-da: (magac, dhedig, keli) laf ka mid ah lafaha ad'adag ee dhuuxa leh. Haddaad haatan biixida wadheen, bagiyo haankiinna.

biixi-ga: (magac, lab, keli) geed engegey oo aad u adag, sida galool gallalay. Ma bakhtiyo sidii bixi la shiday, jacaylkaad igu beertay. Dh: miici.

de: long animal bone

lx: biixi

pd: (-da)

ps: n2-m

key: biixi

(Bixid-da)

1. Meel (gudo, dhex...) ka tegid.

2. (ganacsi) gadmid, iibsamid; dhalid.

3. (xoolo) dhimasho.

4. Caloolbixid, shubmid, falmid, dooxmid.

5. (dhir, time, dab, qaylo, ...) soo dheeraan; korid. 6. Muuqasho; arkid.

m.f.dh eeg bax.

to trip

vl. n. going, departing; act of withdrawing; exit

bixid vl. n. rising; shoots (of grain); shooting up out of the ground (plants)

-da: (n) the act of leaving; departure (di baarjar) ~ bixitaan

bixid -da: (n) the act of growing [for example, a plant] ~ baxid

-da: (magac, dhedig, keli) meel guda ah ama aad ku dhex jirtey ka tegiddeed. Dh: bixis.

bixid-da: (magac, dhedig, keli) samaysanka iyo ururitaanka subagga ciir la lulayo. Dh: bixis.

مُغَادَرَة، ذَهَابِ، خُرُوجٍ

(Bixin-ta)

1. Meel (gudo, dhex, ...) ka saarid.

2. Korin, dibad keenid.

3. (dab, ...) hurin; shidid; daarid.

4. Siin; dhiibid.

m.f.dh eeg bixi. la-mid: baxsiin, baxsiis (4), bixis.

Emission

Elimination

vl. n. paying, issuing; extracting; supply

ta: (n) payment (peey-ment). Ex: sida lacag bixinta; such as money payment

Pagamento

Payment

Pagamento

Payment

-ta: (magac, dhedig, keli) afaaf ama irrid ka saarid ama ka sii deyn. Waxarihii commanaa bixin baan ku kari weynay: Dh: bixis.

bixin-ta: (magac, dhedig, keli) gabadh la soo doonay, guurinteed. Dh: bixis.

bixin -ta: (magac, dhedig, keli) xoolo ku yaboohid ama ku deeqid; dar Alle u dhiibid. Bixintu maalka way barakaysaa. Dh:bixis.

bixin-ta: (magac, dhedig, keli) wax qarsoonaa, soo saarid. Bixinta sirta iska ilaali weligaa iska jir. Dh: bixis.

bixin-ta: (magac, dhedig, keli) dhir, midho, ubax, xabag iyo waxii la mid ah dhalid. Dh: bixis.

bixin -ta: (magac, dhedig, keli) badbaadinta magan ku soo hoos gashay. Bixinta magantiyo waxaa lagu tarmaa, baahidoo la tira e'. Dh: bariin, difaacid, samatabixin, magangelin, nabadgelin, bixis.

bixin -ta: (magac, dhedig, keli) turub qaybin oo ku farraqid dadka ciyaaraya. Dh: bixis.

bixin -ta: (magac, dhedig, keli) amaah lagugu lahaa celinteed. Dh: bixis.

bixin -ta: (magac, dhedig, keli) «iska ~ salaad xilligeedii joogo, tukasho. Iska bixinta salaadda cishaha ka horreysiiya xafladda.

de: paying, issuing; extracting; [fig.] supply

lx: bixin

pd: (-ta)

ps: vn1-f, vn2c-f

key: bixin