Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Biyabbiyood-ka)

2

1. Wax biyuhu ka bateen.

3

2. Wax sida biyaha u jilicsan oo u shubmi og.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh B. ah: wax biyo ka badan lagu daray ama biyaha u eg. la-mid: biyabbiyo.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh B. ah: wax biyo ka badan lagu daray ama biyaha u eg. la-mid: biyabbiyo.

waa la naqliyay ✓

m. n. liquid; fluid, watery substance

waa la naqliyay ✓

(adj) soggy (saagi); watery (wo-tar-i) ~ biyabiyood

waa la naqliyay ✓

1

de: liquid; fluid, watery substance

2

lx: biyabbiyood

3

pd: (-ka)

4

ps: n-m

5

key: biyabbiyood

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) wax sida biyaha oo kale noqday ama biyo ka batee. Boorashkii biyabiyood buu iga noqday.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg biyabbiyow². la-mid: biyabbiyow¹.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: biyabbiyood.

waa la naqliyay ✓

1

biyabbiyow¹: m.l Ku daridda badar lagu daro biya ka bateen noqosho. la-mid: biyabbiyoobid.

2

biyabbiyow²: f.mg1 (-oobay, -owday; -oobi) Wax biyo ka bateen noqosho.

waa la naqliyay ✓

1

biyabbiyow¹: m.l Ku daridda badar lagu daro biya ka bateen noqosho.

2

biyabbiyow²: f.mg1 (-oobay, -owday; -oobi) Wax biyo ka bateen noqosho. m.f.dh, biyabbiyoobid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg bisabbisoo. la-mid: bisimbisood.

waa la naqliyay ✓

1

* (Aalkol-ka)

2

Biyabbiyood aan midab lahayn, oo ur sillan, oo daarmi og, oo baabbi'i og, oo siyaalo badan loo soo saaro, waxna loogu qabsado, (ama aalkolo).

waa la naqliyay ✓

1

(Candhuufa-da)

2

Biyabbiyood layiig ah, badanaana xoor cad wata oo qanjirrada afka ka yimaada; calyo; (ama candhuuf).

waa la naqliyay ✓

1

(Dhacaan-ka)

2

Biyabbiyood layiig ah ama jilicsan oo oogada nafleyda (sankunneefle, dhir) ku jira, badanaana meelihii wax ka gaaraan ka yimaada: (ama dheecaan).

waa la naqliyay ✓

1

(Dhafaag-ga)

2

Biyabbiyood layiig ah; dhamoojo; (ama dhafaaq).

waa la naqliyay ✓

1

(Firfir-ka)

2

1. Dufan yaryar oo kulkulucsan oo caanuhu yeeshaan kolkay lulidda heer ka gaaraan.

3

2. Caanaha jaadkaas ah.

4

3. Dhidid iyo wixii kaloo biyabbiyood ah, oo qaabkaas yeesha.

waa la naqliyay ✓

1

(Gaacin-ta)

2

1. Wax dagaal u taagan ama u soo socda, nabar uu la hakado ama uu ka gabbado, u taagid; waabin.

3

2. Wax badan oo biyabbiyood ah, isku mar xoog u daadin, qubid, butaacin.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) biyo oo kale noqod; sida biyaha oo kale noqosho. Biyabiyoobid iyo bislaad xumo shuurada ka ilaali.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax aad u jilicsan noqo; biyo oo kale noqo.

2

biyabiyow -ga: (magac, lab, keli) wax aan rasiin ahayn oo jilicsan noqosho. Sharaabku biyabiyowga kuma macaana.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-ooday, -ootay) U b.: wax la rabo in la sameeyo marmasiinyo u raadsasho. la-mid: bisimbisoo.

waa la naqliyay ✓

1

(Biyabbixid-da)

2

Shahwo ka imaansho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg biyabbax². la-mid: biyabbax¹.

waa la naqliyay ✓

vl. n. ejaculation, having an orgasm

waa la naqliyay ✓

1

a: biyabbax (ka)

2

bw: sp: biyabixid

3

de: ejaculation, having an orgasm

4

lx: biyabbixid

5

pd: (-da)

6

ps: vn1-f

7

key: biyabbixid

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-yeeyay, -yaysay) Cunto cabbid iyo wixi lamida biyo ka badan ku darid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg biyabbiyee.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Meesha ay biyaha webiga ka fatahay ku faafaan. 2. Marka ay biyuhu webiga ka fatahmaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Meesha ay biyaha webiga ka fatahay ku faafaan. 2. Marka ay biyuhu webiga ka fatahmaan.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) qarbid iyo wax la mid ah, biyo sii dayn. Dh: biyabixis.

2

biyabixid-da: (magac, dhedig, keli) shahwada lab ama dhedig soo baxid.

waa la naqliyay ✓

1

(Biyabbooli-ga)

2

Dhulka kor ka awdan, hoosna godad iyo boholo waaweyn oo qarsoon ku leh, oo biyaha roobka wada liqa.

waa la naqliyay ✓

1

m.l Meel god ah oo biyaha daadku ku shubmaan oo aan buuxsamin.

2

biyaddiid¹: m.l (-dyo, m.dh) 1. Neef aan biyaha cabbin marka uu wax qoonsado. 2. la-mid: biyaddiidid.

3

biyaddiid²: f.mg1 (-day, -dday) 1. Biyo cabi waayid wax uu qoonsaday awgeed (neef). 2. Ka b.: maamul sida loo fulinaayo saluugid.

waa la naqliyay ✓

m.l Meel god ah oo biyaha daadku ku shubmaan oo aan buuxsamin.

waa la naqliyay ✓

m. n. soft earth that swallows water but remains dry on top

waa la naqliyay ✓

1

de: soft earth that swallows water but remains dry on top Alt sp: biyabooli

2

lx: biyabbooli

3

pd: (-ga)

4

ps: n2-m

5

key: biyabbooli

waa la naqliyay ✓

1

(Biyayarood-ka)

2

Biyuhu ku yar yihiin; aan biyo badnayn.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: biyayaro.

waa la naqliyay ✓

m. n., [compound] scarcity of water

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) ceel biyo yar oo aan biyo badnayn, dhadhiin ah. Biyayarood buu noqday ceelkii cusbaa.

waa la naqliyay ✓

1

de: scarcity of water

2

lx: biyayarood

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m-cmp

5

key: biyayarood

waa la naqliyay ✓

m.f.l egg dibbiryoo. la-mid: dubburyood.

waa la naqliyay ✓

v.pat: suffer from gas pains ~ bloated stomach; be short of breath

waa la naqliyay ✓

1

cf: dibbir

2

de: suffer from gas pains ~ bloated stomach; [ext.] be short of breath

3

lx: dibbiryood

4

pd: (dibbiryooday)

5

ps: v1=pat

6

key: dibbiryood

waa la naqliyay ✓

m.l (-dyo, m.dh) Jaad ka mid ah diinka oo yar oo biyaha ku dhex nool. la-mid: diinceelaad.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dyo, m.dh) Jaad ka mid ah diinka oo yar oo biyaha ku dhex nool. la-mid: diinceelaad.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) diin yaryar oo biyaha macaan ku dhex nool. Dh: diinceelaad.

waa la naqliyay ✓

1

(Qiiqbiyood-ka)

2

Biyo gaas noqday oo sida qiiq kor u baxa oo wixii qoyan oo kululaada ka kaca; oomaar.

waa la naqliyay ✓

m.l Uumi-biyood.

waa la naqliyay ✓

m.l Uumibiyood.

waa la naqliyay ✓

m. n., (mass n.): steam, water vapor

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) uumiga ka baxa biyaha karaya. Daruuruhu waa qiiqbiyood ururay. Dh: uumi.

waa la naqliyay ✓

1

de: steam, water vapor

2

lx: qiiqbiyood

3

pd: (-ka)

4

ps: n-m-mass

5

key: qiiqbiyood

waa la naqliyay ✓

m.l (-dyo, m.dh) Raar meydka lagu dhaqo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dyo, m.dh) Raar meydka lagu dhaqo.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) raar meydka lagu dhago.

waa la naqliyay ✓

1

(Bal-biot) S Burnatia enneandra Micheli. Alismataceae.

2

N Scilla carunculifera Chiov. Liliaceae.

waa la naqliyay ✓

1

(Bar-biot) S Burnatia enneandra Micheli. Aleismataceae.

2

S Bothriochloa radicans (Lehm.) A. Camus. Gramineae.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, Keli) xayawaanka biyaha iyo barrigaba ku noolaan kara sida raha.

waa la naqliyay ✓

m.l.u (-yo, m.dh) Dir ka mid ah lafdhabarleyda sida raha. Berribiyoodka waxa lagu tiriyaa inay yihiin xayawaankii ugu horreeyey ee lafdhabarleyda ahaa ee dhulka ku noolaa, qaar badan oo astaamahooda ka mid ahina waxay muujinayaan inay qabatimeen nolosha berriga.

waa la naqliyay ✓

m.l.u (-yo, m.dh) Dir ka mid ah lafdhabarleyda sida raha. Berribiyoodka waxa lagu tiriyaa inay yihiin xayawaankii ugu horreeyey ee lafdhabarleyda ahaa ee dhulka ku noolaa, qaar badan oo astaamahooda ka mid ahina waxay muujinayaan inay qabatimeen nolosha berriga.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magacwadareed) xayawaanka berriga iyo biyaha dhexdoodaba ku noolaan kara.

2

berribiyood -ka: (magac, lab, keli) dir ka mid ah laf-dhabarlayda sida raha. Berri biyoodka waxaa lagu tiriyaa inay yihiin xayawaankii ugu horeeyey ee lafdhabarlayda ahaa ee dhulaka ku noolaa.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: bisabbisood.

waa la naqliyay ✓

1

(Biyabbeelid-da)

2

Biyaha wax lagu karinayo, oomaar ahaan u dhammaansho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg biyabbeel². la-mid: biyabbeel¹.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) midab lo'du leedahay oo dhawr nooc isugu jira. Burabburood ma moodaynin sacaad raadinaysay kan mar horaan arkay.

waa la naqliyay ✓

m.l (jool.) Dhammaan biyaha dunida, kuwaas oo ka soocan oogada dhulka, iyo gibilka.

waa la naqliyay ✓

-da: (n) dragonfly (daraagan falaay)

waa la naqliyay ✓

Amphibian

waa la naqliyay ✓

(Da-ar-biod) N Aloe somaliensis W. Watson. Liliaceae.

waa la naqliyay ✓

Hydrosphere

waa la naqliyay ✓

m.l (jooloji) Dhammaan biyaha dunida, kuwaas oo ka soocan oogada dhulka, iyo gibilka.

waa la naqliyay ✓

/beybihuudh/ (n) waqtiga caruurnimada

waa la naqliyay ✓

1

(Bilaabid-da)

2

Bilaw u yeelid; ku dhaqaaqid; abuurid; curin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg bilow². la-mid: billaabid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) meel wax unkamo u yeelid. Bilaabid fiican baad ku bilowday. Dh: dhaqaajin, curin, ambaqaadid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dhul biyaha webiyada iyo balliyadu fariistaan, markay soo jabsadaan jiinkii celinayay.

waa la naqliyay ✓

1

(Biyabbax-a)

2

Biyaha laboodka imaatinkooda, soo bixiddooda.

waa la naqliyay ✓

1

biyabbax¹: m.l Imaatinka minada labka iyo dheddiga marka ay isu galmoodaan. la-mid: biyabbixid.

2

biyabbax²: f.mg1 (-xay, -xday; -bixi) Lab iyo dheddig isu galmooday mino ka imaansho.

waa la naqliyay ✓

1

biyabbax¹: m.l Imaatinka minada labka iyo dheddiga marka ay isu galmoodaa.

2

biyabbax²: f.mg1 (-xay, -xday; -bixi) Lab iyo dheddig isu galmooday mino ka imaansho. m.f.dh, biyabbixid.

waa la naqliyay ✓

v., [compound] ejaculate, have an orgasm

waa la naqliyay ✓

1

a: sp: biyabax, biyobax

2

de: ejaculate, have an orgasm = biyo + bax

3

lx: biyabbax

4

pd: (biyabbaxay)

5

ps: v1=cmp

6

key: biyabbax

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) neef aan biyaha cabbin kolka la keeno ceelka isaga oo u baahan. Biyadiid isagoo baahan buu biyaha diidaa. Dh: biyodiid.

2

biyadiid -ka: (magac, lab, keli) «ka ~» arrin sababo jira awgood saluugid. Dh: durid.

3

biyadiid -ka: (magac, lab, keli) diidmada xooluhu biyaha cabbi waayaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Biyajiid-ka)

2

1. Biyaha daadka ah raadkooda.

3

2. Dhuun biyo meel ka qaadda oo meel kale geysa.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dyo, m.dh) 1. Raadka daad ku reebo meel uu maray. 2. B. ah: rati muddo dheer la rarayey oo aan hilibkiisa la cuni karin adayg awgiis.

waa la naqliyay ✓

vl. n., [compound] water pipe; water channel; act of pulling water from a well

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) biyaha daadku raadka ay dhulka kaga tagaan. Biyajidka daadka iyo daadxoor buu roobkii meel weliba dhigay.

2

biyajiid -ka: (magac, lab, keli) dhuun ama gacan biyaha qaada oo dhulka mara meel ka qaadid oo meel kale geyn. Biyaajid bay shirkaddu noo soo samaysay.

3

biyajiid-ka: (magac, lab, keli) agabka marka aqalka sibidhkiisa la maydho biyaha lagaga daluugo ama lagaga jiido. Biyajidkii baa iga jabaye tuwaalka ku masax.

waa la naqliyay ✓

1

de: water pipe; water channel; act of pulling water from a well

2

lx: biyajiid

3

pd: (-ka)

4

ps: vn2-m-cmp

5

key: biyajiid

waa la naqliyay ✓

1

(Biyoobid-da)

2

Biyo noqosho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg biyow². la-mid: biyow¹.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) walax adag ama wax kale, biyo noqosho. Biyoobid baa shaahii la la kabban waayey. Dh: milmad.

waa la naqliyay ✓

1

(Dabayood-ka)

2

Geed aan weyneyn oo miro la cuno bixiya.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Geed nagaar faala, leh caleemo yaryar iyo buruq dharka lagu dhaqdo.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Geed nagaar faala, leh caleemo yaryar iyo buruq dharka lagu dhaqdo.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] tree species, with edible fruit

waa la naqliyay ✓

Momordica spinosa 10

waa la naqliyay ✓

1

(Dabayod) N Limonium somalorum (Vierh) Hutch & Bruce. Plumbaginaceae.

2

N Limonium axillare (Forsk)0. Kuntze. Plumbaginaceae.

3

N Limonium xipholepis (Bak) Hutch & Bruce. Plumbaginaceae.

4

N Limonium cylindrifolium (Forsk) Cuf. Plumbaginaceae.

5

N Momordica dissecta Bak.F. Cucurbitaceae.

6

C Momordica spinosa (Gilg) Chiov. Cucurbitaceae.

7

N Thunbergia guerkeana Lindau. Acanthaceae.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) geed aan weyneyn oo midho bixiya xilliga barwaaqada. Waa geed ay dawo ahaan dumarku u adeegsadaan oo ay isku ulaan marka ay ummulaan haddii xanuun iska dareemaan. Anigaa dabay oo dabayood shitay.

2

dabayood -ka: (magac, lab, keli) wax badankii tegey, in yar oo weli ka dambaysa. Dh: dabayaaqo.

waa la naqliyay ✓

1

de: tree sp., with edible fruit

2

lx: dabayood

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m-col

5

key: dabayood

waa la naqliyay ✓

Grewia tembensis 03

waa la naqliyay ✓

(Miriyod) C Grewia tembensis Fres. Yiliaceae.

waa la naqliyay ✓