bitijor

(Biija-da)

Cudur bushinta hoose docdeeda kore ku dhaca; barraaqdo.

m.dh Cudur bushimaha ku dhaco oo caddeeyo; barraaqdo; dhaleeco.

m.dh Cudur bushimaha ku dhaco oo caddeeyo; barraaqdo; dhaleeco.

f. n., [collective] lip disease

-biijada: (n) disease that affects lips

-da: (magac, dhedig, keli) cudur bishinta hoose xanuun ku dhaca oo caddeeya, malaxaysta. Dh: barraaqdo.

cf: barraaqdo

de: lip disease Caused by lack of vitamins

lx: biijo

pd: (/da)

ps: n0-f-col

key: biijo

name-f beautiful; elegant

-ka: (magac, lab, keli) nooc saarka ka mid ah.

(Biir-ta)

Gaas ur gaar ah oo waabaayaysan leh oo lagu dhinto; neecaw ur jaadkaas ah leh oo lagu biiroodo oo meelaha qaarkood, sida ceelasha gudohooda ka samaysanta.

biir¹: m.l Nooc khamriga ka mid ah oo aan alkolo badan lahayn.

biir²: m.dh 1. Neef sun ah oo ur gaar ah leh oo ceelasha aan muddo laga cabin marmar yeeshaan. 2. Wax aad u khamiiray. 3. Caano aad u dhanaan.

biir³: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Wax intay ahaayeen ka badasho. 2. Ku b.: wax tiradooda kordhin. 3. Ku b.: cid ka mid noqosho.

biir¹: m.l Nooc khamriga ka mid ah oo aan alkolo badan lahayn.

biir²: m.dh 1. Neef sun ah oo ur gaar ah leh oo ceelasha aan muddo laga cabin marmar yeeshaan. 2. Wax aad u khamiiray. 3. Caano aad u dhanaan.

biir³: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Wax intay ahaayeen ka badasho. 2. Ku b.: wax tiradooda kordhin. 3. Ku b.: cid ka mid noqosho. m.f.dh, biirid.

v. increase, multiply; ferment

biir m. n., (mass n.): beer

biir [feminine] n., (mass n.): brackish, impure water

-ay tay (v) 1. accumulate (a ku mileeyt); pile up. 2. join (jooyn) Ex: waxuu ku biiray ciidamada; he joined the army.

biir -ta: (n) beer (biir) ~ khamri

biir -ta: (n) fermented water with poisonous gas, especially a watering place [well]

(fal) intii la joogay iyo heerkii la taagnaa ka sii bado. Xoola aan la baylah tirin ma biiraan. Dh: korodh.

biir: (fal) ku ku darsan dad ama urur, ka mid nogo. Ku bir oo kaaley ka mid noqo bulsha weynta.

biir-ka: (magac, lab, keli) caano aad u dhanaan. Dh: watabiir, jinaw, karuur.

biir-ka: (magac, lab, keli) nooc ka mid ah farshada ama khamrida. Biir bilaa denbi ahi ma jiro.

biir-ta: (magac, dhedig, keli) ur aad u qadhmuun; ur ceelka in badan dhoobnaa yeesho, lagu dhinto. Biir buu noqday ceelkii.

biti¹: m.l Nasiib; hoodo.

biti²: f.g2 (-iyay, -isay) Wax sida buda iyo wixi lamida oo aan culays badan lahayn dabayl raacin.

biti¹: m.l Nasiib; hoodo.

biti²: f.g2 (-iyay, -isay) Wax sida buda iyo wixi lamida oo aan culays badan lahayn dabayl raacin. m.f.dh, bitin.

v. cause to fly; raise dust; drive fast

-ga: (n) luck (laak)-, fortune (foor-jun); lot (Zant); fate (feeyt); chance (jaanis) ~ hoodo, cawo, nasiib

biti -yey / say: (v) cause something to fly

-ga: (magac, lab, keli) nin la addoonsado. Dh: bidde.

biti-ga: (magac, lab, keli) qof wuxuu farta saaraaba u hagaago oo ku guulaysta noloshiisa. Dh: nasiib, ayaan, hoodo, doobir.

de: cause to fly; raise dust; [fig.] drive fast rw: bid

lx: biti

pd: (bitiyey)

ps: v2a=tr

key: biti

(Bita-da)

Ciid aad u fudud oo dabayshu kiciso; aan culays lahayn oo bida.

m.dh Ciid jilicsan, buda ah oo ay dabayshu qaaddo.

m.dh Ciid jilicsan, buda ah oo ay dabayshu qaaddo.

f. n., (mass n.): flying dust

-da: (magac, dhedig, keli) ciid khafiif ah dabaylshu kiciso. Bitay dabayshu nagu soo kicisay. Dh: budo, boodh.

de: flying dust

lx: bito

pd: (/da)

ps: n6-f-mass

key: bito

-da: (magac, dhedig, keli) hal aan weli dhalin da'dii ay ku dhali lahaydna dhaaftay. Sidii batir geeloo baarqabkii abaahiyi lahaa aar laba u kala gooyey. Dh: baatir.

bâtir, v. - Dhis; dhisid.

m.l la-mid: dubayo.

nickname-m shorter and small-framed; sedentary person

-da: (magac, dhedig, keli) guddi ku meelgaadh ah.

-da: (magac, dhedig, keli) subag yar oo udgoon oo timaha ragga ee tuurka ah dusha lagaga bilbilo. Biifo timaha barbaartaa dhaashi looga dhigaa.

biigada: (n) [biigooyin-ka] pleat (piliit)

-da: (magac, dhedig, keli) cudur faruurta hoose xanuuniya oo ay caddaato. Wiilka biji ayaa faruurta ka haysee ha la daweeyo. Dh: barraaqdo, bajo.

Pico

f.g3 (-iishay, -iilatay) Lacag biil ka dhigasho; masruufasho.

f.g3 (-iishay, -iilatay) Lacag biil ka dhigasho; masruufasho. m.f.dh, biilasho.

(Bilo) NFD Jatropha dichtar Macbr. Euphorbiaceae.

May, S Stipagrostis hirtigluma (Trin & Rupr) De Winter. Gramineae.

m.dh la-mid: biime.

-da: (magac, dhedig, keli) eeg biime.

-da: (magac, dhedig, keli) meel aad u qoyan oo dhiiqo leh. Halka geelu biigada ku jebo baarax socodkiisa. Dh: dhiiqo.

(Biira-da)

Wax ka kooban waxyaalo laysku dardaray oo la biiriyey.

m.dh Cunto, lacag iyo wixi lamida oo in yarba meel laga keenay si loo siyo cid baahan.

m.dh Cunto, lacag iyo wixi lamida oo in yarba meel laga keenay si loo siyo cid baahan.

f. n. accumulation, collection

-da: (magac, dhedig, keli) wax dheeri ah.

biiro -da: (magac, dhedig, keli) xoolo dad kala duwan laga soo guray si cid baahi gaar ah qabta loogu caawiyo. Reerka baradii ka gubatay biiro ha loo guro. Dh: qaaraan, baaho, xirsi, qaraamaad, dhawrto, qaadhaan.

de: accumulation, collection

lx: biiro

pd: (/da)

ps: n6-f

key: biiro

m.dh Ciyaar-carruureed fadhiga lagu dheelo, oo inta lugaha la fidiyo, wax la tiriyo oo qofka ay tiradaasi ku dhammaato lugihiisa mid laabo; guunguun.

m.dh Ciyaar-carruureed fadhiga lagu dheelo, oo inta lugaha la fidiyo, wax la tiriyo oo qofka ay tiradaasi ku dhammaato lugihiisa mid laabo; guunguun.

(Bitin-ta)

Bito kicin; duulin; buubin; haadin.

m.f.dh eeg biti².

-ta: (magac, dhedig, keli) boodh ama budo kicin. Bitinta iyo finiinka naga daaya. Dh: duulin, bidin, haadin.

-ka: (magac, lab, keli) ciyaar lugaha dhulka lagu dhufdhufto ama lagu garaaco. Berniyeey ina abtaay kaaley botor ila ciyaar.

-da: (magac, dhedig, keli) afka ka foodhi; foori.

(Hiija-da)

Utun; gashi; aano; godob.

m.dh Nac iyo colaad ku dhalata qof wax la gaarsiiyo.

f. n. grudge, grievance, resentment

-da: (magac, dhedig, keli) aano cid laga galay. Hiijo qabe isaga ayaa u hoogi. Dh: utun, gashi, godob, aano.

bw: aano, godob, utun

de: grudge, grievance, resentment

lx: hiijo

pd: (/da)

ps: n6-f

syn: xiqdi

key: hiijo

name-f Khadija; corrupted form of the Arabic name of Khadija

magac loo baxsho wiil la raagsaday ama la sugiwaayay.

(fal) xasuuso oo tabo xumaan hore laguugu geystay. Dh: xasuuso. Li: illow.

jiijo -da: (magac, dhedig, keli) haan yar oo tolan ah oo caanaha lagu shubto.

* (Litir-ka)

Qiyaas lagu cabbiro waxyaalaha shubma sida caanaha iyo biyaha, iyo weelasha lagu shubo muggooda; (ama liitir).

m.l la-mid: liitir.

Litre

Litre

m. n. liter

-ka:(n) liter (li tar)-, litre (litar), approximately 0.908 dry quart, or 0.264 gallon

-ka: (magac, lab, keli) cabbir mugga lagu qiyaaso oo u dhigma 1000 millilitir.

de: liter

lx: litir

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: litir

° (Mitir-ka)

Cabbir wixii dheer lagu qiyaaso oo 100 sentimitir ama 1,093 yaardi ka dhigan.

mitir¹: m.l (-rro, m.dh) Cabbir dhererka lagu qiyaaso oo boqol sentimitir ama 1.093 yaardi ka dhigan.

mitir²: m.l (fiisikis) Summad m. Halbeegga caalamiga (H.C.), ee dhererka loona qeexo dherer le'eg muunadda caalamiga ee ka samaysan balaatinam, iridiyam, laguna xafido waaxda keydinta cabbirka iyo miisaanka, kuna taalla Sefres, agagaarka Baariis.

mitir¹: m.l (-rro, m.dh) Cabbir dhererka lagu qiyaaso oo boqol sentimitir ama 1.093 yaardi ka dhigan.

mitir²: m.l (fiisikis) Summad m. Halbeegga caalamiga (H.C.), ee dhererka loona qeexo dherer le'eg muunadda caalamiga ee ka samaysan balaatinam, iridiyam, laguna xafido waaxda keydinta cabbirka iyo miisaanka, kuna taalla Sefres, agagaarka Baariis.

Metre

m. n. meter (unit of measurement)

-ka: (n) meter (mii 'ter)

-ka: (magac, lab, keli) cabbir dhererka iyo ballacaba lagu qiyaaso oo 100 sentimitir u sii qaybsama wuxuu le'eg yahay 1.093 waar.

mitir -ka: (magac, lab, keli) halbeeg lambarro ku sameeysan yehiin oo lagu cabbiro inta ay laba barood isku jiraan. Mitir dheer oo soddon mitir ah ii keen.

de: meter (unit of measurement) {Eng}

lx: mitir

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: mitir

m.l la-mid: watar.

-ka: (magac, lab, keli) tiro kolka labo loo qaybiyo uu baaqi soo hadho. 3, 5, waa witir. Dh: kisi.

witir -ka: (magac, lab, keli) salaad ragcad keliya ah ama ay hal ragcad ahi ugu dambayso oo sunno ah. Cishaa'iga dabadii witir tuko.

f.mg3 (-ooday, -ootay) Wax biiri qabatay noqosho. Tusaale: “Cali waa biirooday”.

(fal) «ku ~» ceel in badan dhoobnaa ama aasnaa dib u qodiddiisa ama dabool ka qaadiddiisa ku sumow. Raggii dhoobka ka qaaday laba nin baa ku biirootay.

f.mg1 (-oobay, -owday; -oobi) Wax biir leh noqosho (biyo, caano iyo wixi lamida).

(fal) biirta ceelka guntiisa ku sumow. Dh: sumow

magac loo baxsho gabadh laga filayo toonaan iyo dumarnimo.

(Biriir-ta)

1. Wejiga bartankiisa: salaan.

2. Wejitub.

m.dh 1. Gaashi weyn, cad oo ku taal neef lo' ah oo midab aan caddaan ahayn leh. 2. Caro ama naxdin laga dareemo qofka wejigiisa. la-mid: bariir.

f. n. forehead; white mark on the forehead of cattle

-ta: (n) a lines or crease in the forehead

-ka: (magac, lab, keli) dubnax iyo dareen walaalnimo. Bakhaylkaan biriir yaabahayn, waa bakhtoo kale'e. Dh: caro, cadho, hiil.

biriir-ka: (magac, lab, keli) shishlaan aan isdhimin. Bidhiidh iyo ninkii xoog leh bay bah isku raacaane. biriir -ka: (magac, lab, keli) badhtanka wejiga: xero wadaagaha wejiga. Biriir qurxoon iyo waxaa la arkaa qosol fariiddoone. Dh: bidhiidh, salaan.

biriir-ka: (magac, lab, keli) wejiga oo la ururiyo. Dh: jirxumo, wejikaduud, wejitub.

biriir -ta: (magac, dhedig, keli) muuqaal didmo iyo foojignaan ah. Orgigu bahal buu arkayoo biriirtuu kiciyay.

biriir -ta: (magac, dhedig, keli) eegmo fariidnimo iyo weji gureex. Cabdi waa wiil biriir qurxoon.

de: forehead; [ext.] white mark on the forehead of cattle

lx: biriir

pd: (-ta)

ps: n2-f

key: biriir

/bittar/ (adj) 1. kharaar (kharaar leh) 2. aad u xun, u qabow, u daran (cimilada iyo dabaysha aad u daran). 3. uur-xumo qaba (nacayb ka buuxo)

/bittar/ (adj) 1. qereer (hereer, ing mayaayny). Bitter medicine. 2. dhirfyng (ky kahang). 3. eed ing dorong (eed ing hung). They shivered in the bitter cold.

a., qadhaadh, dhanaan.