birbir — Macnaha & Turjumaada

1

(Birbir-ka)

2

If yar oo degdeg hadba u daarma haya oo u demaya; dhaldhalaal; bidhaan.

waa la naqliyay ✓

v. sparkle, twinkle, blink, flicker

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) dhaldhalaal ama iftiin isdabajoog ah. Birbirta tiriiggaa indhaha naga qaadday. Dh: bidhbidh.

waa la naqliyay ✓

1

de: sparkle, twinkle, blink, flicker

2

lx: birbir

3

pd: (birbiray)

4

ps: v1=

5

syn: bidhaan, big, bilig, walac

6

key: birbir

waa la naqliyay ✓

1

(Biriir-ta)

2

1. Wejiga bartankiisa: salaan.

3

2. Wejitub.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Gaashi weyn, cad oo ku taal neef lo' ah oo midab aan caddaan ahayn leh. 2. Caro ama naxdin laga dareemo qofka wejigiisa. la-mid: bariir.

waa la naqliyay ✓

f. n. forehead; white mark on the forehead of cattle

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) a lines or crease in the forehead

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dubnax iyo dareen walaalnimo. Bakhaylkaan biriir yaabahayn, waa bakhtoo kale'e. Dh: caro, cadho, hiil.

2

biriir-ka: (magac, lab, keli) shishlaan aan isdhimin. Bidhiidh iyo ninkii xoog leh bay bah isku raacaane. biriir -ka: (magac, lab, keli) badhtanka wejiga: xero wadaagaha wejiga. Biriir qurxoon iyo waxaa la arkaa qosol fariiddoone. Dh: bidhiidh, salaan.

3

biriir-ka: (magac, lab, keli) wejiga oo la ururiyo. Dh: jirxumo, wejikaduud, wejitub.

4

biriir -ta: (magac, dhedig, keli) muuqaal didmo iyo foojignaan ah. Orgigu bahal buu arkayoo biriirtuu kiciyay.

5

biriir -ta: (magac, dhedig, keli) eegmo fariidnimo iyo weji gureex. Cabdi waa wiil biriir qurxoon.

waa la naqliyay ✓

1

de: forehead; [ext.] white mark on the forehead of cattle

2

lx: biriir

3

pd: (-ta)

4

ps: n2-f

5

key: biriir

waa la naqliyay ✓

1

(Bidhaan-ta)

2

Muuqaal yar oo meel fog laga arko; iftiin ama dhalaal yar oo meel ka bilig yiraahda; birbir.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhalaalid-da)

2

1. Muuqaal ifa haya yeelasho; bidhaamid; birbirid.

3

2. (bir, subag, kd.) sida biyaha u dareerid, kulayl dab ama qorraxeed aawadi; shiilmid; shubmid.

waa la naqliyay ✓

1

(Ifisa-da)

2

1. Iftiin ka dhigta; wax aan muuqan muujisa.

3

2. Wax la qoro ama la akhriyo oo wixii lumay lagu helo; birbiriso.

waa la naqliyay ✓

1

(Indhakuu-sha)

2

Budo beycad ah oo dhawr jaad oo isku dardarsan ah oo la moodo dhalo la tumay oo birbirta; waxyaalo badan bay tartaa: wax ku daweyn; wax ku aslid; alaabo kale ku darid oo ku adkayn; dumarkoo indhaha ku kuusha.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Laabis-ka) Qalab dhenged yar oo dhuuban u eg oo inta af laga fiiqo wax lagu qoro; waxaa dhexda kaga jira miiq adag oo ka samaysan dhuxul madow oo la jilciyey oo birbiraysa; qalin-rasaas.

2

2. (Laabis-ta) Laabid.

waa la naqliyay ✓

1

(Wirwir-ka)

2

1. Dhaldhalaal; birbir.

3

2. Dhalanteed; dhaan dabaggaalle.

4

3. Qorraxda harkii oo lagu dhalandhoolo, lagu socdo.

waa la naqliyay ✓

1

(Wirwirid-da)

2

1. Sida dhalanteedka u dhaldhalaalid; birbirid.

3

2. Harkii qorrax ku socosho, ku dhalandhoolid.

waa la naqliyay ✓

1

bidhaan¹: m.l (-aamo, m.l) 1. Muqaal meel fog laga arko. 2. Tiro aad u yar oo ari ah oo gaar u daaqa. 3. la-mid: bidhaamid.

2

bidhaan²: f.mg1 (-aamay, -aantay) 1. Wax meel fog ka muuqasho. 2. Iftiin ama dhalaal yar meel ka birbirid.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Wax la qoro ama la akhriyo oo wixii lumay lagu helo, birbiriso. 2. Xabbad iftiin bixisa oo habeenkii cadowga lagu yoolbaaro.

waa la naqliyay ✓

1

bidhaan¹: m.l (-aamo, m.l) 1. Muqaal meel fog laga arko. 2. Tiro aad u yar oo ari ah oo gaar u daaqa.

2

bidhaan²: f.mg1 (-aamay, -aantay) 1. Wax meel fog ka muuqasho. 2. Iftiin ama dhalaal yar meel ka birbirid. m.f.dh, bidhaamid.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Wax la qoro ama la akhriyo oo wixii lumay lagu helo, birbiriso. 2. Xabbad iftiin bixisa oo habeenkii cadowga lagu yoolbaaro.

waa la naqliyay ✓

/biriiliyanti/ (adj) 1. dhalaalaya (birbirqaya) (adj) 2. maskax badan (caqli badan). e.g. She is a brilliant child.

waa la naqliyay ✓

/shayn/ (v) 1. dhalaalid (birbirqid) (v) 2. iftiimin (ifin) (v) 3. dhalaalin (wax dhalaalaya ka dhigid, sida baalashidda kabaha) (n) 4. dhalaal (muuqaal ifaya).

waa la naqliyay ✓

/shayni/ (adj) dhalaalaya (birbirqaya).

waa la naqliyay ✓

/sparkal/ (v) bir-birqid (birbirid, dhal-dhalaalid).

waa la naqliyay ✓

(adj) glittering (gilitaring); sparkling; glistening birbir

waa la naqliyay ✓

-ay / dhalaashay: (v) 1. melt (melti) 2. shine (shaayn) 3. dhalaal -ka: (n) brightness (baraaytnes); shine (shaayn); sparkle (ispaar-kal) ~ birbiriq —dhalaalaya: (adj) shiny (shaayni); shining ~ bir-birqaya

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) the act of shining; glinting (gilinting); sparkling

2

dhaldhalaal -ay / dhaldhalaashay: (v) sparkle (ispaarkal); reflect light; glint or glisten; shine (shaayn); give off or reflect flashes of light; glitter ~ birbiriq

waa la naqliyay ✓

1

(Birbirid-da)

2

Dhaldhalaalid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dhaldhalaalid ama iftiimid isdaba socda. Birbiridda kurdadda na shawaqisay. Dh: bidhbidhid.

waa la naqliyay ✓

-ay/birbiriqday: (v) reflect light; glint or glisten; shine (shaayn)

waa la naqliyay ✓

barbier, n,m. - Timo-xiire; Jeega xiire.

waa la naqliyay ✓

f.mg2 (-iyay, -isay) Weji biriir u yeelid.

waa la naqliyay ✓

1

(Birjiir-ta)

2

Bir jaadad badan ah oo jirka lagu dabo.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-rro, m.dh) Bir jaadad badan ah jiirka lagu dabo.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-rro, m.dh) Bir jaadad badan ah jiirka lagu dabo.

waa la naqliyay ✓

f. n., [compound] mouse-trap

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) bir jiirka lagu dabo oo intii cunto loogu dul daadiyo qabata. Birjiir jiirka inna rogay u dhiga.

waa la naqliyay ✓

1

de: mouse-trap

2

lx: birjiir

3

pd: (-ta)

4

ps: n2-f-cmp

5

key: birjiir

waa la naqliyay ✓

1

(Biir-ta)

2

Gaas ur gaar ah oo waabaayaysan leh oo lagu dhinto; neecaw ur jaadkaas ah leh oo lagu biiroodo oo meelaha qaarkood, sida ceelasha gudohooda ka samaysanta.

waa la naqliyay ✓

1

biir¹: m.l Nooc khamriga ka mid ah oo aan alkolo badan lahayn.

2

biir²: m.dh 1. Neef sun ah oo ur gaar ah leh oo ceelasha aan muddo laga cabin marmar yeeshaan. 2. Wax aad u khamiiray. 3. Caano aad u dhanaan.

3

biir³: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Wax intay ahaayeen ka badasho. 2. Ku b.: wax tiradooda kordhin. 3. Ku b.: cid ka mid noqosho.

waa la naqliyay ✓

1

biir¹: m.l Nooc khamriga ka mid ah oo aan alkolo badan lahayn.

2

biir²: m.dh 1. Neef sun ah oo ur gaar ah leh oo ceelasha aan muddo laga cabin marmar yeeshaan. 2. Wax aad u khamiiray. 3. Caano aad u dhanaan.

3

biir³: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Wax intay ahaayeen ka badasho. 2. Ku b.: wax tiradooda kordhin. 3. Ku b.: cid ka mid noqosho. m.f.dh, biirid.

waa la naqliyay ✓

1

v. increase, multiply; ferment

2

biir m. n., (mass n.): beer

3

biir [feminine] n., (mass n.): brackish, impure water

waa la naqliyay ✓

1

-ay tay (v) 1. accumulate (a ku mileeyt); pile up. 2. join (jooyn) Ex: waxuu ku biiray ciidamada; he joined the army.

2

biir -ta: (n) beer (biir) ~ khamri

3

biir -ta: (n) fermented water with poisonous gas, especially a watering place [well]

waa la naqliyay ✓

1

(fal) intii la joogay iyo heerkii la taagnaa ka sii bado. Xoola aan la baylah tirin ma biiraan. Dh: korodh.

2

biir: (fal) ku ku darsan dad ama urur, ka mid nogo. Ku bir oo kaaley ka mid noqo bulsha weynta.

3

biir-ka: (magac, lab, keli) caano aad u dhanaan. Dh: watabiir, jinaw, karuur.

4

biir-ka: (magac, lab, keli) nooc ka mid ah farshada ama khamrida. Biir bilaa denbi ahi ma jiro.

5

biir-ta: (magac, dhedig, keli) ur aad u qadhmuun; ur ceelka in badan dhoobnaa yeesho, lagu dhinto. Biir buu noqday ceelkii.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Dab iyo wixi lamida holcin.

waa la naqliyay ✓

v. start a fire, give off light

waa la naqliyay ✓

-yey -say: (v) make fire huri

waa la naqliyay ✓

(fal) dab yar shid. Ayeeyadaa dabka u biri oo dheriga u saar. Dh: daar, huri, bidhi. Li: demi, bakhtii, baqtii.

waa la naqliyay ✓

1

de: start a fire, give off light

2

lx: biri

3

pd: (biriyey)

4

ps: v2a=

5

key: biri

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) wax aan waxba ahayn; tiro aan qiimo lahayn ilaa tiro kale dhanka midig laga raaciyo. Ibir haddaad tiro ku darto iyo haddaad dhufato waxba kuma biirsho haddaad ka jartana waxba ka ma dhimo. Dh: ober.

2

ibir: (tilmaame) weel madhan oo faaruq ah oo aan waxba ku jirin. Dh: nag, eber.

waa la naqliyay ✓

-da: (ma gac, dhedig, keli) laan qoyan oo la gamuumay oo geed nabadeed oo labo dhinac lagu dhexdhexaadinayo hoostiisa lagu qotomiyo oo heshiiska calaamad u ah. Irbida nabaddoonnadaa qotomiya.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dubayo.

waa la naqliyay ✓

nickname-m shorter and small-framed; sedentary person

waa la naqliyay ✓

1

(Birid-da)

2

Iftiin yar oo meel ka bilig yiraahda; daarmid; hurid; shidmid; hillaacid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg bir³.

waa la naqliyay ✓

vl. n. sparkling

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg bidhid.

waa la naqliyay ✓

1

de: sparkling

2

lx: birid

3

pd: (-da)

4

ps: vn-f

5

key: birid

waa la naqliyay ✓

1

(Birin-ta)

2

Dab yar daarid; iftiin yar muujin; shidid, hurin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg biri.

waa la naqliyay ✓

vl. n. starting a fire with sparks

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) dab yar shididdii. Birinta dabka xaabo guritaan baa ka horreeya. Dh: daarid, hurin, bidhin. Li: demin, bakhtiin, baqtiin.

2

birin -ta: (magac, dhedig, keli) hillaacidda cirka ama birbirqidda.

waa la naqliyay ✓

1

de: starting a fire with sparks

2

lx: birin

3

pd: (-ta)

4

ps: vn-f

5

key: birin

waa la naqliyay ✓

1

(Biriq-da)

2

Gantaal xoog ah oo ololaysa oo daruuraha da'a haya ka timaadda; danab; jac; (ama wiriq).

waa la naqliyay ✓

1

biriq¹: m.dh Gantaal danab ah, xoog badan, wuxuu ku dhaco dila oo ka dhasha isku dhac daruuro marka roob da'ayo. la-mid: wiriq.

2

biriq²: f.mg1 (-rqay, -riqday; -rqi) Iftiin yar oo muuqday dhaqso u qarsoomid.

waa la naqliyay ✓

1

biriq¹: m.dh Gantaal danab ah, xoog badan, wuxuu ku dhaco dila oo ka dhasha isku dhac daruuro marka roob da'ayo. la-mid: wiriq.

2

biriq²: f.mg1 (-rqay, -riqday; -rqi) Iftiin yar oo muuqday dhaqso u qarsoomid. m.f.dh, birqid.

waa la naqliyay ✓

f. n. lightning, thunderbolt

waa la naqliyay ✓

-da: (n) thunderbolt (than dher boolt); a flash of lightning ~ wiriq

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg bidhiq.

waa la naqliyay ✓

1

de: lightning, thunderbolt

2

lx: biriq

3

pd: (-da)

4

ps: n2-f

5

key: biriq

waa la naqliyay ✓

برق

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) hurinta dab yar. Dh: bidhis, daaris, huris. Li: demis, bakhtiis.

2

biris-ta: (magac, dhedig, keli) eeg bidhid.

3

biris -ta: (magac, dhedig, keli) leexista ama laabista walax fidsan.

waa la naqliyay ✓

1

(Birri-ga)

2

Dhulka intiisa engegan; inta aan baddu ku fadhiyin; dhul.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Dhulka intiisa aan bad ahayn. 2. Dhul. la-mid: berri¹.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Dhulka intiisa aan bad ahayn. 2. Dhul.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] land (as opposed to sea)

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) land (laandh) ~ dhul. Ex: badda iyo birriga; the sea and the land

waa la naqliyay ✓

1

a: berri

2

de: land (as opposed to sea)

3

lx: birri

4

pd: (-ga)

5

ps: n0-m-col

6

key: birri

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Faras, rakuub iyo wixi lamida si uu orodka u dheereeyo cirbaha ku dhufasho.

waa la naqliyay ✓

v. track, follow footprints

waa la naqliyay ✓

1

(fal) cagta cagta u saar; cidhbi.

2

cirbi: (fal) faraska, bogga cidhibta kala dhac, si uu orodka u badiyo.

3

cirbi: (fal) (ku ~) si xawli ah uga daba'eri; cagta cagta u saar. Dh: cidhbi.

waa la naqliyay ✓

1

de: track, follow footprints rw: cirib

2

lx: cirbi

3

pd: (cirbiyey)

4

ps: v2a=

5

key: cirbi

waa la naqliyay ✓

1

(Cirir-ka)

2

Xiddigo dayuxu maro oo diraaceed.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Godka laba iyo labaatanaad ee dayaxu fariisto. 2. Xiddig dayaxa la fariista xilliga jiilaalka. 3. Qof adadag oo ayaan badan oo dhashay xilliga xiddiggaas.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) meere ka tirsan xiddigaha oo uu dayaxu maro xilliga diraacda. Hadba cirirku meeshuu galaa saxal u guuraaye. Casiis waxaad ahaataa markii cirir ku meeraaye.

2

cirir -ka: (magac, lab, keli) xiddigo dayuxu maro xilliga diraacda. Waa lixda xiddigood oo waqooyi u xigta, aad bay na u qabow yihiin.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Dibir-ka) Dhul cag'adayg ah oo ciiddiisu dhooddi tahay; aan cadduun ahayn.

2

2. (Dibir-ta) Siyaalaha laysu legdo tu kamid ah; legdin; dibirrooti.

waa la naqliyay ✓

m.l Dhul ciid adag, dhano ah oo aan geedo badan lahayn; dhooddi.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-bro, m.l) Legdin dhulka si xoog leh laysugu dhufto. la-mid: dibirrooti¹.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. heavy soil

2

dibir [feminine] n. a fall in wrestling

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) hard ground, a solid surface of earth ~ gawaan

2

dibir -ta: (n) the act of putting someone down by wrestling

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dhul dedibley ah oo daaqsin iyo daran iyo hawo kulul leh, qawyo badan oo biyaha iyo milixda hodan ku ahna wuu leeyahay. Li: suubaan.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Dirir-ka) Xiddig if weyn oo naafaha ugu danbeeya; wuxuu u dhexeeyaa dirirday iyo garbo.

2

2. (Dirir-ta) dagaal, colaad, islayn, fara'isasaar, xarbi.

waa la naqliyay ✓

1

dirir¹: m.dh Dagaal; colaad.

2

dirir²: f.mg1 (-ray, -rtay) Cid la dagaallamid.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Xiddig ifweyn oo Naafaha ugu dambeeya oo u dhexeeya Dirirday iyo Garbo. 2. la-mid: Dirirsagaaro. D. cawleed: gu'ga bartamihiisa.

waa la naqliyay ✓

1

dirir¹: m.dh Dagaal; colaad.

2

dirir²: f.mg1 (-ray, -rtay) Cid la dagaallamid. m.f.dh, diririd.

3

dįrir: m.l 1. Xiddig ifweyn oo naafaha ugu dambeeya oo u dhexeeya dirirday iyo garbo. 2. la-mid: dįrirsagaaro. D. cawleed: gu'ga bartamihiisa.

waa la naqliyay ✓

name: Dirir

waa la naqliyay ✓

1

f. n., [collective] strife, enmity, fight, quarrel, dispute

2

dirir v. fight, quarrel, contend

waa la naqliyay ✓

name-m name of a very bright star. Lit: he who has been hoped to be bright

waa la naqliyay ✓

-yey I tay I een / nay: (v) 1. fight (faayt); engage in fighting. Ex: way dirireen; they fought each other. 2. dirir -ta: (n) war (woor); fight (faayt); battle (baa-tal) ~ xarbi, dagaal colaad

waa la naqliyay ✓