Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(fal) sheedda ka muuqo. Dh: bidhaan.

2

bildhaan -ta: (magac, dhedig, keli) wax sheedda ka muuqda. Dh: bidhaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Bidhaan-ta)

2

Muuqaal yar oo meel fog laga arko; iftiin ama dhalaal yar oo meel ka bilig yiraahda; birbir.

waa la naqliyay ✓

1

bidhaan¹: m.l (-aamo, m.l) 1. Muqaal meel fog laga arko. 2. Tiro aad u yar oo ari ah oo gaar u daaqa. 3. la-mid: bidhaamid.

2

bidhaan²: f.mg1 (-aamay, -aantay) 1. Wax meel fog ka muuqasho. 2. Iftiin ama dhalaal yar meel ka birbirid.

waa la naqliyay ✓

1

bidhaan¹: m.l (-aamo, m.l) 1. Muqaal meel fog laga arko. 2. Tiro aad u yar oo ari ah oo gaar u daaqa.

2

bidhaan²: f.mg1 (-aamay, -aantay) 1. Wax meel fog ka muuqasho. 2. Iftiin ama dhalaal yar meel ka birbirid. m.f.dh, bidhaamid.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. blinking light; appearance, object seen in the distance

2

bidhaan v. blink (of a light), twinkle; appear in the distance

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (n) something that appears from a distance; distance sight. Ex: bidhaantiisii baan waayey; I lost sight of him

2

bidhaan: - bidhaamay / bidhaantay: (v) to emit [light] in slight, periodic gleams; twinkle (tuwing-kel) ~ iftiimay

waa la naqliyay ✓

1

(fal) bildhaan muuqata yeelo, ha lagu arko. Geel baa goshaa ka bidhaamaya. Dh: iftiin.

2

bidhaan -ta: (magac, dhedig, keli) wax meel kaaga muuqanaya oo ay ishu qabanayso. Dhabantaa bidhaan geel baa ka muuqata. Dh: bildhaan.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) muuqaal aan kala caddayn oo meel dheer ka muuqata. Dh: bildhaan.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) qof gaadhay xilligii baaluqitaanka; qof qaangaadhay. Bildhaantiisa markaad eegto waa nin baaluqsan.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) eeg bajin.

2

bajis: -ka: (magac, lab, keli) waddo cusub; jid dhowaan samaysmay. Bajiska meeshaa ka baxa geela mariya.

3

bajis -ka: (magac, lab, keli) qof itaal iyo laxaad weyn; ruux dhammaystiran. Bajis iyo bowdo weyn baa, barta lagu dhaqaa.

4

bajis -ka: (magac, lab, keli) meeraha labaad ee cadceedda ku wareega una dhexeeya dhulka iyo xiddigta Sahra. Bajis saaka waaberigii bay bildhaanteedii muuqatay. Dh: xiddigta waaberi, waxaraxidhxidh.

waa la naqliyay ✓

1

-ha: (magac, lab, keli) mid barako iyo doobir leh. Barakaale nebigii la boqree, xaqa noo bildhaanshayow.

2

barakaale: magac loo baxsho wiil la rajaynayo in uu reerka barwaaqo iyo biiro u horseedo.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) sheed ka aragga wax kuu muuqda. Bidhaansadka geeluu eeganayaa awrka seetaysani. Dh: bildhaansad.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax muuqda eegashada muuqaalkiisa. Bidhaansasho ayuu ku daba socdaa awrta. Dh: bildhaansasho.

waa la naqliyay ✓

(fal) wax qarsoonaa bildhaantiisa soo saar oo soo muuji. Borkii na abuurayoow baadidii noo bidhbidhi.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) hillaac meel fog ka soo baxaya si isdaba joog ah. Dh: wacwac. biligbilig-ta: (magac, dhedig, keli) muuqaal meel fog socda ama bildhaan muuqaalkeedu dhab u muugan.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) iftiin ama bildhaan meel durugsan ka muuqda ama ka baxaya samayn. Biligbiliglaynta roobkiyo onkodkuu fiinku ka ooyayaa.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) caano wada dhan oo dhammee. Dhiilka caanaha ka laac. Dh: heemi, laaso, dhammee.

2

laac: (fal) wax ku ag yaal ama kaa yara durugsan gacanta ku fidi si ad u soo qaaddo. Laanta laac oo liinta ka soo gooso. Dh: tiigso.

3

laac: (fal) wax dushaada yaalla ama kaa sarreeya sida geed oo kale, gacanta ama afka la haabo.

4

laac: (fal) dhir, doog iyo wixii la mid ah, bildhaan quruxsan muuji.

5

laac -a: (magac, lab, keli) muuqaalka guud ee doogada ah ee dhirtu bixiso marka roob helo xilli barwaaqo ah. Laac wanaagsan ayaa keyntaasi leedahay. Dh: suugaan.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) bildhaan kol keliya ishu qabatey oo hadana qarsoontay. Dh: bilig.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) bildhaan hal daymo ah lagu arkay oon aad loo dhugan. Miliqda waan arkayee waxa uu sido uma fiirsan.

2

miliq -da: (magac, dhedig, keli) curdinka midhaha digirta. Digirtii miliq bay soo saartey. Dh: yurub.

waa la naqliyay ✓

1

(falkaabe) erey u dhigma dhamee oo meesha ka nadiifi. Albaabka hortiisa waxa qashin yaalla mulukh ka sii. Dh: muluq, mululuq.

2

mulukh -da: (magac, dhedig, keli) bildhaan k keliya ishu qabato oo hadana qarsoonta Dh: midhikh, bilig.

3

mulukh: (ereycodeed) erey lagu cabbiro dhalasho ilbidhiqsi ah oon dhib iyo wakhti dheer midna lahayn.

waa la naqliyay ✓

1

(ereycodeed) erey lagu cabbiro dhalasho ilbidhiqsi ah oon dhib iyo wakhti dheer midna lahayn.

2

muluq -da: (magac, dhedig, keli) bildhaan kol keliya ishu qabato oo hadana qarsoonta. Libaaxa muluqdiisii uun baan arkay. Dh: midhikh, bilig.

3

muluq -da: (magac, dhedig, keli) dhalasho ilbidhiqsi ah oon dhib iyo wakhti dheer midna lahayn.

4

muluq -da: (magac, dhedig, keli) nadiifin guddaafad la nadiifiyo oon waxba la reebin.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dhis dheer oo inta badan laga taago meel heerka badda ka sarraysa oo iftiin ka baxo habeenkii dharaartiina midabyo lagu hirto oo la arko leh oo maraakiibta iyo dayuuraduhu bildhaansadaan oo halkay joogaan ku ogaadaan. Dh: sinyaal, noobiyad.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) wax meel dheer ka muuqda bildhaansasho.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wiidaysi; bildhaansasho.

waa la naqliyay ✓

1

ilhaan¹: m.dh (dii.) Wax qof maskaxdiisi ku soo dhaca oo xagga Alle uga yimid.

2

ilhaan²: f.mg1 (-aamay, -aantay) Wax qof maskaxdiisi ku soo dhaca oo xagga Alle uga imaansho.

waa la naqliyay ✓

1

ilhaan¹: m.dh (dii.) Wax qof maskaxdiisi ku soo dhaca oo xagga Alle uga yimid.

2

ilhaan²: f.mg1 (-aamay, -aantay) Wax qof maskaxdiisi ku soo dhaca oo xagga Alle uga imaansho. m.f.dh, ilhaamid.

waa la naqliyay ✓

name-f inspiration, intuition

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) sureerrada shamiisyada iyo wixii la mid ah lagu taxo mikood. Surwaalka baldhan ayaa ka go'ay.

waa la naqliyay ✓

m.dh.w eeg beled.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax la bidhay. Dhiishu way bidhsantahaye rarka u dhammaystir.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: bilcan¹.

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) a married woman

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) gabadh gabadhnimo lagu guursado oon horay nin u soo arag.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg bilan. la-mid: bilnaansho.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax bilan oo qurxoon ahaan. Qof walba bilnaanta qaabkiisa wuu jecel yahay.

waa la naqliyay ✓

(expression) this month ~ bishan

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) labo shey oo kala roon.

waa la naqliyay ✓

1

(Jidhaan-ta)

2

Meel yar oo biyo galaan: balli; (ama dhijaan).

waa la naqliyay ✓

m.dh (-aamo, m.l) Biyo fariisin yar. la-mid: dhiijaan.

waa la naqliyay ✓

f. n. pond, pool

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) gal ay biyo joogsadaan oo inta badan meelaha doocyada laga helo. Dh: dhijaan.

waa la naqliyay ✓

1

bw: sp: jidhdhaan {N}

2

de: pond, pool

3

lx: jidhaan

4

pd: (-ta)

5

ps: n-f

6

syn: balli

7

key: jidhaan

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) bilis iyo qurxin heersare ah.

2

bilitaan -ka: (magac, lab, keli) sare u qaaditaan.

waa la naqliyay ✓

Birta isku dhaabta daabka iyo dhiliska maaraanka, soofaha iwm.

waa la naqliyay ✓

1

(Jildhaaf-ta)

2

1. Naagta dhibaaddu (xayl) ka tagto oo jilka lagu helo dhaafta; sunnaggoys.

3

2. Naagta dhibaaddeedu boodbooddo oo ayan lahayn waqti u go'an oo loo yaqaan.

waa la naqliyay ✓

f. n. menopausal woman

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) haweenayda ay caadadeedu boodbooddo oo ayna lahayn wakhti u go'an. Dh: wakhtidhaaf.

waa la naqliyay ✓

1

de: menopausal woman

2

lx: jildhaaf

3

pd: (-ta)

4

ps: n-f

5

key: jildhaaf

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: qayladhaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Xildhibaan-ka)

2

Qof wixii xil leh iska ilaaliya; xilkas.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) 1. Xubin gole shacbi ka tirsan. 2. Qof xil qaadi kara.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) 1. Xubin gole shacbi ka tirsan. 2. Qof xil qaadi kara.

waa la naqliyay ✓

m. n., [compound] responsible person; higher official, functionary

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. responsible person. 2. MP (Member of Parliament)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qof wixii xil ah iska ilaaliya. Dh: xilkas.

2

xildhibaan-ka: (magac, lab, keli) nin xubin ka ah gole baarlamaan ama gole guurti. Sahal wuxu u sharraxan yahay xildhibaan. Dh: mudane, dibitee.

waa la naqliyay ✓

1

de: responsible person; [ext.] higher official, functionary

2

initial: x

3

lx: xildhibaan

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m-cmp

6

key: xildhibaan

waa la naqliyay ✓

مَسْئُول

waa la naqliyay ✓

1

cf: big, bilig, iftiin, walac

2

de: blinking light; [fig.] appearance, object seen in the distance

3

hm: 1

4

lx: bidhaan

5

pd: (-ta Pl: bidhaamo (/ha))

6

ps: n1-f

7

key: bidhaan_1

waa la naqliyay ✓

1

de: blink (of a light), twinkle; appear in the distance

2

hm: 2

3

lx: bidhaan

4

pd: (bidhaamay)

5

ps: v1=intr

6

key: bidhaan_2

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: bidhaansasho.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) bidhaansasho iyo dabasocod. Dh: bildhaansi.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-saday, -satay) Wax bidhaantooda eegasho.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-saday, -satay) Wax bidhaantooda eegasho. m.f.dh, bidhaansasho.

waa la naqliyay ✓

v. move ~ proceed towards (something seen ~ a light in the distance)

waa la naqliyay ✓

(fal) wax kuu muuqda muuqaalkiisa eego. Geed baaxad weynoo, la yidhaahdo Baaroo, bilig dheer hirkiisii, ma bidhaansanaynoo. Dh: bildhaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: move ~ proceed towards (s.t. seen ~ a light in the distance)

2

lx: bidhaanso

3

pd: (bidhannsaday)

4

ps: v3a=intr

5

key: bidhaanso

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) iftiimid ama nuurid. Dh: biritaan.

2

bidhitaan-ka: (magac, lab, keli) sare u dallicitaan. Bidhitaan buu ku saaray haanta awrka.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) biil bixitaan. Dh: bilin, masruufitaan, quudin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg biindhee.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-bmay, -bantay; -bmi) la-mid: bilaaban.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax la bilaabay oo socda ah. Shagadu way billaaban tahay: Dh: bilaaban. billaabasho-da: (magac, dhedig, keli) wax aan hore loo samayn curasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Bilqanaan-ta)

2

Wax kala firirsan ahaan; filqanaan; daadsanaan; qubnaan.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg bilaqan. la-mid: bilqanaansho.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] state of being scattered

waa la naqliyay ✓

1

de: state of being scattered

2

lx: bilqanaan

3

pd: (-ta)

4

ps: n0-f-abs

5

key: bilqanaan

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) malaggii galay ah; sakaraad ah. Odaygii isaga oo qaldhan ayaan ka imid.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-cnaa, -cnayd) la-mid: qallacan.

waa la naqliyay ✓

m.dh Nooc ka mid ah maryaha xariirta ah.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) maro rag iyo dumarku ba huwadaan. Bilcooshaan xariir ahiyo bafto iyo, khayli baro weyn leh.

waa la naqliyay ✓

inter. please

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: please (not generally used in Somali)

3

lx: bilehsaanak

4

ps: intj

5

syn: minfadlak

6

key: bilehsaanak

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) midho baxay oo gaadhay shinkii la goosan lahaa.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) raridda iyo dhaaminta biyaha. Dh: warraad, biyadhaamis.

waa la naqliyay ✓

(preffix) -less; without; lacking ~ la'aan, billaa

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-lnaa, -lnayd) Wax la bilay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-lnaa, -lnayd) Wax la bilay ahaansho. m.f.dh, bilnaan.

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho gabadh quruxda abuurka ay u dheertahay lebbis iyo qalab lagu bilay.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax qurxoon; wax la qurxiyay. Marwo bilan baro loogu hoydaa. Dh: bilicsan.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhaan-ka)

2

Rati ama gaadiid kale oo weel biyood saaran yahay, oo inta ceel ama webi ama meel kale, oo biyo ku jiraan la geeyo, biyo lagu soo qaato.

waa la naqliyay ✓

1

dhaan¹: m.l (-aaman, m.l) 1. Doonidda iyo keenidda biyo meel fog laga doono. 2. Gaadiid weel biyo ku jiraan ama lagu doonayo saaranyahay.

2

dhaan²: f.g/mg1 (-aamay, -aantay; -aami) 1. (f.g) Wax wasakh marin. 2. (f.mg) Wax, wax kale ka fiican ahaansho. 3. Ku dh.: wax, wax kale ku beddelasho.

waa la naqliyay ✓

1

dhaan¹: m.l (-aaman, m.l) 1. Doonidda iyo keenidda biyo meel fog laga doono. 2. Gaadiid weel biyo ku jiraan ama lagu doonayo saaranyahay.

2

dhaan²: f.g/mg1 (-aamay, -aantay; -aami) 1. (f.g) Wax wasakh marin. 2. (f.mg) Wax, wax kale ka fiican ahaansho. 3. Ku dh.: wax, wax kale ku beddelasho. m.f.dh, dhaamid.

waa la naqliyay ✓

1

v. get better, improve; be better (than)

2

dhaan v. get dirty ~ soiled, be all messed up

3

dhaan m. n. camel loaded with water vessels; water caravan

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. water fetching; especially using a camel loaded with water vessels. 2. dhaan -dhaamay / dhaantay: (v) become better; feel better; improve (impuruuv). Ex: sidii hore waan dhaamaa; 1 feel better now

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) muurka biyaha lagu arooray, cidda wadda iyo biyahaba. Dhaan baa u maqan reerkan.

waa la naqliyay ✓

m. n., (mass n.): seasoning, condiment, gravy

waa la naqliyay ✓

(Idan) May Croton menyhartii Pax. Euphorbiaceae.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: seasoning, condiment, gravy

3

lx: idaan

4

pd: (-ka)

5

ps: n-m-mass

6

syn: goosaar ~ koosaar

7

key: idaan

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) halka banka iyo dhirtu iskaga darsmaan. Reerkayagu idhanka ayuu yaallaa. Dh: afmeer.

2

idhan -ka: (magac, lab, keli) inta curdinka ah ee ka soo hadha laanta marka maydhaxda laga diiro; liilan yar oo maydhax ah.

3

idhan -ka: (magac, lab, keli) daliigga meeriska ah ee weelasha la tolo, sida gorfaha, masafaha iyo dabaqyada, ay ka kooban yihiin.

waa la naqliyay ✓

1

(Badhan-ka)

2

Geed, wax yar ah, oo xalleefsan oo wareegsan oo dhexda daloollo ku leh, oo dharka lagu kor tolo oo inta ilaha (daldaloollada) laysu suro, dacallada isku qabta oo isku xira; guluus.

waa la naqliyay ✓

m.l (-amo, m.dh) Shey yar oo caag, bir iyo wixi lamida ka samaysan, wareegsan xalleefsan daloollo leh oo dharka la gashado meelo gaar ah looga tolo si uu dacalladooda isugu qabto; galuus.

waa la naqliyay ✓