bilbilis
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
bilbilis
-ta: (magac, dhedig, keli) meel ama wax, biyo ku rushayn.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
bilbili
-ga: (magac, lab, keli) nooc basbaaska ka mid ah oo aad u kulul. Bilbili ninkii cunaa saw afku dhillikh noqon maayo. Dh: barbari.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Bilbilid
(Bilbilid-da)
Biyo ama wax la mid ah, sida roobka meel ugu firdhin; rushayn.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
bilbilid
m.f.dh eeg bilbil². la-mid: bilbil¹ (3).
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
bilbilid
-da: (magac, dhedig, keli) biyo sida roobka kaga dhigid, ku firdhin, ku rushayn. Bilbilid buu hadhuudhku u baahanyahay biya badan uma baahna. Dh: biifin.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
biilis
-ka: (magac, lab, keli) dad ama reer biilin.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Bilbil
(Bilbil-ka)
1. Biyo ama wax la mid ah oo meel sida roobka loogu firfirdhiyo; rushays.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
bilbil
bilbil¹: m.l 1. Firdhinta biyo iyo wixi lamida sida dhibcaha roobka meel loogu firdhiyo. 2. Nin gabdhaha taataabta. 3. la-mid: bilbilid.
bilbil²: f.g1 (-ilay, -ishay) 1. Biyo iyo wixi lamida meel sida dhibcaha roobka ugu furdhin. 2. Gabar taabasho.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
bilbil
bilbil¹: m.l 1. Firdhinta biyo iyo wixi lamida sida dhibcaha roobka meel loogu firdhiyo. 2. Nin gabdhaha taataabta.
bilbil²: f.g1 (-ilay, -ishay) 1. Biyo iyo wixi lamida meel sida dhibcaha roobka ugu furdhin. 2. Gabar taabasho. m.f.dh, bilbilid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
bilbil
v. spray
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
bilbil
-ay / bilbishay: (v) sprinkle (is-prin-kal); spray (ispareey) with water
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
bilbil
(fal) ku biyo sida roobka oo kale ugu daadi oo ku firdhi. Dh: rush, biifi.
bilbil-ka: (magac, lab, keli) biyo meel lagu firdhiyo. Bilbil yar ku samee hadhuudhka. Dh: biif, rushays. bilbil -ka: (magac, lab, keli) noole labo qalbac ah oo ku nool badda gunteeda, luulku dhexdiisa ka baxo lagana gurto. Bilbil badda gunteeda lagama waayo.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
bilbil
de: spray
lx: bilbil
pd: (bilbilay)
ps: v1=
key: bilbil
Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]
bilbil
رَشَّاشَة
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
biliis
m.l la-mid: boliis.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
bilbilo
bilbilo¹: m.l 1. Koor yar bir ka sameysan oo lo'da loo xiro; dawan. 2. Muuqaal qurux badan.
bilbilo²: f.mg3 (-ishay, -ilatay) Meel biyo ku rusheysasho.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
bilbilo
f.mg3 (-ishay, -ilatay) Meel biyo ku rusheysasho. m.f.dh, bilbilasho.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
bilbilo
(fal) iskaa biyo ugu biifbiifso; rushrusho.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
bililig
-ta: (magac, dhedig, keli) hillaac meel fog ka baxaya. Bililig hillaac gu' bilowday baa leh.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
bililiq
bililiq! (ereycodeed) tusmeeya biyo diniinaya oo meel ku dhacaya. Bililiqda daadkiyo dixaha wada buuxa, barwaaqo weeye tani Allow noo kadab.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
belbelis
m.l la-mid: belbelin.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
belbelis
-ta: (magac, dhedig, keli) dab ololis oo aad u shidis. Dabka belbelista ka daa waa intaayoo dharo bixiyaaye.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
bilbilan
f.mg4 (-lnaa, -lnayd) Wax la bilbilay ahaansho.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
bilbilan
(tilmaame) wax biyo lagu bilbilay, lagu rushay. Hadhuudh bilbilan baan mooyaha ugu imid ee anigu hal biya ah kuma darin.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
bilbilasho
m.f.dh ù eeg bilbilo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
biligbilig
m.dh 1. Dhimbilayn. 2. Babbinta.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
biligbilig
-ta: (magac, dhedig, keli) hillaac meel fog ka soo baxaya si isdaba joog ah. Dh: wacwac. biligbilig-ta: (magac, dhedig, keli) muuqaal meel fog socda ama bildhaan muuqaalkeedu dhab u muugan.
Qaamuus Talyaani-Soomaali - Cabdalla Cumar Mansuur, Axmed Cabdullaahi A. [1985]
bisbiglio
s.m. - faq, faqid(da).
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
bilbilitaan
-ka: (magac, lab, keli) biyo si fudud ugu rushitaan.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
biili
-da: (magac, dhedig, keli) xumaan iyo cuqdad raagtay u hayn. Biili buu u qabay ninkuu dilay taniyo berigiiye. Dh: utun, eel.
biili: (fal) bil sii, quud sii. Biili ciyaalka oo daryeel. Dh: masruuf, quudi, nafaqee.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Bilis
(Bilis-ta)
1. Cid wanaagsan ka dhashay; gob; dhalad; xor.
2. Haween; dumar; dheddigood.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
bilis
m.dh.u 1. Bulshada inteeda aan xag dhaqameed wax dhaliil ah isir u lahayn. 2. B. ah: qof aan xag dhaqameed wax dhaliil ah isir u lahayn. 3. B. xaawo: haween.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
bilis
m.dh.u 1. Bulshada inteeda aan xag dhaqameed wax dhaliil ah isir u lahayn. 2. B. ah: qof aan xag dhaqameed wax dhaliil ah isir u lahayn. 3. B. xaawo: haween.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
bilis
f. n. noble, well-off, high-caste, free-born person
bilis [feminine] n., [collective] women, womankind
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
bilis
-ta: (n) women (wi-men); women considered as a group; womenkind ~ dumar, bilis-xaawalay, haween, naago
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
bilis
-ta: (magac, dhedig, keli) bilid ku samayn.
bilis-ta: (magac, dhedig, keli) qoys wanaagsan ka dhashay. Bilis buu ka soo jeedaa dadnimada lagu yaqaanno. Dh: xor, gob, dhalad.
bilis-ta: (magac, dhedig, keli) bidhid ku samayn oo kor u qaadis. Bilis baa wax lagu qaadi jirey oodda jiiddada ahi.
bilis-ta: (magacwadareed) dhedigoodka aadamaha oo aan kala reeb lahayn, yar iyo weyn. Dh: dumar, haween, gambooleey, xaawaley, bilisxaawo.
Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]
bilis
نبيل
Qaamuus-Yare Soomaali-Faransiis - Kiristoofe Filibeerti [1976]
Iblis
le Diable.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
illis
m.f.l la-mid: illin² (2).
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
biibii
biibii! (ereycodeed) tusmeeya codadka hoonka ee isdabajoogga ah ama codka ka soo baxa biiqiiqda. Dh: dhiidhii, biiqbiiq, biibiib!
biibii-da: (magac, dhedig, keli) dhuun yar oo laga bixiyo qudaxda dhammaajada xilliga ay curdinka tahay. Biiqbiiqda adhijirtu afuufayso bartan baa laga maglaa. Dh: biiqbiiq.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
biicis
m.l/dh la-mid: biicin.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
biicis
-ta: (magac, dhedig, keli) eeg biicid.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
biifis
-ta: (magac, dhedig, keli) biifid ku samayn. Biifiska ka jooji waad caddaysaye. Dh: qurxis.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
biilid
m.f.dh eeg biil².
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
biilid
-da: (magac, dhedig, keli) masruuf siin. Dh: quudin, biilin, biilis.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
biilin
-ta: (magac, dhedig, keli) biil siin. Dh: biilid, masruufid, quudin.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
biiqis
-ta: (magac, dhedig, keli) kala baahid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
biiris
biiris¹: m.l la-mid: biirin.
biiris²: m.dh la-mid: biirid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
biiris
vl. n. accumulation
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
biiris
-ta: (n) the act of joining
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
biiris
-ta: (magac, dhedig, keli) wax ku darsamid. Dh: biirid.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
biiris
de: accumulation
lx: biiris
pd: (-ta)
ps: vn-f
key: biiris
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Bilcil
(Bilcil-ka)
Geed weynaada oo qodxo xanan ah yeesha, dhirta dawadana ka mid ah.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
bilcil
m.l (bilcil/-llo, m.dh) Geedaha waaweyn oo daawada leh nooc ka mid ah oo leh laamo kala baxsan, qodxo yaryar oo qaroofan, caleemo yaryar iyo mayrax rarada laga sameysto.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
bilcil
m.l (bilcil/-llo, m.dh) Geedaha waaweyn oo daawada leh nooc ka mid ah oo leh laamo kala baxsan, qodxo yaryar oo qaroofan, caleemo yaryar iyo mayrax rarada laga sameysto.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
bilcil
m. n. large thorny tree species (used medicinally)
Magacyada Dhirta Ceel-Dheere iyo Buula-Burte (Soomaali-Laatiin) - D. Herloker, B. Kujar [1985]
BILCIL
[BILEL, BEL-EL, BILIL]: Acacia mellifera 63, A. senegal 04,Albizia obbiadensis 10, Parkinsonia scioana 01
Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]
BILCIL
(Bilil) All.Som. Acacia mellifera (Vahl) Benth. Mimosaceae.
C, Og Acacia ogadensis Chiov. Mimosaceae.
May, S Bauhinia ellenbeckii Harms. Caesalpinaceae.
C Parkinsonia sciona (Chiov.) Brenan. Caesalpinaceae.
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Bilcil
nickname; name-m he who born near the large thorny tree used medicinally; medicine man; herbalist
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
bilcil
-ka: (n) a large bushy tree
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
bilcil
-ka: (magac, lab, keli) geed godxeed ka mid ah dhirta waaweyn oo ka tirsan bahda xananka. Bilcil faraq ku yaal bay tiqiin, baariga u saare.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
bilcil
de: large thorny tree sp. (used medicinally)
lx: bilcil
pd: (-ka)
ps: n2-m
key: bilcil
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
bilqis
-ka: (magac, lab, keli) firdhis ku samayn. Bilqis duubin ma noqon jirin haddaan, kas loo furfurine. Dh: murgis, filqis.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
boliis
m.l Ciidan nabadgelyada gudaha ee dal qaabbilsan. la-mid: bileys, biliis, booliis, buliis.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
boliis
m.l Ciidan nabadgelyada gudaha ee dal qaabbilsan. la-mid: bileys, biliis, booliis, buliis.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
boliis
m. n. police
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
boliis
-ka: (n) police (poliis); cop (kaap); constable (konis-tibal) ~ booliis, askari
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
boliis
a: booliis {Eng}
de: police
lx: boliis
pd: (-ka)
ps: n2-m
key: boliis
Qaamuuska Ereybixinta: Bayoolaji (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Bulbil
Badhi yar
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
buliis
m.l la-mid: boliis.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
buliis
m. n. police
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
buliis
-ka:(n) 1. police officer (poliis o-fiser)-, cop (kaap)-, constable ~ booliis, boliis 2. police station
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
buliis
a: boliis {Eng}
de: police
lx: buliis
pd: (-ka)
ps: n2a-m
key: buliis
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ciilis
-ta: (magac, dhedig, keli) eeg ciilid.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
fiilis
-ta: (magac, dhedig, keli) eeg fiilid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
hiilis
m.l la-mid: hiilin.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
hiilis
-ka: (magac, lab, keli) eeg hiilin.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ilbixi
f.g2 (-iyay, -isay) 1. Qof ilbax ka dhigid. 2. Meseggo iyo wixi lamida il ka saarid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
ilbixi
f.g2 (-iyay, -isay) 1. Qof ilbax ka dhigid. 2. Meseggo iyo wixi lamida il ka saarid. m.f.dh, ilbixin.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ilbixi
v. civilize; urbanize; acculturate someone
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ilbixi
-yey / say: (v) educate (ejukeeyt); make someone civilized
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ilbixi
(fal) cid kale, bar wax aanay hore u aqoon.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ilbixi
de: civilize; urbanize; acculturate s.o.
lx: ilbixi
pd: (ilbixiyey)
ps: v2a=tr
key: ilbixi
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
imbili
m.l (-iyo, m.dh) 1. Furka dhalooyinka cabitaanka. 2. Ciyaar ay caruurtu ciyaarto oo ay ku ciyaaraan furka dhalaooyinka.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
imbili
m.l (-iyo, m.dh) 1. Furka dhalooyinka cabitaanka. 2. Ciyaar ay caruurtu ciyaarto oo ay ku ciyaaraan furka dhalaooyinka.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Jilbis
(Jilbis-ka)
Halaq aad u madow oo waabaayo daran leh.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
jilbis
m.l Halaq aad u madow oo waabaayo daran leh.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
jilbis
m.l Halaq aad u madow oo waabaayo daran leh.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
jilbis
m. n., [collective] venomous black snake species
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
jilbis
-ka: (n) a poisonous snake ~ mas
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
jilbis
-ka: (magac, lab, keli) mas aad u madaw oo ay waabaydiisuna aad u halis tahay.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
jilbis
cf: halaq
de: venomous black snake sp.
lx: jilbis
pd: (-ka)
ps: n2a-m-col
key: jilbis
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
liilis
-ka: (magac, lab, keli) eeg lilin.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
qilbil
m. n. flesh, blood, kinship
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
belbeli
f.g2 (-iyay, -isay) Dab si aad ah u holcin. la-mid: beleli.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
belbeli
f.g2 (-iyay, -isay) Dab si aad ah u holcin. m.f.dh, belbelin. la-mid: beleli.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
belbeli
v. ignite, light; fan a fire, cause to flame up; cause a burning sensation
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
belbeli
(fal) xaabo saar dab oo hufki. Belbeli dab sayax iyo doqon ba waa la culaysiyaa. Dh: shid, holci, ololi, balbali, beleli.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
belbeli
de: ignite, light; fan a fire, cause to flame up; [fig.] cause a burning sensation
lx: belbeli
nt: belbelin (ta) [vn-f], belbelis (ka) [vn-m]
pd: (belbeliyey)
ps: v2a=tr
key: belbeli
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
belelis
m.l la-mid: belbelin.