ereyga

bil_1

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

bil_1

DHAN
1

cf: Jannaayo, Febraayo, Maarso, Abriil ~ Abril, Maajo, Juun ~ Juunyo, Luulyo, Agoosto, Sebtembar ~ Setembar ~ Sibtambar, Oktoobar, Noofembar, Disembar

2

de: moon; month

3

hm: 1

4

lx: bil

5

pd: (bisha)

6

ps: n1-f-time

7

key: bil_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

biil_1

DHAFAN
1

de: maintenance money for daily expenses

2

hm: 1

3

lx: biil

4

pd: (-ka Pl: biilal (ka))

5

ps: n4-m

6

key: biil_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

bilo_1

DHAFAN
1

cf: isbarbardhig

2

de: brackets, parentheses

3

hm: 1

4

lx: bilo

5

pd: (/ha)

6

ps: n0-m-col

7

key: bilo_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

il_1

DHAFAN
1

de: eye; sight; intelligence

2

hm: 1

3

lx: il

4

pd: (/sha Pl: indho)

5

ps: n8-f

6

syn: dhay

7

key: il_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

bal_1

DHAFAN
1

de: allright, ok, well, just, now, uh [FILLER WORD]

2

hm: 1

3

lx: bal

4

ps: intj

5

xe: Just look at ...

6

xv: Bal eeg!

7

key: bal_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

bid_1

DHAFAN
1

de: be blown away, carried away by the wind

2

hm: 1

3

lx: bid

4

pd: (biday)

5

ps: v1=

6

key: bid_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

bil_2

DHAFAN
1

de: promote; beautify; improve

2

hm: 2

3

lx: bil

4

pd: (bilay / bishay)

5

ps: v1=

6

key: bil_2

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

bir_1

DHAFAN
1

de: pupil of the eye

2

hm: 1

3

lx: bir

4

pd: (-ta)

5

ps: n1-f

6

key: bir_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

bul_1

DHAFAN
1

de: tassel; fringe

2

hm: 1

3

lx: bul

4

pd: (-ka Pl: bulal (ka))

5

ps: n4-m

6

key: bul_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

dil_1

DHAFAN
1

de: kill; beat (up), hit

2

hm: 1

3

lx: dil

4

pd: (dilay / dishay)

5

ps: v1=

6

key: dil_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

fil_1

DHAFAN
1

de: expect, suppose, think, hope, believe

2

hm: 1

3

lx: fil

4

pd: (filay / fishay)

5

ps: v1=

6

key: fil_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

iil_1

DHAFAN
1

de: turn aside; lean

2

hm: 1

3

lx: iil

4

pd: (iilay / iishay)

5

ps: v1=

6

key: iil_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

jil_1

DHAFAN
1

a: jilid

2

de: strip of leather to tie bundles of twigs (used to make the framework of a hut)

3

hm: 1

4

lx: jil

5

pd: (ka Pl: jilal (ka))

6

ps: n4-m

7

key: jil_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

mil_1

DHAFAN
1

de: solution, liquid with s.t. dissolved in it {chemistry}

2

hm: 1

3

lx: mil

4

pd: (-ka Pl: milal (ka))

5

ps: n4-m-mass

6

key: mil_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

xil_1

DHAFAN
1

de: responsibility; sense of decorum, shame, modesty

2

hm: 1

3

initial: x

4

lx: xil

5

pd: (-ka Pl: xilal (ka))

6

ps: n4-m

7

xe: he had the responsibility [lit: responsibility was put on him]

8

xv: sarriig; sheex; xishood

9

key: xil_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

bilaw_1

DHAFANDHAAF
1

a: biloow ~ billaw

2

de: begin, start

3

hm: 1

4

lx: bilaw

5

pd: (bilaabay / bilawday)

6

ps: v1=

7

key: bilaw_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

bilig_1

DHAFANDHAAF
1

cf: bidhaan, big, iftiin, walac

2

de: twinkle, blinking, flashing

3

hm: 1

4

lx: bilig

5

pd: (-ta)

6

ps: n0-f

7

key: bilig_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

bilis_1

DHAFANDHAAF
1

bw: dhalad

2

de: noble, well-off, high-caste, free-born person

3

hm: 1

4

lx: bilis

5

pd: (-ta)

6

ps: n0-f

7

syn: gob, xor

8

key: bilis_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

gibil_1

DHAFANDHAAF
1

de: skin, complexion

2

hm: 1

3

lx: gibil

4

pd: (-ka)

5

ps: n-m-col

6

key: gibil_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

baal_1

DHAFANDHAAF
1

de: wing, feather; [ext.] leaf; page

2

hm: 1

3

lx: baal

4

pd: (-ka Pl: baalal)

5

ps: n4-m

6

key: baal_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

bayl_1

DHAFANDHAAF
1

de: hot water (for a bath or washing dishes)

2

hm: 1

3

lx: bayl

4

pd: (-ka)

5

ps: n-m-mass

6

key: bayl_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

beel_1

DHAFANDHAAF
1

de: lose

2

hm: 1

3

lx: beel

4

pd: (beelay)

5

ps: v1=

6

key: beel_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

biif_1

DHAFANDHAAF
1

de: spray; decorate, beautify; whiten

2

hm: 1

3

lx: biif

4

pd: (biifay)

5

ps: v1=

6

key: biif_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

biil_2

DHAFANDHAAF
1

de: give s.o. money for daily expenses, maintain

2

hm: 2

3

lx: biil

4

pd: (biilay / biishay)

5

ps: v1=tr

6

key: biil_2

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

biir_1

DHAFANDHAAF
1

de: increase, multiply; ferment

2

hm: 1

3

lx: biir

4

pd: (biiray)

5

ps: v1=intr

6

key: biir_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

bilo_2

DHAFANDHAAF
1

de: start ~ commence (of a lunar month)

2

hm: 2

3

lx: bilo

4

pd: (bishay / bilatay)

5

ps: v3b=intr

6

xe: Ramadan has just begun.

7

xv: Ramadaan baa bilatay.

8

key: bilo_2

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

bixi_1

DHAFANDHAAF
1

de: take out, remove, extract, put ~ bring out; make s.o. go out, send out See Also: baxsii (various entries)

2

hm: 1

3

lx: bixi

4

pd: (bixiyey)

5

ps: v2a=tr

6

key: bixi_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

ciil_1

DHAFANDHAAF
1

de: disturb, make s.o. anxious, anger, embitter

2

hm: 1

3

lx: ciil

4

pd: (ciilay)

5

ps: v1=

6

key: ciil_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

diil_1

DHAFANDHAAF
1

de: long animal track ~ path

2

hm: 1

3

lx: diil

4

pd: (/sha Pl: diilal (/sha))

5

ps: n4-f

6

key: diil_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

hiil_1

DHAFANDHAAF
1

cf: digo, saalo

2

de: sheep ~ goat dung

3

hm: 1

4

lx: hiil

5

pd: (/sha)

6

ps: n0-f-mass

7

key: hiil_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

hilo_1

DHAFANDHAAF
1

de: pile up, heap up, accumulate for oneself

2

hm: 1

3

lx: hilo

4

pd: (hishay)

5

ps: v3b=

6

key: hilo_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

idil_1

DHAFANDHAAF
1

de: all, complete, whole, entire

2

hm: 1

3

lx: idil

4

pd: (-ka ~ idili)

5

ps: num-adj

6

syn: dhan

7

key: idil_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

kiil_1

DHAFANDHAAF
1

bw: Arabic

2

de: grain-measure (by volume); [ext.] load, cargo

3

hm: 1

4

lx: kiil

5

pd: (-ka Pl: kiilal (ka))

6

ps: n4-m

7

key: kiil_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

miil_1

DHAFANDHAAF
1

a: mayl {Eng}

2

de: mile

3

hm: 1

4

lx: miil

5

pd: (-ka Pl: miilal (ka))

6

ps: n4-m

7

key: miil_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

niil_1

DHAFANDHAAF
1

de: we were (in a place) {N}

2

hm: 1

3

lx: niil

4

ps: v4c-1pl-past

5

key: niil_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

tiil_1

DHAFANDHAAF
1

de: it [fem] was (located / situated) there

2

hm: 1

3

initial: t

4

lx: tiil

5

ps: v4c-3f-past

6

xe: Was there a newspaper on the table?

7

xv: Jariidad miiska ma kor tiil?

8

key: tiil_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

wiil_1

DHAFANDHAAF
1

de: boy; son

2

hm: 1

3

initial: w

4

lx: wiil

5

pd: (-ka Pl: wiilal (/sha))

6

ps: n4-m

7

key: wiil_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

yiil_1

DHAFANDHAAF
1

de: it [masc] was (located / situated) there

2

hm: 1

3

initial: y

4

lx: yiil

5

ps: v4c-3m-past

6

xe: Was there a chair in the room?

7

xv: Kursi ma yiil qolka?

8

key: yiil_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

bidaal_1

DHAFANDHAAF
1

de: guess

2

hm: 1

3

lx: bidaal

4

pd: (bidaalay)

5

ps: v1=

6

key: bidaal_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

bilcan_1

DHAFANDHAAF
1

a: bilcaan

2

de: married woman; lady

3

hm: 1

4

lx: bilcan

5

pd: (-ta)

6

ps: n1-f

7

key: bilcan_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Bil

DHAFANDHAAF
1

(Bi-sha)

2

1. Dayaxa waaxdiisa hore ama danbe oo uu u ekaado qaanso afafka u dhuuban oo dhexda u weyn; dayuxu markuu dhasho ama sii dhammaana hayo.

3

2. Soddonka maalmood oo u dhexeeya dhalashada iyo dibbadka dayaxa; 12ka qaybood oo sanada, middood; afar toddobaad.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

bil

DHAFANDHAAF
1

bil¹: m.dh (-lo, m.l) 1. Laba iyo tobanka qaybood ee sanadka middood oo ah sagaal iyo labaatan ama soddon beri. 2. Marka dayaxu aanu dhammays ahayn. 3. Calaamad qaab dayax billow ah u eg oo xoolaha lagu sunto. 4. Bisha cas: urur caalami ah, oo dalal islaanku maalgeliyaan oo u qeybsan daryeelka ama samafalka dadka oo ay astaan u tahay dayax billaw ah oo cas.

2

bil²: f.g1 (bilay, bishay) 1. Wax kor u qaadid iyadoo madaxa laga sara mariyo. 2. Wax, wax qurxoon ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

bil

DHAFANDHAAF
1

bil¹: m.dh (-lo, m.l) 1. Laba iyo tobanka qaybood ee sanadka middood oo ah sagaal iyo labaatan ama soddon beri. 2. Marka dayaxu aanu dhammays ahayn. 3. Calaamad qaab dayax billow ah u eg oo xoolaha lagu sunto. 4. Bisha cas: urur caalami ah, oo dalal islaanku maalgeliyaan oo u qeybsan daryeelka ama samafalka dadka oo ay astaan u tahay dayax billaw ah oo cas.

2

bil²: f.g1 (bilay, bishay) 1. Wax kor u qaadid iyadoo madaxa laga sara mariyo. 2. Wax, wax qurxoon ka dhigid. m.f.dh, bilid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

bil

DHAFANDHAAF
1

f. n. moon; month

2

bil v. promote; beautify; improve

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

bil

DHAFANDHAAF
1

-bisha: (n) [Plural bilood] 1. month (manth) 2. moon (muun) ~ dayax

2

bil -ay/bishay: (v) 1. pamper a child playfully. 2. decorate (dheka reeyt); praise (pareeyz) · qurxi ama ammaan

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

bil

DHAFANDHAAF
1

(fal) wax kala daadsan ama kala fidhidhsan isku du oo hagaaji.

2

bil: (fal) wax qurxi oo suubbi. Bil naftaada oo bilicda u biiri.

3

bil: (fal) kor u qaad oo halka u sarreysa gee. War oodda bil! Dh: bidh.

4

bil-sha: (magac, dhedig, keli) dayaxu marka uu dhasho ama dhammaanayo qaabka uu yahay, iftiinkiisuna yar yahay. Bishii bilatayeey bil khayr.

5

bil-sha: (magac, dhedig, keli) astaan qaansada u eg oo erey, weedh ama hadal qoran, belowga iyo dhammaadka lagaga xidho, oo hadalka intiisa ka xidha. Bil xidhan bay ku jiraan. Wa: bilo.

6

bil-sha: (magac, dhedig, keli) labo iyo toban ka qaybood ee sanadka middood, afar toddobaad iyo labo maalmood, sida badan soddonka maalmood. Bil baannu gunnada ku qaadannaa.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]

bil

DHAFANDHAAF

قَمَرِ، شَهْرٍ

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

i_1

DHAFANDHAAF
1

cf: aniga

2

de: me

3

hm: 1

4

lx: i

5

ps: pro-1sg-obj

6

key: i_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Ereybixinta: Bayoolaji (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]

Bile

DHAFANDHAAF

Xamayti

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Yare Caafimaad: Ingiriis-Soomaali - Deeqa Cali [1999]

bile

DHAFANDHAAF
1

(n) a bitter, alkaline, brownish-yellow or greenish-yellow liquid that is secreted by the liver, stored in the gall bladder, and discharged into the small intestines and that aids in digestion, chiefly by dissolving fats.

2

dheecaanka xameetida

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]

bile

DHAFANDHAAF

/bayl/ (n) xammeeti (dheecaanka beer-kutaasha ku jira)

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Talyaani-Soomaali - Cabdalla Cumar Mansuur, Axmed Cabdullaahi A. [1985]

bile

DHAFANDHAAF

s.f. - xameeti.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

Bile

DHAFANDHAAF

magac loo baxsho wiil dhalashadiisa lagu farxay oo gabdho badan ka daba dhashay.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

bile

DHAFANDHAAF

-ha: (magac, lab, keli) qof wax hagaajiya oo qurxiya.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]

bile

DHAFANDHAAF

bile, n.f. - dheecaan qaraar oo beerku ku soo daayo marka cuntada dheef-shiidkeedu socdo oo wax ka tara dheef-shiidka.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]

bile

DHAFANDHAAF

n., dacar, -ti.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

bili

DHAFANDHAAF

m.l/dh 1. Nasiib wacan. 2. Sharaf wacan.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

bili

DHAFANDHAAF
1

-da: (magac, dhedig, keli) tiro ama muuqaal yar. Daraawiish ninkii bili u filay, waw badownimo e'.

2

bili-da: (magac, dhedig, keli) ciyaar wiilal iyo hablo wada dheelaan oo la ciyaaro habeen iyo dharaarba. Waxa la ciyaaraa barqada intay xooluhu ku maqan yihiin xilli barwaaqeedka. Waxa kale oo la ciyaaraa aroosku marka uu cusub yahay ee uu afartan bixin.

3

bili-da: (magac, dhedig, keli) ciyaar carruurtu ku ciyaaraan ul dheer iyo qori yar oo balan oo inta god la jeexo qoriga yar la dul dhigo ul kor loogu tuuro inta uu soo lalmanayana dhexda usha lagaga dhifto oo kolba inta uu godka ka fogaaday usha lagu dhereriyo laguna kala badiyo.

4

bili -ga: (magac, lab, keli) saaciido wanaag. Bili nimaan lahayn baa xarbiga biid ka tarahayne. Dh: ayaan, nasiib.

5

bili-ga: (magac, lab, keli) marada haweenka inta u hoosaysa; xaynka haweenka.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Ereybixinta: Juqraafi (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]

Bill

DHAFANDHAAF

Dhul tnadaxeed dhuuban

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Yare Caafimaad: Ingiriis-Soomaali - Deeqa Cali [1999]

bill

DHAFANDHAAF
1

(n) an itemized list or statement of fees or charges.

2

xaashida biilka

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]

bill

DHAFANDHAAF

/bill/ (n) 1. biil (rasiidka alaabta la gato iyo qiimahoodu ku dhigan yihiin) 2. sharci dawladeed (qodob) 3. lacagta warqadda ah.

waa la naqliyay ✓

Eraybixinta Af Soomaaliga ee Hawlaha Wasaaradaha (Soomaali-Ingiriis-Talyaani) - Guddiga Af Soomaaliga [1972]

Bill

DHAFANDHAAF

Xisaab

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Ingiriis-Soomaali (Maay) - Maxamed Xaaji Mukhtaar, Cumar Macalin Axmed [2007]

bill

DHAFANDHAAF

/bil/ (n) 1. haanshithy sheeghassy beesothy lokoo fathaw (biil amy risiid). We pay the electricity bill every month. 2. beesothy haanshithy eh, sanuud ing haayny. 3. afky shimbirty. 4. shar'y amy heer dowly.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]

bill

DHAFANDHAAF

n. (any written paper) warqad, -di; bill of goods, xisaab, -ti; here is the bill, waa taa xisaabti; bill of passage, tiked, -ki.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Bilo

DHAFANDHAAF
1

(Bila-ha)

2

Hadal-weynaha dhexdiisa, hadal yar oo la dhexgeliyo, haddii la doonona laga saari karo, astaamo bilaha qaabkooda leh oo midna horay laga geliyo (bil furan) midna gadaal (bil xiran); (...).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

bilo

DHAFANDHAAF

f.mg3 (bishay, bilatay) Bil dhalasho.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

bilo

DHAFANDHAAF
1

m. n., [collective] brackets, parentheses {punctuation}

2

bilo v. start ~ commence (of a lunar month)

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

bilo

DHAFANDHAAF

-bilaha: (n) bracket (baraakit); ( ) or [ ] ~ qawsayn, qaws

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

ci_1

DHAFANDHAAF
1

de: cry, outcry, scream, roar, bray

2

hm: 1

3

lx: ci

4

pd: (-da)

5

ps: n1-f

6

key: ci_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

if_1

DHAFANDHAAF
1

de: light; [fig.] in life; world, universe

2

hm: 1

3

lx: if

4

pd: (-ka Pl: ifaf (ka))

5

ps: n4-m

6

xe: I want to learn about all the living things in the universe.

7

xv: Waxa ifka ku nool oo dhan baan rabaa inaan barto.

8

key: if_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

ii_1

DHAFANDHAAF
1

de: to me, for me = i + u

2

hm: 1

3

lx: ii

4

ps: pro + prep

5

xe: Bring me some tea!

6

xv: Shaah ii keen!

7

key: ii_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

il_2

DHAFANDHAAF
1

de: spring of water

2

hm: 2

3

lx: il

4

pd: (/sha)

5

ps: n1-f

6

key: il_2

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

il_3

DHAFANDHAAF
1

de: light, headlight (of a vehicle)

2

hm: 3

3

lx: il

4

pd: (/sha)

5

ps: n1-f

6

key: il_3

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

il_4

DHAFANDHAAF
1

de: shameless, impudent

2

hm: 4

3

lx: il

4

pd: (il-adkaa)

5

ps: adj-der

6

key: il_4

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

il_5

DHAFANDHAAF
1

de: shamelessness, impudence

2

hm: 5

3

lx: il

4

pd: (/ha ~ /da)

5

ps: vn-m/f

6

key: il_5

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

in_1

DHAFANDHAAF
1

de: that, which

2

hm: 1

3

lx: in

4

ps: conj-relative

5

key: in_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

is_1

DHAFANDHAAF
1

de: self; oneself

2

hm: 1

3

lx: is

4

pd: (iska ~ isku)

5

ps: pro-reflexive

6

xe: I hurt myself.

7

xv: Waan is dilay.

8

key: is_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

si_1

DHAFANDHAAF
1

de: manner, way, method

2

hm: 1

3

initial: s

4

lx: si

5

pd: (sida Pl: siyaalo ~ siyaabo (/ha))

6

ps: n1-f, n8-f

7

key: si_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

-id_1

DHAFANDHAAF
1

de: -ing [GERUND] Makes a feminine noun of Declension 1 from a Conjugation 1 verb stem

2

hm: 1

3

lx: -id

4

ps: vn1-f-suf

5

xe: writing

6

xv: =-is

7

key: -id_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

aal_1

DHAFANDHAAF
1

de: slowly, gently, carefully Used with possessive pronouns

2

hm: 1

3

lx: aal

4

pd: (aasha)

5

ps: n0-f / adv

6

xe: he (does it) carefully

7

xv: aashiis

8

key: aal_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

ba'_1

DHAFANDHAAF
1

cf: bi'i

2

de: become spoiled; be wiped out, destroyed, get ruined

3

hm: 1

4

lx: ba'

5

pd: (ba'ay / ba'day)

6

ps: v1=inch

7

key: ba'_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

bac_1

DHAFANDHAAF
1

de: sound of a slap ~ smack

2

hm: 1

3

lx: bac

4

pd: (-da)

5

ps: n-f

6

key: bac_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

bad_1

DHAFANDHAAF
1

de: compel, force; be to blame for, cause trouble for, involve in difficulty; make s.o. deserve s.t.

2

hm: 1

3

lx: bad

4

pd: (baday / badday)

5

ps: v1=

6

key: bad_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

bah_1

DHAFANDHAAF
1

de: children born of the same mother; mother and child

2

hm: 1

3

lx: bah

4

pd: (-da)

5

ps: n1-f, n2-f

6

xe: Mary and her children

7

xv: Bah Maryan

8

key: bah_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

bal_2

DHAFANDHAAF
1

de: large leaf, leaves and stalk of plants like bananas ~ corn

2

hm: 2

3

lx: bal

4

pd: (-ka Pl: balal)

5

ps: n4-m

6

key: bal_2

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

ban_1

DHAFANDHAAF
1

de: field, plain, plateau; stage; out of doors

2

hm: 1

3

lx: ban

4

pd: (-ka Pl: banan (ka))

5

ps: n4-m

6

key: ban_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

baq_1

DHAFANDHAAF
1

de: curdling ~ spoiling of milk; fermentation

2

hm: 1

3

lx: baq

4

pd: (-a)

5

ps: n-m

6

key: baq_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

bar_1

DHAFANDHAAF
1

de: teach

2

hm: 1

3

lx: bar

4

pd: (baray)

5

ps: v1=

6

xe: If you know it, teach it -- If you dont know it, learn it! [slogan]

7

xv: Haddaad taqaan bar, haaddaanad oqoon baro!

8

key: bar_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

bas_1

DHAFANDHAAF
1

de: be burnt to ashes; dry up, become arid and dusty

2

hm: 1

3

lx: bas

4

pd: (basay)

5

ps: v1=

6

key: bas_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

bax_1

DHAFANDHAAF
1

de: exit, leave, come ~ go out; take out, withdraw; sprout, grow

2

hm: 1

3

lx: bax

4

pd: (baxay / baxday)

5

ps: v1=

6

xe: How much (money) do you want to withdraw?

7

xv: Immisaad rabtaa inaad la baxdo?

8

key: bax_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

bes_1

DHAFANDHAAF
1

de: enough, sufficiency; too much of

2

hm: 1

3

lx: bes

4

pd: (-ta)

5

ps: n0-f

6

xe: Thats enough'; bestay 'I've had as much as I can take! ~ I'm exhausted!

7

xv: Waa bes.

8

key: bes_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

bey_1

DHAFANDHAAF
1

de: she / they + [FOCUS] = baa + ey

2

hm: 1

3

lx: bey

4

pd: (ayey)

5

ps: focus + vpro

6

key: bey_1

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

bid_2

DHAFANDHAAF
1

de: desire, prefer

2

hm: 2

3

lx: bid

4

pd: (biday)

5

ps: v1=

6

key: bid_2

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

bilaa

DHAFANDHAAF

(preffix) -less; without; lacking ~ la'aan, billaa

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Bilad

DHAFANDHAAF
1

(Bilad-ka)

2

Bisha dhalashadeeda ama bilaabashadeeda; bilasho.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

bilad

DHAFANDHAAF

m.l la-mid: bilasho.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

bilad

DHAFANDHAAF

vl. n. appearance of a new moon

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

bilad

DHAFANDHAAF
1

-da: (magac, dhedig, keli) mid ka mid ah ciyaaraha jiibta, jaanta iyo sacabka keliya lagu dheelo, waana ciyaaraha ay wada dheelaan ragga iyo haweenku. Ciyaartani waxay caan ku tahay gobollada Bari, Nugaal iyo Waqooyi Galbeed.

2

bilad -ka: (magac, lab, keli) bisha dhalashadeeda. Biladka bishay la sugayaan carooska. Dh: bilasho. Biladdaya: magac loo baxsho gabadh quruxdeeda aawadeed la iska dhex arko sida muraayadda.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

bilad

DHAFANDHAAF
1

a: bilasho

2

de: appearance of a new moon

3

lx: bilad

4

pd: (-ka)

5

ps: vn-m

6

key: bilad

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

bilan

DHAFANDHAAF

f.mg4 (-lnaa, -lnayd) Wax la bilay ahaansho.

waa la naqliyay ✓