Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

m.dh (-nno, m.dh) (cilmiga naflayda) Lafdhabarleyda berriga ku nool, addimadooda dambe (kubka), labadiisa lafood tan weyn.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-nno, m.dh) (cilmiga naflayda) Lafdhabarleyda berriga ku nool, addimadooda dambe (kubka), labadiisa lafood tan weyn.

waa la naqliyay ✓

1

(Bidixeyn-ta)

2

Xagga bidixda xigid; bidix ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg bidixee.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) bidix wax ku samayn. Qofka gurran bidixeynta iyo midigayntu waa iskugu mid. Dh: bidixayn.

2

bidixeyn -ta: (magac, dhedig, keli) neef la lisayo bidixda ka joogsasho. Geela badhbaa bidixayn oo keliya lagu lisaa. Dh: bidixays. Li: midigayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Badi-wein) N Digitaria diagonalis (Nees)Stapf. Gramineae.

2

N Digitaria rivae (Chiov.) Stapf. Gramineae.

3

N Tetrapogon villosus Desf. Gramineae.

4

N Chloris roxburghiana Schult. Gramineae.

5

N Heteropogon contortus (L) Roem. & Schult. Gramineae.

6

N Enteropogon barbatus C.E. Hubb. Gramineae.

7

C Coelachyrum poaeflorum Chiov. Gramineae.

8

N Adenium obesum (Forsk) Roem. & Schult. Apocynaceae.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) biibiib ama biibiile samayn. Biibiilaynta biiqbiiqda naga daaya. Dh: biiqbiiqlayn.

2

biibiilayn-ta: (magac, dhedig, keli) codka ka soo baxa biibiida samayn. Biibiilayn baaq maaha. Dh: dhiiqdhiiqlayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Bismilleyn-ta)

2

(cunno) Bisin u qabasho; bisin ku billaabid; dhedhemin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg bismillee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax la bilaabayo, bisinka ku billaabis.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) la-mid: biyaxir.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) la-mid: biyaxir.

waa la naqliyay ✓

m. n., [compound] dam

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) dam (dhaam); embankment (em baangk-ment); dike ~ biyoxireen, biyoxidh

waa la naqliyay ✓

1

a: biyaxidheen ~ biyoxireen

2

de: dam

3

lx: biyaxireen

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m-cmp

6

key: biyaxireen

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) dam (dhaam); embankment (em baagk ment); dike ~ biyaxir

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: miririgleyn.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nayaal, m.l/dh) (baay.) Unug ballaadhan oo ciijiye ah, oo caadi ahaan laga helo nudaha soo saara unugyada dhiigga.

waa la naqliyay ✓

1

(Biicin-ta)

2

Iib ku doonid.

waa la naqliyay ✓

m.dh eeg biici. la-mid: beecin, beecis, biicis.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax iibin; alaab gadid. Biicinta waa lagu kala nasib badan yahay.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) biil siin. Dh: biilid, masruufid, quudin.

waa la naqliyay ✓

1

(Biirin-ta)

2

Gundhig hadba wax yar ku sii darid si uu u bato; kordhin; badin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg biiri. la-mid: biiris¹.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax ku darid. Biirinta mishaarada waxa laga sugayaa batroonka. Dh: siyaadin, kordhin.

waa la naqliyay ✓

m.l Fandhaal weyn oo dabo dheer leh kana samaysan qori oo raashinka lagu gurto.

waa la naqliyay ✓

Emitter

waa la naqliyay ✓

m. n. payer

waa la naqliyay ✓

-bixiyaha: (n) payer (peeyer); one who pays

waa la naqliyay ✓

1

Il pagatore

2

Paying officer

waa la naqliyay ✓

1

Pagatore

2

Payer

waa la naqliyay ✓

1

de: payer

2

lx: bixiye

3

pd: (/ha)

4

ps: n7-m

5

key: bixiye

waa la naqliyay ✓

1

(Biyeyn-ta)

2

Biyo ka dhigid, ku shubid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg biyee.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) weel biyo ku shubid. Biyeynta dhiilaha weylahaa oommane ka danbaysiiya. Dh: dhaamin.

2

biyeyn -ta: (magac, dhedig, keli) biyo ku darid. Wallee biyeynta caanaha lagaama karo waa wax gaajo ku soo korey. Dh: badhxid, xariirid.

3

biyeyn-ta: (magac, dhedig, keli) biyo ku shubidda beerta, iyo waxii la mid ah. Biyeynta beerta soo dhammeeya kaddib hadhimeeya. Dh: waraabin.

waa la naqliyay ✓

1

(Fiixin-ta)

2

Fiix ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg fiixi.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eryid oo caymadin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg lixee. la-mid: lixeys.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg baawee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) xog, war ama wax kale oo meel ku koobnaa, dad badan gaadhsiintiisa.

waa la naqliyay ✓

1

(Badweyn-ta)

2

1. Bad weyn oo xeebta ka fog.

3

2. Badda qaybaheeda waaweyn oo shanta ah, mid ka mid ah (Badweynta Atlaantik, Badweynta Deggan, Dadweynta Hindi, Badweyn-Barafta Woqooyi iyo Badweyn-Barafta Koofure).

waa la naqliyay ✓

1

badweyn¹: m.dh 1. Biyo badeed badan, dhul aad u ballaaran ku fadhiya oo adduunka u kala qeybiya qaarado, sida Atlaantigga, Hindiya iyo wixi lamida. 2. Meel badda dhexdeeda ah oo xeebta ka fog.

2

badweyn²: m.dh (-nno, m.dh) (juqraafi) Gogol biyo cusbo leh ah oo ku wareegsan dhul weyneyaasha dunida. Biyahaas iyaga ah waxaa loo qaybiyaa dhawr qaybood oo waaweyn, dhammaantood waxay dabboolaan 71% ee dusha dunida.

waa la naqliyay ✓

1

badweyn¹: m.dh 1. Biyo badeed badan, dhul aad u ballaaran ku fadhiya oo adduunka u kala qeybiya qaarado, sida Atlaantigga, Hindiya iyo wixi lamida. 2. Meel badda dhexdeeda ah oo xeebta ka fog.

2

badweyn²: m.dh (-nno, m.dh) (juqraafi) Gogol biyo cusbo leh ah oo ku wareegsan dhul weyneyaasha dunida. Biyahaas iyaga ah waxaa loo qaybiyaa dhawr qaybood oo waaweyn, dhammaantood waxay dabboolaan 71% ee dusha dunida.

waa la naqliyay ✓

Ocean

waa la naqliyay ✓

f. n., [compound] ocean

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) ocean (oow shin); sea (sii); high seas bad

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, lab, keli) bad ballac iyo baaxad ba leh; qaybaha waaweyn ee ay baduhu ukala baxaan.

2

badweyn -ta: (magac, dhedig, keli) badda inteeda baaxadda leh ama weyn ee xeebta ka fog. Warsame waa badmaaxoo, badweyntuu dabbaal ku tagaa.

waa la naqliyay ✓

1

de: ocean

2

lx: badweyn

3

pd: (-ta)

4

ps: n1-f-cmp

5

key: badweyn

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg balwee.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) cod ay dibidu samayso marka saco orgoonaayo oo ah guux hoose oo jiidan. Lagama gam'in xalay balwaynta dibiga.

2

balweyn -ta: (magac, dhedig, keli) fanka balwada ku hees. Khadiija balweynta aad bay u taqaan.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg bidcee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) bidco ka dhigid: bidco ku sheegid. Bidceyntu xad shuruudo ayay leedahay. Dh: bidcays.

waa la naqliyay ✓

1

(Biifayn-ta)

2

1. Biif ka dhigid.

3

2. Qurxin; caddayn.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg biifee.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) biyo ku darid: biyo ku bilbilid oo ku qoyn.

2

biifayn-ta: (magac, dhedig, keli) wax qurxin. Dh: caddayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Biimayn-ta)

2

Biimo ka dhigid; meel cabsi ah gelin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg biimee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax halis gelin. Bimaynta naftaada ka daayoo bannaanka mari.

waa la naqliyay ✓

1

(Bixitin-ka)

2

Dibad u bixid; tegid; socdaal.

waa la naqliyay ✓

1

bixitin¹: m.l Tegidda meel laga tago iyadoo meel kale la aadayo. la-mid: bixtimid.

2

bixitin²: f.mg1 (-imay, -intay; -imi) Qof meel u ambabixid.

waa la naqliyay ✓

1

bixitin¹: m.l Tegidda meel laga tago iyadoo meel kale la aadayo.

2

bixitin²: f.mg1 (-imay, -intay; -imi) Qof meel u ambabixid. m.f.dh, bixitimid.

waa la naqliyay ✓

vl. n. departure, leaving

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dibad u bixid; safar iyo socdaal tegid. Aabbe bixitinkiisii meeqa beribaa ka hadhay? Dh: ambabbixid, safrid, socdaalid.

2

bixitin: (fal) (u ~) u ambabax meel aan ahayn meesha aad deggantahay, u bax safar. Awoowo Xashkuu u bixitimay. Dh: kicitin.

waa la naqliyay ✓

1

de: departure, leaving

2

lx: bixitin

3

pd: (-ka)

4

ps: vn-m

5

key: bixitin

waa la naqliyay ✓

1

(Ciideyn-ta)

2

Ciid ku rogid, ku daadin, ku darid, gaarsiin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg ciidee.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax cirweyni ku sifoobay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-nna,-nayd) wax cirweyni ku sfoobay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] gluttonous; eager, greedy

waa la naqliyay ✓

-aa / ayd: (adj) having great appetite; gluttonous (galatnas); never full; greedy

waa la naqliyay ✓

tilmaame) hunguriweyn; aad wax u cuna.

waa la naqliyay ✓

1

de: gluttonous; [fig.] eager, greedy

2

lx: cirweyn

3

pd: (cirweynaa)

4

ps: adj-der

5

key: cirweyn

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax da' weyn ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax da' weyn ahaansho. m.f.dh, filweynaan.

waa la naqliyay ✓

Comp. adj., (ie. n., adj.): old, aged, advanced in years, antique

waa la naqliyay ✓

-aa: (adj) elderly (el-der-li), old (ooldhi), aged (eeyjidh), venerable (veen era bel)~ da'wayn

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) da'weyn; fac hore ah.

waa la naqliyay ✓

1

de: old, aged, advanced in years, antique

2

lx: filweyn

3

pd: (filweynaa)

4

ps: adj-cmp

5

key: filweyn

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg hiilee.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg iibgee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) alaab ama xoolo suuqgeyn oo lacag ku beddelid.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) miid ka dhigid; miid samayn.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg miigee.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg miilee.

waa la naqliyay ✓

1

(Minweyn-ta)

2

Naago nin wada qabo, tan uu ugu hor guursadey.

waa la naqliyay ✓

m.dh Naago nin wada qabo tan ugu guur horraysay.

waa la naqliyay ✓

m.dh Naago nin wada qabo tan ugu guur horraysay.

waa la naqliyay ✓

f. n., [compound] senior wife

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) first wife

waa la naqliyay ✓

1

de: senior wife Lit: large house

2

lx: minweyn

3

pd: (-ta)

4

ps: n1-f; n2-f-cmp

5

key: minweyn

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg niibee.

waa la naqliyay ✓

1

Valutazione

2

Evaluation

waa la naqliyay ✓

1

(Siigeyn-ta)

2

Siigo kicin, ku bi'in.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg siigee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) siigo kicin; siigays.

waa la naqliyay ✓

1

(Siineyn-ta)

2

Siinad u yeelid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg siinee.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dheddg, keli) siin iska keenid. Dh: siimin, siimayn.

2

siineyn-ta: (magac, dhedig, keli) siinad u yeelid.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) arrin iyo talo si hagar ama dhagari ku jirto u qabad; hawl si aan qummanayn loo qabto.

2

bidixayn -ta: (magac, dhedig, keli) xagta bidix ka lissid.

waa la naqliyay ✓

biixiweyn