biir — Macnaha & Turjumaada

1

(Biir-ta)

2

Gaas ur gaar ah oo waabaayaysan leh oo lagu dhinto; neecaw ur jaadkaas ah leh oo lagu biiroodo oo meelaha qaarkood, sida ceelasha gudohooda ka samaysanta.

waa la naqliyay ✓

1

biir¹: m.l Nooc khamriga ka mid ah oo aan alkolo badan lahayn.

2

biir²: m.dh 1. Neef sun ah oo ur gaar ah leh oo ceelasha aan muddo laga cabin marmar yeeshaan. 2. Wax aad u khamiiray. 3. Caano aad u dhanaan.

3

biir³: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Wax intay ahaayeen ka badasho. 2. Ku b.: wax tiradooda kordhin. 3. Ku b.: cid ka mid noqosho.

waa la naqliyay ✓

1

biir¹: m.l Nooc khamriga ka mid ah oo aan alkolo badan lahayn.

2

biir²: m.dh 1. Neef sun ah oo ur gaar ah leh oo ceelasha aan muddo laga cabin marmar yeeshaan. 2. Wax aad u khamiiray. 3. Caano aad u dhanaan.

3

biir³: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Wax intay ahaayeen ka badasho. 2. Ku b.: wax tiradooda kordhin. 3. Ku b.: cid ka mid noqosho. m.f.dh, biirid.

waa la naqliyay ✓

1

v. increase, multiply; ferment

2

biir m. n., (mass n.): beer

3

biir [feminine] n., (mass n.): brackish, impure water

waa la naqliyay ✓

1

-ay tay (v) 1. accumulate (a ku mileeyt); pile up. 2. join (jooyn) Ex: waxuu ku biiray ciidamada; he joined the army.

2

biir -ta: (n) beer (biir) ~ khamri

3

biir -ta: (n) fermented water with poisonous gas, especially a watering place [well]

waa la naqliyay ✓

1

(fal) intii la joogay iyo heerkii la taagnaa ka sii bado. Xoola aan la baylah tirin ma biiraan. Dh: korodh.

2

biir: (fal) ku ku darsan dad ama urur, ka mid nogo. Ku bir oo kaaley ka mid noqo bulsha weynta.

3

biir-ka: (magac, lab, keli) caano aad u dhanaan. Dh: watabiir, jinaw, karuur.

4

biir-ka: (magac, lab, keli) nooc ka mid ah farshada ama khamrida. Biir bilaa denbi ahi ma jiro.

5

biir-ta: (magac, dhedig, keli) ur aad u qadhmuun; ur ceelka in badan dhoobnaa yeesho, lagu dhinto. Biir buu noqday ceelkii.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dubayo.

waa la naqliyay ✓

nickname-m shorter and small-framed; sedentary person

waa la naqliyay ✓

m.l (-rayaal, m.l/dh) Nooc qalimada ka mid ah oo khad fadhida ku jirto.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rayaal, m.l/dh) Nooc qalimada ka mid ah oo khad fadhida ku jirto.

waa la naqliyay ✓

m. n. pen, ball-point pen, byro

waa la naqliyay ✓

biiraha: (n) ballpoint pen ~ qalin biire

waa la naqliyay ✓

1

de: pen, ball-point pen, byro {It}

2

lx: biire

3

pd: (/ha)

4

ps: n7-m

5

key: biire

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Wax si tiradoodu u badato uruurin. 2. Wax inta uu yahay wax kale oo la nooc ah ku kordhin.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Wax si tiradoodu u badato uruurin. 2. Wax inta uu yahay wax kale oo la nooc ah ku kordhin. m.f.dh, biirin.

waa la naqliyay ✓

v. increase, add to, accumulate

waa la naqliyay ✓

(fal) in ku dar oo kordhi. Mishaharka dadka u biiri. Dh: kordhi.

waa la naqliyay ✓

1

de: increase, add to, accumulate

2

lx: biiri

3

pd: (biiriyey)

4

ps: v2a=

5

key: biiri

waa la naqliyay ✓

1

(Biira-da)

2

Wax ka kooban waxyaalo laysku dardaray oo la biiriyey.

waa la naqliyay ✓

m.dh Cunto, lacag iyo wixi lamida oo in yarba meel laga keenay si loo siyo cid baahan.

waa la naqliyay ✓

m.dh Cunto, lacag iyo wixi lamida oo in yarba meel laga keenay si loo siyo cid baahan.

waa la naqliyay ✓

f. n. accumulation, collection

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) wax dheeri ah.

2

biiro -da: (magac, dhedig, keli) xoolo dad kala duwan laga soo guray si cid baahi gaar ah qabta loogu caawiyo. Reerka baradii ka gubatay biiro ha loo guro. Dh: qaaraan, baaho, xirsi, qaraamaad, dhawrto, qaadhaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: accumulation, collection

2

lx: biiro

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

key: biiro

waa la naqliyay ✓

1

(Biirid-da)

2

Inyar inyar u soo kordhid.

waa la naqliyay ✓

1

(Biirin-ta)

2

Gundhig hadba wax yar ku sii darid si uu u bato; kordhin; badin.

waa la naqliyay ✓

1

(Biirjeex-a)

2

Qof aan dhibta ka waaban.

waa la naqliyay ✓

1

(Biirqool-ka)

2

Dadka gelaya ceelasha biirta leh, hab digtoonaan darteed loo xirxiro, si haddii ay u biiroodaan, si fudud durba dibadda loogu soo saaro.

waa la naqliyay ✓

1

(Biirqoolid-da)

2

Biirqool u samayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Biirsamid-da)

2

Wax aayar aayar layska dabaggeeyey oo ururay oo batay noqosho; kordhid; badasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Caday-ga)

2

Geed-abaareed leh miro la cuno oo biir leh, laamihiisa iyo xididdadiisana ilkaha lagu nadiifiyo; rummay.

waa la naqliyay ✓

1

(Darid-da)

2

1. Weel biyo ama wax kale, wax kaga qaadid.

3

2. (ku darid) Ku kordhin; ku biirin.

4

3. (ka darid) Soo (ama sii) xumaansho; sidii hore si ka xun samayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Darmad-ka)

2

1. (geel, kd.) daran daaqid.

3

2. (ku darmad, isku darmad) Ku biirid; ku kordhid; midoobid.

4

3. (midab) madow iyo beey isku darsan ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Gundhig-ga)

2

Waxa la biirina hayo ama la tarmina hayo, inta ugu horraysa oo laga bilaabo; saldhig; raasammaal.

waa la naqliyay ✓

1

(Jabqin-ta)

2

Waxyaalo badan oo yaryar isku dardarid, meel isugu keenid, biirin.

waa la naqliyay ✓

1

(Kordhid-da)

2

Wax kale ku sii darmid; badasho; biirid; bulaalid.

waa la naqliyay ✓

1

(Kordhin-ta)

2

Wax hor leh ku sii darid; badin; biirin; bulaalin.

waa la naqliyay ✓

1

(Maalooti-ga)

2

(bahal, geesi, ...) si daran wax u laaya; aan biqin; aan nixin; soomajeeste; biirjeex; dhiigyacab.

waa la naqliyay ✓

1

(Shanhogsiis-ka)

2

Nagaar aan qodax lahayn oo ciiro leh; wuxuu lee yahay caleemo teelteel ah oo yaryar, ur lifaqoon oo biir ah, dhirta dawadana waa ka mid.

waa la naqliyay ✓

1

(Tashi-ga)

2

Labo qof ama ka badan oo talo isu keena, is weydaarsada, isku biiriya; arrinsad.

waa la naqliyay ✓

1

(Wabiirad-ka)

2

(biyo, kd.) dhanaan ama biir leh, gaas ama wax kale oo ka dhex samaysmay aawadood.

waa la naqliyay ✓

1

(Wamma-ha)

2

Geed yar oo jilicsan oo lugtool ah oo korna ubax qurux badan ku yeesha, hoosna buruq kuusan oo kulul oo biir leh, oo xoolaha lagu dhacariyo, layskuna daweeyo; (ama mawe).

waa la naqliyay ✓

m.dh Siinta qof ku soo biiray dad beeralay ah oo meel wada deggan la siiyo dhul ku meel gaar ah oo uu sii beeryo. la-mid: beerfuur, beergooye.

waa la naqliyay ✓

1

(Bir-ta)

2

1. Macaadinta dhulka laga helo mid kamid ah: aad buu u adag yahay, qaabkii la doonona waa loo yeeli karaa waxtarkiisana lama koobi karo.

3

2. Daloolka yar oo gaashida madow oo isha ku yaal; wiilka isha.

waa la naqliyay ✓

1

bir¹: m.dh (-ro, m.l) 1. Macdanta dhulka laga qodo nooc ka mid ah, adag oo waxyaabo laga sameeyo oo danabka iyo kulkana si fiican u gudbiya. 2. B. isha: barta yar madow, oo wax lagu arko. 3. la-mid: birajuuraan.

2

bir²: m.dh (kiimika) Curiye kasta oo kiimikaad oo ah adke widhwidha, danabka iyo kulkana si fiican u gudbiya.

3

bir³: f.mg1 (-ray, -rtay) Wax sida iftiin bilig dhihid.

waa la naqliyay ✓

1

bir¹: m.dh (-ro, m.l) 1. Macdanta dhulka laga qodo nooc ka mid ah, adag oo waxyaabo laga sameeyo oo danabka iyo kulkana si fiican u gudbiya. 2. B. isha: barta yar madow, oo wax lagu arko. 3. la-mid: bir-ajuuraan.

2

bir²: m.dh (kiim.) Curiye kasta oo kiimikaad oo ah adke widhwidha, danabka iyo kulkana si fiican u gudbiya.

waa la naqliyay ✓

Metal

waa la naqliyay ✓

1

f. n. pupil of the eye

2

bir [feminine] n., [collective] iron; metal

waa la naqliyay ✓

1

ta: (n) [Pl. biro-biraha] metal (metal); steel (istiil); iron (aa-yan)

2

bir -ta: (n) iris of the eye; pupil (piyuu-pel)

waa la naqliyay ✓

1

Ferro

2

Iron

waa la naqliyay ✓

1

(fal) eeg bidh.

2

bir-ta: (magac, dhedig, keli) walax aad u adag oo aan dhayal lagu loodin karin oo macdan adag laga sameeyo. Bi'i waa jacaylow, boogaan la dhayinoo, cidi baanan karinoo, beerkiyo wadnaha iyo, bogga kaaga taalliyo, inuu yahay bir caashaqu, been baa u haystee. Dh: xadiid.

3

bir-ta: (magac, dhedig, keli) dalool yar oo ah barta madow ee isha ku yaal; isha weelkeeda. Dh: inan, idhan.

4

bir -ta: (magac, dhedig, keli) iftiin yar oo hal mar muuqda, degdegna u dema. Iftiin baa buulka bir ka yidhi deedna bakhtiyey. Dh: bilig, bidh.

5

bir -ta: (magac, dhedig, keli) orod degdeg ah oo dhakhso badan. Yartii halkan joogtay halmar unbay bir tiriye xaggay u kacday. Dh: bidh.

waa la naqliyay ✓

1

de: iron (the powder used as medicine)

2

lx: bir

3

pd: (-ta)

4

ps: n0-f-mass

5

key: bir

waa la naqliyay ✓

حديد

waa la naqliyay ✓

n., (wooden frame to carry a dead body) rarab, -ti.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) tenegad qaadkeedu weyneyn, ugu badnaan shan litir qaaddo. Biib saliid ah ayaa la soo siiyey.

2

biib -ka: (magac, lab, keli) eeg beeb.

3

biib-ta: (magac, dhedig, keli) dhawaaga hoonka gaadhigu sameeyo. Gaadhiga biibta haya jidka u fura. Dh: dhiidh.

waa la naqliyay ✓

1

(Biic-a)

2

Wax kala gadad; ganacsi; wax gadasho; iib; geddis; rogrogasho.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. la-mid: beec. Qiimaha wax lagu iibinayo. 2. B. ah: wax iib u yaal.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. la-mid: beec. Qiimaha wax lagu iibinayo. 2. B. ah: wax iib u yaal.

waa la naqliyay ✓

m. n. sale, business, commerce

waa la naqliyay ✓

(fal) qof aan kuu jeedin daandaanso, ka gardarraw.

waa la naqliyay ✓

1

de: sale, business, commerce

2

lx: biic

3

pd: (-a)

4

ps: n2a-m

5

see: beec

6

key: biic

waa la naqliyay ✓

1

(Biid-ka)

2

Waxyar; in yar, xoogaa.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Wax aad u yar. 2. B. ah: xarrago badan oo dharkiisu hab gaar ah u tolanyahay (qof).

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Wax aad u yar. 2. B. ah: xarrago badan oo dharkiisu hab gaar ah u tolanyahay (qof).

waa la naqliyay ✓

m. n. bit, morsel, a little

waa la naqliyay ✓

ka: (n) fashion (faashin) moodo, casri. Syn: style, mode, vogue

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) qof xarraga badan.

2

biid: -ka: (magac, lab, keli) qof wax tar yar leh. Bili nimaan lahayn baa xarbiga biid ka tarahayne.

waa la naqliyay ✓

1

de: bit, morsel, a little

2

lx: biid

3

pd: (-ka)

4

ps: n0-m

5

key: biid

waa la naqliyay ✓

1

(Biif-ka)

2

1. Biyo ku kor shubid; qoyn.

3

2. Qurux.

waa la naqliyay ✓

1

biif¹: m.l 1. Biyo yar oo lagu qooyo galley, meseggo iyo wixi lamida marka la tumayo ama la shiidayo. 2. B. ah: midab aad u cad; qurux. 3. la-mid: biifid.

2

biif²: f.g1 (-fay, -ftay) 1. Badar, digir iyo wixi lamida oo la tumayo ama la shiiday biyo yar ku qoyn. 2. Caddayn, qurxin.

waa la naqliyay ✓

1

biif¹: m.l 1. Biyo yar oo lagu qooyo galley, meseggo iyo wixi lamida marka la tumayo ama la shiidayo. 2. B. ah: midab aad u cad; qurux. 3. Caddayn.

2

biif²: f.g1 (-fay, -ftay) 1. Badar, digir iyo wixi lamida oo la tumayo ama la shiiday biyo yar ku qoyn. 2. Caddayn, qurxin. m.f.dh, biifid.

waa la naqliyay ✓

1

v. spray; decorate, beautify; whiten

2

biif vl. n. act of spraying; beautification, beauty

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax ishu qabato oo loo bogo ka dhig. Dhalaalkeeda muraayadda eeg waan biifay. Dh: qurxi, cadday.

2

biif -ka: (magac, lab, keli) midab caddaan saafi ah, wax ishu qabaynayso oo qurxoon. Halkay bededi laabtaydu aan, biifka ka caddeeyey.

waa la naqliyay ✓

1

(Biig-ga)

2

Warqadaha turubka intaan midabka lahayn.

waa la naqliyay ✓

m.l.u 1. Warqadaha turubka inta u dhexeysa labaalaha ilaa shanlaha (ama tobanlaha). 2. Wax qiimo sidaa ah lahayn.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] playing card of low value

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) the low value playing cards from two till ten ~ [opposite of ran]

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) warqadaha turubka inta aan ranka ahayn, labaaluhu ugu hooseeyo tobanluhuna ugu sarreeyo. Biig ma haysataa?

waa la naqliyay ✓

1

de: playing card of low value

2

lx: biig

3

pd: (-ga)

4

ps: n0-m-col

5

xv: ace through five

6

key: biig

waa la naqliyay ✓

1

biil¹: m.l Kharash maalmeedka ama bileed; masaruuf.

2

biil²: f.g1 (-iilay, -iishay) Kharash maalmeed cid bixin; masaruufid.

waa la naqliyay ✓

1

biil¹: m.l Kharash maalmeedka ama bileed; masaruuf.

2

biil²: f.g1 (-iilay, -iishay) Kharash maalmeed cid bixin; masaruufid. m.f.dh, biilid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. maintenace money for daily expenses

2

biil v. give someone money for daily expenses, maintain

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) maintenance (meyn-ta- nansi); as of a family, with the necessities of life; support (sa-poort) ~ masaariif.

2

biil -ay/shay: (v) provide for or maintain, by supplying with money or necessities

waa la naqliyay ✓

1

(fal) masruuf sii. Bahda weyn iyo bahda yar isku si u biil. Dh: quudi, biili.

2

biil-ka: (magac, lab, keli) nafaqo ama quud siin. Dh: masruuf.

waa la naqliyay ✓

1

* (Biin-ka)

2

Qodax bir ah.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nan, m.l) 1. Qodxo bir ah, noocyo kala duwan leh oo wax la iskula qabto. 2. Nooc ka mid ah gorgorka oo aad u dheereeya.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nan, m.l) 1. Qodxo bir ah, noocyo kala duwan leh oo wax la iskula qabto. 2. Nooc ka mid ah gorgorka oo aad u dheereeya.

waa la naqliyay ✓

m. n. safety pin

waa la naqliyay ✓

ka: (n) [Pl. biinan-ka] 1. pin (piin) 2. safety pin

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) bir yar oo isku laba jeer iyo in ka badan isku laaban oo siyaabo kala duwan loo adeegsado. Beenka iigu qabo wargadaha.

waa la naqliyay ✓

1

de: safety pin

2

lx: biin

3

pd: (-ka Pl: biinan (ka))

4

ps: n4-m

5

key: biin

waa la naqliyay ✓

1

biiq¹: m.l (-qyo, m.dh) 1. Dhasha sagaarada. 2. Qof aad fuley u ah.

2

biiq²: f.mg1 (-qay, -qday) 1. Cabsi dareemid. 2. Macluul iyo tabardarro la kulmid.

waa la naqliyay ✓

1

biiq¹: m.l (-qyo, m.dh) 1. Dhasha sagaarada. 2. Qof aad fuley u ah.

2

biiq²: f.mg1 (-qay, -qday) 1. Cabsi dareemid. 2. Macluul iyo tabardarro la kulmid. m.f.dh, biiqid.

waa la naqliyay ✓

m. n. baby ~ young dikdik (antelope); coward

waa la naqliyay ✓

a: (n) not so brave; chicken-hearted; coward (kaawardh) ~ fulay

waa la naqliyay ✓

1

(fal) intii hore ka naaqusan oo ka yaraw. Dadkii way kala biigeen.

2

biiq-a: (magac, lab, keli) qof aad u fudud oo cabsi badan; qof hooskiisa ka carara. Dh: fuley.

3

biiq-a: (magac, lab, keli) magaca sakaarada loo yaqaan marka ay yaryar tahay.

waa la naqliyay ✓

1

cf: sagaaro

2

de: baby ~ young dikdik (antelope); [fig.] coward

3

lx: biiq

4

pd: (-a)

5

ps: n2a-m

6

key: biiq

waa la naqliyay ✓

1

1. (Ciir-ka) a) Firiiric yaryar oo oogada ka soo yaaca. b) Doc u liicid; dheelli; janjeersi.

2

2. (Ciir-ta) Caano la lulay oo subaggii laga baxshey.

waa la naqliyay ✓

1

ciir¹: m.l 1. Firiiric yaryar oo oogada nafleyda ka soo yaaca. 2. la-mid: ciirid.

2

ciir²: m.dh Caano subaggii laga baxshay oo dhanaan.

3

ciir³: f.mg1 (-ray, -rtay) Wax miisaankiisa dhan u iilasho.

waa la naqliyay ✓

1

ciir¹: m.dh Caano subaggii laga baxshay oo dhanaan.

2

ciir²: f.mg1 (-ray, -rtay) Wax miisaankiisa dhan u iilasho. m.f.dh, ciirid.

waa la naqliyay ✓