bidhiiqi

(fal) eeg biciriirso.

-a: (magac, lab, keli) koob yar oo dheeh leh oo koobasha wax lagu cabbo ugu yar. Bidhiq bay wax iigu shubeen gaajo igu beerye. Dh: afkulibidh, haaf, biriq.

bidhiq-da: (magac, dhedig, keli) gantaal xoog leh oo ay dhaliyaan daruuraha da'ayaa oo ololaya. Dh: danab, jac, wiriq, biriq.

bidhiq -da: (magac, dhedig, keli) nin dhallinyaro ah oo xarrago badan.

-a: (magac, lab, keli) dalagga midhaha ah, gaar ahaan bariiska qubka ama galka dusha kaga dahaadhan. Badhiiqa ka huf bariiska. Dh: bariiq.

-ka: (magac, lab, keli) qof timo bidhiidh ah leh. Cali waa bidhiidh.

bidhiidh -ka: (magac, lab, keli) salaanta wejiga: wejiga badhtankiisa. Ninka tukada bidhiidhka ayaa madoobaada. Dh: biriir.

f.g2 (-iyay, -isay) la-mid: bashiici.

(fal) wax qarsoonaa bildhaantiisa soo saar oo soo muuji. Borkii na abuurayoow baadidii noo bidhbidhi.

m.dh la-mid: bashiicin.

m. n. narrow area, crowded place; tight; bustling

-ah: (adj) narrow (naarow) ~ cariiri. Ex-, jid cidhiidhi ah; a narrow street

(fal) qof kale, meel uu fadhiyo ama aqal uu ku jiro oo aan ku fillayn, la fadhiiso ama la gal; cidhiidhi geli.

cidhiidhi: (fal) weel iyo wax la mid ah, muggiisa in ka badan ku rid.

cidhiidhi -ga: (magac, lab, keli) meel, aqal iyo wax la mid ah oo muggiisu ka yar yahay waxa ku jira; meel aan faalal ahayn. Dh: ciriiri.

cidhiidhi: (tilmaame) mid mug yar; mid aan faalal ahayn.

de: narrow area, crowded place; tight; bustling

lx: cidhiidhi

pd: (-ga)

ps: n2-m

see: ciriiri {N}

key: cidhiidhi

-ga: (magac, lab, keli) hab yaraysi ah oo inta ay dumarku wejiga ururiyaan qandhuuftana ay miciyada iyo dhoolasha dhexdooda ay ka ceshedaan. Dh: mashiiqsad.

(fal) cid ka war hay oo hoo iyo hiil la garab joog. Qaraabada xidhiidhi. Dh: xiriiri. Li: goo.

xidhiidhi: (fal) wax xidhiidh ah oo is daba teedsan ka dhig: awr mid walba hoggaankiisa midka kale dabadiisa ugu xidh oo haysku xigxigaan. Xidhiidhi awrta. Dh: xiriiri.

-da: (magac, dhedig, keli) ciyaar inta dhabarka loo jiifsado oo cunug labada lugood la dul saaro, hoos iyo sare loogu qaado iyadoo lagu heesayo 'tukoow futada ka dhuuqeey' ama 'bidhibidhi bankii ololay, faayoy fundhaallo cadcad'. Dh: goroyoquuqo.

-ta: (magac, dhedig, keli) ka gungaarid aad ku ogaato shay tayadiisa, ama qof aad heshay inta ay le'egtahay dabeecadiisa iyo dadnimadiisa. Allahayoow badbaadada, ha ku xidhin bah iyo reer, biyadhiijin qoloqolo. Dh: biyodhiijin.

(fal) dab yar shid. Dabka bidhi aan kulaalne. Dh: shid, daar, biri. Li: demi.

(Dhiiq-da)

Xoolaha la lisa hayo, inta kol naaska ka soo baxda kolka sacabku xamatuuriyo; toog.

dhiiq¹: m.dh 1. Xoolo la lisayo inta hal mar naaska ka soo baxda. 2. In yar oo dareere ah oo hal mar la dhiijiyo.

dhiiq²: f.mg1 (-qay, -qday) Naas ibtiis caano ka imaansho.

dhiiq¹: m.dh 1. Xoolo la lisayo inta hal mar naaska ka soo baxda. 2. In yar oo dareere ah oo hal mar la dhiijiyo.

dhiiq²: f.mg1 (-qay, -qday) Naas ibtiis caano ka imaansho. m.f.dh, dhiiqid.

f. n., [collective] amount of milk given at one milking

dhiiq: v. trickle (of milk); give some milk (of udder)

-da: (magac, dhedig, keli) caano yar oo hal mar ah naaska laga dhiijiyo.

dhiiq: (ereycodeed) lagu tusmeeyo dhawaaq dhuuban oo meel cidhiidhi ah ka soo baxa, sida ka dhuusada.

-da: (magac, dhedig, keli) sare u qaadid oo si fudud sare ugu tuurid. Dh: biriyow, hillaacid, birin. bidhiidh -a: (magac, lab, keli) timaha madaxa oo noqda timo jilicsan, cawlan oo aan isku dhadhawayne banbannaan.

-ta: (magac, dhedig, keli) dab yar shidid. Dh: daarid, birid.

-ka: (magac, lab, keli) bidhidda dabka iyo wixii la mid ah.

bidhis-ta: (magac, dhedig, keli) bidhid wax u qaad; si fudud wax u dallacis. Haantan bidhisteedu midhidh iguma qaadan jirin markaa ninka ahaa.

m. n. husk (of rice), grain

a: bariiq

de: husk (of rice), grain

lx: biriiq

pd: (-a)

ps: n2a-m

key: biriiq

f.g2 (-iyay, -isay) Maro, harag iyo wixi lamida togid si jactadku uga ba'o.

(fal) deri isku yeel oo dhabarka hoos u dhig oo sidii wax dhabarka lagu dhiftay u soco.

f.g/mg2 (-iyay, -isay) 1. (f.g) Ib, dalool iyo wixi lamida dareere ka keenid. 2. (f.mg) Ka dh.: jir nafley dhiig ka keenid.

f.g/mg2 (-iyay, -isay) 1. (f.g) Ib, dalool iyo wixi lamida dareere ka keenid. 2. (f.mg) Ka dh.: jir nafley dhiig ka keenid. m.f.dh, dhiijin.

v. milk a little; squeeze a trickle from

dhiiji v. bleed, cause blood to come out

-yey / say: (v) squeeze (isku-wiiz); squeeze or press; usually to milk

(fal) cid kale, dhiig ka yaaci.

dhiiji: (fal) intaad naas qabato caano ka tuuji, ka lis.

f.g2 (-iyay, -isay) Meel dheecaan yar ka keenid.

f.g2 (-iyay, -isay) Meel dheecaan yar ka keenid. m.f.dh, dhiimin.

v. press the juice out of; extract the resin from

(fal) dhar midab bixi; liinbixi oo midabkiisii ka fasaq. Jaafeel ku maydh oo shaadhka liimi. Dh: dhiin.

de: press the juice out of; extract the resin from

lx: dhiimi

pd: (dhiimiyey)

ps: v2a=tr

key: dhiimi

(Dhiiqa-da)

Meel dhoobo qoyan oo luguhu gela hayaan ama ku wasakhooba hayaan leh.

dhiiqo¹: m.dh 1. Dhoobo aad u qoyan. 2. Xabaqbarsho.

dhiiqo²: f.mg3 (-qday, -qatay) Dhooqo aad u qoyan dhex mari kari waayid (baabuur, nafley iyo wixi lamida).

dhiiqo¹: m.dh 1. Dhoobo aad u qoyan. 2. Xabaqbarsho.

dhiiqo²: f.mg3 (-qday, -qatay) Dhooqo aad u qoyan dhex mari kari waayid (baabuur, nafley iyo wixi lamida). m.f.dh, dhiiqasho.

f. n., (mass n.): mud, muddy soil

-dhiiqada: (n) mud (madh); wet, sticky, soft earth ~ dhooqo

-da: (magac, dhedig, keli) dhoobo ama dhiriq qoyan oo aan la dhexmari karin. Dhulkii waa wada dhiiqo oo lama marayo. Dh: dhoobo.

de: mud, muddy soil

lx: dhiiqo

pd: (/da)

ps: n6-f-mass

syn: dhooqo

key: dhiiqo

طينة، طين

f.g2 (-iyay, -isay) la-mid: dhilli.

v. remove something from its socket

-yey / say: (v) remove from the handle

de: remove s.t. from its socket (e.g., removing an axe from the handle)

lx: dhilqi

pd: (dhilqiyey)

ps: v2a=tr

key: dhilqi

-da: (magac, dhedig, keli) cadhada dhow degdeg u cadhoodka.

-da: (magac, dhedig, keli) bildhaan kol keliya ishu qabatey oo hadana qarsoontay. Dh: bilig.

(fal) wax soo yaree.

magac loo baxsho wiil la rajaynayo in uu midkii reerka ku soo kordhiyay iftiin iyo faraxad; wiilkii u dhashay reer hore gabdho uun u lahaa. Dh: biriye.

-ka: (magac, lab, keli) bididitaanka wax aanad hubin. Bidniin wax kuma qiyaasi kartid.

bidniin -ka: (magac, lab, keli) noole ama wax baad leh bididitaankiisa. Bidniin markay kari weyday bay shimburtu geedka ku degtay Dh: duulniin, lalniin, haadniin.

bidniin -ka: (magac, lab, keli) rifmitaanka timaha. Bidniinkii wuu ka joogsaday timihii gabadha, Dh: rifniin.

f.g2 (-iyay, -isay) Indhaha kala qaadid si wax loogu dhaygago.

f.g2 (-iyay, -isay) Indhaha kala qaadid si wax loogu dhaygago. m.f.dh, biniinin.

(Binin) N Rhigozum somalense Hall.F. Bignoniaceae.

f.mg2 (-iyay, -isay) Weji biriir u yeelid.

m.l la-mid: bashiic.

(Dhiiqid-da)

Kolka la dhiijiyo wax ka yimaadaan; irmaan.

m.f.dh eeg dhiiq². la-mid: dhiiqis.

-da: (magac, dhedig, keli) dhiiq caano ah yeelasho.

m.dh la-mid: dhiiqid.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg dhiiigid.

-ga: (magac, lab, keli) naas dhiiq ku jirta ka maalid. Dh: lisad.

-da: (magac, dhedig, keli) gabadh yar oo fudfudud. Dh: walasaqo.

fidhiqo -da: (magac, dhedig, keli) daasad yar sida tan tamaandhadu ay ka dhammaato oo wax lagu miisto.

f.g2 (-iyay, -isay) Cid wax mulkisiin. la-mid: mahiibi, mahiibsii, mihiibsii.

magac loo baxsho wiilka dhashay isaga oo ay timihiisa ama yixdiisu yartahay. Dh: bidhiidh.

f.g2 (-iyay, -isay) Meel xirnayd in yar furid (albaab iyo wixi lamida). la-mid: bishiici.

v. half-open something, take a peep through ~ into

(fal) in aan badnayn bannee; in ili martay ah ka fur. Inya bashiici afaafka iftiinka tus bas.

de: half-open s.t., take a peep through or into

lx: bashiici

pd: (bashiiciyey)

ps: v2a=

key: bashiici

-ta: (magac, dhedig, keli) iftiin yar oo si dhakhso badan marna daarmaya marna demaya. Garabildhaanka bidhbidha hayaa ilaa waaga berigiisa. Dh: biligbilig, birbir, bigbig.

-ka: (magac, lab, keli) bidhitaan wax ku qaad.

m.dh (-iyaal, m.l/dh) Shimbir kashifta dugaagga oo ugaarsatadu neceb tahay.

f.g2 (-iyay, -isay) la-mid: fariisi.

v. seat, sit someone down; cause (aircraft) to land, force down

fadhiisi v. fire, dismiss ~ retire someone

-yey / say: (v) cause or help to sit down; seat (sift) ~ fariisi

(fal) gof meel salka u saar ama wax uu ku fadhiisto sii.

fadhiisi-ga: (magac, lab, keli) eeg fadhiisasho.

f.g2 (-iyay, -isay) la-mid: firikhi.

(fal) «is ~» si islaweyni ku jirto u dhaqan.

(ereydhawaaq) tusmeeya hadal aan macne ku fadhiyin.

-a: (magac, lab, keli) badarka intiisa la yaryareeyo.

-a: (magac, dhedig, keli) gabaabsi aan ku fillayn baahida. Carrafada xooluhu waa widhiid. widhiidhi -da: (magac, dhedig, keli) cabsi kala garasho la'aan ah.

m. n. relationship, connection; relations

-ka: (n) relation (ri-leey-shin); relationship (ri-leey-shin-shiip); communication (kom-yuni-keey-shin); connection (kon-nek-shin), contact (kon-takt); association (a-soo-siyeey-shin); rapport (ra-poor) -xiriir

(fal) ka war qab oo ku xidhnow. Dh: xiriir.

xidhiidh -ka: (magac, lab, keli) wax si taxane ah isku dabajooga oo midba uu mid ka dambeeyo ama ku xiriirsan yahay. Dh: xiriir.

xidhiidh -ka: (magac, lab, keli) lafdhabar, anaan xiriir.

xidhiidh -ka: (magac, lab, keli) cilaaqo qarabe saaxiibtinimo, hawl ama wax kale ah ah oo laba qof ama in ka badan ka dhaxaysa oo isku xid Dh: xiriir.

de: relationship, connection; relations

initial: x

lx: xidhiidh

pd: (-ka)

ps: n2a-m

see: xiriir {N}

key: xidhiidh

-da: (magac, dhedig, keli) wax la qaadi karo, kolba kor u tuuris.

bidhbidhid-da: (magac, dhedig, keli) si dhakhsa badan u iftiimid oo haddana markiiba u demid. Bidhbidhid tiriiggu waa marka uu gubanayo. Dh: dhaldhalaalid, birbirid.

m.dh la-mid: bashiicmid.

-ga: (magac, lab, keli) fadhi dhidhiib ah fadhiisasho.

f.g2 (-iyay, -isay) Qof fadhiya, luga fidin.

(fal) si xushmad leh u fadhiisi oo lugaha inta la fidiyo la isdulsaaro. Dh: dhidhiibi. dhiidhiibid -da: (magac, dhedig, keli) si dhiidhiib ah u fadhiisasho, lugaha is dulsaarid oo dabada u fadhiisasho.

-da: (magac, dhedig, keli) daawo beeraha iyo xoolaha cayayaanka lagaga buufiyo.

-da: (magac, dhedig, keli) indho u jeexid. Dh: indhafiiqid.

m.l (-iyo, m.dh) la-mid: ilbriqsi.