beetles
Eraybixinta Af Soomaaliga ee Hawlaha Wasaaradaha (Soomaali-Ingiriis-Talyaani) - Guddiga Af Soomaaliga [1972]
Beetles
Doorshaan
Qaamuuska Ereybixinta: Bayoolaji (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Beetle
Geesoole
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
beetle
(coleopterous insect), n.; the stinking black one, xaar walwaal, -ki.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
beelis
-ta: (magac, dhedig, keli) waayis waxaad lahayd ama haysatay. Hanti beelis buu ahaadaa ninkaa dhaqanin hayntiisa.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
beenley
m.dh (-leeyo, m.dh) Haweeney been badan.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
beenley
m.dh (-leeyo, m.dh) Haweeney been badan.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
beenley
f. n. liar (female)
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
beenley
-da: (n) [Pl. beenlooyin-ka] liar (laayar); fabricator, fibber, storyteller female
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
beenley
-da: (magac, dhedig, keli) qof dumar ah oo been badan. Beenlay wax ha weydiin.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
beenley
de: liar (female)
lx: beenley
pd: (-da Pl: beenleeyo (/da))
ps: n2a-f
key: beenley
Eraybixinta Af Soomaaliga ee Hawlaha Wasaaradaha (Soomaali-Ingiriis-Talyaani) - Guddiga Af Soomaaliga [1972]
Needles
Irbado
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
beenaley
-da: (magac, dhedig, keli) qof dumar ah, beenta sheega, qawl dharban aan aqoon, runta ku salaaxin. Ballantiyo axdiga baajiyaay beenaley.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
beeraley
m.dh.u Dad beeraha tacbada, kuna nool. la-mid: beerrey (2).
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
beeraley
m.dh.u Dad beeraha tacbada, kuna nool.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
beeraley
f. n., [collective] farmers, peasants, farm-workers
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
beeraley
-da: (n) farmer (faarmer); peasant (peezanf) ~ qoddoto, beeray
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
beeraley
-da: (magacwadared) dad beero qodato ah. Reerkani waa beeraley.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
beeraley
de: farmers, peasants, farm-workers
lx: beeraley
pd: (-da)
ps: n-f-col
key: beeraley
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
beesteen
m.l la-mid: beestayn.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
beesteen
-ka: (magac, lab, keli) eeg beeso.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
breeches
/biriijis/ (n) surweel daba gaab (surweel lowyaha ku jooga).
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
heedless
/hiidlis/ (adj) aan ka taxadarin, ka indha-la.' e.g. Heedless of the danger, he ran into the burning house to rescue his son.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
needless
/niidh las/ (adj) aan loo baahnayn (laga maarmi-karo).
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
restless
/restles/ (adj) 1. aan nasan (aan nafisin) 2. Sal-fudud.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
breathless
/bareethles/ (adj) 1. neef tuur (adj) 2. aan neefsan karin (neeftu dhib ku tahay).
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
relentless
/rilentlis/ (adj) naxariis darro; aan waxba ula harin.
Eraybixinta Af Soomaaliga ee Hawlaha Wasaaradaha (Soomaali-Ingiriis-Talyaani) - Guddiga Af Soomaaliga [1972]
Vegetables
Cagcagaar
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Beel
(Bee-sha)
1. Cid ama reero badan oo meel wada deggan; duddo; qeyro.
2. Qolo qolo ka xoog badani ka dultimid ama qabsatay oo xoog ugu taliso; raaciye; isticmaar.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
beel
beel¹: m.dh (-lo, m.l) Cid ama reero badan oo meel wada deggan; duddo; qeyro.
beel²: m.dh.u Koox dabeeci ahaan sabo ku wada uuman, oo isugu jira sinjiyo dhir iyo xayawaanba leh.
beel³: f.g1 (-eelay, -eeshay) Hanti ama wax kale oo hore loo lahaa tirmid; waayid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
beel
beel¹: m.dh (-lo, m.l) Cid ama reero badan oo meel wada deggan; duddo; qeyro.
beel²: m.dh.u Koox dabeeci ahaan sabo ku wada uuman, oo isugu jira sinjiyo dhir iyo xayawaanba leh.
beel³: f.g1 (-eelay, -eeshay) Hanti ama wax kale oo hore loo lahaa tirmid; waayid. m.f.dh, beelid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
beel
v. lose
beel vl. n. loss, lack of (X)
beel [feminine] n. settlement, group of families, community; colonization
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
beel
-beesha: (n) a small community
beel: -ay / beeshay: (v) lost (loost); suffer loss. Ex: wiilkii gacan buu beelay; the boy lost an arm
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
beel
(fal) wax aad haysatay waa; wax aad lahayd oo kaa hallaaba. Wax badso wax beel bay leedahay.
beel: (dabagelis) ereyada uu raaco u roga diidmo iyo waayid sida: indhabbeel, dhegabbeel, jeelbbeel, arradbbeel iyo waxii la mid ah.
beel -ka: (magac, lab, keli) qof saaxiibkaa ah. Dh: wadaay, rafiiq, jaal.
beel-sha: (magac, dhedig, keli) dad isku qolo ah ama isku isir ah. Dh: qabiil.
beel-sha: (magac, dhedig, keli) reero badan oo meel wada yaal oo isku deegaan ah. Bulladiyo ciyaaraha, lagu waa bariistoo, beeluhu gu' joogaan, sow berisamaadkii, Beled Weyne maan tegin. Dh: duddo, qeyro. Wa: beelo.
beel -sha: (magac, dhedig, keli) koox abuuraha Ilaahay ah oo isku jinsi ah sida dhirta, dugaagga iyo shinbiraha.
Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]
beel
فَصِيلَة
Eraybixinta Af Soomaaliga ee Hawlaha Wasaaradaha (Soomaali-Ingiriis-Talyaani) - Guddiga Af Soomaaliga [1972]
Bees
Shinni
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
bête
bête; adj et n.f. - Xayawaanka afarta addin leh;
bête simplet - Qofka axmaqa ah; Fikrad gaab ah; Nacasnimo; Dammiin.
bête brute - Xayawaanka oo idil ninka mooyee; Xayawaanka oo dhan dadka mooyee; Qof iska Xayawaana.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
beege
m. n. meter, gauge
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
beege
-beegaha: (n) unit of measurement like meter, liter or gauge
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
beege
de: meter, gauge
lx: beege
pd: (/ha)
ps: n7-m
key: beege
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
beeta
(saxarad) elektaroonno ku socda xawaare sare oo badadka birlabta iyo danabku ay xoog u leexin karaan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Beled
(Beled-ka)
Meel dad badani wada deggan yahay oo leh guryo badan iyo waddooyin dheerdheer; degmo buulada ka weyn; magaalo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
beled
m.l (-ldaan, m.dh) Degaan leh guryo badan, dukaamo, dugsiyo, isbitaallo, waddooyin dhaadheer iyo wixi lamida; magaalo.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
beled
m.l (-ldaan, m.dh) Degaan leh guryo badan, dukaamo, dugsiyo, isbitaallo, waddooyin dhaadheer iyo wixi lamida; magaalo.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
beled
m. n. town, settlement
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
beled
-ka: (n) city (sitty, town ~ magaalo
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
beled
-ka: (magac, lab, keli) magaalo weyn oo cammiran. Beled iyo baadiye midkaad doonto waad degi karaysaaye. Dh: magaalo.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
beled
de: town, settlement
lx: beled
pd: (-ka Pl: beldaan (ta))
ps: n2a-m, n8-m
syn: beel; Contrast: caasimad, magaalo
key: beled
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
belee
f.g2 (-leeyay, -leysay) Wax belo ku ridid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
belee
f.g2 (-leeyay, -leysay) Wax belo ku ridid. m.f.dh, belayn.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
belee
v. do harm to, ruin; have a bad influence on
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
belee
-yey / belaysay: (v) defame (difeeynty, speak ill of; attack the reputation
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
belee
(fal) balaayo geli; masiibo u horseed. Orod dadkaa kale belee oo annaga na dhaaf. Dh: balaayee, masiibee.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
belee
de: do harm to, ruin; have a bad influence on
lx: belee
pd: (beleeyey)
ps: v2b=tr
key: belee
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
belef
-ta: (magac, lab, keli) war aan xaqiiq loo ogayn; war kugu soo duulay, aan hubaal ahayn. Dh: bawsi.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Belel
(Belel-ka)
Belbel; olol.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
belel
belel¹: m.l la-mid: belbelid.
belel²: f.g1 (-elay, -eshay) la-mid: belbel².
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
belel
v. burn [fig.] (of someone's hand, eyes)
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
belel
-ay / belbashay: (v) 1. feel a burning pain; burn (been) ~ belbel. 2. to bum with a bright flame; blaze (baleeyz)
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
belel
-ka: (magac, lab, keli) eeg balal.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
belel
de: burn [fig.] (of s.o.'s hand, eyes)
lx: belel
nt: belel (ka) [vn-m]; See also: belbel
pd: (beleley)
ps: v1=intr
key: belel
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
belle
/bel/ (n) gabar ama naag aad u qurux badan (xiddig)
Eraybixinta Af Soomaaliga ee Hawlaha Wasaaradaha (Soomaali-Ingiriis-Talyaani) - Guddiga Af Soomaaliga [1972]
Belts
Barad
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Beyle
nickname; name-m grayer. Syn: Beydan
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
beyle
magac loo baxsho wiil dhashay isaga oo uu midabkiisu aad u madaw yahay.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
jeles
-ka: (magac, lab, keli) dawan qaylo dheer oo badanaa ardayda dugsiyada nusasaacaha iyo rawaxaada iyo soo galida loogu sheego. Dh: dawan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
yeele
m.l (-layaal, m.l/dh) (naxwe) Magaca waafaqsan qaab sarfeedka falka weerta; fale.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
yeele
m.l (-layaal, m.l/dh) (naxwe) Magaca waafaqsan qaab sarfeedka falka weerta; fale.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
yeele
m. n. doer; subject {grammar}
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
yeele
-ha: (magac, lab, keli) cidda fal la seeyey ku kacday. Yeele wuu illoobaaye la yeelese ma illoobo.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
yeele
de: doer; subject {grammar}
initial: y
lx: yeele
pd: (/ha)
ps: n7-m
syn: fale
key: yeele
Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]
yeele
مبتدأ الجُمله، المُسْنَد إِلَيْهِ
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
battle
/baattal/ (n) 1. dagaal laba waddan ama laba ciidan.(v) 2. loolan (laba qolo oo iska soo horjeeda; halgan).
Qaamuus Ingiriis-Soomaali (Maay) - Maxamed Xaaji Mukhtaar, Cumar Macalin Axmed [2007]
battle
/baattal/ (n) 1. ol, dirir (harby). 2. goob-harby. battleship/baatalship/ (n) markab-oleed.
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
battle
n., dagaal, -ki, dirir, -ti, weerar, -ki, xarbi, -gi.
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
beaten
a., la dilay, sugan.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
beebbe
-ha: (magac, lab, keli) jaad ciyaaraha luumbiga iyo saarka ka mid ah, oo lagula dagaallamo shaydaanka. Dh: luumbi, saar.
beebbe -ha: (magac, lab, keli) taangiyada lagu dagaallamo ee gaashaamanjaad ka mid ah. Dh: taangi, kaare.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
beecis
m.l la-mid: biicin.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
beecis
-ta: (magac, dhedig, keli) eeg beecin.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
beegis
-ta: (magac, dhedig, keli) beegid samayn ama cabbiraad. Beegista raxee oo hagaaji.
beegis -ta: (magac, dhedig, keli) ku beegid. Dh: abbaaris.
beegis -ta: (magac, dhedig, keli) ku beegid oo liishaamid. Ku beegista waa lagaa yaqaannaa.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
beel_1
de: lose
hm: 1
lx: beel
pd: (beelay)
ps: v1=
key: beel_1
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
beel_2
de: loss, lack of (X) Only in compound forms
hm: 2
lx: beel
pd: (-ka)
ps: vn-m
xe: blindness
xv: aragbeel
key: beel_2
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
beel_3
de: settlement, group of families, community; [col] colonization
hm: 3
lx: beel
pd: (/sha)
ps: n1-f
syn: beled, degmo, duddo
key: beel_3
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
beelay
(fal) beel ka dhig. Dh: beelee.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Beelid
(Beelid-da)
Wax waxtar ah oo hor loo haystey waayid, sida: indhabeelid; dhega-beelid, gurya-beelid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
beelid
m.f.dh eeg beel³.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
beelid
vl. n. act of losing
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
beelid
-da: (n) the state of losing something. Ex: indho beelidda; becoming blind
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
beelid
-da: (magac, dhedig, keli) wax aad lahayd ama haysatay waayitaankii.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
beelid
de: act of losing
lx: beelid
pd: (-da)
ps: vn-f
key: beelid
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
beelow
f.g1 (-oobay, -owday; -oobi) 1. Cid beel noqosho. 2. Ku b.: cid, cid kale oo ka dhaqan duwan ku darmid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
beelow
f.g1 (-oobay, -owday; -oobi) 1. Cid beel noqosho. 2. Ku b.: cid, cid kale oo ka dhaqan duwan ku darmid. m.f.dh, beeloobid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
beelow
v. become a community
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
beelow
(fal) ubad dhal oo nin beel ah nogo. Dh: taran.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
beelow
de: become a community
lx: beelow
pd: (beeloobay)
ps: v1=intr
key: beelow
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Beelyo
(Beelya-da)
Haadka waaweyn tu kamid ah.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
beelyo
m.dh Haadda waaweyn nooc ka mid ah, dafadana la bah ah, midab madaw leh oo buuraleyda ku nool.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
beelyo
m.dh Haadda waaweyn nooc ka mid ah, dafadana la bah ah, midab madaw leh oo buuraleyda ku nool.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
beelyo
f. n., [collective] large bird of prey species
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
beelyo
-da: (magac, dhedig, keli) haadka waaweyn mid ka mid ah.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
beelyo
cf: haad
de: large bird of prey sp.
lx: beelyo
pd: (/da)
ps: n6-f-col
key: beelyo