ereyga

be

Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]

be

DHAN

v.i., ah (affix), ahaw (see Grammar); what is it to me? aniga maxay iila tahay? he is to be killed, in la dilaa buu leeyahay; you are to speak, hadalka adaa leh or inaad hadasha baad leedahay; it is day, wa dharaar, maalin; it was night, habeen bay ahayd; it is over, dhamaatay; how is it with you? simay, sidee kula tahay? it is so with me, sidaasay ila tahay or aniga waa ila sidaa; what is the matter? waa sidee? so it is, waa sidaa; let it be so, sidaa u daa; so be it, sidaa ha ahaato; I am to go thither, halkaasaan inaan tago leeyahay; it is good being here, waa wanaag in halkaan la joogo; it was better being there, tii baa tan ka wanaagsanayd, or tii baa tan dhaantay, or halkaa baa sii wanaagsanayd; there is, there are, there was, there will be, wax jira (sing. and plur), wax jiray, wax jiri doona; there are many men, niman badan baa jira or niman badni waa jiraan; here he is, halkuu joogaa; there is one, waa mid; this is the reason why I did it, eeddi aan waxaa ku sameeyay waa taa.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aaddan

DHAABAN

Ku abbaaran; toosan; eg; beegan.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aaddanaan

DHAABAN
1

(Aaddanaan-ta)

2

Ku abbaarnaan; toosnaan; ekaan; beegnaan.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Abaaldhac

DHAABAN
1

(Abaaldhac-a)

2

Abaal laysu falay been iyo asaraar ku gudid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Abaaldhicid

DHAABAN
1

(Abaaldhicid-da)

2

Abaal laysu galay oo la asaraaro, oo la beeniyo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Abbaaran

DHAABAN
1

(ku abbaaran)

2

ku beegan; ku toosan; ku aaddan.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Abguri

DHAABAN
1

(Abguri-da)

2

Jaadadka abeesada midkood; beey.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aboor

DHAABAN
1

(Aboor-ka)

2

Cayayaan beelo beelo u dega oo dundumooyinka sameeya.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Abuur

DHAABAN
1

1. (Abuur-ka) a) Wax aan hor u jirin uumis; alkun. b) Geed ubxa haya, docda uu lafta ama iniinta ku lee yahay, oo kolkii la beero korta oo geed hor leh oo cusub noqota; laf ama iniin ama cad kasta oo geed hor leh noqon karta; firi. c) Hawsha la qabto kolka beerta abuurka lagu rida hayo.

2

2. (Abuur-ta) Sida loo uumay (farsamo, hab, qaab); baxaalli.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Afartamaad

DHAABAN
1

(Afartamaad-ka)

2

1. Tirada heerka afartanka ku abbaaran; 40d. (ama afartanaad).

3

2. Xilli roob oo toban beri ah oo ka bilawda afartamaadka dabshidka.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Afyuun

DHAABAN
1

(Afyuun-ka)

2

Geed-ubax la beero oo waxtar (dawo) iyo dhibaato weyn labadaba leh, oo dhulka kulul ka baxa; wuxuu lee yahay dhacaan sida caanaha u cad oo la engejiyo, oo dabadeed la cuno ama sida sigaarka loo shito; kartida iyo maanka qofkaba habbisuu saaraa, haddaan degdeg la isaga qabanna waa lala doorsoomaa oo lala dufoobaa (sida xashiishka, qaadka ...).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Ammiir

DHAABAN
1

(Ammiir-ka)

2

Taliye, madax; beeldaaje, ammaanduule; (ama amiir).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Amni

DHAABAN
1

(Amni-ga)

2

Nabad; bedbaado; nabaaddiino.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aroor

DHAABAN
1

1. (Aroor-ka) a) Biyo doonasho (xoolo). b) Hoos aadid; degitaan; jeexniin; daliig qodan.

2

2. (Aroor-ta) Kolka waagu beryo; waabberi; arooryo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Arooryo

DHAABAN
1

(Aroorya-da)

2

Kolka waagu beryo; waabberi; (ama aroor).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Asaraar

DHAABAN
1

(Asaraar-ka)

2

Wax dad kale sheegay oo lagu qabto oo been lagu sheego; dood; muran; beenin; ogaaldiid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Asaraarid

DHAABAN
1

(Asaraarid-da)

2

Hadal la sheegay asaraar ka hor keenid; beenin; ogaaldiidid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Ayax

DHAABAN
1

(Ayax-a)

2

Bahal yaryar oo baalal leh, oo tiro badan, oo si daruur la moodo isu raaca oo u duula, oo dhirta iyo beeraha baabbi'iya.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Ba'

DHAABAN
1

(Ba'-a)

2

Dhicitaan, dhibaato iyo waxyeello xun cid gaarsiiya; hoog; belo; baabba'; baas.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Baas

DHAABAN
1

(Baas-ka)

2

Dhibaato iyo waxyeello aad u xun leh; hoog; ba'; belo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Baayir

DHAABAN
1

(Baayir-ka)

2

Beenlow; beenaale.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

abe

DHAFANDHAAF

-ha: (magac, lab, keli) meel bannaan oo nefis ah.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

beb

DHAFANDHAAF

f.g1 (-bay, -btay) Ciyaar lagu tartamay, foorooyinkood iska soo gudid.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

beb

DHAFANDHAAF

(eraycodeed) lagu cabbiro jabaqda wax adag oo la dharbaaxo ama wax lagu jiido. Dharbaaxo beb ku sii!

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]

bec

DHAFANDHAAF

bec, n.m. - Afka dhuuban ee shimbiraha Halke ugu sareeya; Ugu fiiqan; Sida Buurta Figta.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Bed

DHAFANDHAAF
1

(Bed-da)

2

Nabad; ladnaan.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

bed

DHAFANDHAAF
1

bed¹: m.l (-dad, m.l) Masaaxa dhul ku fadhiiyo.

2

bed²: m.l (-dad, m.l) (xisaab) Summad A. Cabbirka ama baaxadda dul. Dushu waxa ay noqon kartaa dul sallax ah ama dul xoodan. Halbeegga caalamiga ah ee bedka waa mitir labajibbaaran (m2).

3

bed³: m.l/dh (-do, m.l) 1. Caafimaad; ladnaan. 2. Badbaado. la-mid: bąd.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

bed

DHAFANDHAAF
1

bed¹: m.l (-dad, m.l) Masaaxa dhul ku fadhiiyo.

2

bed²: m.l (-dad, m.l) (xisaab) Summad A. Cabbirka ama baaxadda dul. Dushu waxa ay noqon kartaa dul sallax ah ama dul xoodan. Halbeegga caalamiga ah ee bedka waa mitir labajibbaaran (m2).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Ereybixinta: Xisaab (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]

Bed

DHAFANDHAAF

Area

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

bed

DHAFANDHAAF

f. n. safety, well-being, peace; protection, security

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]

bed

DHAFANDHAAF

/bedh/ (n) 1. sariir 2. shay aasaaskiis ama salkiisa (gun-dhig) 3. meel wax lugu beero.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Ingiriis-Soomaali (Maay) - Maxamed Xaaji Mukhtaar, Cumar Macalin Axmed [2007]

bed

DHAFANDHAAF

/bed/ (n) 1. sariir. 2. meel wal lyky abuuraw. 3. hoos (maagnathy amy webighy salsho).

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

bed

DHAFANDHAAF
1

(fal) magdhow wax kugu maqan oo wax u dhigma bixi. Bed gaadhigaad iga jebisay.

2

bed -ka: (magac, lab, keli) qiyaasta labajibbaaran ee shaxan dhexdiisu ka kooban tahay; inta labajibaar ee shaxan uu ka kooban yahay; meeli intay kala fidsan tahay oo lagu cabbiro halbeeg labajibbaaran. Bedka gurigu waa 20m2.

waa la naqliyay ✓

Ereybixinta Qalabka Farsamada Gacanta - Maxamuud Iimaan Aadan [1975]

Bed

DHAFANDHAAF

Cabbirka labanlaaban ee ku kooban dusha xeraysan ama heeraaran, Bedka gurigu ku fadhiyo waa mt. 4 x 6 = M² 24

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

bed

DHAFANDHAAF
1

de: safety, well-being, peace; protection, security

2

lx: bed

3

pd: (-da)

4

ps: n0-f

5

syn: nabad, ladnaan

6

key: bed

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]

bed

DHAFANDHAAF
1

n., sariir, -ti, gogol, -shi; go to bed, hurda doono or tag; he is abed, waa jiifaa, waa hurdaa; he lies sick abed, bukaan or xanuun buu la jiifaa; put him out of his bed, sariirtiisa ka toosi; he is on his death bed, waa ugu dambaystiisii; bed side, sariirti geesteeda; he that goes to bed thirsty rises healthy, ninki haraad ku seexda, caafimaad buu kusoo toosaa; it is bed time, hurdaa joogta; bed stead, horiyo sariireed.

2

bed (of a river), n., dec or dix, -di, doox, -i; dry bed of a river, goof, -ki.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]

bee

DHAFANDHAAF

/bii/ shinni (cayayaanka malabka sameeya).

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Ingiriis-Soomaali (Maay) - Maxamed Xaaji Mukhtaar, Cumar Macalin Axmed [2007]

bee

DHAFANDHAAF

/bii/ shynny.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]

bee

DHAFANDHAAF

n., shinni, -di.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]

beg

DHAFANDHAAF

/beg/ (v) baryid (tuugid). e.g. She begged me to stay.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Ingiriis-Soomaali (Maay) - Maxamed Xaaji Mukhtaar, Cumar Macalin Axmed [2007]

beg

DHAFANDHAAF

/beg/ (v) tuughow, tuughythow, tuugsythow meghyng-Allaysythow.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]

beg

DHAFANDHAAF

v.tr., bari; beg earnestly, dalab, dalbo; beg for alms, dawirso; they beg for peace, iyagu heshiis (nabad) bay rabaan, or iyagu baryay rabaan.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

bel

DHAFANDHAAF

-sha: (magac, dhedig, keli) erey lagu tusmeeyo xanuun boogi la olosho. Boogtii baa bel i tidhi markii dawada la mariyey.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

bes

DHAFANDHAAF

m.dh 1.(ld bis) 2. Erey lagu yiraahdo dameerka marka la doonayo in la joojiyo. 3. Erey loo jeediyo qof hawl hayey si uu u joojiyo. 3. B.tay baan ahay: waan liitaa.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

bes

DHAFANDHAAF

m.dh 1.(ld bis) 2. Erey lagu yiraahdo dameerka marka la doonayo in la joojiyo. 3. Erey loo jeediyo qof hawl hayey si uu u joojiyo. 3. B.tay baan ahay: waan liitaa.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

bes

DHAFANDHAAF
1

f. n. enough, sufficiency; too much of

2

bes inter. that's enough!

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

bes

DHAFANDHAAF
1

(adj) enough (i-naaf); sufficient (saffishint) Ex: bes waaye; that is enough. —bestay: can take no more; exhausted (igzoostidh); tired (taayaridh)

2

bes: (interj.) used to express impatience; stop! or enough!. Ex: bes ka dheh; that is enough. Stop!

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

bes

DHAFANDHAAF

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg bas.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]

bet

DHAFANDHAAF

/bet/ (n) 1. sharad (sharatan) 2. hubaal (informal)

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Ingiriis-Soomaali (Maay) - Maxamed Xaaji Mukhtaar, Cumar Macalin Axmed [2007]

bet

DHAFANDHAAF

/bet/ (v) sharattimow, awgool. I bet Aliyow will win the race.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]

bet

DHAFANDHAAF
1

n., sharad, -ki.

2

bet: v.tr., la sharatan.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Bey

DHAFANDHAAF
1

(Bey-ga)

2

Beey.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

bey

DHAFANDHAAF
1

bey¹: m.l Midab cad oo madow yari ku dheehanyahay oo ay yeeshaan lo'da, fardaha iyo riyaha.

2

bey²: m.dh Nooc ka mid ah halaqyada waaweyn oo leh waabaayo halis ah.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

bey

DHAFANDHAAF

m.l Midab cad oo madow yari ku dheehanyahay oo ay yeeshaan lo'da, fardaha iyo riyaha.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

bey

DHAFANDHAAF
1

vl. pron. she / they,

2

bey m. n. gray

3

bey [feminine] n. snake species

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

bey

DHAFANDHAAF

-ga: (n) grey (gareey), also gray (ame)

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

bey

DHAFANDHAAF

-ga: (magac, lab, keli) midab ka dameeraha oo kale ah.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]

blé

DHAFANDHAAF

blé, n.m. - Sarreen (qamadi).

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Talyaani-Soomaali - Cabdalla Cumar Mansuur, Axmed Cabdullaahi A. [1985]

bue

DHAFANDHAAF

s.m. (pl. buoi) - senge, dhufaan, koron.

waa la naqliyay ✓