Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

Wanaagsan; fiican; toolmoon.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) 1. Wax kulansaday qurux, wanaag caqli dheeraad ah ahaansho (qof). 2. Wax is hanashadii ay khamro, caro, fikir dheer iyo wixi lamida ay ka lumisay ahaansho (qof). 3. Kala b.: derin iyo wixi lamida wax fidsan ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) 1. Wax kulansaday qurux, wanaag caqli dheeraad ah ahaansho (qof). 2. Wax is hanashadii ay khamro, caro, fikir dheer iyo wixi lamida ay ka lumisay ahaansho (qof). 3. Kala b.: derin iyo wixi lamida wax fidsan ahaansho. m.f.dh, baxsanaan¹.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] good, nice, bright

waa la naqliyay ✓

name-f good, nice, bright (Arb)

waa la naqliyay ✓

1

-aa -ayd: (adj) bright (baraayt); happy, cheerful.

2

-ka baxsan: (adj) not including,

3

-kala baxsan: (v) 1. to become stretched or lengthened or widened kala fidsan. 2. set or kept apart; separate (sepa reeyt); disunite ~ kala saaran, kala soocan

4

baxsan: -aa -ayd: (adj) absent-minded; preoccupied (piri oki- paaydh). distracted (distarak-tidh) incautious (inkooshas) ~ maahsan, maqanajooge, qalbi la'

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho gabadh loo rajaynayo in ay yeelato abuur iyo akhlaaq wanaagsan iyo inay qayrkeed ka dhex muuqato.

waa la naqliyay ✓

1

qof meeshii uu joogay dibadda ka joogid.

2

baxsan: (tilmaame) qof dabeecad wanaagsan oo hufan. Dh: furfuran, toolmoon.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: good, nice, bright

3

lx: baxsan

4

pd: (baxsanaa)

5

ps: adj-der

6

key: baxsan

waa la naqliyay ✓

name-m good, nice, bright

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil la rajaynayo in uu yeesho abuur toosan iyo akhlaaq wanaagsan.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) furfurraansho iyo dabci wanaag.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) wax aad u guban oo meel la taabto lahayn. Dh: dumudhsan.

2

basan: (tilmaame) dab bakhtiisan oo aan shidmayn. Dab ilaa shalay basan dhamac ha ka raadin. Li: hursan, oogan.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) 1. Wax la bi'iyay ahaansho (arrin). 2. Ku b.: wax, wax kale oo foolxumeeya lagu haleeley ahaansho. Tusaale: “Darbiga dhiigaa ku ba'san”.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) 1. Wax la bi'iyay ahaansho (arrin). 2. Ku b.: wax, wax kale oo foolxumeeya lagu haleeley ahaansho. Tusaale: Darbiga dhiigaa ku ba'san. m.f.dh, ba'sanaan.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) wax aan jirin oo uu raadkiisii lumay. Beer ba'san baad lagama helo. Dh: tiran, baaba'san.

2

ba'san: (tilmaame) dalag aan bixin. Beer ba'san baa banka ku taal.

3

ba'san: (tilmaame) qof dhaqankii wanaagsanaa ka lumay. Carruur ba'san baa baraha dugsiga loogu keenay.

4

ba'san: (tilmaame) wax meel ku qorraa oo tiran. Far ba'san bay warqaddu ku qoran tahay oo ma akhrii karo. Dh: baaba'san, masxan, tirtiran.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) mid cabsi qaba. Nin baqsan col uma birdhigo. Dh: didsan.

2

baqsan: (tilmaame) caano xumaaday oo fud iyo faar u kala baxay. Caana baqsan buunshe ganaan baa dhaama.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. B. ah: qof meel lagu ogaa si sharcidarro ah uga fakaday meeshi lagu ogaa. 2. B. ah: neef xoolo ah oo ka fakaday meeshi lagu ogaa. 3. la-mid: baxsasho.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. B. ah: qof meel lagu ogaa si sharcidarro ah uga fakaday meeshi lagu ogaa. 2. B. ah: neef xoolo ah oo ka fakaday meeshi lagu ogaa.

waa la naqliyay ✓

vl. n. flight, escape; evasion, evading, running away; saving someone from something ~ someone

waa la naqliyay ✓

1

-ay baxsatay: (n) 1. escape (iskeeyp); flee (filii) fakad. Ex: laba maxbuus baa baxsaday; two prisoners had escaped. Ex: waxuu ka baxsaday meeshii uu shilku ka dhacay; he fled from the scene of the accident. 2. become lost, especially a domestic animal wandering about ~ dhumid, halaabid

2

baxsad: -ka: (n) escapee (iskeeypii); escaper; fleer; runaway ~ fakad

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) wax faa'ido leh, Alle dartii ula bixid.

2

baxsad-ka: (magac, lab, keli) cagaha wax ka dayid oo jaf dhehid. Dh: carar, fakad, caymad.

waa la naqliyay ✓

1

a: baxsasho

2

de: flight, escape; evasion, evading, running away; saving s.o. from s.t. ~ s.o.

3

lx: baxsad

4

pd: (-ka)

5

ps: vn2a-m

6

key: baxsad

waa la naqliyay ✓

(qof) Naxdini hayso; laga nixiyey.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax naxay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax naxay ahaansho. m.f.dh, naxsanaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] frightened, worried, nervous, aggrieved

waa la naqliyay ✓

-aa: (adj) shocked (shookidh); panicked (paanikidh); scared (iskeeridh) frightened (faraaytinidh) ~ baqsan

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax naxdini hayso ah.

waa la naqliyay ✓

1

de: frightened, worried, nervous, aggrieved

2

lx: naxsan

3

pd: (naxsanaa)

4

ps: adj-der

5

key: naxsan

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) 1. Dad dalkoodii ka soo qaxay ahaansho. 2. Dhuxul wax la huriyey ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

der. [adjective] evacuated, scattered

2

qaxsan [derived] [adjective] burning, glowing (charcoal)

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) qaxooti ah oo meeshiisii meel aan ahayn jooga ah. Dh: qaxootiyaysan.

waa la naqliyay ✓

1

(Baxdow-ga)

2

Faras dheerayn caan ku noqday; aan fardaha la mid ahayn ee ka baxsan ama ka soo dhex baxay.

waa la naqliyay ✓

1

(Baxsanaan-ta)

2

Baxsan ama baxsi ahaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Dabar-ka)

2

1. Xarig gaaban oo xoolaha addimmada lagaga xiro kolka la lisa hayo (sida lo'da) ama la doona hayo inayan fogaan ama baxsan (sida geela); seeto.

3

2. Midab cawl ah oo ilkaha ku samaysma.

waa la naqliyay ✓

1

(Dheg-ta)

2

1. Xubinta oogada ku taal oo dhawaaqa, yeerta iyo shanqarta qabata oo garata; xubinta maqalka; dhegta dadku waxay u qaybsantaa saddex meelood oo mid waliba hawlo gaar ah qabato; dheg soke, dheg dhexe iyo dheg shishe.

3

2. (weel, qalab, kd.) meelo sida dhegta soo baxsan oo la qabto ama wax kale tara; carrab.

4

3. Magac wanaagsan; caannimo; sharaf.

waa la naqliyay ✓

1

(Duubasha-da)

2

1. Waayeel ama madax u doorasho.

3

2. Duub madaxa ku xirasho ama wax kale isku duubid.

4

3. Alaab kala baxsan ama wax kaloo la mid ah, galoolid si ay u yaraadaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Farabbax-a)

2

Aan maaro loo hayn; aan loo talin karin; xeerka iyo qaanuunka ka baxsan; faraha laga qaaday oo laga quustay.

waa la naqliyay ✓

1

(Gaar-ka)

2

a) Waxa uu ka dhashay ama uu la magacwadaago, ka baxsan; aan u ekayn; duwane. b) Dhinac, gooni. c) (naxwe; magac guud iyo magac gaar) magac guud = nin, magaalo, bad; magac gaar: Liibaan, Xamar, Afrika. d) Hurguun ka yimaada nabar aan dhiig ka iman, siiba kan qodaxdu muddo.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Gacan-ka) a) Xubin dhuun la moodo oo madaxa maroodiga ka lallaadda: waa sankii iyo bushintii kore oo isku samaysmay, wuxuuna isku darsaday xoog iyo jiljileec; docda kore waa adayg qallafsan gudo-ujeeddaduna waa wax jilicsan; Maroodigu wuxuu karaa inuu geed weyn gacankiisa ku jebiyo, dhinaca kalena, wax yar, sida xabbad digir ah oo kale, uu ku qaado. b) Biyo jiidan oo ama bad ka dillaaca ama biyo kale, oo dhulka engegan dhex gala, c) (qalab, weel) meel soo baxsan oo gacanta lagu qabto.

2

2. (Gacan-ta) (oogada dadka) xubinta qarqarka ka bilaabata oo faraha ku dhammaata oo ay kamid yihiin cududda, xusulka, dhudhunka, sacabka...

waa la naqliyay ✓

1

1. (Gar-ka) a) Timaha ka baxa bushimaha hareerohooda iyo camanka iyo daamanka. b) Bir ama qori, kd., soo baxsan oo qaroofan, c) Garraarka dumarka. d) Doc; dhinac.

2

2. (Gar-ta) Abbaarta iyo xeerka, qof walba wax uu lee yahay ama uu jid u lee yahay ama uu mudan yahay, siiya; garsoor ku dhisan, eexasho la'aan; xaq.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Gees-ka) ) Cad soo baxsan oo adag oo laf la moodo oo ka baxa madaxa lo'da, riyaha, ugaarta iyo nafleyda kaloo qoobabka leh qaarkood, b) Dhinac, doc. c) Xubno labo labo ah oo xasharaadka qaarki lee yahay oo madaxa ka taagan oo uu wax ku garto (baranbaro, quraanyo, balanbaallis, kaneeco...).

2

2. (Gees-ta) Barbar, dhinac, doc.

waa la naqliyay ✓

1

1. Aan dhab u kala baxsanayn; laaban; qalloocan; nadoocsan; xoodan; booran.

2

2. (Godan-ta) Xiidanka yaryar cadka ugu horreeya oo caloosha madaxa ku haya.

waa la naqliyay ✓

1

(Go-sha)

2

1. Dharka dumarka qaarki, sida marsiinada, inta laabta iyo naasaha iyo caloosha qarisa, gacanta midig hoosteedana ka furan; nabas.

3

2. (oogo) dhexda iyo lugtu kobtay isaga soo dhowaadaan; dhinac.

4

3. Dhul ku yaal webi dhinacyadiis.

5

4. Dhul qaniin leh.

6

5. Buuraha dhinacyadooda aan soo baxsanayn ee xagga gudaha isugu riixan.

7

6. Dhul dib u ceshan oo baddu soo gudaggasho; khoori; gacan: guho. 7. (Gol lahaan) ulajeeddo; u wadasho: dan; muraad.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Goon-ka) a) Labada lafood oo indhaha hoostooda ku yaal oo yare soo baxsan middood. b) Gocoso.

2

2. (Goon-ta) Qarar diiran iyo buuro dhagax ah oo badaha dhexdooda iyo xeebaha ku yaal; shacaab.

waa la naqliyay ✓

1

(Hagoog-ta)

2

1. Si marada loo huwado, oo cad madaxa ka soo laallaada oo wejiga qaarki qarsha, hoosna u yeela, loo yeelo.

3

2. Koofiyadaha qaarkood, cad soo baxsan oo wejiga hoosiya oo loo yeelo.

waa la naqliyay ✓

1

(Jiif-ka)

2

1. Aan taag ama joog ahayne, dhulka korkiisa ama meel kale babac loogu dhereran yahay ama loogu kala baxsan yahay.

3

2. Dhacadiid ama dhabbac ama dhinac loo yaal.

4

3. Hurdo; seexad.

5

4. Dhuldhac; dhulqabad.

waa la naqliyay ✓

1

1. Aan kala baxsanayn; la isku laabay; aan fidsanayn; godan; qalloocan;

2

2. Aan weli dhicin ama wax laga qaban; aan weli iman; haray; danbeeya.

waa la naqliyay ✓

1

(Laabid-da)

2

Wax kala baxsan ama fidsan isku soo celin, isku soo rogid; (soo laabid) soo qalloocin; dib u soo celin.

waa la naqliyay ✓

1

(Qonbob-ka)

2

Engeg ama kulayl darti, oo wax hor u kala baxsanaa, iskula soo rooraan; laallaab, haryuub; canyayuub.

waa la naqliyay ✓

1

(Sab-ta)

2

(waayadii hore) dad gaar ah oo aad loo liidi jirey oo la moodi jirey inay Soomaalinnimada ka baxsan yihiin; aan aji ahayn; boon; gun.

waa la naqliyay ✓

1

(Shufta-da)

2

Dad qaanuunka ka baxsan oo wax layn iyo dhac ku nool; qowleysato; dooxato.

waa la naqliyay ✓

(fal) qof dabeecad wanaagsan oo baxsan noqo.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] low and flat; exposed

waa la naqliyay ✓

1

de: low and flat; [ext.] exposed

2

lx: gabaxsan

3

pd: (gabaxsanaa)

4

ps: adj-der

5

key: gabaxsan

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) 1. Reermagaal ahaansho. 2. Qof nolol magaalo aqoonsan, ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) 1. Reermagaal ahaansho. 2. Qof nolol magaalo aqoonsan, ahaansho. m.f.dh, ilbaxsanaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] civil, civilian, secular; urbane; courteous [ext.] competent, qualified

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) sidii hore si ka wanaagsan ah.

waa la naqliyay ✓

1

de: civil, civilian, secular; urbane; courteous [ext.] competent, qualified

2

lx: ilbaxsan

3

pd: (ilbaxsanaa)

4

ps: adj-der

5

key: ilbaxsan

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax wabxay ahaansho (xoolo).

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] sated ~ having had enough water to drink (of animal)

waa la naqliyay ✓

(adj) see [eeg] wabax ah

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) xoolo iyo wixii la mid ah oo biyo ka'dheregsan gaajana hayso

waa la naqliyay ✓

1

de: sated ~ having had enough water to drink (of animal)

2

initial: w

3

lx: wabaxsan

4

pd: (wabaxsanaa)

5

ps: adj-der

6

key: wabaxsan

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) neef ababay ahaan. Dareeriya maqasha inta ababsan.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax ba'an ahaan.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax baac lagu cabbirey ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) fidsan oo wax la ballaadhiyay ah. Gogol baacsan ayaan ku fadhiistay. Dh: fidsan, goglan. Li: duuban.

2

baacsan: (tilmaame) wax la dhereriyey ahaan. Dawlisku wuu baacsan yahaye, berri geela ku soo waraabiya. Dh: qiyaasan, cabbiran.

waa la naqliyay ✓

bąahsan: f.mg4 (-naa, -nayd) Wax la baahiyay ahaansho (war).

waa la naqliyay ✓

bąahsan: f.mg4 (-naa, -nayd) Wax la baahiyay ahaansho (war). m.f.dh, bąahsanaan.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) aad u baahay oo faafay; dhul badan gaadhay. Dh: fidsan, firidhsan.

waa la naqliyay ✓

name-f Queen

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho gabadh lagu faaninayo inay leedahay saansaanyihii iyo astaamihii bogoradaha.

waa la naqliyay ✓

m.dh Dabeecad.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] innate character, one's nature

waa la naqliyay ✓

name-m innate character, one's nature

waa la naqliyay ✓

1

de: innate character, one's nature

2

lx: baxnaan

3

pd: (-ta)

4

ps: n0-f-abs

5

key: baxnaan

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: bixin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax baxsaday oo fakaday ka dhigid. Dh: baxsisiin.

waa la naqliyay ✓

1

buuxsan¹: f.mg1 (-amay, -antay; -ami) Wax la buuxiyey noqosho.

2

buuxsan²: f.mg4 (-naa, -nayd) Wax la buuxiyay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

buuxsan¹: f.mg1 (-amay, -antay; -ami) Wax la buuxiyey noqosho. m.f.dh, buuxsamid.

2

buuxsan²: f.mg4 (-naa, -nayd) Wax la buuxiyay ahaansho. m.f.dh, buuxsanaan.

waa la naqliyay ✓

1

der. [adjective] full, filled up

2

buuxsan [inchoative] v. become full

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) aad uu buuxa oon waxba ka inqanayn. Gorof caano buuxsan ayuu ii keenay. Li: madhan.

waa la naqliyay ✓

Neef aan goortii la lisi jirey la lisin oo goor kaloo danbe lala suga hayo.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax caano ku baaqdeen ahaansho (candho xoolaad).

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax caano ku baaqdeen ahaansho (candho xoolaad). m.f.dh, gaaxsanaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] left unmilked (animal); untouched, virgin

waa la naqliyay ✓

-aa: (adj) not milked [a female mammal]

waa la naqliyay ✓

1

de: left unmilked (animal); [ext.] untouched, virgin

2

lx: gaaxsan

3

pd: (gaaxsanaa)

4

ps: adj-der

5

key: gaaxsan

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax maax yeshay ahaansho (ceel).

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] full (of water); replete

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) maax keenay ah; biyo maax ahi ayay ku jiraan. Laasku wuu maaxsan yahaye intaan lagaaga horrayn gaadh.

waa la naqliyay ✓

1

de: full (of water); replete

2

lx: maaxsan

3

pd: (maaxsanaa)

4

ps: adj-der

5

key: maaxsan

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax cayilay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax cayilay ahaansho. m.f.dh, naaxsanaan.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) cayilan shilis ah. awr naaxan ayaa saylada la keenay. Dh: buuran.

waa la naqliyay ✓

1

(Axan-ka)

2

Xoolaha ama cunnada loo bixiyo qofka dhinta oo loogu duceeyo; fiddow.

waa la naqliyay ✓

1

axan¹: m.l Xoolo la qalo ama cunto kale oo loogu duceeyo qof markaa dhintay.

2

axan²: f.g1 (-xmay, -xantay; -xmi) Xoolo la qalo ama cunto kale cid markaa dhimatay raacin.

waa la naqliyay ✓