bashaaqis

(fal) noole, ama wax kale oo qoyan wax ku dhufo.

-ta: (magac, dhedig, keli) barraaqitaan u fadhiisad. Barraaqis foolxumaa ma duq dhacday baa! Dh: barraahis.

m.l la-mid: fashaqin.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg baaqbaaqid.

m.f.dh eeg baashaal². la-mid: baashaal¹ (2).

-da: (magac, dhedig, keli) ismaaweelinta nafteeda.

m.f.dh eeg baashaali.

-ta: (magac, dhedig, keli) maaweelin oo wakhtidhaaf u samayn. Dh: maaweelin.

-ta: (magac, dhedig, keli) barwaaqoobid oo liibaanid. Dh: badhaadhid.

-da: (magac, dhedig, keli) si bilaa qaab ah u walaaqid. Shuuro booshaaqid iyo shaah la shushubo sheeko lagu helaa macaan. Dh: rufaaqid.

m.l la-mid: fasahaadin.

-ka: (magac, lab, keli) eeg fasahaadin.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, baaq u jeedin. Dh: baaqid.

1. (Basaas-ka) Jaasuus.

2. (Basaas-ta) Dufan la is marsho kolka la waayo, abaarta iyo engegga, timaha iyo wixii la mid ah, ka muuqda.

basaas¹: m.dh (-siin/-syo, m.dh) 1. Qof, sir cidi leedahay raadiya, una gudbiya cid kale oo ay dan u tahay. 2. Qof, sir dawladeed raadiya, una gudbiya dawlad kale; sirdoon.

basaas²: m.dh Qallaylka, googgo'a iyo midab doorsoonka ku dhaca timaha marka aan muddo dufan la marin.

basaas³: f.g/mg1 (-say, -stay) 1. (f.g) Cid sirteeda, cid kale oo ay dan u tahay u gudbin. 2. (f.mg) Timo aan muddo dufan la marin qallayl, googgo' iyo midab doorsoon la kulmid.

basaas¹: m.l (-siin/-syo, m.dh) 1. Qof, sir cidi leedahay raadiya, una gudbiya cid kale oo ay dan u tahay. 2. Qof, sir dawladeed raadiya, una gudbiya dawlad kale; sirdoon.

basaas²: m.dh Qallaylka, googgo'a iyo midab doorsoonka ku dhaca timaha marka aan muddo dufan la marin.

basaas³: f.g/mg1 (-say, -stay) 1. (f.g) Cid sirteeda, cid kale oo ay dan u tahay u gudbin. 2. (f.mg) Timo aan muddo dufan la marin qallayl, googgo' iyo midab doorsoon la kulmid. m.f.dh, basaasid.

v. spy

basaas m. n. spy, scout

basaas v. get dry skin ~ hair

-ka basaasad-da: (n) [Pl. basaasyo-da] spy (ispaay); informer (infoor mar); mole (mool); undercover agent ~ jaajuus, tiftif

basaas: -ta: (n) the state of lacking the natural or normal moisture; dryness (dharaay nes)

(fal) xog cid kale, gaar ahaan cadawga, soo ururin. Soo basaas bal waxay leeyihiin. Dh: ogow, jaajuus.

basaas: (fal) dufan la'aan, timahaagu ingeeg ha noqdaan; timaha iyo jirka inta dhaashiga la mariyo ha ku cawlaato; dufan la'aani haku dhacdo. Adigana baroor bay indhuhu kula basaaseene. Dh: abaarso.

basaas-ka: (magac, lab, keli) ilaalo wax soo ogaata; qof sirdoon ah. Inaad buti iyo basaas tahay, beri hore la noo sheeg. Dh: jaasuus, jaajuus.

basaas -ta: (magac, dhedig, keli) cawllida timaha dhaashi la'aan dartii; dufan iyo dux timo aan arag. Baahi iyo basaas baa ka muuqata gabadha.

-ta: (magac, dhedig, keli) 'ur' meel kufid. Saaqista gaaska ayaannu dareennay.

(Shaaqi-ga)

Qof shaqo haya; shaqaale.

m.l (-iyo, m.dh) Nin shaaqale ah oo dadaal bandan.

m. n. worker, servant

-ga: (n) hard worker

-ga: (magac, lab, keli) qof shaqaale ah. Axmad waa shaaqi.

de: worker, servant

initial: s

lx: shaaqi

pd: (-ga)

ps: n2a-m

key: shaaqi

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg badhqin.

(fal) wax basaasay oo bilaa dufan ah ka dhig. Timaha basaasi oo ha subkin.

(Basbaas-ka)

Geed la beerto oo dhala miro la cuno oo aad u kulul.

m.l Geed-nagaar la beerto oo dhala miro dhuudhuuban oo kulul oo cuntada lagu darsado. la-mid: bisbaas.

m.l Geed-nagaar la beerto oo dhala miro dhuudhuuban oo kulul oo cuntada lagu darsado. la-mid: bisbaas.

m. n. chili pepper, hot pepper

(Basbas) All.Som. Capiscum annum L. Solanaceae.

-ka: (n) hot pepper (hot pepar); chili (ji-li). Ex: cunto basbaas leh; a peppered food

-ka: (magac, lab, keli) khudradda jaad ka mid ah oo cuntada lagu darsado, dhadhan iyo hah kulul bay leedahay. Barbarida iyo basbaaskaa afka ku guduudiyey. Dh: baribari.

a: bisbaas

de: chili pepper, hot pepper

lx: basbaas

pd: (-ka)

ps: n2a-m

key: basbaas

name-m messenger of good news, bringer of many glad tidings

f.g2 (-iyay, -isay) Dhar iyo wixi lamida biyo ku dhex ridid.

m.l la-mid: shaacin.

-ta: (magac, dhedig, keli) shaacin.

m.l la-mid: shaahin.

-ta: (magac, dhedig, kell) shaahid.

(Shaanis-ka)

Cayaaraha turubka mid ka mid ah.

m.l Nooc ka mid ah siyaalaha turubka loo cayaaro. la-mid: shaanus.

m. n. playing card game

-ka: (magac, lab, keli) ciyaaraha turubka mid ka mid ah, noocyada turubka midkood, badanaa habluhu ciyaaraan. Dh: raanbe, khamaar.

cf: turub

de: playing card game

initial: s

lx: shaanis

pd: (-ka)

ps: n2a-m

key: shaanis

(tilmaame) wax qoyan oo siyicay.

m.l Busta madowga badan ee sabuulka maseggada ku dhalata, badarkana madowga ka dhigta.

m.l.u (-syo, m.dh) (baayoloji) Ablaablaynta qaarkeed waxay ka tirsanyihiin duulka loo yaqaan fasmaydiya (Phasmaidia), waxaanay leeyihiin af leh 3 ilaa 6 baabila.

m.l.u (-syo, m.dh) (baay.) Abla-ablaynta qaarkeed waxay ka tirsanyihiin duulka loo yaqaan fasmaydiya (Phasmaidia), waxaanay leeyihiin af leh 3 ilaa 6 baabila.

m.l la-mid: bahaahin.

-ka: (magac, lab, keli) xayawaanka waaweyn een dhibaatada lahayn dadkana aan cunin sida xoolaha, ugaadha iyo wixii la mid ah. Bahaa'inka harraadan biyo siiya. Dh: bahaayin, nimcooley, mayeedhaan.

bahaa'in: (tilmaame) qof aan garaad badan lahayn; qof caqligaab ah. Odayga Buux waa bahaa'in aan caano iyo biyo kala garanaynin. Dh: doqon, nacas, caran, xoolo, macaac, neef.

m.l 1. (u) Xoolo la dhaqdo. 2. Qof aan caqli badan lahayn. la-mid: bahaa'in, bahaayin.

m. n. domestic animals; idiot, fool

-ta / ha: (n) 1. an animal organism other than a human being ~ xayawaan. 2. a bestial person; lacking in intelligence or reason; subhuman ~ doqon

a: bahaa'in ~ bahaayin

de: domestic animals; [fig.] idiot, fool

lx: bahaahin

pd: (-ka)

ps: n2-m-m

key: bahaahin

m.l la-mid: bahaahin.

-ka: (magac, lab, keli) xayawaanka aan dhibaatada lahayn dadkana aan cunin sida xoolaha, ugaadha iyo wixii la mid ah. Li: dugaag.

-ta: (magac, lab, keli) dillaacidda waaga berigiisa.

-ta: (magac, dhedig, keli) furidda albaab iyo wax la mid ah oo xidhnaa. Dh: ballaqid.

(Barajis) N Hyalocystis popovii Verdc. Convolvulaceae.

N Hyalocystis viscosa Hall.F. Convolvulaceae.

S Ipomoea sinensis (Desr) Choisy. Convolvulaceae.

C Ipomoea garcheana Vatke. Convolvulaceae.

S Ipomoea tenuirostris Choisy. Convolvulaceae.

S Crotalaria pycnostachya Benth. Papilionaceae.

m.dh la-mid: baraarin.

-ta: (magac, dhedig, keli) barwaaqo iyo dhereg. Dh: badhaadhis.

(Basaasid-da)

1. Jaasuusid.

2. Dufan lays marsho waayid.

m.f.dh eeg basaas³.

-da: (magac, dhedig, keli) bisaarad iyo cawlaan kugu dhaca dhaashixumo awgeed.

basaasid -da: (magac, dhedig, keli) si qarsoodi ah warka uga soo helid.

-ta: (magac, dhedig, keli) cawlayn oo wax basaasay oo aan la subkin ka dhigid.

(Bashaash-ka)

Qof had iyo goor weji iyo laab furan; aan dadka u jirxumayn; fallaax.

m.l (-shyo, m.dh) B. ah: nin bulshey ah oo had iyo goor weji iyo laab furan.

m.l (-shyo, m.dh) B. ah: nin bulshey ah oo had iyo goor weji iyo laab furan.

m. n. outgoing, sociable ~ cheerful person

nickname-m, name-m outgoing, sociable, cheerful

-ka bashaashad-da: (n) sociable and responsive person; friendly (fareen dili); outgoing

magac loo baxsho wiil la filayo in uu noqdo mid furfuran oo dadlasocod leh.

(tilmaame) qof had iyo jeer weji iyo laab furan oo galaangal badan. Nin bashaasha balaayo ma qaaddo. Dh: furfuran, farxaan. Li: xidhxidhan, wejimacmuus, oodan.

bw: Arabic

de: outgoing, sociable ~ cheerful person

lx: bashaash

pd: (-ka)

ps: n2a-m

key: bashaash

m.l (-layaal, m.l/dh) (botani) Nooc dhirta ka mid ah, oo jirriddooda, caleemahooda iyo jidhahoodaba dheecaan ka buuxo. B.uhu waa dhir aad u jilicsan.

m.l (-layaal, m.l/dh) (botani) Nooc dhirta ka mid ah, oo jirriddooda, caleemahooda iyo jidhahoodaba dheecaan ka buuxo. B.uhu waa dhir aad u jilicsan.

-ha: (magac, lab, keli) eeg bashaqaale.

-ka: (magac, lab, keli) eeg bayaamin.

m.l la-mid: casharin.

-ka: (magac, lab, keli) eeg casharin.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax ku dahaarid. Dh: dahaadhis.

m.f.dh eeg fashaq².

m.f.dh eeg fashaqi. la-mid: fashaqis.

-da: (magac, dhedig, keli) xumayn ay cid kali talo kaa xumayso ama kaa carqaladayso Xaajada wasaaqida ka ilaali.

m.dh (-ooyin, m.dh) Dhul biyabaxo ah oo ceelal gaaggaaban laga qoto. la-mid: warshaaqo.

m.dh (-ooyin, m.dh) Dhul biyabaxo ah oo ceelal gaaggaaban laga qoto. la-mid: warshaaqo.

-da: (magac, dhedig, keli) dhul biyabaxo ah oo ceelal gaaggaaban laga qoto. Dh: warshaago.

-ka: (magac, lab, keli) geed dharkaynka oo kale ah oo caano leh

-ta: (magac, dhedig, keli) xasaajin; xasilin. xasaanad -da: (magac, dhedig, keli) xuquuq gaar ahaaneed oo la siiyo qof masuul sare ah si aar xadgudub loogu geysan isaga iyo hantidiisaba. Xildhibaanku wuxu leeyahay xasaanad oo lama xidhi karo. Dh: xaqdhawr.

f.g2 (-iyay, -isay) Qof kale sheeko, ciyaar iyo waqti ku dhaafin.

f.g2 (-iyay, -isay) Qof kale sheeko, ciyaar iyo waqti ku dhaafin. m.f.dh, baashaalin.

v. entertain; make someone spend time

(fal) mashquuli oo kolba wax ku maaweeli. Dh: maaweeli, mashquuli.

de: entertain; make s.o. spend time

lx: baashaali

pd: (baashaaliyey)

ps: v2a=tr

key: baashaali