baryis

pr. n., loc. Paris

Baariis pr. n., [feminine] Paris

(n) Paris (peeris); the capital and largest city of France

(Baaryid-da)

1. Xoog iyo culays saarid; riixid xoog iyo saamays leh; (ka baaryid, ku baaryid) weecasho ama weecin xoog leh.

2. (ganacsi) wax la iibina hayo (naado, xaraash), qof qiime madhaafaan ah gaaray, u deyn.

m.dh la-mid: baariyid.

vl. n. pressuring; advertising; auction

-da: (magac, dhedig, keli) dhaafitaanka xilligii la cuni lahaa ama la iibsan lahaa.

baaryid -da: (magac, dhedig, keli) wax naado ama xaraash lagu iibinayo oo loo daynayo qofka gaadha qiimaha ugu wacan. Baaryidda ku horreeya idinku, annagu waan idinku xigaynnaaye.

baaryid -da: (magac, dhedig, keli) xoog iyo culays saarid; riixid iyo xoog saamayn leh.

cf: baari

de: pressuring; advertising, auction

lx: baaryid

pd: (-da)

ps: vn-f

key: baaryid

/beybish/ (adj) wax ciyaal-ciyaal ah (ama caruurta ku haboon)

m.l Ciir in caano dhay ah lagu daray.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg bararid.

name-m greeting, salutation. Syn: Bariido

magac loo baxsho wiil dhashay arooryada hore ee la bariisanyo.

(fal) xerada xoolaha ku raaji subaxii, barqada ku dibdhig. Bariisi adhiga inta yaxnigu ka kici.

(Bariisa-da)

Wax dadka ku soo waabberiista ama waabberigii dhaca (roob, kd.).

bariiso¹: m.dh 1. Waqtiga u dhexeeya qoraxsoobaxa ilaa ay qoraxdu diirimaad dhaxanta kiciya ka yeelato. 2. Roob da'a arooryada hore.

bariiso²: f.mg3 (-stay, -satay) Meel lagu hoyaday ilaa diirimaadka qorraxdu dhaxanta kiciyo ku sugnaan.

bariiso¹: m.dh 1. Waqtiga u dhexeeya qorax-soobaxa ilaa ay qoraxdu diirimaad dhaxanta kiciya ka yeelato. 2. Roob da'a arooryada hore.

bariiso²: f.mg3 (-stay, -satay) Meel lagu hoyaday ilaa diirimaadka qorraxdu dhaxanta kiciyo ku sugnaan.

f. n. any event happening at dawn

magac loo baxsho gabadh dhalatay xilli subax ah oo la bariisanayo.

(fal) inta ay qorraxdu dheeraanayso sug. Xooluhu xilliga barwaaqada way bariistaan.

bariiso -da: (magac, dhedig, keli) aroorta hore inta ayna cadceeddu kululaan.

de: any event happening at dawn

lx: bariiso

pd: (/da)

ps: n6-f

key: bariiso

1. (Bari-da) Salka dadku ku fariisto; labada doollood wadajirkooda; (idaha) xubinta weyn oo baruurta ah oo dabaggibinta, ama subagga laga shiilo.

2. (Bari-ga) Qofka woqooyi ujeeda, docda midigtiisa ku abbaaran; docda qorraxdu kasoo baxdo; qorraxkasoobbax.

bari¹: m.l Jahada ay qoraxda ka soo baxdo.

bari²: m.dh 1. Cadka baruurta ah oo ka baxa dibka idaha. 2. (-iyo, m.l) Salka dadku ku fariisto. 3. (-iyo, m.l) Buruq.

bari³: f.g/mg1 (-ryay, -riday; -ryi) 1. (f.g) Cid wax ay leedahay ama ka mas'uul tahay si debecsan u weyddiisasho. 2. (f.mg) Habeen meel u hoyasho.

bari¹: m.l Jahada ay qoraxda ka soo baxdo.

bari²: m.dh 1. Cadka baruurta ah oo ka baxa dibka idaha. la-mid: badhi. (-iyo, m.l) Salka dadku ku fariisto. 3. (-iyo, m.l) Buruq.

bari³: f.g/mg1 (-ryay, -riday; -ryi) 1. (f.g) Cid wax ay leedahay ama ka mas'uul tahay si debecsan u weyddiisasho. 2. (f.mg) Habeen meel u hoyasho. m.f.dh, baryid.

pr. n., loc. Bari, East [coastal region in north east Somalia.]

v. beg, entreat, implore, request a favor, pray

bari: v. break (of day)

bari: pr. n., loc. east

bari: [feminine] n. buttocks; fat tail (of a sheep)

-ga: (n) east (iist) Ex: Bariga dhexe; Middle East

bari: -da: (n) rump (ramp); posterior (postiiriyar); buttock (ba-tek)

bari: -baryey bariday: (v) beg (beeg); cadge (kaaj); solicit (soli- sit); plead (piliidh); entreat (en-tiriit) ~ tuug Syn: crave, beseech, implore, importune

bari: -baryey: (v) 1. the beginning of the new day; dawn (doon) ~ waabari. Ex: waagii ma baryey? did the dawn appear? 2. [with prepositon ku] -ku bari -baryey/bariday: (v) go by; spend or pass the night; elapse (il apsi) Ex: maxaad ku bariday? how the night went by?

(fal) nabad ku waaberiiso. Akambultee ma barideen baa ka fiican. Dh: cawabbari.

bari: (fal) Eebbi ama cidkale wax weydiiso. Eebbe la kala baryi og. Dh: tuug, baryootan.

bari -da: (magac, dhedig, keli) 'idaha' xubinta dabada kaga taal ee baruurta ah, subagga laga shiilo. Bari xun barya badan qudhmisa. Dh: badhi.

bari -da: (magac, dhedig, keli) subagga badhida idaha laga saaro ama laga shiilo. Bari ninkii cabbaa saw ladaabyo dili mayso. Dh: badhi.

bari -ga: (magac, lab, keli) jihada qorrax ka soo baxa, markaad woqooyi u jeeddid kaa qabata midig. Cadceeddu Bari bay ka soo baxdaa galbeed na way u dhacdaa. Dh: bugux, qorraxkasoobbax, qorraxkasoobbax. Li: cadceedudhac, qorraxudhac, galbeed, qorraxsin.

دبر، شرق

(fal) qurxi ama wanaaji. Aqal bilic leh oo lagu bayiday, baarro iyo xeero.

m.dh la-mid: aarid.

-ta: (magac, dhedig, keli) «u ~» cid dhib iyo aano loo geystay, uga soo goyn.

m.dh la-mid: aayid.

-ta: (magac, dhedig, keli) wanaag hore, dib ugu manaafacaadis. Dh: aayid.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg alyid.

-ta: (magac, dhedig, keli) ba'iyo jab qabid. Dh: ba'id.

Marwaxadda buufinka ee inta gacanqabsiga laga wareejiyo qabaalka dabayl ku buufisa.

m.l la-mid: badiyid.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg badin.

(Bajis-ka)

Jid cusub oo dhowaan-dhalad ah.

m.l 1. Jid cusub oo dhowaan dhalad ah. 2. la-mid: bajin².

m. n. (adj.): recent construction; newly built (road), recently opened (well)

-ka: (magac, lab, keli) eeg bajin.

bajis: -ka: (magac, lab, keli) waddo cusub; jid dhowaan samaysmay. Bajiska meeshaa ka baxa geela mariya.

bajis -ka: (magac, lab, keli) qof itaal iyo laxaad weyn; ruux dhammaystiran. Bajis iyo bowdo weyn baa, barta lagu dhaqaa.

bajis -ka: (magac, lab, keli) meeraha labaad ee cadceedda ku wareega una dhexeeya dhulka iyo xiddigta Sahra. Bajis saaka waaberigii bay bildhaanteedii muuqatay. Dh: xiddigta waaberi, waxaraxidhxidh.

de: recent construction; [atr.] newly built (road), recently opened (well)

lx: bajis

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: bajis

-ta: (magac, dhedig, keli) xumaanshaha caanaha gaar ahaan kuwa labaraaflaha; baqidda caanaha.

baqis -ta: (magac, dhedig, keli) baqid ama cabsi ku gasha.

(Baras-ka)

Cudur oogada ku dhaca oo dubka ka diira oo xajiin iyo cuncun badan; caddaad.

m.l Cudur cuncun leh, oogada dadka ku dhaca oo caddeeya. la-mid: barras.

m.l Cudur cuncun leh, oogada dadka ku dhaca oo caddeeya. la-mid: barras.

m. n., [collective] psoriasis (skin disease)

-ka: (n) psoriasis (sa-raaya- sis); an inflammatory skin disease

-ta: (magac, dhedig, keli) xanuun dubka ku dhaca oo midabka asalka ah beddela oo jidhka caddaan ka dhiga. Ilaahoow baras iyo bugtaan kalaba naga hay.

bw: Arabic

de: psoriasis (skin disease)

lx: baras

pd: (-ka)

ps: n2a-m-col

key: baras

(Barid-da)

1. Qof, wax uusan horay ugu aqoon, tustusid, u sheegsheegid, ugu celcelin, taniyo intuu ka garto oo ka aqoodo; hawsha baraha.

2. Bar ka dhigid; buuxin waayid.

m.f.dh eeg bar³. la-mid: baris, baritan.

vl. n. instruction, teaching

-da: (magac, dhedig, keli) cid kale, cashar u dhigidda.

barid -da: (magac, dhedig, keli) «is ~» dad aan is aqoon isbarid. Isbarid buu agaasimuhu shirka ku bilaabay.

de: instruction, teaching

lx: barid

pd: (-da)

ps: vn1-f

key: barid

f.g2 (-iiyay, -iisay) Habeen meel ku nabad gelin (nafley). la-mid: bariisii.

f.g2 (-iiyay, -iisay) Habeen meel ku nabad gelin (nafley). m.f.dh, bariin. la-mid: bariisii.

(fal) marti kuu timid wax sii. Martidaada barii. Dh: soor.

barii: (fal) subaxa gaadhsii; waaberiga la sug. Xaajada waaga u barii.

f.g2 (-iyay, -isay) U b.: cid barkin dhabanka u dhigid.

f.g2 (-iyay, -isay) U b.: cid barkin dhabanka u dhigid. m.f.dh, barkin.

-ga: (magac, lab, keli) qori la barkado oo sal uu ku istaago iyo laba dhaban oo balballaadhan oo kor u taagan leh. Kolka la seexanayo ayaa madaxa la dhexgeliyaa. Dh: barkin, barji, barshing.

(Barni-da)

Jaadadka timirta mid ka mid ah.

m.dh Nooc ka mid ah jaadadka timirta, midab bunni ah leh oo faradda u eg kase waaweyn.

pr. n., [feminine] Barnee

f. n. date species (fruit)

name-f date sp. (fruit) considered the best species; lit: very light-skinned. Cf: Suuri

magac loo baxdo gabadh midabka timirta leh oo casaan dhalaalaya u dhalatay. Ereyada saluuggoo dhan, Barni sumalxadkeedaa leh.

-da: (magac, dhedig, keli) timirta nooca ugu wanaagsan oo halweyn ah; jaad ka mid ah timirta oo aad u cad. Barni iyo bariis iyo xalwiyo budo la iidaamay.

f.g2 (-iyay, -isay) Xoolo inta aan la maalin subaxii daajin.

f.g2 (-iyay, -isay) Xoolo inta aan la maalin subaxii daajin. m.f.dh, barqin.

v. graze livestock in the late morning

(fal) daaji xoolaha subaxda hore. Barqiyey lo'dii bilisey ciirtii ma bixiseen.

de: graze (livestock) in the late morning

lx: barqi

pd: (barqiyey)

ps: v2a=tr

key: barqi

-ga: (magac, lab, keli) dhulka qaybta aan biyaha ahayn. Barri iyo badba u maray baadidoonkaaye.

(fal) ka bajisii oo baydad iyo baxsad ku rid. Naysha hayga barxin.

(Barya-da)

Hadal cid wax lagaga doona hayo; tuugmo.

m.dh Si debacsan oo cid waxay leedahay ama mas'uul ka tahay loo weyddiisto; tuugmo.

m.dh Si debacsan oo cid waxay leedahay ama mas'uul ka tahay loo weyddiisto; tuugmo.