Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(fal) bannaanka soo dhig wax qarsoonaa ama meel guda ah ku jirey. Taakada ka qaad gaadhiga oo barrax.

2

barrax: (fal) (is ~) bannaan is wadh. Adhigii cagaar buu ka dhergoo wuu isbarraxay.

3

barrax-a: (magac, lab, keli) meel bannaan, aan geed lahayn, dhir wax qarisa lagu ogayn. Dh: ban. Li: kayn, xidh, jiq, hawd.

4

barrax -a: (magac, lab, keli) meel ka baxsan aqalka ama dhisme. Orda carruurey barraxa ku soo ciyaara. Dh: dibad.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) erey la yidhaa marka beeli sheegayso oggolaanshaha heshiis nabadeed oo ay beel kale la gasho. Haddaan nahay ree qudhac, baarax baan nahay. Dh: oggol.

waa la naqliyay ✓

1

(Barax-a)

2

Caano iyo biyo laysku daray; xariir.

waa la naqliyay ✓

1

barax¹: m.l 1. B. ah: caano biyo ka yar lagu daray. 2. Bardooddanka ay sameeyaan xooluhu.

2

barax²: f.g1 (-rxay, -raxday; -rxi) 1. Caano biyo ka yar ku darid. 2. Xoolo, bardooddan samayn.

waa la naqliyay ✓

1

barax¹: m.l 1. B. ah: caano biyo ka yar lagu daray. 2. Bardooddanka ay sameeyaan xooluhu.

2

barax²: f.g1 (-rxay, -raxday; -rxi) 1. Caano biyo ka yar ku darid. 2. Xoolo, bardooddan samayn. m.f.dh, barxid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. mixture of milk and water

2

barax: v. dilute something with water

waa la naqliyay ✓

1

-a: (n) dilution (daay luushin); adulteration (a-dal-tareey-shin); mixture (miksi-jar) of water and milk

2

barax: -ayday: (v) dilute (daay-luut); water down; add water; adulterate (a-dal-tareeyt)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) caano biyo ku dar, isku laaq biyo iyo caano oo wax mid ah ka dhig. Barax bay na siiyeen kuwii boqolka soo maalay. Dh: badhax, xariir.

2

barax: (fal) 'baraar' kolba dhan cidla' ah u orod, markuu ababka yahay ee ay hurdo la tagto ama ka reebto maqasha. Dh: baydad, fako, bibbo.

3

barax-a: (magac, lab, keli) isku jir labo dareere siiba biyo iyo caano la isku daray, caano iyo biyo la isku daray oo noqday badhax. Barax bilaash laguma helo. Dh: badhax, xariir, bera.

4

barax -a: (magac, lab, keli) bibbadka baraarka, siiba markuu abab yahay ee ay hurdo la tagto ama ka reebto maqasha. Baraxa ka ilaali naylaha yaryar. Dh: baydad, fakad, badhax.

waa la naqliyay ✓

1

(Baarax-a)

2

Meel bannaan oo nabad lagu deggan yahay.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Meel bannaan oo nabad lagu deggan yahay. 2. Ka baxsan, banka ka jooga.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. open space, plain, level ground; peaceful place

2

baarax v. grow cold (as a cup of coffee ~ tea)

waa la naqliyay ✓

1

-a: (magac, lab, keli) wax kasta oo waafi ah oo wanaagsan. Sida baarax geel, kayga waa loo biltiriyaaye.

2

baarax: (tilmaame) bayaan iyo madmadoobi la'aan. Bishaarooyinkii Eebbahey, baarax aan u sheego. Dh: bayaan, tartiib.

waa la naqliyay ✓

1

barbax¹: m.l 1. Xilli kulul oo biyo iyo baadba ciriiri yihiin. 2. Wax looga baxo dhibaatada xilli kulul sida baad, raashin, biyo. 3. la-mid: barbixid.

2

barbax²: f.mg1 (-xay, -xday; -bixi) 1. Ku b.: xilli kulul oo biyo iyo baadba ciriiri yihiin meel ku sugnaan. 2. Ka b.: dhibaato xilli kulul ka samatabixid (nafley).

waa la naqliyay ✓

1

barbax¹: m.l 1. Xilli kulul oo biyo iyo baadba ciriiri yihiin. 2. Wax looga baxo dhibaatada xilli kulul sida baad, raashin, biyo. 3. la-mid: barbixid.

2

barbax²: f.mg1 (-xay, -xday; -bixi) 1. Ku b.: xilli kulul oo biyo iyo baadba ciriiri yihiin meel ku sugnaan. 2. Ka b.: dhibaato xilli kulul ka samatabixid (nafley). m.f.dh, barbixid.

waa la naqliyay ✓

v., [compound] subsist during hard times; hibernate

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) eeg barakac.

waa la naqliyay ✓

1

de: subsist during hard times; hibernate

2

lx: barbax

3

pd: (barbaxay / barbaxday)

4

ps: v1=cmp

5

key: barbax

waa la naqliyay ✓

1

(Barrad-da)

2

Xarig kamid ah xargaha waaweyn oo faarmaanka doonyaha.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Xarig ka mid ah xargaha waaweyn ee doonyaha. 2. Dakhalka meesha ugu sarreysa ee uu farmaanku ugu xiranyahay.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Xarig ka mid ah xargaha waaweyn ee doonyaha. 2. Dakhalka meesha ugu sarreysa ee uu farmaanku ugu xiranyahay.

waa la naqliyay ✓

f. n. heavy rope

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xadhig dhumuc weyn oo farmaanka doonyaha lagu xidho.

waa la naqliyay ✓

1

cf: xarig

2

de: heavy rope

3

lx: barrad

4

pd: (-da)

5

ps: n1-f

6

key: barrad

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: baras.

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) meel labo qaw ama buurood ama labo taag u dhexaysa.

waa la naqliyay ✓

1

(Sarrax-a)

2

Laab; xabad; gaaddo; shaf; sakaar.

waa la naqliyay ✓

m.l (-xyo, m.dh) Xabad; gaaddo.

waa la naqliyay ✓

m. n. chest, breast, torso

waa la naqliyay ✓

1

-a: (magac, lab, keli) lab: xabad; gaaddo, sakaar; shaf.

2

sarrax-da: (magac, dhedig, keli) shafka hore ee sakaarka iyo labada naas ku yaalliin. Dh: xabbad, geeddo, laab, gaaddo, shaf, kal, sadri.

waa la naqliyay ✓

1

de: chest, breast, torso

2

initial: s

3

lx: sarrax

4

pd: (-a)

5

ps: n2a-m

6

key: sarrax

waa la naqliyay ✓

1

(Tarrax-a)

2

Wax aan wax keliya ka koobnayn ee la weheliyo; barax; dheeh.

waa la naqliyay ✓

1

tarrax¹: m.l la-mid: tarrixid.

2

tarrax²: f.g1 (-xay, -xday; -rixi) Wax yar wax badan ku dhex darid.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-xay, -xday; -rixi) Wax yar wax badan ku dhex darid. m.f.dh, tarrixid.

waa la naqliyay ✓

1

v. dilute, mix with something else

2

tarrax vl. n. dilution; mixing (together), mixture

waa la naqliyay ✓

name-m diluter, mixer. lit. he who dilutes

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) mix (znihst); not pure (piyuur). Ex: Soomaali aan la tarraxin; unmixed Somalis

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax kale ku dar oo aan la nooc ahayn. Dh: barax.

2

tarrax -a: (magac, lab, keli) wax aan sooc ahayn; wax aan wax keliya ka koobnayn ee la weheliyo. Dh: badhax.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) ku deeq maalkaaga; xoolo ku yabooh; dar Alle u dhiib. Maalkaad bixinaysid daro Alle u bixi. Dh: muquuni, hur.

2

bixi: (fal) geed, midho, caleemo iyo xabag dhal oo soo saar.

3

bixi: (fal) afaaf, albaab ama irrid iyo waxii la mid ah ka foofi oo ka sii daa.

4

bixi: (fal) war qarsoonaa shaaca ka qaad.

5

bixi: (fal) badbaadinta ama difaaca cid halis ku jirta. Dh: nabadgeli, samatabixi.

6

bixi: (fal) gabadh cid u soo fadhiisatay sii oo u guuri. Gabadhadii curad bixiyey maanta.

7

bixi: (fal) «ka ka saar wax meel gudo ah iyo waxii la mid ah ku jira. Wiilka isha saxarka ka bixi.

8

bixi: (fal) «iska salaad wakhtigeedii taaganyahay. tuko. Salaadda cishaha iska bixi oo dabeed seexo.

9

bixi: (fal) (soo ~) wax meel gudo ah ku jira, barraxa soo dhig oo soo saar. Odayga barkadda ka soo bixi

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) gudaha ama ubucda ay meeli leedahay. Masku daakhilka agalkuu ku jiraa. Dh: gudo. Li: dibad, barrax.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax meesha aad joogto ka baxsan. Dibadda ayaynu xalay seexannay. Dh: barrax. Li: gudo.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) goob dibad ah oo lagu ciyaaro. Dh: gagi, bannaan, barrax, gego.

waa la naqliyay ✓

(fal) gaafo oo addimmada dambe sin; habsami isu taag; nuugid iyo maalid candho u barrax. Dh: faadhumayso, gorofdood, jilibcelis.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax barraxa yaalla oo aan qarsoonayn ama aan xannibnayn. Alaabtu way barraxan tahay.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) wax xanniban ka sii deynta ama bannaanka soo dhigid wax dahsoonaa. Barraxiddaan soo barraxay badeecaddii ayuu roobku bilaabay.

2

barraxid -ka: (magac, lab, keli) bannaanka u soo saarid wax meel ku dahsoonaa. Soo barraxid iyo baadhid boolis loo diraye.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) bannaanka soo wadhis wixii qarsoonaa oo dhan. Soo barraxis wixii buulka gudihiisa yaal habartu way bagane.

waa la naqliyay ✓

1

(Baarran-ka)

2

1. Hadal.

3

2. Afeef, ballan.

waa la naqliyay ✓

1

baarran¹: m.l (-ammo/-anno, m.dh) 1. Dhawaaq afka ka soo baxa firkad gaar ah lagu cabbirayo; hadal; afeef. 2. la-mid: baarramid.

2

baarran²: f.mg1 (-amay, -antay; -ami) La b.: cid hadal la yeelasho.

waa la naqliyay ✓

1

baarran¹: m.l (-ammo/-anno, m.dh) Dhawaaq afka ka soo baxa firkad gaar ah lagu cabbirayo; hadal; afeef.

2

baarran²: f.mg1 (-amay, -antay; -ami) La b.: cid hadal la yeelasho. m.f.dh, baarramid.

waa la naqliyay ✓

m. n. conversation, talk, speech

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) hadal caadi ah ku sheekaysi. Si fiican baa xalay loo baarramay.

2

baarran: -ka: (magac, lab, keli) hadal sii teelladhigasho ah. Dh: afeef, shardi, ballan.

waa la naqliyay ✓

1

bw: afeef, ballan

2

de: conversation, talk, speech

3

lx: baarran

4

pd: (-ka)

5

ps: n2c-m

6

syn: hadal

7

key: baarran

waa la naqliyay ✓

Displacement

waa la naqliyay ✓

-ay -tay: (v) displace / (dis plays); move or shift from the usual place or position

waa la naqliyay ✓

1

(fal) baradaadii, ka farabax.

2

barabax-a: (magac, lab, keli) ka tegista baradii aad degganayd oo dhibaato kaa soo saartay. Dh: qax, barakac. Li: degganaan.

waa la naqliyay ✓

(ereycodeed) lagu tusmeeyo sanqadha sidii wax baadad leh oo kolba dhinac u duulaya.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Meel jirka ka mid ah, wax bararay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Meel jirka ka mid ah, wax bararay ahaansho. m.f.dh, bararnaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] swollen, puffed up

waa la naqliyay ✓

-bararnaa / bararnay (adj) swollen (iswoolan); distend d. Ex: gacan bararsan; a swoller arm ~ hurgunsan

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) meel barar leh oo xanuun awgii la buuran. Meel bararan lama gubo. Dh: bararsan.

waa la naqliyay ✓

1

de: swollen, puffed up

2

lx: bararan

3

pd: (bararnaa)

4

ps: adj-der

5

key: bararan

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) shaah si gaar ah loo kariyo oo inta caleenta lagu badiyo aad loo bisleeyo caanahana lagu daro. Li: dhegabal.

2

barraad -ka: (magac, lab, keli) jalammadda lagu bisleeyo shaahaa caleenta iyo sonkortuba lagu badiyo qudheeda.

waa la naqliyay ✓

1

barraah¹: m.l Caws dhuudhuuban ee uu soo saaro roobka ugu horreeya ee da'a.

2

barraah²: f.mg1 (-hay, -hday) Dhul roobkii ugu horreeyey ku da'ay caws dhuudhuuban ka soo bixid.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) si qaab daran ama kala daadsan u fadhiiso. Ha barraahin meeshee kac baylahdaada doono. Dh: barraaq.

2

barraah: (tilmaame) fadhi aan quruxbadnayn; hab wanaagsan lahayn. Anagu waa barraahnaa siday noo burburiyeene.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-qay, -qday) In muddo ah si macna la'aan meel u fadhiyid (qof).

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-qay, -qday) In muddo ah si macna la'aan meel u fadhiyid (qof). m.f.dh, barraaqid.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) si qaab daran oo foolxun u fadhiiso. Budul waxa uu barraaqay bilista dhexdeeda. Dh: barraah.

2

barraaq -da: (magac, dhedig, keli) fadhiga sida qaab daran loo fadhiisto.

waa la naqliyay ✓

n., qimad, -di.

waa la naqliyay ✓

Biyo keydiye

waa la naqliyay ✓

Biya-dadab

waa la naqliyay ✓

barrage, n.m. - Biyo-xireen; biyo-xidheen.

waa la naqliyay ✓

m.l Ilmo dacdarro iyo arrad ka muuqdaan.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) arabikhi ama galley.

waa la naqliyay ✓

1

(Sharrax-a)

2

(aqal, kd.) alaabo yaryar wax lagu qurxiyo iyo qurxinta lafteeda; wax wax lagu bilo.

waa la naqliyay ✓

1

sharrax¹: m.l 1. Alaabooyin yaryar oo guryaha lagu qurxiyo. 2. (-xyo, m.dh) Qori lagu celiyo shukaanta markabka.

2

sharrax²: f.g1 (-xay, -xday) 1. Qalab meel ku qurxin. 2. Cid jago sare in loo doorto u magacaabid.

waa la naqliyay ✓

1

sharrax¹: m.l 1. Alaabooyin yaryar oo guryaha lagu qurxiyo. 2. (-xyo, m.dh) Qori lagu celiyo shukaanta markabka.

2

sharrax²: f.g1 (-xay, -xday) 1. Qalab meel ku qurxin. 2. Cid jago sare in loo doorto u magacaabid. m.f.dh, sharxid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. decoration; design, pattern

2

sharrax v. decorate, ornament, embellish; explain, clarify

3

sharrax v. nominate a candidate (in an election)

waa la naqliyay ✓

-ay / day: (v) decorate (di-koreeyt); embellish (em-bii-lish); deck out ~ qurxi

waa la naqliyay ✓

1

(fal) war, qoraal iyo wiixi la mid ah, faahfaahi, balballaari.

2

sharrax: (fal) qurxi.

3

sharrax -a: (magac, lab, keli) 'qoraal' iyo wixii la mid ah, faahfaahin, kala dhigdhigid, lafaggurid.

4

sharrax -a: (magac, lab, keli) alaabo yaryar oo wax lagu qurxiyo iyo qurxinta lafteeda; wax wax lagu bilo.

waa la naqliyay ✓

1

(Tarraxa-da)

2

Geed yar oo carar iyo asal wanaagsan laga helo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Geed yar oo asal wanaagsan laga helo.

waa la naqliyay ✓

f. n. small plant species, used as dye

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) geed yar oo caraf iyo asal wanaagsan leh. Tarraxo ayaan asal ka soo gurtay. Dh: jilbadhiig.

waa la naqliyay ✓

1

de: small plant sp., used as dye

2

initial: t

3

lx: tarraxo

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f-enum

6

key: tarraxo

waa la naqliyay ✓

1

(Arax-da)

2

Xubin lafdhabarta ka mid ah oo dhawr ricirood iyo hilibkood ka kooban.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-raxyo /-rxaan, m.l) 1. Xiriirta lafdhabarta qaybteeda sare oo ay feeraha ishaystaan. 2. Xubin hilib ah oo ka kooban dhowr ricirood iyo cadkooda. 3. Sac, saddex da'ood ama ka badan dhalay.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-raxyo /-rxaan, m.l) 1. Xiriirta lafdhabarta qaybteeda sare oo ay feeraha is- haystaan. 2. Xubin hilib ah oo ka kooban dhowr ricirood iyo cadkooda. 3. Sac, saddex da'ood ama ka badan dhalay. m.l.w, arxaan.

waa la naqliyay ✓

f. n. backbone, vertebra; meat surrounding the spine

waa la naqliyay ✓

-da: (n) lumbar (lam barf the part of the back and sides between the lowest ribs and the pelvis

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg adhax.

waa la naqliyay ✓

1

a: adhax

2

de: backbone, vertebra; meat surrounding the spine

3

lx: arax

4

pd: (-da Pl: arxo (/ha), arxaan (ka))

5

ps: n3-f, n2-f

6

key: arax

waa la naqliyay ✓

s.f. - naxash, nacash.

waa la naqliyay ✓

name: Afrah

waa la naqliyay ✓

1

name-m success, gain; lit: succeed, be successful

2

Carabi: name-m happier, happiest

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil ama gabadh dhalashadeeda lagu farxay ama in badan la sugayay.

waa la naqliyay ✓

1

de: Afrah

2

lx: Afrax

3

ps: name-m

4

key: Afrax

waa la naqliyay ✓

1

(Arrad-ka)

2

Dhar la qaato la'aan; qaawanaan ku dhowaad.

waa la naqliyay ✓

1

arrad¹: m.l 1. Xaaladda uu ku suganyahay qof dharkiisu duugoobay ama jeexjeexmay. 2. la-mid: arradid.

2

arrad²: f.mg1 (-day, -dday) Qof, xaalad dharki uu xirnaa duugoobay ama jeexjeexmay ku sugnaan.

waa la naqliyay ✓

1

arrad¹: m.l Xaaladda uu ku suganyahay qof dharkiisu duugoobay ama jeexjeexmay.

2

arrad²: f.mg1 (-day, -dday) Qof, xaalad dharki uu xirnaa duugoobay ama jeexjeexmay ku sugnaan. m.f.dh, arradid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. lack of clothing; lack, short-supply (of anything)

2

arrad v. need new clothes, have clothes that are worn out and in shreds

waa la naqliyay ✓