baqanaya
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
baqanaya
(v) being afraid. Ex: Cali wuu baqanayaa; Ali is afraid
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
afraid
/afreydh/ (adj) baqanaya; cabsanaya; welwelaya. e.g. I am afraid to swim.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
afgeedsaarray
(fal) iskaga aamus arrin adiga oo ka baqanaya eed kaaga timaadda.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
baqabeenlee
(fal) wax baqanaya oo dib u gurasho samaynaya iska dhig. Adoo xeelad dagaal u jeeda bagabeenlee.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
baqo_1
de: fear for oneself; flee from danger
hm: 1
lx: baqo
pd: (baqday)
ps: v3b=
xe: Although he was afraid, he acted calmly.
xv: In kasta oo uu baqanayay wuxuu muujiyay degganaan.
key: baqo_1
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
in_kasta_oo_2
de: although, notwithstanding, even though, despite
hm: 2
lx: in kasta oo
pd: (inkastoo)
ps: conj
xe: Although he was afraid, he acted calmly.
xv: In kasta oo uu baqanayay, wuxuu muujiyay degganaan.
key: in_kasta_oo_2
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
baanaa
-ga: (magac, lab, keli) nin baanaha aad u yaqaan oo geedfadhi ah. Dh: garyaqaan.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ba'anay
(fal) wax ba'an ka dhig; qof ama wax kale, ka dhig wax daran oo xun.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Badanaa
Inta badan: Aalaa.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
badanaa
fk. Inta badan, marar badan, aalaa. Tusaale: “Birtu badanaa way mirirtaa”.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
badanaa
fk. Inta badan, marar badan, aalaa. Tusaale: Birtu badanaa way mirirtaa.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
badanaa
[adverb] or [adverbial] [expression] mostly, usually
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
badanaa
(adv) 1. [ with preposition ugu] mostly (mostli); mainly. 2. excess (ik sees); being more than is usual: abundantly (aban-dhentli)
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
badanaa
(falkaabe) inta badan, sida badan, marar badan. Badanaa fasax baan helaa bilaha xagaaga. Dh: aalaa, badanka.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
badanaa
de: mostly, usually
lx: badanaa
ps: adv
key: badanaa
Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]
badanaa
غَالِبًا، عادَةً
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
shaqaynaya
(adj) functional (fank-shinal); performing (peer-foorm-ing); working (woorking) ~ wax-qabanaya. —ka shaqaysii -yey / -say: (v) make something work or function
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ba'anayso
(fal) baasayso wax ama qof oo nac. Ha ba'anaysan hadalka waaliddada.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
baqacarar
baqacarar¹: m.l Orod dheer oo ay nafleydu sameeyso baqdin awgeed. la-mid: baqacararid.
baqacarar²: f.mg1 (-ray, -rtay) Cararid baqdin awgeed.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
baqacarar
-ka: (magac, lab, keli) dib u gurasho lagu dagaallamo oo iyadoo la baxsanayo dagaalka la sii wado. Dibigu waa baqacarare yaanu ku jiidhin. Dh: baqacaymad.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
baqsanaan
-ta: (magac, dhedig, keli) cabsi ku joogitaan. Dh: didsanaan.
baqsanaan -ta: (magac, dhedig, keli) caano baqay ahaan.
Qaamuus-Yare Soomaali-Faransiis - Kiristoofe Filibeerti [1976]
Garanayya
comprendre, savoir.
Qaamuus-Yare Soomaali-Faransiis - Kiristoofe Filibeerti [1976]
Hafanayya
se noyer.
Qaamuus-Yare Soomaali-Faransiis - Kiristoofe Filibeerti [1976]
La'anayya
manquer de.
Qaamuus-Yare Soomaali-Faransiis - Kiristoofe Filibeerti [1976]
Lahanayya
avoir, posséder.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
laqanyayn
m.f.dh eeg laqanyee.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
laqanyayn
-ta: (magac, dhedig, keli) laqanyo ku ridid; liidaanyayn; ladaadyeyn.
Qaamuus-Yare Soomaali-Faransiis - Kiristoofe Filibeerti [1976]
Nasanayya
se reposer.
Qaamuus-Yare Soomaali-Faransiis - Kiristoofe Filibeerti [1976]
Saxanayya
étouffer.
Qaamuus-Yare Soomaali-Faransiis - Kiristoofe Filibeerti [1976]
Taranayya
charger.
Qaamuus-Yare Soomaali-Faransiis - Kiristoofe Filibeerti [1976]
Maqnaanayya
être absent.
Qaamuus-Yare Soomaali-Faransiis - Kiristoofe Filibeerti [1976]
Shaqaynayya
travailler.
Qaamuus-Yare Soomaali-Faransiis - Kiristoofe Filibeerti [1976]
Ubataynayya
geindre.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
aanay
vl. pron., neg. she / it [fem.] ... not; they ... not
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
aanay
(fal) (u ~) wax ama shay godobtiisa ama sababtiisa cid kale u raac ama u tiiri. Gef walba ciddii iska lahayd u aanay. Dh: aanee.
aanay: (magac'uyaal) tilmaamaya qofka saddexaad oo dhedig oo gala weedh diidmo ku jirto. Gabadhii waxaa loo dhisay wiil aanay rabin. Ciidda waxa la isku diyaariyaa inta aanay soo gali, ayna.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
aanay
a: ayan
de: she / it [fem] ... not; they ... not = aan + ay
lx: aanay
pd: (aaney)
ps: neg + vpro
key: aanay
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
baana
conj. and ...
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
baana
de: and ... [FOCUS] = baa + -na
lx: baana
ps: focus + conj
key: baana
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
baqay
m.l Dibi dhufaan ah oo shilis.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
baqay
m.l Dibi dhufaan ah oo shilis.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
baqay
-ga: (magac, lab, dhedig) jaad ka mid ah haadda waaweyn ee hilibcunka ah. Dh: baqalye.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Aanayn
(Aanayn-ta)
Aano ku raadin ama darteed wax ku yeelid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
aanayn
m.f.dh eeg aanee.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
aanayn
-ta: (magac, dhedig, keli) «u ~» fal cid kale u tiirinta, si loo muujiyo in uu sababtiisa lahaa. Aanaynta gabay fidnadeed oo aanay lahayn Caasha, waa xadgudub loo gaystay xuquuqda qoraalka.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
aanays
-ka: (magac, lab, keli) eeg aanayn.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
baahay
(fal) qaadhaan qof u ururi; u soo dhawrtee; dadka u soo dhexmar: baaha u soo gur. Dh: baahee.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
baanad
neg., vl. pron. you ... not,
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
baanad
-da: (n) wrench (reenji); spanner (ispaa ner) ~ kiyaawe
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
baanad
-da: (magac, dhedig, keli) bir yar oo biraha gaadhiga lagu furfuro. Waar baanad 14 ah i sii. Dh: kiyaawe.
baanad -ka: (magac, lab, keli) siinta nafaqo iyo wixii la mid ah. Baanad buu ku jiraa oo buul yar baa loo dhisay.
Ereybixinta Qalabka Farsamada Gacanta - Maxamuud Iimaan Aadan [1975]
Baanad
Qalabka loogu isticmaalo xiridda iyo furidda qodobbada iyo qabbirrada dhabannada leh ee kala cabbirka duwan. Waxay leedahay xaglo celiya ama qabta geesaska qodobbada iyo qabbirrada, afkooduna wuxuu u samaysnaan karaa saddex hab: mid sugan oo labo qal leh, mid caynduub leh oo qalka sare uu sugan yahay iyo ama madax faraati-xaglood ah. Guud ahaan afka baanaduhu waxay ka samaysan yihiin birdhuxuleed heer sare ah.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
baanad
de: you ... not + [FOCUS] = baa + aan + aad
lx: baanad
pd: (baadan)
ps: focus + neg + vpro
key: baanad
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
baanan
vl. pron., neg. I ... not,
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
baanan
(v) it is the one I didn't... Ex: Ali baanan arag; Ali is one I didn't see
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
baanan
de: I ... not + [FOCUS] = baa + aan (neg) + aan (vpro)
lx: baanan
ps: focus + vpro + neg
xe: Ali is the only one I did not see.
xv: Cali keliya baanan arkin.
key: baanan
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
baaney
neg., vl. pron. she / they ... not,
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
baaney
(v) it is the one she didn't... Ex: Ali baaney arag; Ali is one she didn't see
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
baaney
a: beeyan
de: she / they ... not + [FOCUS] = baa + aan + ay
lx: baaney
pd: (baanay)
ps: focus + neg + vpro
xe: It is vegetables that the children dont like to eat.
xv: Carruurtu khudaar baaney jecleyn iney cunto.
key: baaney
Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]
BAANYO
(Bagno) May, S Bleparispermum fruticosum Klatt. Compositae.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
baaray
(fal) baar ka dhig; ka dhig wax sare oo fiican. Dh: baaree.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
baaway
(fal) gaadhsii dad badan; ogaysii ummadda oo dhan. Dh: baafin.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
babaay
-ga: (magac, lab, keli) geedmidhood aad u dheeraada oo dusha sarena ku yeesha caleemo balballaadhan iyo midho waaweyn oo dhexda iniinyo badan ku leh. Dh: manfafaay, canbefilfil.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
banana
/banana/bananas; (n) muus (moos). e.g. Kids like to eat bananas.
Eraybixinta Af Soomaaliga ee Hawlaha Wasaaradaha (Soomaali-Ingiriis-Talyaani) - Guddiga Af Soomaaliga [1972]
Banana
Muus, moos
Qaamuus Ingiriis-Soomaali (Maay) - Maxamed Xaaji Mukhtaar, Cumar Macalin Axmed [2007]
banana
/banana/ (n) moos, gaas-eleeng.
Qaamuus Talyaani-Soomaali - Cabdalla Cumar Mansuur, Axmed Cabdullaahi A. [1985]
banana
s.f. - muus, moos.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
banayn
-ta: (magac, dhedig, keli) meel geedo leh ka jirid oo ban ka dhigid. Dh: daleedayn.
banayn -ta: (magac, dhedig, keli) meel xidhan furid. Dh: bannayn.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
bannay
(fal) meel wax yaalleen ama ku awdnaayeen ka qaad ama ka gur si ay bannaanaato. Bannay afaafka oo daaha ka qaad. Dh: binnaay, bannee, fur. Li: xidh, awd, juf, ood.
bannay: (fal) qaanuun ahaan wax bannaan ka dhig; wax mamnuuc ahaa sharciyee. Dawladdu waxay bannaysay ka ganacsiga qaadka. Dh: bannee.
bannay: (fal) weel wax ku jireen madhi oo faaruqi. Bannee dhiilka aan hasha godlan ku lisnee. Dh: bannee.
bannay: (fal) (u ~) wax lagugu soo ganay ama lagugu soo tuuray oo aad dhan uga booddid ama uga dhaqaaqdid. Dhagaxii la igu soo tuuray baan u banneeyey. Dh: bannee.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
baqaal
m.l (-llo, m.dh) Doonyaha safarrada dhaadheer gala tan ugu weyn oo qaadi karta kun jawaan iyo ka badan. la-mid: baqaalad, baqlad.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
baqaal
m.l (-llo, m.dh) Doonyaha safarrada dhaadheer gala tan ugu weyn oo qaadi karta kun jawaan iyo ka badan. la-mid: baqaalad, baqlad.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
baqaaq
(ereycodeed) lagu tusmeeyo dhawaaq dheer oo u gaar ah carruurta, waxaraha iyo waxii la mid ah. Dh: jaqaaq, waqaaq.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
baqaye
m.l.u la-mid: baqalye.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
baqaye
-ha: (magac, lab, keli) jaad ka mid ah haadda waaweyn ee hilibcunka ah. Dh: baqalye, baqay.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
baqayo
-da: (magac, dhedig, keli) eeg baqaye.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
basaay
m.l Toogasho meel fog ah.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
caanay
(fal) cunto, shaah iyo wixii la mid ah, caano ku dar. Carruurta garawga u caanay. Dh: caanee.
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Qaniya
name-f rich; contented
Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]
TAQAAY
(Takai) N Avicennia marina (Forsk) Vierh. Verbenaceae.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
yaanay
yaanay: pron., neg., opt. form: may she not!, don't let her ...!
yaanay: pron., neg., opt. form: may they not!, don't let them ...!
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
yaanya
(fall si calaacalah cid kale wax u weyduso oo u bari. Bal adeerkaa ku yaanya inuu wax ku siyo. Dh: tuug, calaacal
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
aqaqara
-da: (magac, dhedig, keli) geed caleemaad ka baxa dhulka biyamareenka ah xilliga naqroobaadku joogo. Aqaqarada waxa daaqa adhiga.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
baahayn
m.f.dh eeg baahee.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
baahayn
-ta: (magac, dhedig, keli) qof sabool ah ama gacan madhan, gargaar u soo ururin. Dh: qaadhaamid, jiscin.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
baanbay
-da: (magacwadareed) kooxda muusigga gaardiska ciidanka u qaabilsan. Baanbayda boolisku astaantiisa ayay tumayaan.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
baaniye
-ha: (magac, lab, keli) qofka cid bukaan ah baxnaaniya.
Magacyada Dhirta Ceel-Dheere iyo Buula-Burte (Soomaali-Laatiin) - D. Herloker, B. Kujar [1985]
BAANSAY
Erythrochlamys spectabilis
Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]
BAANSAY
(Bansai) C Erythrochlamys spectabilis Guerke. Labiatae.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
baarayn
-ta: (magac, dhedig, keli) baar ka dhigid; ka dhigidda wax sare oo wacan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
balaayo
m.dh la-mid: belaayo.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
balaayo
f. n. misfortune, disaster, trouble
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
balaayo
-balaayada: (n) a grave misfortune; disaster (di zaastar) ~ belaayo. -Syn: calamity, catastrophe, cataclysm
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
balaayo
-da: (magac, dhedig, keli) dhibaato weyn oo daran; wax aadamuhu ka cabsado oo dhan. Balaayo guul comman way diidday. Dh: belaayo, baas, dhib, halaag, basanbaas, hoog, hankaag. Li: barkhad, badhaadhe.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
balaayo
de: misfortune, disaster, trouble
lx: balaayo
pd: (/da)
ps: n6-f
see: belaayo
key: balaayo
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Bannayn
(Bannayn-ta)
Waxa ku gudban ka wareejin; bannaan ka dhigid; furid; jideyn; sharciyayn.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
bannayn
m.f.dh eeg bannee. la-mid: bannaanayn.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
bannayn
-ta: (magac, dhedig, keli) meel furid oo wax ku awdan ka qaadid. Kol hadduu dhulku gabaw yahay maxaad bannaynta daaqadda ku fali? Dh: furid, fasixid. Li: xidhid, awdid, oodid.
bannayn-ta: (magac, dhedig, keli) meel, geedo iyo dhirba ka gurid. Dh: bannaanayn.
bannayn-ta: (magac, dhedig, keli) qaanuun ahaan wax bannaan ka dhigid oo sharciyayn.
bannayn -ta: (magac, dhedig, keli) weel wax ku jireen madhin oo faaruqin.
bannayn -ta: (magac, dhedig, keli) (u ~) wax lagugu soo ganay ama tuuray u bannayntii.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
bannays
-ka: (magac, lab, keli) eeg bannayn.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Baqalye
(Baqalya-ha)
Gorgorka waaweyn jaad ka mid ah; (ama baqalyo iyo baqaye).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
baqalye
m.l.u Jaad ka mid ah haadda hilibcunka ah oo galleyrka u eg, lehna midab ciira ah lugahana u cas. la-mid: baqalyo, baqaye.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
baqalye
m. n. vulture
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
baqalye
-baqalyaha / da: (n) vulture (vooljar) baqalyo, coomaadi