balaadhin

-ka: (magac, lab, keli) kala fogaanta cidhifyada uu shay fidsani leeyahy. Masafta balaadh baa loo tolaa dabaqana waa la godaa. Dh: ballaadh.

-ka: (magac, lab, keli) u hiloobidda iyo xiisaha wax kuu qabta. Baldhin baa ii haysa, Burco inaan tago.

m.l 1. (u) Xoolo la dhaqdo. 2. Qof aan caqli badan lahayn. la-mid: bahaa'in, bahaayin.

m. n. domestic animals; idiot, fool

-ta / ha: (n) 1. an animal organism other than a human being ~ xayawaan. 2. a bestial person; lacking in intelligence or reason; subhuman ~ doqon

a: bahaa'in ~ bahaayin

de: domestic animals; [fig.] idiot, fool

lx: bahaahin

pd: (-ka)

ps: n2-m-m

key: bahaahin

(tilmaame) wax aad u cad ah. Tani waa xeedho balaaddi ah.

-da: (magac, dhedig, keli) dhexidh kuraygu ku xidhaan oo ka samaysan xadhko maydhax ka soohan iyo dun midabbo kala duwan leh, qalimo iyo udba'udbayn leh oo aad u qurux badan. Baraadhi labagalley ah ayuu xidhan-yahay. Dh: baraandhi.

-ta: (magac, dhedig, keli) sida orgida u ciyid. Qalaadinta iska daa orgi ma tihide. Dh: ciyid.

-ta: (magac, dhedig, keli) (ka ~) xoog uga qaylisiin.

-da: (magac, dhedig, keli) mid kala baxsan oo cidhifyadiisu kala fogyihiin ahaan. Dh: fidsani, ballaadhni.

v. widen, broaden

yey / say: (v) expand (ikispaandh); widen (waaydhen); make wide ballaari

(fal) ka yeel wax fidsan. Innoo ballaadhi gogosha. Dh: fidi, ballaari.

a: ballaari

de: widen, broaden

lx: ballaadhi

pd: (ballaadhiyey)

ps: v2a=

key: ballaadhi

(tilmaame) roob aan dhul badan gaadhin oo boodbood ah.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax isku yaalla ama isku duuban, kala saarsaarid oo fidin. Dh: balbalaarin, balballaadhin.

vl. n., [abstract] expansionism

-ta: (n) expansion (ikispaashin); expansibility ~ isballaarin

bw: isballaarin

cf: durugsi; rw: ballaadh

de: expansionism

lx: isballaadhin

pd: (-ta)

ps: vn-f

key: isballaadhin

-da: (magac, dhedig, keli) liibaan helid; farxad iyo raynrayn ku jirtid. Dad iyo duunyo ba badhaadhid Allow na gaadhsii. Dh: baraarid, lii, barwaaqoobid, rayrayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) barwaaqoobid oo liibaanid. Dh: badhaadhid.

-ga: (magac, lab, keli) firkisashada wax duubnaa ama koobnaa.

-da: (magac, dhedig, keli) wax is haystay, labo u kala badhid.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax is haystay ama isku yaallay, labo u kala badhid.

-da: (magac, dhedig, keli) wax isku jira oo kala jaad ahaa, is u kala saarid. Dh: kalasaarid, kalasoocid.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax isku jiray kala saarid. Dh: kalasaaris, kalasoocis.

-ta: (magac, dhedig, keli) qof bahali qaniintay ama sumoobay wax xadhaadhka bi'iya siin.

f. n. party, affair; side, direction

-ga: (n) party (paar ti); a social gathering for pleasure ~ xaflad

de: party, affair; side, direction Alt sp: baadhdhi

lx: baadhi

pd: (-ga)

ps: n2-f

syn: xaflad {N < Eng}

key: baadhi

m.f.dh eeg baahi². la-mid: baahis.

m.f.dh eeg bąahi. la-mid: bąahis.

-ta: (n) broadcasting; publication (pab li keey shin); propagation (poro-pageey-shin); dissemination-faafinta, warbaahin

-ta: (magac, dhedig, keli) fidinta wax lagu faafiyo meel aanu hore u gaadhsiisnayn. Dh: fidin, firdhin.

-ga: (magac, lab, keli) qof ama neef magaalo joog ah. Riyahani waa baladi.

m.f.dh eeg abaadi. la-mid: abaadsiin.

-ta: (magac, dhedig, keli) goofinta wax jiray iyo baabi'intiisa. Abaadinta beerta, anaa kugu dhaafay. Dh: goofin, baabi'in.

abaadin -ta: (magac, dhedig, keli) waarinta wax jira iyo raajintiisa. Abaadinta uunka, Allaa iska diiday.

m.f.dh eeg abaahi². la-mid: abaahiyid.

-ta: (magac, dhedig, keli) saarashada awrku hasha ku dhoodo. Abaahinta awrta waa loo milay dayaa. Dh: dhoodis.

(Amaahin-ta)

Amaah siin.

m.f.dh eeg amaahi. la-mid: amaahis.

-ta: (magac, dhedig, keli) qof kale, siinta xoolo deyn ah. Dh: qardin, amaahis. Li: muquuno, siin.

(tilmaame) wax ama meel la baadhay oo gacanta la mariyey.

-da: (magac, dhedig, keli) wax qarsoon raadintii, si runtiisa loo gaadho ama xog badan looga ogaado. Baadhid badan ka dib, waxa la ogaaday in uu Islaamku Madiina horteed Geeska Afrika soo gaadhay. Dh: baarid, raadin, ji, fatishid, baadhis.

-ta: (magac, dhedig, keli) baadigoobidda wax maqan oo la tebayo.

baadhis -ta: (magac, dhedig, keli) mid ka mid ah xiddigaha Soomaalidu ka awaalasheegaan. Waxay isgarab yihiin ururka iyo agaallicaanoodka. Xiddigtii baadhis caaway soo baxday.

-ta: (magac, dhedig, keli) dhunkashada iyo gacan ku salaaxidda ay naxariistu weheliso.

(fal) eeg balaadhi.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax balalooday ka dhigid. Saca balalinta ka daa.

(Balashi-da)

Sooryo weyn; diyaafad; karan.

m.dh Diyaafad ama martiqaad weyn oo marti sharaf loo sameeyo.

m.dh Diyaafad ama martiqaad weyn oo marti sharaf loo sameeyo.

n. feast

-da: (magac, dhedig, keli) sooryo ballaadhan oo weyn. Balashida raggii cunaa, bowdka noo galaye, oo bartii soo xeragashiyo, ubadkii sii laayey.

de: feast

lx: balashi

pd: (-da)

ps: n -f

syn: karan, sooryo

key: balashi

-ka: (magac, lab, keli) sureerrada shamiisyada iyo wixii la mid ah lagu taxo mikood. Surwaalka baldhan ayaa ka go'ay.

-ka: (magac, lab, keli) eeg ballaadh.

-ta: (magac, lab, keli) calaamad dhibicdhibic ah. Bardhin madaw baa ku taalla shaadhkaaga. Dh: dhibic, bar.

-ta: (magac, dhedig, keli) dawga ka leexin oo dhan u weecis. Baydhinta ka daa oo gaadhiga saanigaa eryo. Dh: baydhsiin.

1. (Laashin-ka) Qof hees ama gabay tiriya ama ka luuqiya; heesaa; gabyaa.

2. (Laashin-ta) Labo laamood oo mataano ah, middood.

laashin¹: m.l (-nno, m.dh) Qof maansada tiriya.

laashin²: m.dh (-imo, m.dh) Laba laamood oo mataano ah middood.

m.l (-nno, m.dh) Qof maansada tiriya.

m. n. professional praise-singer; bard, poet

laashin [feminine] n. one side of a forked branch

-ka: (magac, lab, keli) qof hees ama gabay tiriya oo ku luuqeeya. Timacadde wuxu ahaa gabayaa iyo laashin luuq macaan. Dh: gabyaa, heesaa.

laashin -ta: (magac, dhedig, keli) labo laamood oo mataano ah, middood.

-ta: (magac, dhedig, keli) meel mugdi ah, iftiimin. Dh: ifin, layrin laydhis.

laydhin -ta: (magac, dhedig, keli) wax ama meel, laydha u dhigid. Dh: babbin, neecaabin, laydhin.

(fal) «ka ~» xoog uga qaylisii, sawaxan iyo qaylo ka keen cid kale. Xummad yahay kaga walaadi ninka buka. Dh: warraaqi, cabaadi

-ta: (magac, dhedig, keli) meel bannaan oo xooluhu fadhiistaan. Dh: xaarin, ambo. Wa: xaadhimo.

xaadhin -ta: (magac, dhedig, keli) meel uu xayawaan galo oo uu deggen yahay. Libaaxu kaynta reerka agteeda ayuu xaadhin ka samaystay. Dh: xaarin, xero, degaan. Wa: xaadhimo.

m.f.dh eeg alaladi. la-mid: alaladsii.

m.f.dh eeg badbadi.

-ta: (magac, dhedig, keli) ka ~ xad dhaafid oo intii la oggolaa dhaafin.

badbadin -ta: (magac, dhedig, keli) biirbiirin oo in badan ka dhigdhigid. Hooyo badbadinta cuntada waa lagu yaqaan.

m.l la-mid: bahaahin.

-ka: (magac, lab, keli) xayawaanka waaweyn een dhibaatada lahayn dadkana aan cunin sida xoolaha, ugaadha iyo wixii la mid ah. Bahaa'inka harraadan biyo siiya. Dh: bahaayin, nimcooley, mayeedhaan.

bahaa'in: (tilmaame) qof aan garaad badan lahayn; qof caqligaab ah. Odayga Buux waa bahaa'in aan caano iyo biyo kala garanaynin. Dh: doqon, nacas, caran, xoolo, macaac, neef.

m.l la-mid: bahaahin.

-ka: (magac, lab, keli) xayawaanka aan dhibaatada lahayn dadkana aan cunin sida xoolaha, ugaadha iyo wixii la mid ah. Li: dugaag.

-da: (magac, dhedig, keli) dillaaca waaga berigiisa; kaahidda waaberiga.

-ta: (magac, lab, keli) dillaacidda waaga berigiisa.

(fal) wax sumoobay dawee. Dh: xadhaadhi, balalotir. Li: balalee, sumee.

-ka: (magac, lab, keli) qof la kulmay ilmo kolkaa uun dhashay oo aanuu dhalashadiisa ogeyn. Dh: ballaysin.

m. n. width, breadth, broadness, space

-ka: (n) width (width); breadth (bareedhath); broadness (baroodh-nes) ~ ballaar