Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

(tilmaame) wax kala fidsan oo aan soo xoodnayn. Dh: fidsan, ballaadhan, fidsan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] wide, broad, spacious

waa la naqliyay ✓

(adj) wide (waay dh); broad (baroodh) ~ ballaaran

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax kala fidsan; wax kala durugsan oo ballac leh. Dhul ballaadhan ayaa la dejiyey qoxootigii. Li: dhuuban.

waa la naqliyay ✓

1

a: ballaaran {N}

2

de: wide, broad, spacious

3

lx: ballaadhan

4

ps: adj-der

5

key: ballaadhan

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) kala fidin oo wax ballaadhan ka dhigid. Dh: ballaadhin, fidin. Li: laalaabid.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) ka dhigitaanka wax ballaadhan oo kala baxsan. Ballaadhin baa lagu sameeyey waddada.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax dahsoon ama aan la ogayn, doondoon. Dh: baadh.

2

baar: magac loo baxsho gabadh qurux iyo dhalaalba isku darsatay oo loogu magacdaray caleenta qoyan ama jilicsan ee geedka xilliga ay cusub tahay, waxa kale oo loo bixiyaa gabadh quruxdeeda uu dherer weheliyo.

3

baar -ka: (magac, lab, keli) curdinka sare ee geedka. Bardihii ku yiil isha Baydhabo, intuu gun iyo baar baxay, caleemuhu ballaadheen, baxarsaaf la moodyey. Dh: curub, laanyalax, yurub Li: jirrid.

4

baar -ka: (magac, lab, keli) geed caleen balballaadhan leh oo u dhalan eg yahay timirta. Waa geed dhala midho buurbuuran oo qoonne layiraahdo ay caruurta yaryar na cunaan. Dh: geedqoonne, geedbaar, bahaash.

5

baar -ka: (magac, lab, keli) maqaaxi yar oo buunka, khamrada iyo wixii la mid ah laga cabbo.

6

baar -ka: (magac, lab, keli) saynta iyo dhogorta ka baxda kuruska geela, ama faraska giirkiisa. Baarka ayaan ka jaray kuruskii awrka.

7

baar -ta: (magac, dhedig, keli) geedgaab xashaashuqa ka mid ah oo ka baxa carisyada caleentiisuna bal balaadhan tahay. Waa geed xilli roobaadka soo baxa oo inta caleentiisa la maleego laga dhaliyo dhaacaan madow oo boogaha lagu dhayo. Burdad ubaxa baar iyo uneexo, bagas ku fuuraaga.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) geed ballida ka baxa xili barwaaqada oo caleen balaadhan. Balanbaal tigaad jiilaal ma leh. Dh: balanbal.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) casuumad kooban oo duco bun iyo salool la samaysto, inta badan casarka Arbacada la samaysto.

2

bunsalool -ka: (magac, lab, keli) bir af balaadhan iyo dabo la qabto oo dheer leh oo bunka lagu saloosho.

waa la naqliyay ✓

1

-ha: (magac, lab, keli) canbarka iyo waxyaalo udgoon oo la isku daro oo la shido. Canbarshe ayey Aamina shidatay. Dh: uunsi.

2

canbarshe -ha: (magac, lab, keli) kuul lacag laga tumo oo balaadhan oo shunuufo ka laalaadaan. Hooyaday canbarshe ayay soo iibsatay.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dawee oo nabar wixii uu ku bogsan lahaa u samee. Nabarka dhay.

2

dhay-da: (magac, dhedig, keli) caano markaa uun la soo lisay welina aan is beddelin oo aan dhanaan yeelan. Kaalay ila dhan dhayda caanaha. Dh: lis. Li: dhanaan, karuur.

3

dhay -ga: (magac, lab, keli) geed buruq aasan iyo caleen aad u balaadhan leh oo isag oo xiddig u eg dhulka ku barraahsada.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) jaad kalluunka badda laga soo saaro ka mid ah oo aad u balaadhan unna weyn.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) muddo kooban yar naso. Adeer kaalay shaaha cab oo yar nafis.

2

nafis: (tilmaame) sahlan oo aan hawl badan lahayn. Shaqadaydu waa nafis oo kuma daalo.

3

nafis: (tilmaame) waasac oo aan cidhiidhi ahayn. Dh: balaadhan, waasac. Li: ciriiri.

4

nafis -ka: (magac, lab, keli) nasasho wakhti kooban ah. Xilliga nafiska waxan daalacdaa buug.

5

nafis -ka: (magac, lab, keli) waasac aan buuq iyo cidhiidhi midna lahayn. Dhulka nafiska ah ayaa lagu nastaa.

6

nafis-ka: (magac, lab, keli) buushka sigaarka halka dambe kaga jira ee qiiqa filtareeya. Nafiska sigaarku aad buu u qadhmuunaadaa. Dh: filtar.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) sahlan oo aan hawl badan lahayn.

2

nefis: (tilmaame) waasac ah oo aan cidhiidhi ahayn. Dh: balaadhan, waasac. Li: cidhiidhi.

3

nefis: (fal) muddo kooban yar naso.

4

nefis-ka: (magac lab, keli) nasasho iyo daalgoosi wakhti kooban ah.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) loox xalleefsan oo balaadhan oo wax lagu qoro ayada oo la adeegsanayo tabaashiir ama qalin weyn; looxa midabbo kala duwan yeelan kara oo baldhaban oo fasalka wax lagu barto lagu dhejiyo ama laga taago ardayda hortooda oo wax lagu dulqoro.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) afaafka ama halka meel laga galo, marrin cidhiidhyoon. Surin balaadhan baa loo sameeyay beerta, Dh: irrid surmo, afaaf, albaab, daw.

2

surin -ka: (magac, lab, keli) dhabbo cidhiidh ah oo aad u dhuuban. Soodhaaq lammaan, ey surin ku xiran. Dh: hilin, suryo.

3

surin-ta: (magac, dhedig, keli) marin ciriiryoon; surmo; luuq; luuqluuq.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) malayn wax soo socda; halka aad higsanayso filid. Dh: hindiso, yiddidiilo.

2

taawo -ha: (magac, lab, keli) bir laxooxeed, lagu dubo canjeelada. Taawohu waa bir balaadhan oo madow. Dh: daawe.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) Ilaahbari si balaadhan loo dalbay oo xoolo la qalayo isaga loogu dhawaanayo. Maanta waxan ka qayb galay tadcaar Alla bari ah. Dh: duco, Allabari, wacays, waqdhaacin.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax debecsan oo kala soocan kala xidhxidh oo yaanu dhaqdhaqaaqin.

2

tigtig-ga: (magac, lab, keli) xidhmo tolmo u eg oo wax balaadhan ama af weyn leh qarkiisa xoog isugu soo ururisa oo isu keenta oo xirta

3

tigtig: (ereycodeed) lagu sifeeyo socod aan dheellitirrayn.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) martisoor weyn oo ah duco balaadhan oo inta cunto iyo hilib la diyaariyo dadna lagu casuumo oo la sameeyo kolka arooska la hooyo. Arooskii cusbaabaa waliimo noo sameeyey. Dh: duco.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qalab dagaal oo ka samaysan samay dheer iyo bir balaadhan oo wax goysa oo caaro dhuuban oo wax mudda leh. Ninkii warankaagu galaa weedhaadu gashaa. Wa: warmo.

waa la naqliyay ✓

cabaret, n.m. - Masaf; Shay balaadhan oo alaabta fudud lagu qaado.

waa la naqliyay ✓

clou, n.m. - Musbaar madax balaadhan.

waa la naqliyay ✓

expansible, adj. - waynaan kara; balaadhan kara.

waa la naqliyay ✓

hachoir, n.m. - mindi balaadhan oo laba gacan leh.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax ama meel la baadhay oo gacanta la mariyey.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) kala fogaanta cidhifyada uu shay fidsani leeyahy. Masafta balaadh baa loo tolaa dabaqana waa la godaa. Dh: ballaadh.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) sureerrada shamiisyada iyo wixii la mid ah lagu taxo mikood. Surwaalka baldhan ayaa ka go'ay.

waa la naqliyay ✓

(fal) kala fidi oo wax balaadhan ka dhig. Gogosha balaadhi. Dh: ballaadhi, fidi.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) mid kala baxsan oo cidhifyadiisu kala fogyihiin ahaan. Dh: fidsani, ballaadhni.

waa la naqliyay ✓

Insulation

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) liibaan siin; barwaaqo ka dhigid. Badhaadhaynta Eebbaa hayoo kana baryaynnaaye. Dh: baraarayn, badhaadhays, baraarays, barwaaqayn.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) si qaabxun ama rasan u fadhiisad. Dh: barraaqsad.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) labo meelood meesha u dhexaysa. Dh: kalabar, bartan, bartame, dhex.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) mid samatabaxay; mid nabadgalay. Dh: samatabaxsan.

waa la naqliyay ✓

(fal) barwaaqo ka dhig oo liibaan u horseed. Allahayoow dalka noo badhaadhay. Dh: badhaadhee, baraaree, barwaagee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) liibaan gaadhsiin; barwaaqo iyo ladnaansho gaadhsiin. Badhaadhin ma helo ninkii caasiyee beenshay Nebigiiye. Dh: baraarin, barwaaqayn.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) wax kala baxsan ka dhigid. Dh: ballaadhin.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) firkisashada wax duubnaa ama koobnaa.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) si qaab daran oo kiciddu ku adagtahay u fadhiyid.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) bahardaad u fadhiisi. Balwaadhis baad u fadhidaa sarakacoo kaalay.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) culays ku saaran la ciirciir; la dheeldheelli hawl kaa taagroon.

2

daalaadhac -a: (magac, lab, keli) howl aad ku daashay oo aad la legdantay. Daaladhac buu kula jiraa howsha guriga. Dh: dalanbaabi, kacaakuf.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax la dhalaalshay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax la dhalaalshay ahaansho. m.f.dh, dhalaashanaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] melted, liquified; bright, shiny

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) eeg dhalaalsan.

waa la naqliyay ✓

1

de: melted, liquified; bright, shiny

2

lx: dhalaashan

3

pd: (dhalaashanaa)

4

ps: adj-der

5

key: dhalaashan

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) mid aan ul iyo wax kale ba gacanta ku haysan.

2

faramadhan: (tilmaame) aan waxba hayn oo sabool ah. Nin faramadhan ayaa guursaday gabadha.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax lusha oo meel sudhan. ah. Dh: laalaadsan, laadlaadsan, laalaada, lusha.

waa la naqliyay ✓

vl. pron., neg. you ... not,

waa la naqliyay ✓

(v) you....not.. Ex: adigoo xaagaas leh, baadan shaqaysanayn; you are strong and you don't work

waa la naqliyay ✓

1

de: you ... not + [FOCUS] = baa + aad + aan

2

lx: baadan

3

pd: (baanad)

4

ps: focus + vpro + neg

5

xe: Although you are a Somali, dont you drink camel milk?

6

xv: Ma adigoo Soomaali ah, baadan caano geel cabbin?

7

key: baadan

waa la naqliyay ✓

1

1. Wax u baahi qaba.

2

2. Gaajaysan.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-hnaa, -hnayd) 1. Wax baahi hayso ahaansho (nafley). 2. U b.: wax wax u mucurtaysan ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-hnaa, -hnayd) 1. Wax baahi hayso ahaansho (nafley). 2. U b.: wax wax u mucurtaysan ahaansho. m.f.dh, baahnaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] hungry; needy, in need

waa la naqliyay ✓

-baahnaa / baahnayd: (adj) hungry (haangari); needy (niidi) ~ gaajoonaya, gaajaysan. u baahan: need (niidh); want (want); ~ rabid. Ex: maxaad u baahan tahay? what do you need?

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) qof ama shey wax baahi u qaba sida dhuuni, dhar, caafimaad ama wax kale. Waan baahanahay bakhti looma cuno.

waa la naqliyay ✓

1

de: hungry; needy, in need

2

lx: baahan

3

pd: (baahnaa)

4

ps: adj-der

5

key: baahan

waa la naqliyay ✓

1

(Badhan-ka)

2

Geed, wax yar ah, oo xalleefsan oo wareegsan oo dhexda daloollo ku leh, oo dharka lagu kor tolo oo inta ilaha (daldaloollada) laysu suro, dacallada isku qabta oo isku xira; guluus.

waa la naqliyay ✓

m.l (-amo, m.dh) Shey yar oo caag, bir iyo wixi lamida ka samaysan, wareegsan xalleefsan daloollo leh oo dharka la gashado meelo gaar ah looga tolo si uu dacalladooda isugu qabto; galuus.

waa la naqliyay ✓

m.l (-amo, m.dh) Shey yar oo caag, bir iyo wixi lamida ka samaysan, wareegsan xalleefsan daloollo leh oo dharka la gashado meelo gaar ah looga tolo si uu dacalladooda isugu qabto; galuus.

waa la naqliyay ✓

m. n. button

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) button (batan) ~ guluus

2

badhan: -badhnaa / badhnayd: (adj) half (haaf); halved. ~ badhan. Ex: koob badhan; half cup

waa la naqliyay ✓

1

(fal) mid dhiman ama qaybsamay noqo.

2

badhan: (tilmaame) mid labo qaybood laga dhigay oo aan dhannayn; mid qayb ka maqantahay. Dh: baran, dhiman. Li: dhan.

3

badhan -ka: (magac, lab, keli) walax yar oo caag ka samaysan caag, loox iyo wixii la mid ah, dhexda na ku leh afar ama labo dalool oo lagu taxo shaadhadhka iyo wixii la mid ah. Dh: guluus, sureer.

waa la naqliyay ✓

1

de: button

2

lx: badhan

3

pd: (-ka)

4

ps: n2c-m

5

syn: galuus ~ guluus {N < Eng}

6

key: badhan

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax wax kale lagu dheereeyey ama lagu xoojiyay. Dh: laran.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) baadhashada la baadho qof si gardarro ah.

waa la naqliyay ✓

name-f Queen

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho gabadh lagu faaninayo inay leedahay saansaanyihii iyo astaamihii bogoradaha.

waa la naqliyay ✓

Madaxa fidsan ama ballaaran ee leebada oo seraaradaha iyo sanaadiiqda lagu kala furo. Madaxa ballaaran ee wax lagu kuunyeeyo laguna kala furo.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) u hiloobidda iyo xiisaha wax kuu qabta. Baldhin baa ii haysa, Burco inaan tago.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg ballan.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg ballaadh.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) meel la qoday.

waa la naqliyay ✓

m.l Badar buunshadii laga saaray.

waa la naqliyay ✓

m.l Badar buunshadii laga saaray.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) (tilmaame) badar buunshadii laga saaray.

waa la naqliyay ✓

1

(Talaada-da)

2

Toddobaadka maalintiisa saddexaad (haddii Axadda laga tirsho); waxay u dhexaysaa Isniinta iyo Arbacada (ama Salaasa).

waa la naqliyay ✓

f. n. Tuesday (fourth day of the Somali week)

waa la naqliyay ✓

-da: (n) Tuesday (tuuz-dheey) ~ Talaado. Ex: maalinta Talaadada aan ballanno; Let us make an appointment on Tuesday

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) toddobaadka maalintiisa afaraad, una dhaxaysa isniinta iyo arbacada. Maalinta talaadada ayaa la qabanayaa shirka. Dh: salaasa.

waa la naqliyay ✓

1

a: Salaasa;

2

cf: maalin

3

de: Tuesday (fourth day of the Somali week) Alt sp: Talaado

4

initial: t

5

lx: Talaada

6

pd: (-da)

7

ps: n0-f-time, n6-f

8

xv: Arabic

9

key: Talaada

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) haran oo la fiiqay ah. Daarad xaadhan wax ku akhri. Dh: fiiqan, xaaqan, haran.

2

xaadhan: (tilmaame) sallaxan oo wixii alaab yaal oo dhan laga guray ah.

waa la naqliyay ✓

v., pl., relative form, [inchoative] that they be / become ...

waa la naqliyay ✓

(v) they were or they may become ~ ahaadeen

waa la naqliyay ✓

1

de: that they be / become ...

2

lx: ahaadaan

3

ps: v5a-3pl-rel-inch

4

key: ahaadaan

waa la naqliyay ✓

1

(fal) isdhexgeli oo isku dardar turubka si haadadku isugu dhafmaan. Baandhay turubka oo qaybi. Dh: baandhee.

2

baandhay: (fal) baadhitaan is dabajoog ah ku samee; fatashaad ku suubbi. Dh: baadh, baandhee, fatash.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. (u) Xoolo la dhaqdo. 2. Qof aan caqli badan lahayn. la-mid: bahaa'in, bahaayin.

waa la naqliyay ✓

m. n. domestic animals; idiot, fool

waa la naqliyay ✓

-ta / ha: (n) 1. an animal organism other than a human being ~ xayawaan. 2. a bestial person; lacking in intelligence or reason; subhuman ~ doqon

waa la naqliyay ✓

1

a: bahaa'in ~ bahaayin

2

de: domestic animals; [fig.] idiot, fool

3

lx: bahaahin

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m-m

6

key: bahaahin

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax aad u cad ah. Tani waa xeedho balaaddi ah.

waa la naqliyay ✓

m.dh (cilmiga naflayda) Qaybta dareeraha ee dhiigga marka laga reebo unugyada dhiigga. Waxay u badantahay biyo ay walxo badani ku milanyihiin, kuwaas oo ay ka mid yihiin borotiinno, cusbooyin gaar ahaan (soodhiyam, bootaasiyam koloraydhyo iyo bikaarboonaytyo), iyo cuntooyin gulukows (amiino asiidhyo, dux), hormoono, faytamiino iyo walxo qashin ah.

waa la naqliyay ✓

m.dh (cilmiga naflayda) Qaybta dareeraha ee dhiigga marka laga reebo unugyada dhiigga. Waxay u badantahay biyo ay walxo badani ku milanyihiin, kuwaas oo ay ka mid yihiin borotiinno, cusbooyin gaar ahaan (soodhiyam, bootaasiyam koloraydhyo iyo bikaarboonaytyo), iyo cuntooyin gulukows (amiino asiidhyo, dux), hormoono, faytamiino iyo walxo qashin ah.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) dhiigga intiisa hoorta ah.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax shilis oo hilib isla'eg leh ahaansho (nafley).

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax balaq ah ahaansho.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] flabby, limp (skin), out of shape

waa la naqliyay ✓