bahardaadid

(Bardadid-da)

Sasid; argaggixid; (ama berdedid).

m.f.dh eeg bardad². la-mid: barkadid, barkagid, berdedid, berkegid.

-da: (magac, dhedig, keli) cabsi iyo naxdin darteed la wareerid. Bardadid bay la kici wayday markii wiilkeedii lagu hor gawracay. Dh: argaggixid, sassid, berdedid.

bahardaac¹: m.l Fadhi kala daadsanaan leh oo aan la rabin in dhaqso meel looga kaco.

bahardaac²: f.mg1 (-cay, -cday) Si kala daadsanaan leh muddo badan meel u fariisasho.

m.l Fadhi kala daadsanaan leh oo aan la rabin in dhaqso meel looga kaco.

-da: (magac, dhedig, keli) miisaan saaritaan. Waa la soo miisay subagga bardaamid uma baahna.

(Harraadid-da)

Biyo la cabbo u baahasho; oomid; asqoobid.

m.f.dh eeg harraad².

-da: (magac, dhedig, keli) mid oomman oo harraaday ahaan. Dh: harraadis, asqoobid, oomis.

m.f.dh eeg afarqaad². la-mid: afarqaad¹ (1), afarqaadis, afarqaadlays, afarqaad.

-da: (magac, dhedig, keli) orod afarta addin marba labo israac u qaadis. Afarqaadid buu awrku reerka ku yimid. Dh: baabacayn, durdurin, dhabaabacayn, saqlayn.

(Daardaarid-da)

1. Dab, nal, dhawr jeer oo isu dhowdhow daarid.

2. Maagid; juqjuqayn; daandaansi.

m.f.dh eeg daardaar². la-mid: daardaar¹.

-da: (magac, dhedig, keli) dab, nal iyo wixii la mid ah, kolba shidid. Dh: shidshidid.

daardaarid -da: (magac, dhedig, keli) cid kale, faragelin ku samayn oo gardarro ku doonad. Daardaaridda duga ka daa haddii kale dacar baad ka leefi. Dh: juqjuqayn, daandaansad, maagid.

daardaarid -da: (magac, dhedig, keli) cid kale, talo u jeedin oo waanin.

m.f.dh eeg kabaraad². la-mid: kabaaradis.

m.f.dh eeg qaarqaad².

-da: (magac, dhedig, keli) sakaraad qabid.

(Sakaraadid-da)

Sakaraad noqosho.

m.f.dh eeg sakaraad².

-da: (magac, dhedig, keli) sakaraad noqosho, xanuunka geerida. Dh: xaraarugid.

(Ballanqaadid-da)

Wax lagu heshiiyey ama lays faray fulinteed, ballankeed gelid.

m.f.dh eeg ballanqaad². la-mid: ballangelid, ballanqaadis.

-da: (magac, dhedig, keli) ballanqaadid ah in la fuliyo wax la go'aansaday ama lagu heshiiyey, Ballanqaadis maka haysaa inuu bixinayo baahada? Dh: ballangelis.

m.f.dh eeg aadaan². la-mid: aadaan¹, aaddamid, aaddaan¹, eedaamid, eedaan¹.

-da: (magac, dhedig, keli) salaadka oo ah cibaado si gaar ah loo guto, ku baaqid. Dh: addimid, addimaad, eedaamid,

m.f.dh eeg badbad.

-da: (magac, dhedig, keli) biirbiirid oo kolba sii badasho.

-da: (magac, dhedig, keli) dillaaca waaga berigiisa; kaahidda waaberiga.

m.f.dh eeg baraar⁴.

-da: (magac, dhedig, keli) eeg badhaadhid.

(fal) miisaanka saar. Bardaami subagga Dh: miisaan.

(fal) badeecad iyo wax la mid ah, miisaanka saar oo cabbir culayskiisa. Bardaankaan saaray,oo waa boqol kiilo.

m.dh la-mid: bardadid.

(Baydadid-da)

Cabsi ama dhiillo la cararid iyadoo aan la aqoon meel loo carara hayo.

m.f.dh eeg baydad². la-mid: beydad¹, beygag¹,beygagid.

-da: (magac, dhedig, keli) baxsasho oo duurka xulid. Laxda waadaasha ah ayaan baydadid uga baqayaa.

(fal) marka lagu farayo inaad dhulka dushiisa si filiqsan wax ugu tuurtuurtid ama aad si tashiil la'aan ah u isticmaashid. Meel qudha ha ku wada shubine daadaadi biyaha.

f.g2 (-iyay, -isay) Si loo xambaaro, ilmo afartan beri jirey lugaha u kala bixin; bannaanbixin.

f.g2 (-iyay, -isay) Si loo xambaaro, ilmo afartan beri jirey lugaha u kala bixin; bannaanbixin. m.f.dh, gardaadin.

v. bless a 40 day old child, provide a customary blessing

-gardaadiyey / gardaadisay (v) initiate, introduce a child into the world

(fal) ilmaha qaad oo la socsoco adiga oo tuurta ku sida si uu dabeecaddaada u yeesho.

de: bless a 40 day old child, provide a customary blessing (by placing the child on the shoulders of a good man, or a horse, who carries it a short distance)

lx: gardaadi

nt: gardaadin (ta) [vn-f]

pd: (gardaadiyey)

ps: v2a=

key: gardaadi

(Hadaafid-da)

Socod gaabis ah, socosho; hudeecid.

m.f.dh eeg hadaaf². la-mid: hadaaf¹ (2).

-da: (magac, dhedig, keli) sidii ilmo yar ama qof indhala' u socosho. Dh: ansaleellayn, hudeecid.

(Hadaaqid-da)

Sida carruurta hadal-baradka ah u hadlid.

m.f.dh eeg hadaaq². la-mid: hadaaq¹ (3).

-da: (magac, dhedig, keli) sida carruurta aan afka baran u dhadhawaaqid. Ilmuhu hadaaqid buu afka ku bilaabaa.

(Handadid-da)

Si handad ah ku kicid.

m.f.dh 1. la-mid: handad ¹, hanfadid. eeg handad². 2. la-mid: haddidid.

-da: (magac, dhedig, keli) si handad ah ku kicid; u cagajugleyn; u hanjabaad; gooddin.

(Hardafid-da)

Orod hardaf ah ordid.

m.f.dh eeg hardaf². la-mid: hardaf¹ (2).

-da: (magac, dhedig, keli) orod hardaf ah ordid.

(Hardamid-da)

Hardi isla dhicid.

m.f.dh eeg hardan². la-mid: hardan¹, hertamid, hertan¹.

-da: (magac, dhedig, keli) madaxa ku dagaallamid. Dagaalka wananku waa haradamid. Dh: hirdamid, herdamid.

(Harjadid-da)

Werfid; mintidid; dadaalid.

m.f.dh eeg harjad². la-mid: harjad¹ (3).

-da: (magac, dhedig, keli) mintidid oo dadaalid. Dh: mintidid.

f.g2 (-iyay, -isay) Nafley harraad badid.

v. make someone thirsty

(fal) cid kale inay harraaddo adigu sabab u noqo. Dh: oomi, asqay.

harraadi -da: (magac, dhedig, keli) cagta oo xoog la isugu dhufto nabarkeeda. Dh: harraati, laad.

de: make s.o. thirsty

lx: harraadi

pd: (harraadiyey)

ps: v2a=tr

key: harraadi

(Jahaadid-da)

Jahaad gelid; diinta Islaamka darteed u dagaallamid.

m.f.dh eeg jahaad². la-mid: jihaadid.

-da: (magac, dhedig, keli) Ilaahay daraaddii, dagaal u galid.

magac loo bixiyo wiil qurux iyo xarrago isku darsaday.

m.f.dh eeg qadaad².

(Saraadid-da)

Saadin.

m.f.dh eeg saraad².

-da: (magac, dhedig, keli) ka sii sheeg wax inta uuna dhicin, wax dhici doona timaadda sii sheeg. Dh: saadid, saadis, saadaalin.

(Asaraarid-da)

Hadal la sheegay asaraar ka hor keenid; beenin; ogaaldiidid.

m.f.dh eeg asaraar². la-mid: asaraar¹.

-da: (magac, dhedig, keli) jikaar iyo dood dadka lagala hortago iyadoon waxba la hubsan. Asaraar jinnaa lagu yaqaan abaska naagoode. Dh: jikaarid, murmid, doodid.

m.f.dh eeg baarran². la-mid: baarran¹.

-da: (magac, dhedig, keli) afeefasho oo cudurdaar sii qaddimasho, ballamid. Baarramid hore haddaad lahayn adkayso. Dh: baarrimasho, afeefasho.

-da: (n) survival (sar vaay val); the act or process of surviving ~ badbaado

-da: (magac, dhedig, keli) nabadgalka laga nabadgalo dhibaato iyo col. Badbaadidda lama gartee, Allow adu noo jidbixi.

-da: (magac, dhedig, keli) kibrid iyo isla weyni. Inan fiican buu ahaaye, badraamid buu bilaabay.

(Barbaarid-da)

Barbaar noqosho; korid.

m.f.dh eeg barbaar³. la-mid: barbaaris.

-da: (magac, dhedig, keli) gaashaanqaad noqosho; barbaar noqosho. Dh: hanaqaadid, korid.

-ta: (magac, dhedig, keli) miisaan saarid.