badmaaxniin

Navigation, Sea

-da: (magac, dhedig, keli) bad marid iyo kalluumaysi.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg badmaaxid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg badqabid.

-ka: (magac, lab, keli) bad marid iyo kalluumaysi. Dh: badmaaxid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg baahni.

baahniin -ka: (magac, lab, keli) ku baahitaanka dhul badan; ku fiditaanka meel aanu hore u gaadhin.

-ka: (magac, lab, keli) baadhitaan samayn iyo raadinta wax maqan. Dh: baadhniin.

m.dh la-mid: banaaxiyid.

-ta: (magac, dhedig, keli) samaynta cida lo'du samayso xilliga barwaaqada.

m.f.dh eeg bayaani.

-ta: (magac, dhedig, keli) si cad oo aan madmadaw lahayn wax u sheegid. Runtu bayaaninta ayay ku fiican tahay.

-ka: (magac, lab, keli) daafitaan ku dhicid. Daafniinka dabaydhu uma roona.

-ka: (magac, lab, keli) ahaanshaha wax aan muuqan oo aan ishu arag.

daahniin -ka: (magac, lab, keli) ilaxidh u samayn.

daahniin -ka: (magac, lab, keli) dibudhacniin ku yimaada hawl ama wax kale. Daahniinka ka ilaaliya hadhimada.

daahniin-ka: (magac, lab, keli) dabaylo raacniinka geela. Daahniin lagama karo geel hadduu mirasho dareeraaye.

-ka: (mgac, lab, keli) cunniinka xoolaha ee cawska iyo dhirta. Daaqniin ka horba waanu waraabinnay geela.

-ka: (magac, lab, keli) eeg daaritaan.

-ka: (magac, lab, keli) sabab la'aan ugu xadgudbid oo aflagaadayn. Maxaa maagniinka dadka ku jeclaysiiayay. Dh: maagid.

m.l la-mid: maalid.

-ka: (magac, lab, keli) naas irmaan caano ka lisasho. Dh: maalid.

-ka: (magac, lab, keli) cayillaan. Naaxniinka weydsanaan caafimaad qabtaa dhaanta

-ka: (magac, lab, keli) eeg baadhitaan.

(Badbaadin-ta)

Badbaado siin; nabadgelin; samatabbixin.

m.f.dh eeg badbaadi. la-mid: badbaadayn, badbaadis.

to save

vl. n. safeguarding, act of caring for

-ta: (n) salvation (saal veey shan) ~ badbaado

-ta: (magac, dhedig, keli) dhibaato iyo col la filayay ka ilaalin.

de: safeguarding, act of caring for

lx: badbaadin

pd: (-ta)

ps: vn-f

xe: An infant needs caring for.

xv: Dhallaanku badbaadin buu u baahanyahay.

key: badbaadin

m.f.dh eeg bambaani.

-ta: (magac, dhedig, keli) dhawrid oo si taxadir leh u maarayn; aayar u wadid oo turunturrada iyo carqaladaha ka ilaalin. Xaajadu hadday bambaanin weydo way badhqataa. Dh: banbaanin.

bambaanin -ta: (magac, dhedig, keli) garab joogsasho oo hoo iyo hadalba ku taageerid. Ninku maanta ayuu bambaanin u baahan yahaye garab joogsada. Dh: taageerid.

-ta: (magac, dhedig, keli) si digtooni ku jirto u dhawrid; si taxaddar leh u wadid, Banbaaninta ubadkiyo boqollaal qorshaan wataa kharash bixintoode. Dh: ilaalin.

banbaanin-ta: (magac, dhedig, keli) hiil iyo hoo ba siin; waxtar ku biirin iyo garab joogsi. Banbaanin bahday way iga heshaa markay tahay berisamaadkiiye. Dh: taageerid, garabgelid.

f. n., pl. evil spirits

-ta: (magacwadareed) burkaanno badan.

de: evil spirits (according to Yemeni-Somali tradition)

lx: baraakiin

pd: (-ta)

ps: n8-f-pl

key: baraakiin

(Baxnaanin-ta)

Baxnaanis.

m.f.dh eeg baxnaani. la-mid: baxnaanis, baxnaano.

-ta: (n) rehabilitation (ri ha bili teeyshin)

-ta: (magac, dhedig, keli) cid bugta dhaqaalayn oo ka dhursugid.

m.f.dh eeg lammaani.

-ta: (magac, dhedig, keli) lammaan ka dhigid.

m.dh.w eeg majnuun.

f. n., pl. crazy ~ mad people

bw: Arabic

de: crazy ~ mad people Sg: majnuun

lx: majaaniin

pd: (-ta)

ps: n8-f-pl

key: majaaniin

m.dh eeg qaanuun.

f. n., pl. rules, laws

-ta: (n) [plural of qaanuun -ka] (n) laws (loowisy regulation (rege-leey-shen)-, rules (ruulis): bylaws (baay-loowis)-, legislations (legas-leey-shenis) ~ sharciyo

bw: Arabic

de: rules, laws Sg: qaanuun

lx: qawaaniin

pd: (-ta)

ps: n8-f-pl

key: qawaaniin

-ka: (magac, lab, keli) eeg baayacid.

-ta: (magac, dhedig, keli) liibaan gaadhsiin; barwaaqo iyo ladnaansho gaadhsiin. Badhaadhin ma helo ninkii caasiyee beenshay Nebigiiye. Dh: baraarin, barwaaqayn.

-ka: (magac, lab, keli) burburin iyo baabi'in. Dh: baduugid.

m.f.dh eeg dabaaxsii.

-ta: (magac, dhedig, keli) gawracid oo qoorta ka goyn.

f. n., pl. singers, entertainers

-ta: (n) [plural of fannaan] group of performers; artists

bw: Arabic

de: singers, entertainers

lx: fannaaniin

pd: (-ta Sg: fannaan)

ps: n8-f-pl

key: fannaaniin

v., pl., neg., present habitual: you all don't know

de: you all don't know

initial: t

lx: taqaanniin

pd: (taqaannaan)

ps: v4d-2pl-neg-prhb

xe: You dont know this city.

xv: Ma taqaanniin magaaladan.

key: taqaanniin

v., pl., , present habitual: they know

yaqaanniin: v., pl., , neg., present habitual: they don't know

m.dh Batraan ahaansho.

-ad: (magac, lab, keli) mid kibray oo dad kale gardarraysta ahaan.

m.f.dh eeg halmaansii. la-mid: halmaansiis, hilmaansiin.

-ka: (magac, lab, keli) eeg badhifurid.

-badmareenimada: (n) navigation (naavi geey shin) ~ badmaaxnimo

-ta: (magac, dhedig, keli) cad beerka ku dhejisan oo ay shqadiisu tahay shiididda wixi dufan ah isaga oo ku sii daaya dheecaan huruud ah.

-ta: (magac, dhedig, keli) hoggaaminta cid kale oo meel ama ujeeddo loo wado. Abbaaninta safarku waxa ay u baahan tahay qof dalyaqaan ah.

v., neg., opt. form: may [someone.] not be ...

de: may [someone] not be ...

lx: ahaannin

ps: v5a-neg-opt

xe: May we not be his enemies!

xv: Cadowgiisa yaannu ahaannin!

key: ahaannin

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, amar farid. Amarsiinta badani ma fiicna.

f.mg4 (-aannaa, -aannayd) Wax la ammaanay ahaansho.

(tilmaame) mid amaan loo tiriyay; mid amaanta mutaystay.

(Ammaanid-da)

Hadal ammaan ah ku dhihid; faanin.

m.f.dh eeg ammaan³.

-da: (magac, dhedig, keli) wax fiican ka sheegid, wanaaggiisa ka warramid. Dh: faanin.

m.l la-mid: ammaansasho.

-ga: (magac, lab, keli) ammaano ama ergiso ahaan u qaadasho.

m.f.dh eeg arwaaxi.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, farxad gelin; cid kale ka farxin.

m.f.dh eeg aslaaxi.

-ta: (magac, dhedig, keli) hagaajin iyo suubbin.

-ta: (magac, dhedig, keli) maro daaqad ah oo Soomaalidii hore shamiisyada iyo go'yaasha la huwado ka goosan jirtey. Bista baasha ka feedhoo, shaadh baabliinana qaado. Dh: baabulliin.

m.l Saliidda shidaalka ee cayriin marka la sifeeyo qeybaha ka soo baxa middood oo aan midab lahayn dabkana qabsan og oo loo isticmaalo shidaal ahaan; batrool. la-mid: baansiino, baasiin, baasiino, bansiin, bensiin.

m.l Saliidda shidaalka ee cayriin marka la sifeeyo qeybaha ka soo baxa middood oo aan midab lahayn dabkana qabsan og oo loo isticmaalo shidaal ahaan; batrool. la-mid: baasiin, bansiin.

m. n., (mass n.): gas, petrol

-ka: (n) gasoline (gaaseliin); petrol (petrool) bansiin, baasiin

-ta: (magac, dhedig, keli) dad khilaaf dhex yaal wada haladsiin. Dh: garransiin.

de: gas, petrol

lx: baansiin

pd: (-ka)

ps: n2-m-mass

see: bansiin

key: baansiin

pr. n., loc. Berlin

Baarliin pr. n., [feminine] Berlin

name-f lime colored eyelashes; she whom her eyelashes are lime-colored at birth

(n) Berlin; the capital and largest city of Germany

f.g2 (-iyay, -isay) Wax khatar ka nabadgelin. la-mid: badbaadee.

f.g2 (-iyay, -isay) Wax khatar ka nabadgelin. m.f.dh, badbaadin. la-mid: badbaadee.

v. protect, safeguard, secure; support, look after, care for

-yey say: (v) save (seeyv); rescue, reclaim, redeem, deliver ~ nabadgeli. Ex: tallaakii furuqa wuxuu badbaadiyey naf badan; the smallpox vaccine has saved many lives

(fal) nabadgeli oo ha dilin ama cadaw iyo col ka barii oo magangeli. Badbaadi magantaada oo weligaa ilaali. Li: dil.

de: protect, safeguard, secure; support, look after, care for

lx: badbaadi

pd: (badbaadiyey)

ps: v2a=tr

key: badbaadi

m.f.dh eeg badbadi.

-ta: (magac, dhedig, keli) ka ~ xad dhaafid oo intii la oggolaa dhaafin.

badbadin -ta: (magac, dhedig, keli) biirbiirin oo in badan ka dhigdhigid. Hooyo badbadinta cuntada waa lagu yaqaan.

m.dh Safarka biyaha dushooda ama hawada dhexdeeda.

-da: (magac, dhedig, keli) badmaaxid oo arrimaha badaha khibrad u yeelasho. Badmarid nin ku daalayoo waxaan ahay, doonya loo raraye. Dh: badmaaxid.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg badmarid.