bacbaclayn

-ta: (magac, dhedig, keli) mar qudha wada dhaqaaqid; kol keli ah wada ordid.

-ta: (magac, dhaddig, keli) dhimista iyo hoos u dhigga halista nabar ama jirro leedahay. Basanbaasin buu ii noqdiyo wax i balbaalyayne. Dh: quwadjebin, taakaleelin, shiiqin, dhicisayn. Li: xoogayn, tooxid, taanaadin, labolaxaadin.

-ta: (magac, dhedig, keli) samaynta sanqarta 'bab' oo tilmaamaysa wax xoog iyo dhakhso wax kale loogu dhuftay, iskana soo daba noqday. Ma ul buu derbiga la dhacayaa, bablayntu waa maxay?

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg bacbaclayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) ku celcelinta ereyga 'ba'a' laftirkiisa. Ba'alaynta balaayaa ka danbaysa.

m.f.dh eeg baallee.

-ta: (magac, dhedig, keli) dhinac jirid; doc xigid. Baallaynta iga daayoo dhexda soo joogso.

(Babactan-ka)

Dagaal aan dhab ahayn tabihi muujin; tartan; garmaame; loollan; laacdan; cayaar.

babactan¹: m.l la-mid: babactamid.

babactan²: f.mg1 (-amay, -antay; -ami) Ciyaaro fudud sida legdin, orod iyo wixi lamida ku tartamid.

f.mg1 (-amay, -antay; -ami) Ciyaaro fudud sida legdin, orod iyo wixi lamida ku tartamid. m.f.dh, babactamid.

v. wrestle, compete

babactan vl. n. wrestling, competition

-babactamay/babactantay: (v) wrestle (res sel); contend or struggle ~ lagdan

-ka: (magac, lab, keli) dagaal beenbee ah muujin. Dh: dhoollatus, goolaaftan.

(Babale) N, C? Pavonia zeylanica Cav. Malvaceae.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax samayntiisa laga maagayo oo dadka hortii la falo si inta kale ay ugu dhiirrato. Dh: balaalaxayn, biimayn. balaambal -ka: (magac, lab, keli) carcaraaf iyo saxaariir dhib badan. Dh: balanbal, balambal.

m.f.dh eeg balaslee.

-ta: (magac, dhedig, keli) orod kadlayn ah oo joogsi la'aan ah socosho. Nin balaayo waddo balaslayn ma daayo.

m.dh la-mid: dambasayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) barafle noqosho; baraf gadid. Baraflaynta dad badan baa ka faa'iiday.

m.f.dh eeg dabaylee.

-ta: (magac, dhedig, keli) xagga dabaysha u kaxayn. Xoolaha dabaylaynta ka daa.

-ta: (magac, dhedig, keli) walaclayn oo buuxid darteed la dhaqdhaqaaqid. Kolka roobku da'o galaclaynta dhijaamaha ayaa meel dheer laga arkaa.

-ta: (magac, dhedig, keli) socdaal dheer oo xidhiidhsan marid; socod aan kala go' lahayn samayn. Laba habeen oo habaqlayn ah ayaan ku soo gaadhnay magaalada.

-ta: (magac, dhedig, keli) meel dheer ka bidhaamid. Halaclaynta xareedda meeldheerbaa laga arkaa. Dh: walacwalaclayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) jiibin cid hadalka loo jiibiyo oo wuxuu yidhaahaba waa runtaa la yidhaa. Dh: nacamlays.

-ta: (magac, dhedig, keli) afar ka dhigid. Dh: afrayn.

m.f.dh eeg racracee.

-ta: (magac, dhadig, keli) cid sabaale ku wadid, sasab ku qancin. Sabaalayn buu qoys ku dhaqmaa. Dh: sasabaad.

(Tabaalayn-ta)

Tabo u helid; farsamayn.

m.f.dh eeg tabaalee. la-mid: tabaalayo, tabaalays.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, dhibaataynta; silcinta waxyeello iyo kadeed la gaadhsiiyo, noole. Dh: tabaalays, dhibaataynta.

m.dh la-mid: walalaclayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) iftiin biligbilig ah oo is dabajoog ah samayn. Roob mahiigaan waxa lagu gartaa walaclaynta hillaaciisa.

-ta: (magac, dhedig, keli) si qardajeex ah oo hubsiimo lahayn u dhaqmid.

(Baabbacayn-ta)

(geel) orod cagaha dhulka lala dhaco; durdurin; ku tumasho,

m.f.dh eeg baabbacee. la-mid: baabbacays, baabbaco (2).

-ta: (magac, dhedig, keli) geel, dhereg aawadii la ordid oo cagaha dhulka la dhicid. Baabbacayn geel baa ku jaba. Dh: durdurin.

m.dh la-mid: badbaadin.

m.f.dh eeg barbarree.

-ta: (magac, dhedig, keli) barbarro noqosho; kalama'adkaan noqosho.

m.f.dh eeg jacjaclee. la-mid: jac-jacleys.

(Nacnacleyn-ta)

Hadal nacnac ah ku hadlid.

m.f.dh eeg nacnaclee.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg nacnaclayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg badhadhaqlayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) bashbashta kurbashada iyo kadaalinta ka dhalata. Bashbashlayn iyo baqdin badanaa fule.

-ta: (magac, dhedig, keli) dareere shubnaya shanqarta ka baxda oo soo noqnoqda. Balalaxlaynta biyaha waxaraha oomman yaanay ku qamaamin.

-ta: (magac, dhedig, keli) sanqadha sidii wax baadad leh oo kolba dhinac u duulaya samayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) dhex socodka biyo ama meel dhooqo leh, ama si qaabdaran wax la raqayo. Bashaqlaynta libaaxaan hurdaydii kaga booday.

-ta: (magac, dhedig, keli) si xidhiidh ah biyo lugaha ula dhicid.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax qoyan, soo daadanaya sida shuurada shanqadha uu sameeyo.

-ta: (magac, dhedig, keli) barbarriiqasho iyo cid kale u jarjarid; hadba dhinac u orodid iyo weecweecasho.

-ta: (magac, dhedig, keli) hillaacid ama si halalac ah u bidhdhaamid. Dh: halalaclays.

(Labacanlayn-ta)

Si labacanle ah wax u cunid, u boobid; xagga iyo xaggaba ka qaadid.

m.f.dh eeg labacanlee. la-mid: labacanlays.

-ta: (magac, dhedig, keli) labada can ba wax ku cunid oo aad u boobid oo dhinac walba ku calalin. Dh: labacanlays.

m.f.dh eeg labacodlee. la-mid: labacodlays.

(Labakaclayn-ta)

Labo jeer kicid ama boodid ama soo noqosho.

m.f.dh eeg labakaclee. la-mid: labakacle.

-ta: (magac, dhedig, keli) labo jeer kicid ama boodid. Riddadaydu labakaclayn bay sii samaysay intaanay derbiga gaadhin.

labakaclayn -ta: (magac, dhedig, keli) wax la dhammeeyay oo laga bogsaday haddana dib u soo gocasho.

(Walalaclayn-ta)

Iftiin walalac ah muujin, soo celcelin.

m.f.dh eeg walalaclee. la-mid: walaclayn.

-ta: (magac, dhedig. keli) eeg walaclayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) kolka xanuun la dareemo, ereyga 'aax' ku celcelin.

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax baac lagu cabbirey ahaansho.

(tilmaame) fidsan oo wax la ballaadhiyay ah. Gogol baacsan ayaan ku fadhiistay. Dh: fidsan, goglan. Li: duuban.

baacsan: (tilmaame) wax la dhereriyey ahaan. Dawlisku wuu baacsan yahaye, berri geela ku soo waraabiya. Dh: qiyaasan, cabbiran.

m.f.dh eeg baahee.

-ta: (magac, dhedig, keli) qof sabool ah ama gacan madhan, gargaar u soo ururin. Dh: qaadhaamid, jiscin.

-ta: (magac, dhedig, keli) baar ka dhigid; ka dhigidda wax sare oo wacan.

(Babbaay-ga)

Geed dhulka kulul ka baxa oo yare baarta u eg; baarka sare wuxuu ku lee yahay caleemo balballaaran; wuxuu dhalaa miro waaweyn oo qaraha u eg oo iniino badan oo filfil u eki dhexda uga buuxaan; (ama mafafaay).

m.l Geed-mirood dheer, lugtool ah oo baarka sare ku leh caleemo balballaaran iyo miro waaweyn, macaan oo leh iniino filfisha u eg; mafafaay.

m.l Geed-mirood dheer, lugtool ah oo baarka sare ku leh caleemo balballaaran iyo miro waaweyn, macaan oo leh iniino filfisha u eg; mafafaay.

m. n. papaya, pawpaw

(Babai) N, S Carica papaya L. Caricaceae.

-ga: (n) papaya (papaaya); papaw also pawpaw ~ mafafaay

-ga: (magac, lab, keli) eeg babay.

de: papaya, pawpaw

lx: babbaay

pd: (-ga)

ps: n2-m-enum

syn: mafafaay

key: babbaay

m.f.dh eeg ballee. la-mid: ballaysimo, ballaysin, billayn, billaysimo.

-ta: (magac, dhedig, keli) cunug afartanbaxay gardaadin; tunka ku qaad oo la warwareegid. Ballaynta cunugga Buraale bootin dheere u daaya. ballays -ka: (magac, lab, keli) cunug afartanbaxay gardaadistii; tunka ku qaadis oo la warwareegis. Ballayska cunugga berri baan ka dhigay.

-ta: (magac, dhedig, keli) bambo qaraxda la dhicid.

bambayn -ta: (magac, dhedig, keli) kubbad iyo wax la mid ah hawo ama naqas ka buuxin adiga oo adeegsanaya bam. Bambaynta badan ka jooji kubbada yaanay qarxine.

(Baslayn-ta)

Si basle ah, baadi ama wax kale, u raadin.

m.f.dh eeg baslee. la-mid: basle (3).

-ta: (magac, dhedig, keli) nooc orodka ka mid ah oo gucle u eg oo si qaabxun wax loo raadgoobo.

-ta: (magac, dhedig, keli) si isdulsaarid ah u rassayn. Dh: callays.

(Faclayn-ta)

(xoolaha yaryar) orod facle ah, ordid; durdurin; boodboodid; cayaarid, rabbaasid.

m.f.dh eeg faclee. la-mid: facle (2).

-ta: (magac, dhedig, keli) orod facle ah oo ay xoolaha yaryari ordaan, samayn. Dh: durdurin, boodboodid, ordid, ciyaarid, rabbaasid.

(Gaafayn-ta)

Diinta Muslinka ka saarid; gaal ka dhigid.

m.f.dh eeg gaalee.