baarrumo — Macnaha & Turjumaada

-da: (magac, dhedig, keli) labo baal oo leebka xaggiisa danbe lagaga xidho si xawaaraha uu u dheereeyo. Dh: baalal.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-intay, -imatay) Afeefasho.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (baarrintay, baarrimatay) Afeefasho. m.f.dh, baarrimasho.

waa la naqliyay ✓

v. make excuses ~ justifications

waa la naqliyay ✓

1

(fal) hadalkaaga hortii afeefo oo eed, khalad iyo denbi ka sii gaashaamo. Hadalkaaga hortii baarrimo afafkaagana ood dhigo. Dh: afeefo, baarran.

2

baarrimo: -da: (magac, dhedig, keli) hadal hortii afeefo oo cudurdaar sii samaysasho. Dacwaddaada hortii baarrimo dhigo. Dh: afeef, baarran.

3

baarrimo -da: (magac, dhedig, keli) cudurdaarasho iyo afeef la sii qaddinto inta aan talo gaadhin. Baarrimada Yaasiin waa la wada ogaa. Dh: afeef.

4

baarrimo -ha: (magacwadareed) laba baad oo leebabka ama gantaalaha xagga dambe lagaga sameeyo si ay xawaaraha u dheereeyaan. Leebka intaanad ganin baarrimo ku xidh. Dh: baarrumo.

5

baarrimo -ha: (magacwadareed) xirribaha isha labadeeda dhinac ku yaal. Suubban waa gabadh baarrimo waaweyn. Dh: baarrumo, xirribo

waa la naqliyay ✓

1

de: make excuses ~ justifications

2

lx: baarrimo

3

pd: (baarrintay)

4

ps: v3b=

5

key: baarrimo

waa la naqliyay ✓

1

-a: (magac, dhedig, kali) qalabkii hore ee dagaalka mid ka mid ah. Waa ul dhuuban oo adag oo xagga hore laga gelsho bir sumaysan oo wax mudi og, xagga danbena lagaga taago baarrumo oo qaansada laga gano. Fallaadhi gilgilasho kaagama go'do. Dh: leeb, fallaar, gantaal, gamuun.

2

fallaadh -a: (magac, lab, keli) cudur dadka kaga dhaca madaxa iyo gaar ahaan dhegaha oo la iska gubo dhafoorrada. Odayga fallaadh baa laga gubay.

3

fallaadh -a: (magac, lab, keli) cudur xanuun kulul oo dadka kaga dhaca naasaha hoostooda xilliyada qaboobaha iyo roobka. Dh: fallaar, oofwareen.

4

fallaadh-a: (magac, dhedig, keli) dhud ilays ah oo ka soo baxda walax ifaysa.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) waran yar oo baarrumo leh. Dh: hooto, eebo.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qori yar oo af dhuuban oo xagga dambe baarrumo lagaga xidho oo qaansada laga rido laguna dagaallamo. Dadkii hore waxay ku ugaadhsan jireen ama ku dagaallami jireen leeb. Dh: gamuun.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) finan biyood buurbuuran oo ka soo baxa dadka jooga xeebaha xilliyada kulaylaha ah gaar ahaan carruurta. Cunugii dhashay ayuu jidhkiisa qaash ka soo daatay.

2

qaash -ka: (magac, lab, keli) jaadadka warmaha waaweyn mid ka mid ah. Qaash jufiyo baarrumo leh ayuu sitay. Dh: waran.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) qofka afmaalka ah ee hadalka yagaan. Samatar waa nin baarrimow ah

waa la naqliyay ✓

1

(Basarxuma-da)

2

Falaadxumo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Hab xun oo bulshada loola dhaqmo. la-mid: basarxumaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh Hab xun oo bulshada loola dhaqmo. la-mid: basarxumaan.

waa la naqliyay ✓

f. n., [compound] bad strategy; bad manners; misbehavior

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg basarxumi.

waa la naqliyay ✓

1

de: bad strategy; bad manners; misbehavior

2

lx: basarxumo

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f-cmp

5

key: basarxumo

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-untay, -umatay) Neef geel ah oo taagan fariisisasho.

waa la naqliyay ✓

v. crouch, curl up (as a camel)

waa la naqliyay ✓

arruntay / arrumatay: (v) crouch as a camel

waa la naqliyay ✓

1

de: crouch, curl up (as a camel)

2

lx: arrumo

3

pd: (arruntay)

4

ps: v3b=intr

5

key: arrumo

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) weel laga gooyo ubbada oo qooshka lagu sameeyo. Qarso jaadka laga gooyo iyo qude intaan haysto, ee gooshka baarrada ku jira laga qadaynaayo, maxaan bari ka qoollaaliyaa, waaban qabanayne.

2

baarro -da: (magac, dhedig, keli) dermo la falkiyey oo midabaysan. Dh: dermo, caw, bal.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) leebka xaggiisa dambe baad shimbireed yar oo loogu xidho si uu xawaarihiisa orodka u biiriyo.

2

baarrun -ta: (magac, dhedig, keli) midho ama ubax si urursan oo cufan geedka baarkiisa uga baxa. Baarrun ubaxa iyo badhi bariday kala udgoon badane. Dh: rucub. rooshaan.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh (-ooyin, m.l) Dhiil yar oo loogu talaggalay in lagu shubo caanaha dhayda ah ee la rabo in ay fadhi noqdaan.

waa la naqliyay ✓

Shiishxumo, seegmo, hannaanxumo.

waa la naqliyay ✓

-baarrinimada: (n) kindness, especially to parents; obedience to parents

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) baarri ahaan: waalid'addeec ahaan. Baarrinimada jannadaa lagu galaa.

waa la naqliyay ✓

-ta: (macac, dhedig, keli) leebka oo loo sameeyo baalal uu ku duulo oradka na ku badiyo oo uu yoolkiisa ku gaadho. Bal iga hooya weligayba waan baarrumayn jiraye.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-maaday, -maatay) Qof aan basar wacan lahayn ahaansho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg baarran². la-mid: baarran¹.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) afeefasho oo cudurdaar sii qaddimasho, ballamid. Baarramid hore haddaad lahayn adkayso. Dh: baarrimasho, afeefasho.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) afeef sii dhigasho; Intaanad hadal horteed baarrimaad dhigto.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: basarxumaan.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dhaqan iyo maammul xun la imaansho. Barsaxumidaa oo kale yaana kugu arkin.

waa la naqliyay ✓

1

(Baarrimasha-da)

2

Afeefasho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg baarrimo.

waa la naqliyay ✓

vl. n. excuses, justifications

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax aan weli dhicin, ka sii afeefasho.

waa la naqliyay ✓

1

de: excuses, justifications

2

lx: baarrimasho

3

pd: (/da)

4

ps: vn-f

5

key: baarrimasho

waa la naqliyay ✓

m.dh Baarri ahaansho.

waa la naqliyay ✓

m.dh Baarri ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] obedience, kindness, respectfulness

waa la naqliyay ✓

1

de: obedience, kindness, respectfulness

2

lx: baarrinnimo

3

pd: (/da)

4

ps: n0-f-abs

5

key: baarrinnimo

waa la naqliyay ✓

(fal) neef geela oo sarajooga fadhiisi. Amminkii la barqo maali jirey, ma arrumaayaane. Dh: tu'i, fadhiisi.

waa la naqliyay ✓

1

baaro¹: m.dh Wasakh midab cad leh oo ka dhalata marka aan la nadiifin xubnaha taraanka dadka aan la gudin.

2

baaro²: f.g3 (-rtay, -ratay) Wax qarsoon, raadin.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-rtay, -ratay) 1. Xoolo naftu ka baxayso rafasho. 2. Ku b.: wax burburin ama baabbi'in. Tusaale: “Beertii dibi qooqan baa ku baartay”.

waa la naqliyay ✓

1

bąaro: f.mg3 (-rtay, -ratay) 1. Xoolo naftu ka baxayso rafasho. 2. Ku b.: wax burburin ama baabbi'in. Tusaale: Beertii dibi qooqan baa ku baartay. m.f.dh, bąarasho.

2

baaro¹: m.dh Wasakh midab cad leh oo ka dhalata marka aan la nadiifin xubnaha taraanka dadka aan la gudin.

3

baaro²: f.g3 (-rtay, -ratay) Wax qarsoon, raadin. m.f.dh, baarasho.

waa la naqliyay ✓

1

v. inspect, search, examine for oneself

2

baaro v. be restless (due to pain ~ anger), writhe, twist about

3

baaro [feminine] n. smegma, white substance by sexual organs

waa la naqliyay ✓

(Baro) N Teclea nobilis Del. Rutaceae.

waa la naqliyay ✓

1

-baarada: (n) smegma (ismegma) ~ dooro

2

baaro -baartay/baaratay: (v) seek (siik); search for yourself

waa la naqliyay ✓

1

(fal) iskaa u doondoono; iskaa u daydayo wax aad rabto inaad hesho. Baaro oo wixii ku cajibiya ka qaado dukaanka. Dh: baadho.

2

baaro: (fal) 'geel' jiif ku galgalo; ku rafo oo faadhumayso. Hashii rimmanayd gelgelintay baaranaysaa. Dh: galgalo, isrogrog.

3

baaro -da: (magac, dhedig, keli) cadka yar ee wiilasha buuryadooda laga jaro marka la gudayo. Baarada wiilka well lagama jarin oo lama xalaalayn. Dh: ballanji, hanjaf.

waa la naqliyay ✓

1

Argomenti; faccende

2

Matters; issues

waa la naqliyay ✓

(fal) neef geela oo sarajooga fadhiisi. Hasha awrka u arrumi. Dh: tu'i, fadhiisi.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) geed sida geelcadhaysta waaweyn u baxa oo cuntada lagu karsado; jaad ka mid ah khudradda la cuno ama faxfaxa iyo suugadaba lagu sameeyo.

waa la naqliyay ✓

nickname; name-m tip, peak; lit: high caste. Syn: Baar

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil qurux badan oo dhirta caleenteeda cusub la wadaaga bilicda ama dhererka iyo toosnida.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) ubbooyinka subagga lagu dhigto jaad ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Baarri-ga)

2

Qof waalidkii dhalay jecel oo wuxuu u qaban karo u qabta; waalidka okobban oo u sama fala.

waa la naqliyay ✓

m.l (-iyo, m.dh) 1. Qof waalidkii iyo Eebbaha u dhegannugul. 2. Qof dabeecad wanaagsan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-iyo, m.dh) 1. Qof waalidkii iyo Eebbaha u dhegannugul. 2. Qof dabeecad wanaagsan.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective], (adj.): person loyal to his/her parents; faithful, obedient

waa la naqliyay ✓

1

-ah: (n) obedient child, especially to his or her parents

2

baarri -ga: (n) obedient son, especially to his parents see [eeg] baarriyad

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) ubbo calool weyn oo subagga lagu shubto. Dh: qunbe, tebbed.

2

baarri -ga: (magac, lab, keli) qofka yeela amarka labada waalid ee dhalay; qofka u dheganuglaada labadiisa waalid. Baarrigu janaduu galaa. Dh: muddeec, ducaqabe. Li: waalidinkaar, caaq.

waa la naqliyay ✓

1

cf: muddeec

2

de: person loyal to his/her parents; [atr.] faithful, obedient

3

lx: baarri

4

pd: (-ga)

5

ps: n2a-m, n7-m

6

key: baarri

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) diimis iyo nagas isgalay oo ceel dhex fadhiya oo ur leh. Goofka baarucay, ey biyo hurdaan, daraaddaa baa, loogu daaloo, looga daba tegey, dilla gooryare.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-gay, -gtay) 1. Badar, bariis iyo wixi lamida oo la kariyay tarmid. 2. Badeeco iyo wixi lamida baarid.

waa la naqliyay ✓

1

f.mg1 (baarugay, baarugtay)

2

1. Badar, bariis iyo wixi lamida oo la kariyay tarmid.

3

2. Badeeco iyo wixi lamida baarid. m.f.dh, baarugid.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) wax kaste oo bata, oo barakooba, sida badarka la kariyo.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) raari meel saran. Raarmo abuur ku dhashay baa geedkan saran.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-utay, -udatay) la-mid: aargud.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-utay, -udatay) la-mid: aargud.

waa la naqliyay ✓

v., [compound] take revenge

waa la naqliyay ✓

-aargutay / aargudatay: (v) seek or take vengeance for yourself; avenge (a-veeji); revenge (ri-veeji)

waa la naqliyay ✓

(fal) (ka ~) cid kale oo dhib kuu geysatay, ka aargooso; dhibtii uu kuu geystay, mid le'eg u geyso. Dh: aarso. Li: cafi, saamax.

waa la naqliyay ✓

1

de: take revenge

2

lx: aargudo

3

pd: (aargutay)

4

ps: v3b=cmp

5

key: aargudo

waa la naqliyay ✓

1

(Aarnima-da)

2

Aar ahaansho; geesinnimo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Aar ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] bravery

waa la naqliyay ✓

-aarnimada: (n) bravery (bareey-veri) ~ geesinimo

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) yeelashada sifooyinka aarka. Aarnimo ayaa ka muuqatay dadaalkiisa.

waa la naqliyay ✓

1

de: bravery

2

lx: aarnimo

3

pd: (/da)

4

ps: n0-f-abs

5

key: aarnimo

waa la naqliyay ✓

m.dh Qof da'dii baaluqnimada gaarey.

waa la naqliyay ✓

1

(Baaqima-da)

2

Neef xoolo ah oo aan madi ahayn; aan caano badan lahayn; badho; hooto; gabno; (ama baaqin).

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Neef caana yar; gabno; badho. la-mid: baaqin.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Neef caana yar; gabno; badho. la-mid: baaqin.

waa la naqliyay ✓

f. n. animal that does not produce much milk

waa la naqliyay ✓

-baaqimada: (n) a cow, goat or she camel that produce little milk ~ finnaaq

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) hal geel oo caano yar. Hadday baatir geel kuu dhashoo, baaqimo noqoto, bilaash baa lagu baxshaa. Dh: badho, gabno, hooto. Li: ayro, deeqa, haldoor.

waa la naqliyay ✓

1

cf: gidir

2

de: animal that does not produce much milk

3

lx: baaqimo

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f

6

key: baaqimo

waa la naqliyay ✓

1

(Baarran-ka)

2

1. Hadal.

3

2. Afeef, ballan.

waa la naqliyay ✓

1

baarran¹: m.l (-ammo/-anno, m.dh) 1. Dhawaaq afka ka soo baxa firkad gaar ah lagu cabbirayo; hadal; afeef. 2. la-mid: baarramid.

2

baarran²: f.mg1 (-amay, -antay; -ami) La b.: cid hadal la yeelasho.

waa la naqliyay ✓

1

baarran¹: m.l (-ammo/-anno, m.dh) Dhawaaq afka ka soo baxa firkad gaar ah lagu cabbirayo; hadal; afeef.

2

baarran²: f.mg1 (-amay, -antay; -ami) La b.: cid hadal la yeelasho. m.f.dh, baarramid.

waa la naqliyay ✓

m. n. conversation, talk, speech

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) hadal caadi ah ku sheekaysi. Si fiican baa xalay loo baarramay.

2

baarran: -ka: (magac, lab, keli) hadal sii teelladhigasho ah. Dh: afeef, shardi, ballan.

waa la naqliyay ✓

1

bw: afeef, ballan

2

de: conversation, talk, speech

3

lx: baarran

4

pd: (-ka)

5

ps: n2c-m

6

syn: hadal

7

key: baarran

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) erey la yidhaa marka beeli sheegayso oggolaanshaha heshiis nabadeed oo ay beel kale la gasho. Haddaan nahay ree qudhac, baarax baan nahay. Dh: oggol.

waa la naqliyay ✓

m.l Hab geelu u ordo oo uu hadba addin iyo lug is xiga isku mar qaada.

waa la naqliyay ✓

1

(Baaruud-da)

2

Habaas qarxada oo xabbadda gudaheeda ku jira oo kolkii leebka (qarxiyaha) buntukhu ku dhaco, qaraxda oo gumuca rida.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-do, m.l) Budo maaddo qaraxda ah, fuuqa xabbadda ku jira oo gumuca ridda.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-do, m.l) Budo maaddo qaraxda ah, fuuqa xabbadda ku jira oo gumuca ridda.

waa la naqliyay ✓