Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

nickname, name-m winged, feathered; blessed or divined

waa la naqliyay ✓

-baallaha: (n) lamppost (laam poost); pylon (paay·loon) baalleha korontada

waa la naqliyay ✓

1

-ha: (magac, lab, keli) baal iyo baad uu ku duulo leh. Baalleh barbar walba wuu u duulaa.

2

baalle -ha: (magac, lab, keli) nin baal madaxiisa ka ka taagan yahay oo rag uu laayay ku baashaday. Baalle biri qaadday booyini ma soo celiso. Dh: geesi. Li: fule.

3

baalle -ha: (magac, lab, keli) tiirka korontada ee fiilooyinka lagu xidho.

4

baalle: naanays loo baxsho wiil orodka dheereeya si uu leeyahay baal shimbireed.

waa la naqliyay ✓

f.mg2 (-leeyay, -laysay) Ka b.: wax ama meel doc ka jarid.

waa la naqliyay ✓

f.mg2 (-leeyay, -laysay) Ka b.: wax ama meel doc ka jarid. m.f.dh, baallayn.

waa la naqliyay ✓

v. be beside

waa la naqliyay ✓

(fal) dhinac ama fay xig: dhinac mar ama ugu shishee. Baallee adigu, Buux na bartanka ha yimaaddo. Dh: koonee.

waa la naqliyay ✓

1

de: be beside

2

lx: baallee

3

pd: (baalleeyey)

4

ps: v2b=

5

key: baallee

waa la naqliyay ✓

m.dh Ciyaar dhaqameed jaan iyo jiibinba leh oo dadka isku maaweeliyo (degaanka Ceergaabo).

waa la naqliyay ✓

m.dh Ciyaar dhaqameed jaan iyo jiibinba leh oo dadka isku maaweeliyo (degaanka Ceergaabo).

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magacwadareed) wixii baad ku duula oo dhan. Baalleyda duushaan, la dalxiisi doonaa. Dh: baadley.

2

baalley -da: (magac, dhedig, keli) ciyaardhaqameed caan ku ah gobolka Ceerigaabo iyo inta u dhow oo jiib iyo jaanba leh oo la isku maaweeliyo.

waa la naqliyay ✓

1

balle, n.f. - Kubbad; Banooni;

2

balle de fusil. - Rasaas; Xabadda wax disha.

3

balle, n.f. (colis) - xidhmo alaabah oo laysku xiray ama duubay si loo qaabo.

waa la naqliyay ✓

1

(Caalla-ha)

2

Nafleyda caasha leh, la mid ah; nacas; doqon; dabbaal.

waa la naqliyay ✓

m.l (-layaal, m.dh) Qof aad u garaad yar; segeger.

waa la naqliyay ✓

m.l (-layaal, m.dh) Qof aad u garaad yar.

waa la naqliyay ✓

m. n. stupid person, fool

waa la naqliyay ✓

- caallaha: (n) the retarded (ri-taar-dhidh); mentally disabled person; handicapped (heen-di-kaapid) person

waa la naqliyay ✓

1

-ha: (magac, lab, keli) jaadadka waraabaha mid ka mid ah. Dh: dhidar.

2

caalle -ha: (magac, lab, keli) nafleyda caasha leh mid ka mid ah.

3

caalle -ha: (magac, lab, keli) qof maangaab ah. Caalle ha isku noqon, caqli aan lahayn, cilmigana an baran. Dh: nacas, doqon, dabbaal. Li: fariid, geesi, caaqil, halyey.

waa la naqliyay ✓

1

de: stupid person, fool

2

lx: caalle

3

pd: (/ha)

4

ps: n7-m

5

key: caalle

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: faallo.

waa la naqliyay ✓

m. n. comment, remark

waa la naqliyay ✓

-faallada: (n) comment (komment); explanation. Ex: faalle badan uma baahna; it doesn't need much comment

waa la naqliyay ✓

1

a: faallo

2

de: comment, remark

3

lx: faalle

4

pd: (/ha)

5

ps: n7-m

6

key: faalle

waa la naqliyay ✓

1

(Jaalla-ha)

2

(jaal + le, sida walaal - walaalle)

3

1. (*) Erey ulajeeddo siyaasadeed loo yeelay oo dad gaar ah keliya, sida xubno xisbi ka wada tirsan ay isugu yeeri karaan.

4

2. Wadey, saaxiib; rafiiq; (ama jaal).

waa la naqliyay ✓

m.l (-layaal, m.l/dh) 1. Wadey; saaxib; jaal. 2. Qof shaqo, farxad, murugo iyo wixi lamida la qaybsada cid kale.

waa la naqliyay ✓

m.l (-layaal, m.l/dh) 1. Wadey; saaxib; jaal. 2. Qof shaqo, farxad, murugo iyo wixi lamida la qaybsada cid kale. m.f.dh, jaango'naan.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. companion, team mate, co-member; comrade

2

jaalle m. n., [abstract] yellow (color)

waa la naqliyay ✓

1

-ha: (n) [Color] yellow (yelow) ~ huruud

2

jaalle -ha: (n) colleague (kol lig), comrade (koomraadh); friend

waa la naqliyay ✓

1

Compagno

2

Comrade

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) midabka huruudda ah. Arday xidhan direys jaalle ah ayaa dugsiga sii geliya. Dh: dacar, caraw.

2

jaalle -ha: (magac, lab, kali) saaxiib ama rafiiq.

waa la naqliyay ✓

رَمِيلٌ

waa la naqliyay ✓

1

-ha: (magac, lab, keli) dhalan geddi. Waxa in badan meel uun yaalla qaalle ayaa ku dhaca. Dh: sargguur; salguur.

2

qaalle -ha: (magac, lab, keli) waxyeello qalalaase iyo arbushaad ah. Jabhaduhu qaalle ayay ka abuuraan magaalooyinka. Dh: qalalaase.

waa la naqliyay ✓

v., sg., -ind, simple past tense: you were (situated) there

waa la naqliyay ✓

1

de: you were (situated) there {N}

2

initial: t

3

lx: taalle

4

ps: v4c-2sg-ind-past

5

key: taalle

waa la naqliyay ✓

v., pl., -ind, simple past tense: it [col.] was / they were (situated) there

waa la naqliyay ✓

1

de: it [col] was / they were (situated) there

2

initial: y

3

lx: yaalle

4

ps: v4c-3pl-ind-past

5

key: yaalle

waa la naqliyay ✓

1

(Balanbaallis-ta)

2

Cayayaan afar baal oo waaweyn oo xardhan oo qurux badan leh; baalley-baro; babbisjinni.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg baallee.

waa la naqliyay ✓

m.dh Cayayaan afar baal oo waaweyn, xardhan oo qurxoon leh; baalleybaro.

waa la naqliyay ✓

/laam powst/ (n) baalle (birta dheer ee nalalka dariiqa lagu xiro).

waa la naqliyay ✓

/paylon/ (n) baalle (biraha dhaadheer ee fiilooyinka korontada lugu xiro).

waa la naqliyay ✓

/baaypleyn/ (n) dayuury lammy baalleey eh.

waa la naqliyay ✓

/batarflaay/ (n) baalleyboroor.

waa la naqliyay ✓

(fal) wax halis geli. Baabuur lalaayoo, haad baalle mooddoo, fananaaya buur dheer, isma odhan ka boodoo, nafta sow ma biimayn. Dh: biimee.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) «u wax ku soo weeraray u birdhista. Birdhigitaan maleh ninmuu cadowgu baalleeyey.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) lal oo hawada u duul. Dh: duul, lal, bid. Li: daadeg, fadhiiso.

2

haad: (fal) «ka ~» naf, qof ka bax.

3

haad-da: (magacwadareed) noolaha inta baadadka leh ee duusha. Dh: shinbiro, baalley.

4

haad -da: (magac, dhedig, keli) baylah iyo ka warhayn la'aanta. Dh: daayac, laayac. Li: daryeel.

5

haad -ka: (magac lab, keli) baadleyda duusha inteeda hilibka cunta oo keliya. Haad ba haad kici haybaddaadu noqotaye, hodan baad ka tahay qurux. Wa: haadda.

6

haad -ka: (magac, lab, keli) labada dhinac ee laamiga middood. Gaadhigu haadkiisa ayuu ka baxay intaanu rogman. Dh: dhinac. Wa:haadad.

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) caleemo midabyo badan oo qurxoon oo ay geeduhu soo saaraan. Waa qaybta dhirta u ah xubnaha dhalidda iyo abuurka. Waxa ay leeyihiin midabyo iyo carfi soo jiita noolaha, gaar ahaanna baalleyda duusha ee isku tallaasha labkooda iyo dheddigooda. Sidii ubaxii udgoon badaney! Dh: man, xay.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) qaabka ay baalleydu u barbaariso ugacda illaa inta uu ilmuhu ka soo baxayo. Waa qaab nidaamsan oo ayaamo iyo farsamo u gaar ah leh.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) nafley baalal ku duusha; haad kasta oo hilbo cun ah. Marka yalasluhu, yeedhi waayaa, adna yoomaay laguu yaabaa Dh: haad, baalley.

waa la naqliyay ✓

1

bw: sp: baalley-baro

2

de: butterfly

3

lx: baalleybaro

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f-col

6

syn: babbisjinni, balambaallis

7

key: baalleybaro

waa la naqliyay ✓

1

de: butterfly

2

lx: babbisjinni

3

pd: (-da)

4

ps: n7-f-col

5

syn: balambaallis, baalleybaro

6

key: babbisjinni

waa la naqliyay ✓

1

bw: balanbaallis

2

de: butterfly

3

lx: balambaallis

4

pd: (-ta)

5

ps: n6-f-col

6

syn: baalalley, baalleybaro, babbisjinni

7

key: balambaallis

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) magac ka mid ah magacda libaaxa. Baabullow baa, beledkeennii soo galay. Dh: shaashle, halable, aar.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) ur qarmuun oo ceelasha biyahoodu yeeshaan.

waa la naqliyay ✓

bataille, n.f. - Dagaal ka dhex dhaca laba dal ama laba ciidan; Dagaalan; Dirir; Harda maad; Dagaal.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) qofka baaluqay ee gaadha da'da xilqaadashada.

waa la naqliyay ✓

m.l (-layaal, m.l/dh) 1. Ganacsade meel bannaan oo aan dhisneyn wax ku iibsanaaya. 2. Meesha bacadluhu wax ku gato. 3. Awr rarey ah oo xoog badan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-layaal, m.l/dh) 1. Ganacsade meel bannaan oo aan dhisneyn wax ku iibsanaaya. 2. Meesha bacadluhu wax ku gato. 3. Awr rarey ah oo xoog badan.

waa la naqliyay ✓

m. n. vendor, seller

waa la naqliyay ✓

nickname-m vendor, seller; dune, sandhill. Lit: he who was born at or near sandhill; or he who became a vendor/seller after he grew up

waa la naqliyay ✓

-bacadlaha: (n) bazaar (bazaar); shopping place

waa la naqliyay ✓

1

magac loo baxsho wiil dhashay xilli kulayle ah oo bacadka aan la socon karin. Waxa kale oo loo baxshaa wiil ku dhashay meel suuq iyo ganacsi ah.

2

bacadle-ha: (magac, lab, keli) awr xoog leh oo uu reerku rarto. Bacadloo bun loo dubay, laba baalna loo xidhay, bunduqna garabka loo sudhay, ayaa saaka soo baxay. Dh: dhabanmadoobe.

3

bacadle-ha: (magac, lab, keli) qofka meel bacadle ah ku ganacsada. Sugaal waa bacadle.

4

bacadle -ha: (magac, lab, keli) suuqa bannaanka wax ku gada ee bacaadka dushiisa wax lagu kala iibsado. Dh: wadhato.

waa la naqliyay ✓

1

de: vendor, seller

2

lx: bacadle

3

pd: (/ha)

4

ps: n7-m

5

syn: warato

6

key: bacadle

waa la naqliyay ✓

m.l Rati aan weli rarka loo layliyin.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) orod iyo ciyaar kibir ku jiro. Dh: birinbirqo.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) biyaha kuraha ah ee qadhaadh. Badawlaho ninkii cabbaa saw ku dacarbixi maayo. Dh: qaraar, kharaar, xadhaadh.

waa la naqliyay ✓

bailler, v. - Af kala waaxid (sida hamaasiga oo kale). Hamaansi; af kala qaad.

waa la naqliyay ✓

1

(Bakayla-ha)

2

Jaad nafleyda dhirta xagata ka mid ah oo aad u dheereeya; wuxuu lee yahay dhego dheerdheer, dhogor jilicsan, af bushinta kore ka faruuran, dabo gaaban, iyo lugo xoog badan oo dheerdheer.

waa la naqliyay ✓

m.l (-layaal, m.l/dh) Naasley yar, dhirxagatada ka mid ah, leh dhego dhaadheer, dhogor jilicsan oo badan iyo bushin kore oo faruuran, oo habeenkii mirato.

waa la naqliyay ✓

m.l (-layaal, m.l/dh) Naasley yar, dhirxagatada ka mid ah, leh dhego dhaadheer, dhogor jilicsan oo badan iyo bushin kore oo faruuran, oo habeenkii mirato.

waa la naqliyay ✓

m. n. hare, rabbit

waa la naqliyay ✓

bakaylaha: (n) rabbit (raabit); hare (heer)

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) noole yar oo duurjoog ah. Waxa uu leeyahay dhego dhaadheer iyo daba yar oo bulad ah. Waa caws ku nool aan tallaabsan oo socodka boodbooda. Waa ugaadha hilibkeeda la cuno. Gashaanti been yar iyo bakayle aayar socda midna lama arag.

waa la naqliyay ✓

1

de: hare, rabbit

2

lx: bakayle

3

pd: (/ha)

4

ps: n7-m, n6-m

5

key: bakayle

waa la naqliyay ✓

أَرْنَبٍ

waa la naqliyay ✓

1

(fal) adu ku bilaw oo qofka u horreeya noqo. Noo balalee dabbaasha. Dh: furfur, bilaw, baalalee.

2

balalee: (fal) wax balalooday oo caleen iyo wax la mid ah ku sumoobay ka dhig. Asalada saca ku balalee.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) socod ama orod gaaban oo baadidoon ah oo kolba meel balaslaynayso. Shan casho ayuu balasle ahaa.

waa la naqliyay ✓

1

(Baqalya-ha)

2

Gorgorka waaweyn jaad ka mid ah; (ama baqalyo iyo baqaye).

waa la naqliyay ✓

m.l.u Jaad ka mid ah haadda hilibcunka ah oo galleyrka u eg, lehna midab ciira ah lugahana u cas. la-mid: baqalyo, baqaye.

waa la naqliyay ✓

m. n. vulture

waa la naqliyay ✓

-baqalyaha / da: (n) vulture (vooljar) baqalyo, coomaadi

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) jaad ka mid ah haadda duusha ee hilibka cunta, qofkii gacanta hilib ku sita ka dafta intay samada kaga timaaddo ama ka boobta. Baqalyaa baa hilibkii iga daftay. Dh: hufay, yili, dhufato, baqayo, dafo, balqayo.

waa la naqliyay ✓

1

de: vulture

2

lx: baqalye

3

pd: (/ha)

4

ps: n6-m

5

key: baqalye

waa la naqliyay ✓

m.l B. leh: wax baro leh.

waa la naqliyay ✓

(Barale) N Digitaria abyssinica (A.Rich.) Stapf. Gramineae.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) dhulka u dhaw dhul badhaha adduunka. Baraaluhu wuu ka kulul yahay labada geftin ee dhulka. Dh: badhaale,

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) ganacsade iibiya baraf.

waa la naqliyay ✓

(Baraile) S Ipomoea obscura (L) Ker. Convolvulaceae.

waa la naqliyay ✓

/brayl/ (n) alifbeety amy far dhibiisimy eh oo dadky hindhoolathy eh etheegsithaayang.

waa la naqliyay ✓

braille, adj. - Habka dadka indhaha la'wax loogu dhigo.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-leeyay, -laysay) Faallo wax ka bixin.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-leeyay, -laysay) Faallo wax ka bixin. m.f.dh, faallayn.

waa la naqliyay ✓

v. explain, expound, comment on

waa la naqliyay ✓

-yey / faallaysay: (v) make a comment or remark

waa la naqliyay ✓

(fal) ka sheekee oo ka xogwarran wax dhacay; war ama xog, wax ka sheeg ama sii balballaadhi. Dh: faalloo, falanqee, qorfee.

waa la naqliyay ✓

1

de: explain, expound, comment on

2

lx: faallee

3

pd: (faalleeyey)

4

ps: v2b=tr

5

xe: Expound upon the Somali culture.

6

xv: Faallee dhaqanka Soomaalida.

7

key: faallee

waa la naqliyay ✓

1

(Masalla-ha)

2

Harag, idiin la jilciyey oo la qurxiyey ah, oo qof deeqa oo lagu tukado.

waa la naqliyay ✓

m.l (-layaal, m.l/dh) Salli maqaar ka samaysan oo qaabab kala duwan leh.

waa la naqliyay ✓

m.l (-layaal, m.l/dh) Salli maqaar ka samaysan oo qaabab kala duwan leh.

waa la naqliyay ✓

m. n. prayer mat, small carpet ~ rug

waa la naqliyay ✓