baalis — Macnaha & Turjumaada

bąalis: m.l la-mid: bąalin.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Baali-da) Naagta aan hufnaanta nafteeda iyo aqalkeeda daryeelin; basari; goonbaar; areebo.

2

2. (-') (dhar) duug; dhammaad.

waa la naqliyay ✓

1

baali: m.dh (-iyo, m.l) Qof dumar ah oo aan daryeelin nadaafadda nafteeda, hugeeda, aqalkeeda iyo wixi lamida; areebo.

2

bąali¹: m.dh Wax duug noqday muddo dheer dabadeed (dhar iyo wixi lamida).

3

bąali²: f.g2 (-iyay, -isay) Koofiyad, gammuun iyo wixi lamida baal u yeelid.

waa la naqliyay ✓

1

baali: m.dh (-iyo, m.l) Qof dumar ah oo aan daryeelin nadaafadda nafteeda, hugeeda, aqalkeeda iyo wixi lamida; areebo.

2

bąali: m.dh Wax duug noqday muddo dheer dabadeed (dhar iyo wixi lamida).

waa la naqliyay ✓

f. n. bad wife, slovenly woman, slob; shabbiness ~ raggedness of a woman

waa la naqliyay ✓

-da: (n) slattern (islaa taran); an untidy and dirty woman ~ areebo, basari, goonbaar

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) qof dumar ah oo aan nadaafadda iyo miigganaan badan lahayn. Baali dumar, baradeeda eedday. Dh: basari, goonbaar. Li: gaari, dhabeel.

2

baali: (tilmaame) weel aan cugnayn. Dhiil baali ah baad caanaha ku shubtay.

3

baali: (tilmaame) shey la isticmaalay oo gaboobay sida dhar; walax aan cusbayn.

waa la naqliyay ✓

1

de: bad wife, slovenly woman, slob; shabbiness ~ raggedness of a woman Opp: gaari

2

lx: baali

3

pd: (-da)

4

ps: n2-f, n7-f

5

syn: areebo, basari, goonbaar

6

key: baali

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg baabid.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg baacin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) kala maqnaanshaha muddo dheer. Anna baadistaadaa, boholyow i gelisoo, naftaa kuu ba'aysee.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: baafin.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) oog baafin.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: baahin.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: bąahin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) ballaadhashada. iyo faafidda wax meel keli ah ku kaabnaa.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: baajin.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg baajin.

waa la naqliyay ✓

1

bąalid¹: m.l B. ah: wax muddo dheer jiray oo aad u gaboobay.

2

bąalid²: f.mg1 (-day, -dday) Wax muddo dheer jiray, aad u gaboobid.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) walax duug ah. Baalid dharku wuxuu noqdaa markaan, boodhka laga maydhin.

2

baalid -ka: (magac, lab, keli) weel aan bilo waxba lagu shuban ama lagu ridan. Baalid gaawuhu wuu ka bixi markuu, geelo wada irmaanaado.

waa la naqliyay ✓

bąalin: m.f.dh eeg bąali². la-mid: bąalis.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: baanid.

waa la naqliyay ✓

vl. n. solemn talk, speech, eulogy

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale la dacwin. Baanis waagii beryaba beerku nagu caddaa.

waa la naqliyay ✓

1

de: solemn talk, speech, eulogy

2

lx: baanis

3

pd: (-ta)

4

ps: vn-f

5

key: baanis

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, baaq u jeedin. Dh: baaqid.

waa la naqliyay ✓

1

(Baaris-ta)

2

Baaritaan; baarandeg; baarid.

waa la naqliyay ✓

1

baaris¹: m.l Neef irmaan oo candhadiisa ayan caano ka muuqan.

2

baaris²: m.l la-mid: baariyid.

3

baaris³: m.dh la-mid: baarid².

waa la naqliyay ✓

m.dh eeg baar³.

waa la naqliyay ✓

vl. n. research, investigation

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) 1. research (ri-seerj); inspection (inis pek shan); screen (iskiriin); 2. checkup (jeek ap). Ex: baaris caafimaad; medical checkup [general physical examination]

waa la naqliyay ✓

1

Analisi; ricerca

2

Analysis; research

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) wax magan raadin. Dh: baadhis.

2

baaris -ta: (magac, dhedig, keli) tijaabista la hubiyo wax in uu hirgelayo iyo inkale. Dh: tijaabis.

waa la naqliyay ✓

1

a: baaraan, baarid, baaritaan

2

de: research, investigation

3

lx: baaris

4

pd: (-ta)

5

ps: vn1-f, vn2-f

6

key: baaris

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: baylin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) bayl ka dhigid. Baylistaba biyaha dabbaa lagu shidaa taniyo Cali berigiiye.

waa la naqliyay ✓

1

(Daalis-ta)

2

Socodka ama hawsha kaddib daal iska garasho.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: daalid.

waa la naqliyay ✓

vl. n. fatigue, being tired

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) cid kale, daal ku keenid. I jiid aan ku jiidee waa gacmo daalis. Dh: dakaamis.

2

daalis -ta: (magac, dhedig, keli) eeg daalid.

waa la naqliyay ✓

1

de: fatigue, being tired

2

lx: daalis

3

pd: (-ta)

4

ps: vn-f

5

key: daalis

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: faalin.

waa la naqliyay ✓

m.l (-syo, m.dh) (xisaab) Urur tirooyin ah ama baro ah oo ku yaalla habdhis kulan oo qeexaya dhammaan qiimayaasha u dhexeeya laba bar dhammaad. Haddii labada bar dhammaad ay jiraan g.ka waa gaalin oodan, haddii an ku jirinna waa g. furan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-syo, m.dh) (xisaab) Urur tirooyin ah ama baro ah oo ku yaalla habdhis kulan oo qeexaya dhammaan qiimayaasha u dhexeeya laba bar dhammaad. Haddii labada bar dhammaad ay jiraan g.ka waa gaalin oodan, haddii an ku jirinna waa g. furan.

waa la naqliyay ✓

Interval

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) tirooyinka u dhexeeya labo lanbar oo cayiman ama la sugay. Gaaliska 1 iyo 6 waa 2, 3, 4, 5. Waxa uu u kala baxaa 1gaalis furan: oo ah urur ka kooban tirooyinka u dhexeeya laba tiro oo la isa siiyey oo aan ku jirin bar dhammaadyada. Gaaliska furan ee u dhexeeya laba tiro oo maangal ah a iyo b waxa loo qoraa (a,b). Marka g.ka f. lagu muujinayo xarriiq tiro bar dhammaadyada goobo ayaa la geliyaa. 2gaalis xidhan: oo ah urur ka kooban tirooyinka u dhexeeya labo tiro oo la isa siiyey oo ay ku jiraan bar dhammaadyada. Gaaliska xidhan ee u dhexeyaa laba tiro oo maangal ah a iyo b waxa loo qoraa [a,b]. Marka gaaliska xidhan lagu muujinayo xarriiq tiro bar dhammaadyada waxa ugu calaamadeeyaa goobo gudahooda la madoobeeyay.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: laalid.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg laalid.

waa la naqliyay ✓

1

(Maalis-ta)

2

Maalid.

waa la naqliyay ✓

1

maalis¹: m.l la-mid: maalin².

2

maalis²: m.dh 1. Weel biyood ama caanood. 2. la-mid: maalid.

waa la naqliyay ✓

f. n. milk can ~ receptacle; utensil for ~ act of milking

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) the act of milking

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg maalid.

2

maalis-ta: (magac, dhedig, keli) geedo yar oo xulanti ah oo neefka irmaan oo igadhka ah inta la maalayo lagu dago oo intuu daaqayo la liso. Caleen maalis ah hasha u dhig.

waa la naqliyay ✓

1

de: milk can ~ receptacle; utensil for ~ act of milking

2

lx: maalis

3

pd: (-ta)

4

ps: n2a-f

5

key: maalis

waa la naqliyay ✓

Baarankaymada Baalisaydh

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, kuli) ecg baatu.id.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg sabaalayn.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: Abaabid; ababid. la-mid: ababis.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) neef ama ilmo dhowaandhalad ah, sida wax loo cuno baris.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg abaadid. abaaditaan -ka: (magac, lab, keli) waaritaan ama raagid. Dh: abaadid.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: abaahiyid.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) dhoodidda awrka ee hasha uu u tego.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) baadigoobidda wax maqan oo la tebayo.

2

baadhis -ta: (magac, dhedig, keli) mid ka mid ah xiddigaha Soomaalidu ka awaalasheegaan. Waxay isgarab yihiin ururka iyo agaallicaanoodka. Xiddigtii baadhis caaway soo baxday.

waa la naqliyay ✓

1

baalash¹: m.l 1. Rinji midabbo badan leh oo gasacado yaryar ku jira oo kabaha la mariyo, luujito. 2. Burush.

2

baalash²: f.g1 (-shay, -shtay) Kabo luujito marin. la-mid: baalashee.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-shay, -shtay) Kabo luujito marin. m.f.dh, baalashid. la-mid: baalashee.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dhaashiga midabka leh ee kabaha la mariyo si bilicdooda loo muujiyo

waa la naqliyay ✓

m.l Cayayaan yar, diqsiga u eg, kase weyn oo xoolaha qaniina geeluna ku dhukaamo. la-mid: baal¹ (4), baalcad² (2).

waa la naqliyay ✓

m.l Cayayaan yar, diqsiga u eg, kase weyn oo xoolaha qaniina geeluna ku dhukaamo. la-mid: baal¹: (4) , baalcad.

waa la naqliyay ✓

1

(Baanisa-ha)

2

Hadal ama dood, qoran ama aan qorrayn oo meel madal ah laga yiraahdo; khudbo.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. la-mid: baaniso. Hadal ama dood qoran ama aan qornayn oo meel madal ah laga yiraahdo; khudbo. 2. la-mid: baane.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. la-mid: baaniso. Hadal ama dood qoran ama aan qornayn oo meel madal ah laga yiraahdo; khudbo. 2. la-mid: baane.

waa la naqliyay ✓

m. n. discourse, speech, eulogy

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) hadal iyo dood meel fagaara ah laga yidhaahdo. Baanise badan beerkaa kugu daala. Dh: khudbad, garta, dacwad.

waa la naqliyay ✓

1

de: discourse, speech, eulogy

2

lx: baanise

3

pd: (/ha)

4

ps: n7-m

5

syn: khudbo

6

key: baanise

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: baanise (1).

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: baanise.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg baanise.

waa la naqliyay ✓

1

pr. n., loc. Paris

2

Baariis pr. n., [feminine] Paris

waa la naqliyay ✓

(n) Paris (peeris); the capital and largest city of France

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax balalooday ka dhigid. Saca balalinta ka daa.

waa la naqliyay ✓

m.l Ciir in caano dhay ah lagu daray.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg bararid.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) daasad ama tanag lagu bayliyo biyaha oo ay isticmaalaan makhaayaduhu. Baylisada dabka saar.

2

bayliso -da: (magac, dhedig, keli) qalab lagu diiriyo ama bayliyo biyaha oo lagu sameeyo aqallada waddamada qabaw. Dh: kulayliso, diiriso.

waa la naqliyay ✓

1

(Calalis-ka)

2

Cunnada inteeda la calaliyo (hilib, badar, kd.).

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Cuntada inteeda la calashado. 2. la-mid: calalin.

waa la naqliyay ✓

m. n. solid food

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg calalin.

waa la naqliyay ✓

1

cf: caysh, cunno, dheef

2

de: solid food

3

lx: calalis

4

pd: (-ka)

5

ps: n2a-m

6

key: calalis

waa la naqliyay ✓

1

(Faalisa-da)

2

Naagta faalka dhigta.

waa la naqliyay ✓

f. n. fortune-teller (female)

waa la naqliyay ✓

-faalisada: (n) fortuneteller (female) (foorjantelar) ~ [opposite of faalalow]

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) haweeney faalka wax ka sheegta oo uu dadku ujeeddadaa ugu tago; naagta faalka dhigta. Faaliso warkeed lama raaco.

waa la naqliyay ✓

1

de: fortune-teller (female)

2

lx: faaliso

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

key: faaliso

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) ciyaar Soomaaliyeed oo jiib, jaan iyo sacab leh oo ka mid ah ciyaaraha lagu bururo ee ay aadka u xiiseeyaan dadka saarleyda ah. Ciyaartani waxay caan ku tahay gobollada Mudug, Galgaduud iyo meelo kale oo ay Soomaalidu degto, waxayna gaar u tahay ragga oo kaliya.

waa la naqliyay ✓

1

(Ilaalis-ka)

2

Raacis; dhawris.

waa la naqliyay ✓

vl. n. protection, act of guarding

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) the act of watching protection (pro-tak-shen) ~ ilaalin

waa la naqliyay ✓

1

de: protection, act of guarding

2

lx: ilaalis

3

pd: (-ka)

4

ps: vn2a-m

5

key: ilaalis

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) haweeney la shaqaysa cid hawl badan haysa; gabadh gacanyare u ah dhakhtar iyo wixii la mid ah. Dh: caawiso, kalkaaliso. Wa: kalkaalisooyin.

waa la naqliyay ✓

1

(Khaalis-ka)

2

Aan wax kale dheehin; saafi; miir; miid.

waa la naqliyay ✓