baadino

f.mg1 (-oobay, -owday; -oobi) Baadi noqosho.

f.mg1 (-oobay, -owday; -oobi) Baadi noqosho. m.f.dh, baadiyoobid.

(fal) 'xoolo' noqo haadi uo cid kale raac. Baraarkii labaa baadiyoobay Dh: lun, hallaw

baadiyow: (fal) baadiye noqo, reer miyi noco.

baadiyow: (fal) dawga hanuunka ka leexo; xaqa iyo caddaaladda ka leexo; dhaqanka iyo usluubta hallee. Dh: lun, hallaw. habaw

baadiyow -ga: (mogac, lab, keli) baadiye noqosho reer miyi iska dhigid ama ahaansho.

baadiyow -ga: (magac, lab, keli) xoolo la ilaalinayay on luna.

baadiyow -ga: (magac, lab, keli) iilashada qof ka baydha xaqa iyo caddaaladca: qof dhaqanka iyo asluubtu ka lumaan.

m.dh la-mid: baasiin.

m. n., (mass n.): gas, petrol

de: gas, petrol

lx: baasiino

pd: (-ka)

ps: n6-m-mass

see: bansiin {It}

key: baasiino

m.dh la-mid: aaddin.

(Baadi-da)

1. Xoolo nool oo lumay.

2. Wax lumoo dhan guud ahaan.

m.dh 1. (m.u) Wax lumay sida xoolo, lacag iyo wixi lamida. 2. Qof ka weecday waddada toosan.

m.dh 1. (m.u) Wax lumay sida xoolo, lacag iyo wixi lamida. 2. Qof ka weecday waddada toosan.

f. n. stray (animal), lost (person ~ thing)

-ah: (adj) lost (loost); lost to sight; vanishing. Ex: ilmo baadi ah; a lost child -baadi -da: (n) lost things or missing person or animal

-da: (magac, dhedig, keli) xoolo ama wax kale lumay oo laga yaabo inay cid kale la socdaan. Baadi nimaan lahayn bay ag joogtaa. Nin waliba sidii baadi geel, naga banjoogowye. Dh: baada.

cf: baabsi

de: stray (animal), lost (person or thing)

lx: baadi

pd: (-da)

ps: n2a-f

key: baadi

f.g/mg3 (-ntay, -natay) 1. (f.g) Qof buka ama dhaawac ah baan siin. 2. (f.mg) Qof bukaan ama dhaawac ka bogsasho.

f.g/mg3 (-ntay, -natay) 1. (f.g) Qof buka ama dhaawac ah baan siin. 2. (f.mg) Qof bukaan ama dhaawac ka bogsasho. m.f.dh, baanasho.

v. care for, nurse; feed someone on a special diet

-baantay / baanatay: (v) recuperate (ri kuupereeyt); feed someone to return to health or strength ~ baani

(fal) sii cunto nafaqo leh sida hilib iyo wixii la mid ah; tadaawi oo qof bukaan ah nafaqee. Dh: buullee, xannaanee, baxnaani.

de: care for, nurse; feed s.o. on a special diet

lx: baano

pd: (baantay / baanatay)

ps: v3b=

key: baano

m.f.dh la-mid: badiyid.

Aumento

Increase

-ta: (magac, dhedig, keli) wax intiisii hore laga kordhiyo. Badinta xoolaha, cid walba way jeceshahay. Dh: kordhin. Li: yarayn.

badin -ta: (magac, dhedig, keli) tartan iyo loollan ku guulaysashadiisa; guusha oo kaa raacda goob tartan. Dh: qaadid, guul.

m.l 1. (fiisikis) Cabbir xariiqeedka laga qaaday walax adke ah sida dhererka (l), ballaca (b) ama joogga (h). 2. (fiisikis) “Addimaha Xaddiyada Fisikaad” waa habka xaddiyada fisikaad looga soo dhirindhiriyo xaddi saleedyada oo la saaro jibbaaro habboon.

m.l 1. (fiisikis) Cabbir xariiqeedka laga qaaday walax adke ah sida dhererka (l), ballaca (b) ama joogga (h). 2. (fiisikis) "Addimaha Xaddiyada Fisikaad" waa habka xaddiyada fisikaad looga soo dhirindhiriyo xaddi saleedyada oo la saaro jibbaaro habboon.

Dimension

Dimension

-da: (magac, dhedig, keli) cabbirraadda dherer, joog, qoton iyo dhexroor ee jimidh adke ahi leeyahay. Kolka aadimooyinka aqalka la wada garanayo ayaa bedkiisa la soo saaraa.

(Baacin-ta)

1. Baac wax ku cabbirid.

2. Wax la dhifanayo, kor u sii wadid, taniyo inta gacantu ka wada kala baxdo.

3. (u baacin) u taagid.

4. Kor u qaadid; bilid.

m.f.dh eeg baaci.

-ta: (magac, dhedig, keli) baac ku cabbirid; gacmaha oo la kala baxshay, wax dhererkii ku qiyaasid.

baacin -ta: (magac, dhedig, keli) wax inta sare loo qaado, lagu simo halka ugu sarraysa ee ay gacmuhu gaadhi karaan.

vl. pron., neg. you ... not,

(v) you....not.. Ex: adigoo xaagaas leh, baadan shaqaysanayn; you are strong and you don't work

de: you ... not + [FOCUS] = baa + aad + aan

lx: baadan

pd: (baanad)

ps: focus + vpro + neg

xe: Although you are a Somali, dont you drink camel milk?

xv: Ma adigoo Soomaali ah, baadan caano geel cabbin?

key: baadan

(fal) wax kaa qarsoon doondoono; wax kaa dahsoon raadso. Buugga aad raadinayso ka baadho maktabadda.

baadho: (fal) gelgelin ku galgalo; isrogrog adiga oo dhinacyada kolba mid u jiifsanaya. Awrkii dhaanka laga furay gelgelintuu baadhanayaa.

(Baadid-da)

Wax badan maqnaan; raagid; daahid.

m.f.dh eeg baad².

m.f.dh eeg bąad².

-da: (mayac, dhedig, keli) cela magnaan dheeraata. Scadid ku kala raugnays helmaan, baro wada galeyna. Dh: baaris, raagid, dachid, dibloed

baadid -da: (magac, dhedig, keli) Laydhitaanka iyo leexashada dhiuc la maro. Kobta adhiga becaubu degay kor uga baadaye

m. n., [abstract] sin, injustice, baselessness

-ka: (n) unjust act; injustice (in-jastis) ~ baaddil, dulmi. -Syn: wrong, grievance

-ka: (magac, lab, keli) laabta dadka iyo shafka hore. Baadilka ayuu kubadda ku sii qaatay, dabadeed na wuu sii dhaliyay. Dh: shafka, laabta, bayd, xabad.

baadil -ka: (magac, lab, keli) wax aan xaq ahayn, ka baxsan xeerka ama ka duwan sidi toosnayd. Waa duni xadgudubtoo, xaqa baadil qariyoo la is wada xaqirayee! Dh: baadul, dulmi, gardarro, jiddarro, xaqdarro. Li: xaq.

bw: Arabic

de: sin, injustice, baselessness

lx: baadil

pd: (-ka)

ps: n0-m-abs

see: baaddil

key: baadil

-ta: (magac, dhedig, keli) kala maqnaanshaha muddo dheer. Anna baadistaadaa, boholyow i gelisoo, naftaa kuu ba'aysee.

(Baafin-ta)

Wax lumay ama aan la aqoon meel laga helo, weyddiin iyo 'war yaa arkay?' ku baadi goobid.

m.f.dh eeg baafi. la-mid: baafis.

f. n. inquiry, search

-ta: (n) inquiry about missing or lost

-ta: (magac, dhedig, keli) wax Jumay raadintii. Baafin baa baadi lagu helaa. Dh: yabcohin.

de: inquiry, search

lx: baafin

pd: (-ta)

ps: n0-f

key: baafin

مَطْلُوبٍ

m.f.dh eeg baahi². la-mid: baahis.

m.f.dh eeg bąahi. la-mid: bąahis.

-ta: (n) broadcasting; publication (pab li keey shin); propagation (poro-pageey-shin); dissemination-faafinta, warbaahin

-ta: (magac, dhedig, keli) fidinta wax lagu faafiyo meel aanu hore u gaadhsiisnayn. Dh: fidin, firdhin.

(Baajin-ta)

Wax la samayn lahaa dib u dhigid ama iska deyn.

m.f.dh eeg baaji. la-mid: baajis.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax dhici lahaa, maaro u helid oo joojin ama dib u dhigid. Dh: nageyn, joojin.

baajin -ta: (magac, dhedig, keli) ballan in la qabto la sugayay oo laga baaqsado. Beenaale ballan baajis badanaa.

bąalin: m.f.dh eeg bąali². la-mid: bąalis.

(Baanin-ta)

Baan siin; baanasho.

m.f.dh eeg baani.

-ta: (magac, dhedig, keli) siinta cunto nafaqo leh, si qofku uga kabto bugtaan iyo dhaawac soo gaadhay. Baanin buu ku jiraa weli bukaanku.

(Baaqin-ka)

Baaqimo.

baaqin¹: m.l la-mid: baaqimo.

baaqin²: m.dh Summad alif ah oo idaha shanshada ama tagoogta loogu dhigo.

m. n. dairy animal that does not produce much milk

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg baaqimo.

de: dairy animal that does not produce much milk

lx: baaqin

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: baaqin

baarin¹: m.f.dh la-mid: baariyid.

baarin²: m.dh Meesha gacatada laga qoto.

-ta: (magac, dhedig, keli) badeeco la naadiyay qof u xukumid.

s.m. war, balli.

badine, n.f. - ul dhuuban oo jilicsan

(Baqdin-ta)

Wax waxyeelladood laga yaabo, waxa aragtidooda ama maqalkoodu nafleyda ku dhaliyaan; naxdin; cabsi.

m.dh Dareen geesinnimo la'aaneed oo xasillooni darro iyo welwel leh oo ku dhasha nafleyda marka ay dareento inay nafteeda halis ku jirto; cabsi.

vl. n. fear

-ta: (n) a condition or sensation of fear; alarm; fright (faraayt); cowardice (kaawa dis); timidity (timiditi) ~ cabsasho, fulaynimo

-ta: (magac, dhedig, keli) cabsi la dareemo marka aad didsantahay. Baqdinta badan jooji balaayo kuma hayso.

de: fear

lx: baqdin

pd: (-ta)

ps: vn2-f

key: baqdin

vl. n. growth, act of growing

de: growth, act of growing

lx: baxdin

pd: (-ta)

ps: vn-f

key: baxdin

m.f.dh eeg baydi.

vl. pron. you [plural.],

-ta: (magac, dhedig, keli) neef la heeryay- nayo bayda ku xidhid. Cayminta iyo baydintaba wiilku wuu karaa.

baydin-ta: (magac, dhedig, keli) badhaadhayn oo hodan ka dhigid. Ilaahaybaa baydin la waydiisataa.

a: ayeydin

de: you [plural] + [FOCUS] = baa + aydin

lx: baydin

pd: (beydin)

ps: focus + vpro

key: baydin

(magac, dhedig, keli) eeg caadi.

(Daadin-ta)

Qubid.

m.f.dh eeg daadi. la-mid: daadis.

-ta: (magac, dhedig, keli) iska shaydhin; dhulka ku saydhid. Hadhuudhka daadinta ka daa oo ha khasaarin. Dh: daadis.

daadin -ta: (magac, dhedig, keli) ballan guur cid kaga bixid oo si bahdilaad ah u diidid. Habluhu daadinta ay wiilasha ku daadiyaan way ku tooxsadaan.

daadin-ta: (magac, dhedig, keli) xaddhig ama tuumbo dhulka dhigid oo masaafo dheer ku goglid. Daadinta tuumbada gabadha u dhiib.

(Haadin-ta)

Badarka la tumay, kd., oo inti kor la geeyo ama loo sayro hoos loo soo daadsho ama loo soo qubo si neecawdu u dhexmarto oo buunshaha u bitiso; duulin; buubin; (ama haatin).

m.f.dh eeg haadi. la-mid: haadis¹, haatin.

-ta: (magac, dhedig, keli) hadhuudh la tumay iyo wixii la mid ah oo inta weel lagu shubo ee kor loo saydho buushiga iyo qashinka laga tuuro. Haadinta hadhuudhka xilliga dabaysha ayaa lagu beegaa. Dh: hufid.

haadin -ta: (magac, dhedig keli) «u» qof meel fog jooga gacanta u lulid si uu kuu arko. Haadintayda miyaanad arkayn gellin baan gacanta kuu lulaye?

(Kaadin-ta)

(u kaadin) u sugid; dib u dhigid.

m.dh la-mid: kaadiyid.

m.f.dh eeg kąadi.

-ta: (magac, dhedig, keli) (u ~) degdegsiinyo la'aan; sugitaan. Dh: hubsasho, sugniin. Li: degdegsiinyo.

(Maadin-ta)

Dhibaato soo socota ka hor tegid, celin, baajin.

m.f.dh eeg maadi. la-mid: maadis, maarin, maaris.

-ta: (magac, dhedig, keli) dhib soo socota ka hortegid. Culimadu waxay ka shaqeeyaan maadinta iyo qaboojinta dagaallada. Dh: baajin celin, maadis, joojin.

(Naadin-ta)

Naado cid war ku gaarsiin ama wax ku iibin.

m.f.dh eeg naadi².