baadifad

m.dh la-mid: caaddifo.

-da: (magac, dhedig, keli) xamaasad iyo kaljeclaysi, dhabta aad uga durugsan oo ruuxu siduu jecel yahay oo qudha ismoodsiiyo ama rumaysto.

-da: (magac, dhedig, keli) ciyaarta turubka oo la ka la badin waayo, dabadeed inta la xidho la ka la helo marka kaa xiga.

(Baadid-da)

Wax badan maqnaan; raagid; daahid.

m.f.dh eeg baad².

m.f.dh eeg bąad².

-da: (mayac, dhedig, keli) cela magnaan dheeraata. Scadid ku kala raugnays helmaan, baro wada galeyna. Dh: baaris, raagid, dachid, dibloed

baadid -da: (magac, dhedig, keli) Laydhitaanka iyo leexashada dhiuc la maro. Kobta adhiga becaubu degay kor uga baadaye

m.dh la-mid: baatad.

-ka: (magac, lab, keli) baadhashada la baadho qof si gardarro ah.

-da: (magac, dhedig, keli) xilliyada qaarkood, xaalad ay baddu noqoto oo caariga iyo buuxitaanku dheeraadaan oo ay dhawr maalmood socdaan. Baddu maalmahan waa baadila. Dh: caari, habso.

m.l la-mid: baadifad.

-da: (magac, dhedig, keli) jaad noocyada tawaariista ka mid ah oo labo ulood leh.

f. n. storm

caasifad: m. n. alarm signal, siren

(fal) gaashaanka u darruur oo iska moos. Arrinta iska daadifee.

m.dh la-mid: saniifad.

f. n. decorative border ~ edging

-da: (magac, dhedig, keli) calaamo maryaha dacalkooda loo yeelo. Saanifad baa loo yeelaa shalmadaha. Dh: saniifad, aarad, darxad.

a: saniifad

de: decorative border ~ edging

initial: s

lx: saanifad

pd: (-da)

ps: n1-f

key: saanifad

name-m undisputed, proofed; brand, mark, insignia

da: (maga, dhedig, keli) meesha ay baadidu joogto meel aan ahayn ka raadis.

-ka: (magac, lab, keli) ilaalinta xoolo aanad lahayn oo baadi kugu soo galay; ammaano xajinteed. Nin baadixafid badan baadidii ma baylahdo.

m.l la-mid: baryadilasho.

-ka: (magac, lab, keli) kala maqnaansho daba dheeraaday. Baaditaan baan ku kala maqnqyn.

(Baadiyayn-ta)

Baadi ka dhigid; lumin; habaabin.

m.f.dh eeg baadiyee.

-ta: (magac, dhedig, keli) luminta xoolo qof ilaalinayay. Sahal waa nin baadiyayn badan. Dh: lumin, fakin, hallayn, dayacid.

baadiyayn -ta: (magac, dhedig, keli) qof reer magaal ahaa, baadiye ka dhigid; dhaqanka baadiyaha u yeelis. Dh: miyiyeyn.

baadiyayn -ta: (magac, dhedig, keli) cid kale qaldid oo khatalid. Dh: lumin.

baadiyayn -ta: (magac, dhedig, keli) jidka hagaagsan ee diintu tilmaantay ka leexin oo gaalnimo u horseedid. Li: hanuunin.

-ka: (magac, lab, keli) afeef sii dhigasho; Intaanad hadal horteed baarrimaad dhigto.

-da: (n) an obedient daughter, especially to her parents

-da: (magac, dhedig, keli) ceebayn iyo yaraysi cid dad hortii loogu geysto oo dhalliilo loogu sheego.

(Bandiirad-da)

Calan.

m.dh (-do, m.l) Cad maro ah oo midabyo iyo qiyaas loo yaqaan leh oo astaan u ah qarannimada ummadeed; calan. la-mid: bandiiro.

m.dh (-do, m.l) Cad maro ah oo midabyo iyo qiyaas loo yaqaan leh oo astaan u ah qarannimada ummadeed; calan. la-mid: bandiiro.

f. n. flag, banner

-da: (n) flag (falaag) calan. Ex: bandiiradda qaranka; the national flag

-da: (magac, dhedig, keli) maro astaan u ah waddan. Dh: calan.

de: flag, banner

lx: bandiirad

pd: (-da)

ps: n1-f

syn: calan {It}

key: bandiirad

-da: (magac, dhedig, keli) wax kala fidsanaa, sida dhar oo kale, isku laalaabid. caddifan: (tilmaame) aan kala fidsanayn; wax laalaaban.

m.dh Bil soon haweenay af-furan.

(Gaddiifad-da)

Kaddiifad.

m.dh la-mid: kaddiifad.

f. n. tapestry, carpet

-da: (n) see [eeg] kaddiifad

-da: (magac, dhedig, keli) gogol caag ama wax kale oo la isku tidcay ka samaysan oo lagu fadhiisto. Dh: qadiifad, khadiifad.

de: tapestry, carpet

lx: gaddiifad

pd: (-da)

ps: n1-f

see: kaddiifad

key: gaddiifad

(Kaddiifad-da)

Gogol laga falkiyo dun aad u adag oo dhogor ah ama cudbi ama mayrax oo marriin iyo xarad qurux badan loo yeelo; waxaa lagu goglaa guryaha gudohooda; (ama qaddiifad).

m.dh (-do, m.l) Gogol dun adag, cudbi iyo wixi lamida ka samaysan, qurux leh oo lagu goglado guryaha gudahooda. la-mid: gaddiifad, kaddiifo, katiifad, qaddiifad.

m.dh (-do, m.l) Gogol dun adag, cudbi iyo wixi lamida ka samaysan, qurux leh oo lagu goglado guryaha gudahooda. la-mid: katiifad, gaddiifad, kaddiifo.

f. n. tapestry, figured carpet ~ rug

-da: (n) carpet (kaarpit), rug (raag)

-da: (magac, dhedig, keli) gogol yar oo inta badan xadhadh iyo midabyo leh oo lagu. Fadhiisto. Dh: sali, kaddiifo, qaddiifad, bal, darmo. Wa: kaddiifado.

a: kaddiifo (/da) [n6-f]; gaddiifad ~ qaddiifad

de: tapestry, figured carpet ~ rug

lx: kaddiifad

pd: (-da)

ps: n1-f

key: kaddiifad

m.dh (fals.) Fikrad falsafadeed oo aammisan in adduunka aan jirin wax aan maaddo ahayn.

m.dh (fals.) Fikrad falsafadeed oo aammisan in adduunka aan jirin wax aan maaddo ahayn.

f. n., [abstract] materialism

-da: (n) materialism (ma tiiriyaalisim); materiality (matiir-yaalati) ~ wax la taaban karo

-da: (magac, dhedig, keli) wixii maaddo ku saabsan. Xidhiidhka dadku inuu maaddiyad ku tiirsanaado ma fiicna.

de: materialism

lx: maaddiyad

pd: (-da)

ps: n-f-abs

key: maaddiyad

m.dh Aqoon fiican oo wax loo leeyahay.

f. n., [abstract] knowledge, learning (by experience)

-da: (magac, dhedig, keli) aqoon ay laba oo soo jireen qof ama in ka badani isku leeyihiin ah. Macarifad hori abtirsiin ka wanaagsan. Dh: barasho, aqoon.

macarifad -da: (magac, dhedig, keli) aqoon guud oo cilmiyeed oo wax loo leeyahay. Dh: macrif, aqoon.

bw: Arabic

de: knowledge, learning (by experience)

lx: macarifad

pd: (-da)

ps: n0-f-abs

key: macarifad

m.dh la-mid: kadiifad.

f. n. rug, carpet

-da: (magac, dhedig, keli) bal u eg sijaajadaha salaadda kase ballaadhan oo guryaha lagu goglo. Saaloonka qaddiifad qurux badan ayaa goglan. Dh: gaddiifad, khaddiifad, ruumi.

qaddiifad -da: (magac, dhedig, keli) go' lagu goglo sariiraha dushooda. Hooyo waxay soo iibisay qaddiifad dun ah. Dh: durraaxad.

bw: Arabic

de: rug, carpet

lx: qaddiifad

pd: (-da)

ps: n1-f

see: kaddiifad

key: qaddiifad

-ka: (magac, lab, keli) waxyaalaha dibbada loo dhoofiyo oo inta wadanka laga qaado dalalka shisheeye lagu soo gado.

m.f.dh eeg baadiggef². la-mid: baadiggef¹.

m.l la-mid: baryadilasho.

(Aadid-da)

Meel u socosho; tegid.

m.f.dh eeg ąad³; la-mid: ąad¹.

-da: (magac, dhedig, keli) meel ka dhaqaaqid oo tu kale u socdaalid. Dh: tegid, aaditaan.

aadid -da: (magac, dhedig, keli) «ku~> qof ama wax kale ka hortegistiisa ama ku beegnidiisa.

-da: (magac, dhedig, keli) xoolo dadkii lahaa ka lumay oo cid kale la socda. Dh: baadi.

(Baadi-da)

1. Xoolo nool oo lumay.

2. Wax lumoo dhan guud ahaan.

m.dh 1. (m.u) Wax lumay sida xoolo, lacag iyo wixi lamida. 2. Qof ka weecday waddada toosan.

m.dh 1. (m.u) Wax lumay sida xoolo, lacag iyo wixi lamida. 2. Qof ka weecday waddada toosan.

f. n. stray (animal), lost (person ~ thing)

-ah: (adj) lost (loost); lost to sight; vanishing. Ex: ilmo baadi ah; a lost child -baadi -da: (n) lost things or missing person or animal

-da: (magac, dhedig, keli) xoolo ama wax kale lumay oo laga yaabo inay cid kale la socdaan. Baadi nimaan lahayn bay ag joogtaa. Nin waliba sidii baadi geel, naga banjoogowye. Dh: baada.

cf: baabsi

de: stray (animal), lost (person or thing)

lx: baadi

pd: (-da)

ps: n2a-f

key: baadi

m.dh (-dyo, m.dh) (fiisikis) Dululaatiga laga dareemi karo xoog; xooggaasi oo uu sababay jiritaanka walax taalla bar ka mid ah dululaatiga. Noocyada b.da waxa ka mid ah: a) b.birlabeed, b) b. danabeed c) badad cufisjiidad.

m.dh (-dyo, m.dh) (fiisikis) Dululaatiga laga dareemi karo xoog; xooggaasi oo uu sababay jiritaanka walax taalla bar ka mid ah dululaatiga. Noocyada b.da waxa ka mid ah: a) b.birlabeed, b) b. danabeed c) badad cufisjiidad.

Field

Field

(Badid-da)

Ku jirrabid; ku markasho; geyeysiin.

m.dh eeg bad². la-mid: bidid.

-da: (magac, dhedig, keli) fal qofka ruuxiisa dhiba ku akhriyid; girigiri u samayn; sixir iyo wax xun u qabad. Baabiddu waa xaaraan. Dh: sixrid, baabis, qataarid, falid.

-da: (magac, dhedig, keli) wax inta sare loo qaado halka ugu sarraysa ee ay gaadhi karaan la gaadhsiiyo. Baacid dheeraa ninkani.

vl. pron., neg. you ... not,

(v) you....not.. Ex: adigoo xaagaas leh, baadan shaqaysanayn; you are strong and you don't work

de: you ... not + [FOCUS] = baa + aad + aan

lx: baadan

pd: (baanad)

ps: focus + vpro + neg

xe: Although you are a Somali, dont you drink camel milk?

xv: Ma adigoo Soomaali ah, baadan caano geel cabbin?

key: baadan

m. n., [abstract] sin, injustice, baselessness

-ka: (n) unjust act; injustice (in-jastis) ~ baaddil, dulmi. -Syn: wrong, grievance

-ka: (magac, lab, keli) laabta dadka iyo shafka hore. Baadilka ayuu kubadda ku sii qaatay, dabadeed na wuu sii dhaliyay. Dh: shafka, laabta, bayd, xabad.

baadil -ka: (magac, lab, keli) wax aan xaq ahayn, ka baxsan xeerka ama ka duwan sidi toosnayd. Waa duni xadgudubtoo, xaqa baadil qariyoo la is wada xaqirayee! Dh: baadul, dulmi, gardarro, jiddarro, xaqdarro. Li: xaq.