baabilo

m.dh Maalinta uu dirirku la fadhiyo dayaxa oo dadku aaminsan yihiin in ay tahay maalin cawo leh.

-da: (magac, dheddig, keli) maalinta uu dirirku la fadhiyo dayaxa oo dadku aaminsan yihiin in ay tahay maalin cawo leh.

-da: (magac, dhedig, keli) inkaar la kala galabsado, haddii dhib wax laga qaban karayay la isku dhaafo. Aaqilo ha gelin, ee ubadka dhawr.

-da: (magac, dhedig, keli) fal qofka ruuxiisa dhiba ku akhriyid; girigiri u samayn; sixir iyo wax xun u qabad. Baabiddu waa xaaraan. Dh: sixrid, baabis, qataarid, falid.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg baabid.

f.g3 (-saday, -satay) 1. Dareen iyo feejignaan qof leeyahay soo jiidasho. 2. Qof, hanti uusan lahayn u qiil dayasho.

f.g3 (-saday, -satay) 1. Dareen iyo feejignaan qof leeyahay soo jiidasho. 2. Qof, hanti uusan lahayn u qiil dayasho. m.f.dh, baabsasho.

-sha: (magac, dhedig, keli) dhogor badan oo isku cufan; timo badan oo lusha. Buhubuhadii laga teg iyo baabul kicintiiye. Dh: gas, duful, shaash, halab, daacuf, tuur, bulbul, yoofil, doofil.

m. n., [abstract] sin, injustice, baselessness

-ka: (n) unjust act; injustice (in-jastis) ~ baaddil, dulmi. -Syn: wrong, grievance

-ka: (magac, lab, keli) laabta dadka iyo shafka hore. Baadilka ayuu kubadda ku sii qaatay, dabadeed na wuu sii dhaliyay. Dh: shafka, laabta, bayd, xabad.

baadil -ka: (magac, lab, keli) wax aan xaq ahayn, ka baxsan xeerka ama ka duwan sidi toosnayd. Waa duni xadgudubtoo, xaqa baadil qariyoo la is wada xaqirayee! Dh: baadul, dulmi, gardarro, jiddarro, xaqdarro. Li: xaq.

bw: Arabic

de: sin, injustice, baselessness

lx: baadil

pd: (-ka)

ps: n0-m-abs

see: baaddil

key: baadil

(fal) la kulan oo soo dhawee. Kac oo martida qaabil.

qaabil: (fal) ku hagaag: xaggiisa u soco oo ku toosnaw. Sidaad u socoto uun albaabkiisa qaabil. Dh: hagaag. Li: baydh.

qaabil -ka: (magac, lab, keli) dhanka wejiga ah ee soo jeedda. Alabaabka aqalku waa qaabilkaaga uun. Dh: hore, hagaag, soojeed.

f.g1 (-ilay, -ishay) 1. Cayaarta (turubka) dabaka-eriga ran yaryar hor marin si uu ranka waaweyni u soo haro. 2. Cid qayaamo wax ugu qaadid.

v. cheat

de: cheat

initial: s

lx: saabil

pd: (saabilay / saabishay)

ps: v1=

key: saabil

f. n. palm (of hand)

-baabacada: (n) palm (paam) ~ calaacal, sacab

de: palm (of hand) Alt sp: baabbaco

lx: baabaco

pd: (/da)

ps: n6-f

key: baabaco

(fal) wax hore u jirey tirtir; cagta mari. Baabi'i raadka yaan la arkine. Dh: masax, tirtir.

-da: (magac, dhedig, keli) xilliyada qaarkood, xaalad ay baddu noqoto oo caariga iyo buuxitaanku dheeraadaan oo ay dhawr maalmood socdaan. Baddu maalmahan waa baadila. Dh: caari, habso.

(tilmaame) bad deggan; bad fadhida oo aan kacsanayn. Baadino ayay ahayd baddu maanta.

magac loo baxsho gabadh la filayo inay noqoto mid aan baahan oo hodan ah.

m.dh la-mid: baanise (1).

m.dh la-mid: baanise.

-da: (magac, dhedig, keli) eeg baanise.

(Baaqima-da)

Neef xoolo ah oo aan madi ahayn; aan caano badan lahayn; badho; hooto; gabno; (ama baaqin).

m.dh (-ooyin, m.l) Neef caana yar; gabno; badho. la-mid: baaqin.

m.dh (-ooyin, m.l) Neef caana yar; gabno; badho. la-mid: baaqin.

f. n. animal that does not produce much milk

-baaqimada: (n) a cow, goat or she camel that produce little milk ~ finnaaq

-da: (magac, dhedig, keli) hal geel oo caano yar. Hadday baatir geel kuu dhashoo, baaqimo noqoto, bilaash baa lagu baxshaa. Dh: badho, gabno, hooto. Li: ayro, deeqa, haldoor.

cf: gidir

de: animal that does not produce much milk

lx: baaqimo

pd: (/da)

ps: n6-f

key: baaqimo

-da: (magac, dhedig, keli) cabsi been ah oo cid ku dhacda. Dh: sakati, cabsi, irdho.

babbiso -da: (magac, dhedig, keli) marawaxad ama caw ul la qabsado leh oo keenta hawo marka la dhaqaajiyo. Babbiso ii keen aan isku balfiyee.

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Meel dhisan oo kor ka dadan, dhinacyadana ka furan oo wax lagu iibsado. 2. Dhismo yar oo la harsado oo guriga hortiisa lagu dhiso. la-mid: balanbalo.

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Meel dhisan oo kor ka dadan, dhinacyadana ka furan oo wax lagu iibsado. 2. Dhismo yar oo la harsado oo guriga hortiisa lagu dhiso. la-mid: balanbalo.

f. n. hut ~ small structure for shelter; shed of branches and leaves

(Balbalo) May, S Brachiahia leesioides (Hochst) Stapf. Gramineae.

-balbalada: (n) a temporary shelter; hut (hat)

-da: (magac, dhedig, keli) dhismo yar oo waab ah oo dusha waxyaabo fudud laga saaray hareerahan ka furan. Dh: balabalo.

balbalo -da: (magac, dhedig, keli)dhismo yar oo guriga hortiisa laga dhiso oo lagu nasto

de: hut ~ small structure for shelter; shed of branches and leaves

lx: balbalo

pd: (/da)

ps: n6-f

key: balbalo

s.m. - cunug(ga).

bilbilo¹: m.l 1. Koor yar bir ka sameysan oo lo'da loo xiro; dawan. 2. Muuqaal qurux badan.

bilbilo²: f.mg3 (-ishay, -ilatay) Meel biyo ku rusheysasho.

f.mg3 (-ishay, -ilatay) Meel biyo ku rusheysasho. m.f.dh, bilbilasho.

(fal) iskaa biyo ugu biifbiifso; rushrusho.

(Caa'ila-da)

Xaas; reer; qoys.

m.dh.u (-ooyin m.l) Qoys, qaraabo.

-caa'ilada: (n) family (faamili) ~ xaas, reer

-da: (magac, dhedig, keli) qoys hooyo iyo aabbo iyo carruur ka kooban, ama dad qaraabo ah oo abtirsiini ka dhexayso. Sucuudiga waxa xukuma caa'iladda reer Benii Sucuud. Dh: jilib, reer, qoys, xaas, ehelo.

de: household, family unit

lx: caa'ilo

pd: (/da)

ps: n6-f

syn: xaas

key: caa'ilo

(Caaqila-da)

Nabsi.

m.dh Ciqaabta Rabbi ee ku dhaca cid cid kale ama wax kale ku gabbood fasha; nabsi.

f. n. recompense, divine retribution

-da: (magac, dhedig, keli) gef ama dembi qof laga galo. Waaberi, waalidkii ayuu dayacay oo caaqilo ka galay. Dh: cuqubo, nabsi, aaqilo.

de: recompense, divine retribution Something bad that happens to someone as punishment for the wrong he or she has done

lx: caaqilo

pd: (/da)

ps: n6-f

syn: nabsi

key: caaqilo

(fal) sarci jallo ah oo uud yaal daldalo oo meel geyso. Dh: daadgurayso.

daabulo-da: (magac, dhedig, keli) in dameer gaado oo jaad ah oo u dhiganta afartan marduuf. Arooska waxa la keenay shan daabulo oo jaad ah.

f.g3 (-ishay, -ilatay) Shay xumaaday si loo isticmaalo dib u hagaagaasho.

f.g3 (-ishay, -ilatay) Shay xumaaday si loo isticmaalo dib u hagaagaasho. m.f.dh, macbilasho.

v. become a supplier for someone; be a regular customer of someone

macbilo v. use sparingly

(Qaafila-da)

Dad badan oo geddisley ah ama Xaj u socda, oo iyagoo awri u raran tahay, wadajir ku maraya dal cabsi ah ama lamaddegaan; garawaan.

m.dh Awr badan oo safar ah.

f. n. caravan

-da: (magac, dhedig, keli) dad badan oo iyagoo gaadiid u raran yahay safar ku wada jira. Qaafiladii budhcad ayaa dhexda u joogsatay: Dh: garawaan.

qaafilo -da: (magac, dhedig, keli) waxgarad odayaal waayeel ah oo meel u baxay. Qaafilaa arrinka maanta gashay: Dh: guurti.

bw: Arabic

de: caravan

lx: qaafilo

pd: (/da)

ps: n6-f

key: qaafilo

nickname-m helper; philanthropic

-da: (magac, dhedig, keli) dhacdo qofka tusaale u noqota oo wax lagu cibraqaato. Taamilo kuugu filan miskiinka iyo curyaanka. Dh: cibaaro.

-da: (magac, dhedig, keli) wakhtiga soo socda ama dhacdo iman doonta, wax ka sheegid. Xidaar waa taawilo. Dh: xidigiye.

-da: (magac, dhedig, keli) qof dumar ah oo uur leh.

-da: (magac, dheddig, keli) soobax ku yaalla maqaarka sare ama xuubmalaaska, sida ilmasidaha dhexdiisa.

-da: (magac, dhedig, keli) walax yar oo waxa qoran lag tirtiro. Dh: masaxaad, goomad.

m.dh la-mid: balbalo.

f.mg3 (-ishay, -ilatay) Xoolo, calanaqsi samayn. la-mid: baryaddilo.

(fal) xoolo, calanaqsi samayn.

m.dh la-mid: tabaabulayn.

-da: (magac, dhedig, keli) tabaabusho; agaasin; tabaabulyo

m.l (-layaal, m.l/dh) Qof hawl qabanqaabiya; qabanqaabiye.

-abaabulaha: (n) organizer (oorgenaayzer); promoter (paro-mowtar) ~ isuku dubaride

Organizzatore

Organizer

-ha: (magac, lab, keli) qofka hawl qabanqaabadeeda iyo iskudubbaridkeega gacanta ku haya. Dh: qabanqaabiye.

(fal) wax aan jirin ka dhigo.

(Baabbaca-da)

1. Gacanta dadka inta dhudhunka ka hoosaysa oo calaacasha, faraha iyo suulku ka mid yihiin oo wax lagu qabto; cukur; sacab; cagta nafleyda qaarkeed;

2. Orod gaar ah oo geelu cagaha la dhaco dhulka.

m.dh 1. (-ooyin, m.l) Calaacal, sacab. 2. la-mid: baabbacayn. Orod gaaban oo geelu labada addin ee hore iyo kuwa dambe midba mar qaado.

m.dh 1. (-ooyin, m.l) Calaacal, sacab. 2. la-mid: baabbacayn. Orod gaaban oo geelu labada addin ee hore iyo kuwa dambe midba mar qaado.

vl. n. jog, trot, gambolling of young animals

baabbaco [feminine] n. palm of the hand

-baabbacada: (n) palm (paam) ~ calaacal, sacab

-da: (magac, dhedig, keli) orod dhereg aawadii geelu cagta hoose dhulka la dhaco.

baabbaco -da: (magac, dhedig, keli) gacanta iyo lugta dadka inta ka soo hadha faraha iyo suulka. In aan Axmad guursadaa waa baabacadaa oo timo ka soo baxeen! Dh: sacab, calaacal.

راحة (اليَد)

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Wax ciribtirid. 2. Raad, calaamad iyo wixi lamida oo meel ku yaal tirtirid. Tusaale: “Rooble ayaa wixii sabuuradda ku qornaa baabbi'iyay”. 3. Sharci burin. 4. Sharaf awood iyo wixi lamida ee qof leeyahay waxyeeleyn.

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Wax ciribtirid. 2. Raad, calaamad iyo wixi lamida oo meel ku yaal tirtirid. Tusaale: Rooble ayaa wixii sabuuradda ku qornaa baabbi'iyay. 3. Sharci burin. 4. Sharaf awood iyo wixi lamida ee qof leeyahay waxyeeleyn. m.f.dh, baabbi'in.

v. remove, erase, eliminate, eradicate

-yey / say: (v) eliminate (ilimineeyt), eradicate (i-raadi-keeyt); decimate (dhe-simeeyt); destroy (dis-trooy) ~ baabi'i, tirtir. Ex: baabbi'i dhammaan mucaaradka siyaasiga; eliminate all political opposition. Syn:, liquidate, purge, corrode

(fal) wax jira tirtir oo wax masaxan ka dhig. Qoraalku waa foolxun yahaye baabi'i, Dh: tirtir, masax.

de: remove, erase, eliminate, eradicate Alt sp: baabi'i

lx: baabbi'i

pd: (baabbi'iyey)

ps: v2a=tr

key: baabbi'i

-da: (magac, dhedig, keli) tirtirmidda wax hore u jirey; wax jiray oo baaba' noqday. Dh: lumid, tirtirmid, masaxmid.

baabi'id -da: (magac, dhedig, keli) edebta iyo dhaqanka oo qof ka xumaada.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax jiray tiriddi wax aan jirin ka dhigid. Baabi'inta ka daa reerka. Dh: tirtirid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg baabi'in.