ayuu
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ayuu
vl. pron. he,
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ayuu
(pronoun) he (hii) ~ buu. Ex: sidaas ayuuyiri; he said that
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ayuu
qurub qofka saddexaad ee laga hadlaha ah oo lagu ladhay qurubka buu. Qalin ayuu Aadan ii keenay.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ayuu
a: buu
de: he + [FOCUS] = ayaa + uu
lx: ayuu
ps: focus + vpro
key: ayuu
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
Ayuub
name: Job
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Ayuub
name-m persecuted, penitent (Job); Prophet in the Holy Qur'an
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
Ayuub
de: Job
lx: Ayuub
ps: name-m
key: Ayuub
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ayuun
-ta: (magac, dhedig, keli) jaadadka geela jaad ka mid ah oo midab qurxoon. Dh: cayuun.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Ayaa
(ayaan, ayuu, ayay, ayaad...)
Baa, (sida: Cali ayaa yimid - Cali baa yimid).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
aawo
m.dh Erey aan keligii istaagin in qodob lahaansho lagu daro mooyee, sida: -diis, -deed, -dood iyo wixi lamida oo macnahiisu yahay qof ama wax dartood. Tusaale: “Cali, Caasha aawadeed ayuu halkan u yimid”. la-mid: aw.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
aroore-holac
m.l (-cyo, m.dh) (daawo) Halaamacoodka xididdada dhiigga ku cesha (aroore), sida badan waxaa lagu arkaa lugaha wuxuuna ku dhacaa aroore ballaartay oo laalaaban (varicose veins). Arooruhu xanuun badan ayuu yeelanaya waana adkaanaya maqaarka korkiisa ahna waa kululaanayaa waana casaanayaa. Xinjir xirikareysa xididdada ayaa inta badan sameysmata.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ba (-ba)
qr. 1. (naxwe) Qurub lagu adkeeyo diidmada. Tusaale: “Waxba ma aha”. 2. (naxwe) Mid kasta; wax kasta. Tusaale: “Nimba si ayuu u qaatay”. 3. (naxwe) In badan. Tusaale: “Wuxuu doonaba wuu ka helayaa”. 4. Xataa. Tusaale: “Aniguba (ama amba) waan arkay”. 5. (naxwe) Eray ulajeeddooyinka tixaha midabyo badan oo kala gaar ah u yeela: “Aniguba waa aqaan”, “Markiiba wuu tegay”, “Kaasba qaad”, “Maba dhiibayo”, “Wuxuu sugaba galabtii buuiska tegay”.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
baro
baro¹: m.dh 1. Degaan lagu dhasho ama lagu dhaqmo; guri. 2. Goobta lagu cayaaro ciyaarta xayaadka.
baro²: f.g/mg3 (-rtay, -ratay) 1. (f.g) Aqoon kororsasho. 2. U b.: wax caado ka yeelasho. Tusaale: “Cali in uu subax walba canjeero cuno ayuu u bartay”.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
caarood
caarood¹: m.l la-mid: caaroobid.
caarood²: m.l (daawo) Kahsi muddo gaaban ama muddo dheer oo jirku yeelanayo barbarar wareegsan maqaarka korkiisa cabbirkooduna kala waaweynyahay, cuncun badanna wuu leeyahay; saacado ama ayaamo ayuu jiri karaa.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ceel
ceel¹: m.l (-lal, m.l) God la qoday oo hoos u dheer oo laga helo biyo iyo wixi lamida.
ceel²: m.l (-lal, m.l) (jooloji) Il-biyood dhulka hoostiisa ah oo lagu helay riig oo laga qoday oogada dhulka ilaa oogada biyaha hoose, biyahaa waxa markaa loo soo saaraa ama loo soo afuufaa oogada dhulka. Haddii ceel ka hoos maro oogada biyaha hoose xilliga qoyaanka, oo aanu aad hoos uga dhicin oogada biyaha hoose ee joogtada ah, wuxuu biyo yeelanayaa xilliga qoyaanka, haddii uu gaaro oogada biyaha hoose ee joogtada ah, dabadeed weligii biyo ayuu yeelanayaa.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
codkac
m.l (c.af) Cod dheer oo ku dul dhaca hal shaqal oo ka mid ah ereyga; codkacu rugo kala duwan ayuu ereyada uga dhacaa, taasna waxay keentaa in lagu kala saaro ereyo micnahooda, siiba kuwa qoraalkoodu isku midka yahay, sida “ìnan” (oo wiil ah) iyo “inàn” (oo gabar ah).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dawaali
fk. D u: si toos ah, si aan gabbasho lahayn. Tusaale: “Waxaan doonayay dawaali ayuu u diiday”.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
finiin
finiin¹: m.l (-nno, m.dh) 1. Cadad yaryar oo meeshi ay ku dhegganaayeen xoog iyo dhaqso uga soo fuqay, ama uga soo ganmay. 2. Ciyaar carruureed ah dhaqxaan yaryar oo faraha lagu gamayo. la-mid: faniin¹.
finiin²: f.mg1 (-nay, -ntay) 1. Wax ordaya xoog uga dhicid. Tusaale: “Baabuurkii ayuu xoog uga finiinay”. 2. Wax meeshii ay joogeen ama ku dhegganaayeen xoog uga soo go'id ama uga soo ganmid. Tusaale: “Dhagax baa soo finiinay”. 3. Xoolo gaar u cararid. Tusaale: “Faras baa naga finiinay”. la-mid: faniin².
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
gaastarig-cariye
m.l (-gayaal, m.l/dh) (cilmiga naflayda)Hormoon laga sameeyo qaybta xiidmaha ugu xigta ee caloosha. Soo deyntiisa waxaa fududeeya cunnada caloosha soo gasha; dhiigga ayuu raaca wuxuu fududeeya soo deynta dheecaanka caloosha.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
gendi
m.l (cilmiga naflayda) Diqsi weyn oo dhiigga dhuuqa oo laga helo Afrika kana tirsan qaybta “golossina” loo yaqaan “tsé-tsé” oo caarad dheer afka ku leh, maalintii ayuu naaslayda dhiigga ka dhuuqaa, waxayna u gudbiyaan deriskunool keena cudurka hurdada badan. la-mid: gąndi.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
godo
godo¹: m.dh 1. Meel ay doqowda talada gooysaa ku shiraan. 2. Godad yaryar oo shinnidu samayso oo ay malabka iyo ugaxda ay ku hoyiso. 3. Daliig yar oo daruur ah.
godo²: f.g/mg3 (-otay, -odatay) 1. (f. g) Wax qalloocasho. 2. (f.mg) Qalloocsamid. Tusaale: “Cali lixdan sano markuu gaaray ayuu gotay”.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
gooryaan-miiq
m.l.u (cilmiga naflayda) Deris ku nool ka tirsan qaybta la yiraahdo “nematode” wuxuu ku noolyahay qaybta sare ee xiidmaha waaweyn dhediggu (12 mm.) way ka weyntahay labka. Dabada ayuu ka soo baxaa, ukuntiisana ku daadiyaa waana dhintaa. Haddii ukumaha qof liqo way dillaacayaan. Wuxu keenaa cudur caruurta addunka oo dhan ku dhaca.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
gudniinka-ragga
m.l (daawo) Buuryada wiilasha oo la gooyo sida badan waxa loo sameeyaa sabab diimeed ama caado, laakiin mararka qaarkood daweyn ayuu noqdaa.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
iswaafaqsanaan
m.l (naxwe) Curiyeyaal weerta oo isku waafaqa xagga caynta tirada iyo wixi lamida. Tusaale: “Inantu dawo ayay cabtay”, “Inanku dawo ayuu cabay”.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
jadeeco
jadeeco¹: m.dh Cudur lays qaadsiiyo oo badanaa carruurta ku dhaca; wuxuu leeyahay qandho kulul iyo qumankoo barara oogadana waxaa ka soo yaaca nabarro iyo finan badan.
jadeeco²: m.dh (daawo) Cudur aad la isu qaadsiiyo oo uu keeno fiirus, wuxuu u badanyahay in uu ku dhaco carruurta, labadii sano ama saddexdii sano mar ayuu noqdaa safmar. Astaamo: calaamadaha dureyga oo ay weheliso qandho aad u sarreysa baro yaryar oo cas-cas oo dhexda caddaan ku leh (balihii Koblik) iyo canka gudihiisa ka soo baxa. Finan cascas ayaa ka soo baxa marka hore dhegaha xaggooda dambe, wajiga iyo jirka oo dhan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ka
ka¹: mu.ti.l (kuwa, w) Magacuyaal tilmaame oo lab, oo wax ama cid hadlaha u dhow lagu tilmaansado. Tusaale: “Ka yimid waa Cali”. la-mid: kan².
ka²: h (nax) Qurub lagu isticmaalo falka bidixdiisa ama hortiisa : a) qurub la xiriira meesha laga dhaqaaqay ama wax laga qaaday. Tusaale: “Balcad ayuu ka yimid”, “Qalin ayuu jeebkiisa ka soo bixiyay”, “Tuulo ka tuulo ayuu nastaa”; b) qurub barbardhigid loo isticmaalo. Tusaale: “Marka waxaa ka weyn Xamar”; c) qurub la xiriira meel uu fal ka dhacay ama laga gudbayo. Tusaale: “Kooxdan buu ka cayaarayaa”, “Halkaas buu guri ka dhisay”, “Waddada buu ka tallaabay”.
ka³: (-ka) q.l Qodob magaca lab dib loogu qodbo si looga dhigo wax cayiman. Wuxuuna raacaa magacyada lab oo ku dhammaada b, d, f, l, n, r, s (sh). Qodobkaa waxaa ka farcama: -ga, -ha, -a oo raacaan magacyada kale ee labka ah. Tusaale: “ nin+ka- >ninka, buug+ka->buugga”.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
kaa
kaa¹: mu.ti.l (kuwaas, w) la-mid: kaas¹.
kaa²: mu.dhm.ly Magacuyaal layeele oo tilmaamaya qofka labaad ee kelida ah. Tusaale: “Cali wargeyska ayuu iiga kaa qaatay”.
kaa³ (-kaa): dk.lh.l la-mid: kaaga².
kaa⁴ (-kaa): dk.ti.l la-mid: kaas².
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
kaah-qorraxeed
m.l (fiisikis) Tamar kaahda dhulka iyo meereyaasha kale ay ka helaan qorraxda. Kaaha gorraxdu si la taaban karo ayuu ugu kala duwanyahay dhulka dushiisa. Xaddiga kaah gorraxeedku wuxuu isla beddelaa kolba xagasha ay fallaaraha ilaysku uga soo dhacayaan dhulka maalinta dhexdeeda.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
yuu
question word, vl. pron. whom ... he?
yuu: pron., neg., opt. form: may he not!, don't let him ...!
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
yuu
(interrogative word) who (huu)? whom (hum)? which person?
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
aduu
mu.eb Magacuyaalka qofka labaad oo ka kooban 'adi', 'aa 1' iyo 'uu 1'.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
aduu
pron., red, vl. pron. he ... you [.]
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
aduu
(pronoun.) he.... you; Ex: Aduu ku rabay, inuu kula hadlo; he wanted to talk to you
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
aduu
(magac'uyaal) qofka labaad ee lala hadlaha ah oo ka kooban 'adi' iyo 'ayuu'; adiga ayuu.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
aduu
de: he ... you [FOCUS]
lx: aduu
ps: pro-red + vpro
xe: He was looking for you.
xv: Aduu ku raadinayay.
key: aduu
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
amuu
erey weydiin diidmo ahi ku jirto. Amuu sidaa yidhi? Dh: hadmuu, hamuu.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
anuu
mu.eb Magcuyaalka qofka kowaad oo ka kooban 'ani', 'aa 1' iyo 'uu 1'.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
anuu
(magac'uyaal) qofka koowaad ee hadlaha ah; 'ani' iyo 'ayuu' oo la isku ladhay. Anuu ila hadlay macallinku.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
aynu
vl. pron., pl., -incl: we [inclusive.]
aynu class-pro, pl. let us all, let's, may we
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
aynu
(n) [possessive pronoun of we] us (aas). Ex: aynu shaqaysano; let us work. Iskuulka aynu aadno; let us go to the school
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
acyuun
m.dh 1. Jaadadka geela mid ka mid ah. 2. Kartida ishu cid wax ku yeeli karto. la-mid: cayuun¹.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
acyuun
m.dh 1. Jaadadka geela mid ka mid ah. 2. Kartida ishu cid wax ku yeeli karto. la-mid: cayuun.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
afyuub
m.l (-bab, m.l) Bayd faal, oo madaxa iyo tan manjaha ka sarreysa min hal ka ah, manjaha iyo tan madaxa ka hooseysana min labo.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
afyuub
-ka: (magac, lab, keli) minanka faalka min ka mid ah.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Afyuun
(Afyuun-ka)
Geed-ubax la beero oo waxtar (dawo) iyo dhibaato weyn labadaba leh, oo dhulka kulul ka baxa; wuxuu lee yahay dhacaan sida caanaha u cad oo la engejiyo, oo dabadeed la cuno ama sida sigaarka loo shito; kartida iyo maanka qofkaba habbisuu saaraa, haddaan degdeg la isaga qabanna waa lala doorsoomaa oo lala dufoobaa (sida xashiishka, qaadka ...).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
afyuun
m.l Geed-ubax oo dhacaankiisa laga sameeyo mukhaaddaraad.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
afyuun
m.l Geed-ubax oo dhacaankiisa laga sameeyo mukhaaddaraad.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
afyuun
m. n., (mass n.): opium
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
afyuun
-ka: (magac, lab, keli) maandooriye ka samaysan dheecaan sida caanaha u cad oo la engejiyey oo laga lisay geed waxtar iyo dhibaato weyn labadaba leh; sida xashiishadda ayuu kartida garashada iyo maanka ba u dooriyaa.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
afyuun
de: opium
lx: afyuun
pd: (-ka)
ps: n-m-mass
key: afyuun
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Bayuur
(Bayuur-ta)
Ceebaal weyn; ceeb; jiciir; jac; maqdiir.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
bayuur
m.dh Ceeb aad u weyn; jiciir.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
bayuur
f. n. disgrace, big scandal, something shameful
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
bayuur
-ta: (magac, dhedig, keli) ceeb weyn; wax ceebaal ah oo aad loola yaabo. Dh: foolxumo, jac, jiciir, sharafdarro, fadeexad, maqdiir. Wa: bayuuro.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
bayuur
cf: ceeb ~ ceebaal, jac, jiciir
de: disgrace, big scandal, s.t. shameful
lx: bayuur
pd: (-ta)
ps: n1-f
key: bayuur
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Cayuun
(Cayuun-ta)
Jaadadka geela jaad kamid ah.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
cayuun
cayuun¹: m.dh 1. Geel gaagaaban oo laga helo deexda. 2. Eegmo dhibaato leh oo dadka qaarkii leeyahay. la-mid: acyuun.
cayuun²: f.g1 (-uumay, -uuntay) Cid il wax ku yeelid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
cayuun
cayuun¹: m.dh 1. Geel gaagaaban oo laga helo deexda. 2. Eegmo dhibaato leh oo dadka qaarkii leeyahay. la-mid: acyuun.
cayuun²: f.g1 (-uumay, -uuntay) Cid il wax ku yeelid. m.f.dh, cayuumid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
cayuun
f. n. camel species
cayuun [feminine] n. evil eye, casting the evil eye on someone
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
cayuun
-ta: (n) a stare believed to cause someone misfortune; an evil eye ~ il, dhajis
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
cayuun
-ka: (magac, lab, keli) jaadadka geela midkood. Dh: ayuun.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dayuus
m.l (-syo, m.dh) Qof aan damiir iyo akhlaaq lahayn oo aan ka xishoon in uu walaashiis ama xaaskiisa uu rag kale u geeyo.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dayuus
m.l (-syo, m.dh) Qof aan damiir iyo akhlaaq lahayn oo aan ka xishoon in uu walaashiis ama xaaskiisa uu rag kale u geeyo.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dayuus
m. n. rascal, person without moral values
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dayuus
-ka: (n) ; immoralist (i-moora-liist); bad person; bad guy; unprincipled male; one without morals; rascal (raas-kal); villain (vi-lan)
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dayuus
-ka: (magac, lab, keli) nin aan xumaanta ka reebin dadka uu masuulka yahay gaar ahaan xaaskiisa iyo carruurta uu dhalay.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dayuus
bw: Arabic
de: rascal, person without moral values
lx: dayuus
pd: (-ka)
ps: n2a-m
key: dayuus
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
mayuug
-ga: (magac, lab, keli) qaraar kaste oo aad la iskugu adkeeyo si loo fuliyo.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
qayuur
-ka: (magac, lab, keli) meel iska taagnaan aan dhan na loo dhaqaaqin.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
tayuub
-ka: (magac, lab, keli) caag madaw oo jilicsan oo ka hooseya taayirka babuurka naqaskana celiya.
tayuub -ka: (magac, lab, keli) cinjir shaagga ka hooseeya oo neefta lagu rido, neefta laga buuxsho.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
xayuub
(fal) ka wada qaad; xasil oo wuxuu maamul hayay ka wareeji. Dharka ka xayuub.
xayuub -ka: (magac, lab, kel) dahaadh jilicsan oo meel ku rogmada ama laba shay kala dhex gala. Dh: dahaadh.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Abuur
1. (Abuur-ka) a) Wax aan hor u jirin uumis; alkun. b) Geed ubxa haya, docda uu lafta ama iniinta ku lee yahay, oo kolkii la beero korta oo geed hor leh oo cusub noqota; laf ama iniin ama cad kasta oo geed hor leh noqon karta; firi. c) Hawsha la qabto kolka beerta abuurka lagu rida hayo.
2. (Abuur-ta) Sida loo uumay (farsamo, hab, qaab); baxaalli.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
abuur
abuur¹: m.l 1. (m.l.u) Miro loogu tala galay in wax lagu beero. 2. la-mid: abuurid.
abuur²: m.dh Dabeecad ama muuqaal loo dhashay; baxaalli. la-mid: abuuris.
abuur³: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Wax aan hore u jirin uumis. 2. Wax beerid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
abuur
abuur¹: m.l 1. (m.l.u) Miro loogu tala galay in wax lagu beero. 2. la-mid: abuurid.
abuur²: m.dh Dabeecad ama muuqaal loo dhashay; baxaalli. Tusaale: Hala yaabin, qofkaas waa abuurtiise. la-mid: abuuris.
abuur³: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Wax aan hore u jirin uumis. 2. Wax beerid. m.f.dh, abuurid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
abuur
m. n. seed; growing thing; creation
abuur v. plant; create
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
abuur
-ay / tay: (v) plant (palaant); place seeds or young plants in [land]; sow ~ beer
abuur-ka: (n) seed (siidh); seed stock; a supply of seed for planting —ku abuur -ay / tay: (v) implant (impalaant)
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
abuur
(fal) 'awood Ilaahay' wax aan jirin uun; meel bilow ah wax ka alkun. Ogow aayaadka Koonka, Ilaahay baa abuuray, arsaaqda na nagu mannaystay. Dh: alkun, uun.
abuur: (fal) beer iyo wax la mid ah fal; dhulbeereed shinniyee. Beerta sannadkan qamadi ku abuur. Dh: beer, fal.
abuur -ka: (magac, lab, keli) alkunka Eebbe ee adduunyada alkumay. Abuurka Alle keligii baa leh. Dh: uun, uumitaan.
abuur -ka: (magac, lab, keli) dhirta ubaxa lihi docda ay lafta ama iniinta ku leeyihiin oo kolkii la beero geedku ka soo baxo.
abuur -ka: (magac, lab, keli) shinnida xulka ah ee beerta loogu talo galay; firida tayada leh ee beeritaanka loo xulay. Dh: shinni, firi.
abuur -ka: (magac, lab, keli) makhluuqaadka kala duwan ee Alle uumay. Dh: uun, uumiye.
abuur -ka: (magac, lab, keli) abuurista oo ah hawsha la qabto kolka beerta shiinnida lagu ridayo. Dh: abuuris, shinniyays.
abuur -ta: (magac, dhedig, keli) sida iyo farsamada loo uumay; habka iyo qaabka loo sameeyay. Inantaa, anigu abuurteedaan la yaabay. Dh: baxaalli.
Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]
abuur
بذرة
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
afuuf
afuuf¹: m.l 1. la-mid: afuufid. 2. Soor a. ah: soor aan iidaan lahayn. 3. Xirsi yar oo ummulaha iyo carruurta loo xiro.
afuuf²: f.g1 (-fay, -ftay) Neef afka ka soo baxday wax ku sii deyn.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
afuuf
f.g1 (-fay, -ftay) Neef afka ka soo baxday wax ku sii deyn. m.f.dh, afuufid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
afuuf
v. blow, blow up, inflate
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
afuuf
-ay / tay: (v) 1. blow (baloow); expel air from the mouth. 2. ventilate or cool through the mouth
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
afuuf
(fal) neef afka ama qalab ka soo daa, si wax loogu qaado ama loogu huriyo dab.
afuuf: (fal) walax mug leh, neef geli; naqas ku shub. Kubadda afuuf, ha lagu ciyaaree.
afuuf-ka: (magac, lab, keli) walax mug leh, nakhas ku shubid.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
afuuf
de: blow, blow up, inflate
lx: afuuf
pd: (afuufay)
ps: v1=
key: afuuf
Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]
afuuf
نفخة
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
afuug
afuug¹: m.l Caws ka jaridda beer la geed qaaday. la-mid: afuugid.
afuug²: f.g1 (-gay, -gtay) Beer la geed qaaday caws ka jarid. la-mid: afruug².
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
afuug
m.l Caws ka jaridda beer la geed qaaday. la-mid: afuugid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
aguug
aguug¹: m.l la-mid: aguugid.
aguug²: f.g1 (-gay, -gtay) 1. Cid, ceel, god iyo wixi lamida duugid. 2. Isku a.: dad yoobsan ahaansho.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
aguug
f.g1 (-gay, -gtay) 1. Cid, ceel, god iyo wixi lamida duugid. 2. Isku a.: dad yoobsan ahaansho. m.f.dh, aguugid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
aguug
v. move in a group ~ mass
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
aguug
-ga: (magac, lab, keli) socod habqan ah oo la is dhex socdo. Aguuggaad ka garataa, sidduu u harraaday geelu. Dh: aguuj.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
aguug
de: move in a group ~ mass
lx: aguug
nt: aguug (ga) [vn-m], aguugid (da) [vn-f]
pd: (aguugay)
ps: v1=intr
key: aguug
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
aluub
-ka: (magac, lab, keli) marka arabikhida oo ku taal sabuulkeeda lagu kariyo.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
aluun
-ka: (magac, lab, keli) god dheer oo qarandi qodday. Aluun buu ku dhacay odaygii. Dh: hog, dalluun.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
amuur
m.l la-mid: ammuur¹.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
amuur
m. n., [collective] small gray, collectiveored lizard species
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
amuur
-ka: (n) one of numerous kinds of lizard
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
amuur
-ka: (magac, lab, keli) bahal u eg kuwa halaga ah, kagana duwan addimo yaryar oo aan laga waayin musaska xoolaha iyo jabaddada. Amuur baa muska maqasha ugu jira. Dh: abur, qul.
amuur -ta: (magac, dhedig, keli) eeg ammuur. amuuraysan: (tilmaame) amuuro iyo xaalal qaba. Dh: ammuuraysan.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
amuur
de: small gray-colored lizard sp.
lx: amuur
pd: (-ka)
ps: n2-m-col
key: amuur
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
anuug
m.dh Wax alla wixii sarreeya (cir).