ayn — Macnaha & Turjumaada

1

(suffix): used to form negative past tense of some verbs with pronoun we. Ex: maannu ordayn; we were not running

2

ayn: (suffix): -ation: or ing: action doing, sheekayn; storytelling; or process. Ex: samayn; making,

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) maaro iyo aano. Wiilkan talo waan kala ayn waynay.

waa la naqliyay ✓

1

(Aynab-ka)

2

Wax badan (dad) isku kol dilid, layn.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhul-ka)

2

1. Meeraha korkiisa dadku deggan yahay oo ku nool yahay: xagga weynaanta waa meeraha shanaad, xagga qorrax xigiddana waa kan saddexaad; wuxuu u dhexeeyaa Waxaraxirta (Sahra) iyo Farrarre (Mariikh).

3

2. Dhulka intiisa negi oo engegan oo aan baddu fadhiyin.

4

3. Dhul kooban oo seere la yaqaan leh.

5

4. Ciidda aynnu cagaha ku haynno; duni; adduun; arlo; carro; if.

waa la naqliyay ✓

1

(Durdur-ka)

2

Biyo yar oo il ka soo baxaya oo aan go'ayn oo webi yar u eg.

waa la naqliyay ✓

(annaga, aynnu, ina, inoo, ...) dadka hadla haya ama wax qora haya; waxay annaga kaga duwan tahay, eeg annaga.

waa la naqliyay ✓

Waxa ama kan innagu aynnu lee nahay.

waa la naqliyay ✓

1

(lee-)

2

(waa aan leeyahay, (lee(y)ahay), waa uu lee yahay, waa ay lee yihiin, waa aad leedahay, waa ay leedahay, waa aad leedihiin; waa aannu/aynnu lee nahay) wax lihi u yihiin; haysta; qaba.

waa la naqliyay ✓

1

(Maaxasha-da)

2

1. Biyo maax ah keenid, yeelasho, soo deyn.

3

2. Wax aan go'ayn oo is-dabajoog ah, sida maaxda biyaha, soo saarid, ku hadlid.

waa la naqliyay ✓

1

(Qulqulid-da)

2

Shubmid yar oo aan kala go'ayn oo biyaha dhulka korkiisa marayaa sameeyaan; (ama qolqolid).

waa la naqliyay ✓

Tan innagu aynnu lee nahay.

waa la naqliyay ✓

m.dh.fk Hor iyo a.: fal la sameeyo inta aan ujeeddo la lahaa lagu dhaqaaqin. Tusaale: “Inta aynaan badda aadin hor iyo abbaato aan shaah cabno”.

waa la naqliyay ✓

m.dh (daawo) Awoodda ishu ay ku qumiso dhererka kulmiska bikaacadeeda, ayna u tusto hummaagyo bayaan ah ee walxo yaala fogaanno kala duwan.

waa la naqliyay ✓

1

aynab¹: m.l Laynta dad badan hal mar la wada laayo.

2

aynab²: f.g1 (-bay, -btay) Dad badan hal mar wada layn.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg aynab².

waa la naqliyay ✓

1

aynfaad¹: m.l 1. Dhibaato aad u ballaaran. 2. la-mid: aynfaadid.

2

aynfaad²: f.mg1 (-day, -dday) Dhibaato aad u ballaaran la kulmid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg aynfaad². la-mid: aynfaad¹ (2).

waa la naqliyay ✓

mu.dhm.y Magacuyaal tilmaama qofka koowaad ee wadarta ah oo ku jira kuwa lala hadlayo ama wax loo qorayaa; innagu. Tusaale: “Guriga aynnu aadno”.

waa la naqliyay ✓

1

aynshaad¹: m.l Codka lagu qaado qasaa'idka diiniga ah.

2

aynshaad²: f.mg1 (-day, -dday) Qasaa'id diini ah ku luuqeyn.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg aynshaad².

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Wakhti daruuro badan oo aan da'ayn ay isku gudbaan fallaaraha iyo kulaylka qorraxda. 2. Xilli qabow oo aan roob da'ayn. 3. la-mid: catar. Barafuun; catar.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rro ..., m.dh) (kiimika) Dabar elektaroon, wadaag ah oo isku haya laba atam kaas oo ka kooban laba lammaane elektaroon oo hal lammaane u dhigmo dabar keliya (lammaanaha sigma) kan kalena sa)m. aynaayo dabar dheeraad ah (dabarka bay.

waa la naqliyay ✓

vl. pron., neg. she ... not; they ... not

waa la naqliyay ✓

(v) she or they not ~ aayan, inayan. Ex: waxay rabtaa in ayan siin; she doesn 't want to give. Waxay go'aansadeen in ayan imaan; they decided not to come

waa la naqliyay ✓

1

a: aaney

2

de: she ... not; they ... not = ay + aan

3

lx: ayan

4

ps: vpro + neg

5

xe: The jackal decided not to return the tongue back to crocodile.

6

xv: Dawo bey goosatay in ayan yaxaas dib ugu celin.

7

key: ayan

waa la naqliyay ✓

1

ayin¹: m.l Ku daridda badar karsamayo budada lagu daro. la-mid: ayimid.

2

ayin²: f.g1 (-yimay, -yintay) Badar karsamaya budo ku darid.

waa la naqliyay ✓

1

ayin¹: m.l Ku daridda badar karsamayo budada lagu daro. la-mid: ayimid.

2

ayin²: f.g1 (-yimay, -yintay) Badar karsamaya budo ku darid. m.f.dh, ayimid.

waa la naqliyay ✓

(suffix): while we were.... Ex: annagoo soconayna.... while we were walking..

waa la naqliyay ✓

m.l (-iyo, m.dh) 1. Tayada ay wax leeyihiin. 2. Da'.

waa la naqliyay ✓

m.l (-iyo, m.dh) 1. Tayada ay wax leeyihiin. 2. Da'.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) fil ama asaag. Dh: da'.

waa la naqliyay ✓

1

(suffix): [with negative ma plus ayno = mayno or maynu] we ... not ... with past continuous tense Ex: shaqayn mayno ; we are not working, seexan mayno; we are not sleeping

2

ayno2: (suffix): (with markaanu or markaynu; when we...] where we or while we ... Ex: markaanu soconayno... when we are walking. Markaynu arkayno..; when we are seeing...

waa la naqliyay ✓

1

vl. pron., pl., -incl: we [inclusive.]

2

aynu class-pro, pl. let us all, let's, may we

waa la naqliyay ✓

(n) [possessive pronoun of we] us (aas). Ex: aynu shaqaysano; let us work. Iskuulka aynu aadno; let us go to the school

waa la naqliyay ✓

1

(Cayn-ka)

2

1. Magaca xarafka saddexaad oo Alifka Soomaalida; (c).

3

2. Jaad; nooc: namuun.

4

3. Xarig awrta raran bogga lagaga xiro.

waa la naqliyay ✓

1

cayn¹: m.l (-yman, m.l) 1. Xarig isaga gudbo labada dhinac, oo rarka ku adkeeya gaadiidka nafleyda ah. 2. Magac carbeed xarafka 'c'.

2

cayn²: m.dh 1. Nooc; jaad. 2. Si, hab, qaab. 3. Keyn, dhul jiq ah oo dhir badan. la-mid: caynad.

3

cayn³: m.dh (naxwe) Dir naxweed ku shaqa leh in ay kala saarto labka iyo dheddigga ee magacyada, magacuyaallada iyo qaabka falalka (tus.: inantu way seexatay). Ereyada weertan cayn dheddigeed ayey wada muujiyeen: magaca, magacuyaalka iyo falkuba.

waa la naqliyay ✓

1

cayn¹: m.l (-yman, m.l) 1. Xarig isaga gudbo labada dhinac, oo rarka ku adkeeya gaadiidka nafleyda ah. 2. Magac carbeed xarafka 'c'.

2

cayn²: m.dh 1. Nooc; jaad. 2. Si, hab, qaab. 3. Keyn, dhul jiq ah oo dhir badan. la-mid: caynad.

3

cayn³: m.dh (naxwe) Dir naxweed ku shaqa leh in ay kala saarto labka iyo dheddigga ee magacyada, magacuyaallada iyo qaabka falalka (Tusaale: inantu way seexatay). Ereyada weertan cayn dheddigeed ayey wada muujiyeen: magaca, magacuyaalka iyo falkuba.

waa la naqliyay ✓

1

f. n./m: type, kind, sort; manner, way, mode

2

cayn m. n. strong cord, rope, girth-strap for camel; fan belt

3

cayn m. n. C [letter of the Arabic & Somali alphabet.]

waa la naqliyay ✓

Cissus quadrangularis 01, Sarcostemma andongense 01

waa la naqliyay ✓

(Ain) C Cissus quadrangularis L. Vitaceae.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) the central rope that holds together the load of a pack animal, especially the camel

2

cayn -ka / ta: (n) kind (kaayndh)', type (taayp) ~ nooc, jaad, caynad.

waa la naqliyay ✓

1

Tipo

2

Type

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) xadhig awrka lagu raro oo sakaarka iyo xundhurta inta u dhaxaysa mara oo kabaallada ku xidhma.

2

cayn -ka: (magac, lab, keli) xaraf ka mid ah Alifba'da Soomaaliga iyo Carabiga.

3

cayn -ka: (magac, lab, keli) waxyaabo kala duwan mid ka mid ah. Dhar laba cayn kala ah ayuu keenay Dh: jaad, nooc, caynad.

4

cayn-ta: (magac, dhedig, keli) aqal yar oo buulah. Dh: cooshad.

5

cayn-ta: (magac, dhedig, keli) asalka iyo isirka uu wax ka soo jeedo. abnaq, isir.

6

cayn -ta: (magac, dhedig, keli) meel geedo daban leh. Dh: kayn, ay.

waa la naqliyay ✓

Wixii gacanqabsi yar leh ee wax lagu dhuujiyo. Girgirbixiyuhu wuxuu leeyahay labo cayn ee isku giijya labada miisaan iyo ilkaha dhex gala.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: deyn².

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: deyn.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) xoolo ama lacag lagugu leeyahay oo aad cid kale ka soo amaahatay. Dh: amaah.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Hayn-ka) Geed-abaareed aan qodax lahayn; dalluug.

2

2. (Hayn-ta) Qof agti joogid ama oollaan; gacan ku dhigid; qabasho; qabid.

waa la naqliyay ✓

1

hayn¹: m.l Geed abaareed aan qodax lahayn; dalluug.

2

hayn²: m.f.dh eeg hay. la-mid: hays².

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] thornless plant species, growing in arid areas

2

hayn vl. n. act of holding ~ keeping

waa la naqliyay ✓

1

(Hayn) C Suaeda micromeris Brenan. Chenopodiaceae.

2

C Suaeda monoica J.F.Gmel. Chenopodiaceae.

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) the act of keeping or holding something; retainment (riteeynment) ~ xafidid

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, dhedig) geed nagaadheed ka baxa xeebaha iyo dhulka ciidda dhanaan oo geelu ku jeelbaxo. Dh: dalluug, xudhuun.

2

hayn -ta: (magacwadareed) geed'abaareed aan qodax lahayn; dalluug.

3

hayn-ta: (magac, dhedig, keli) qof ama hanti laguu dhiibay mas'uul ka ahaan. Dh: daranyodhabid, daryeelid.

4

hayn-ta: (magac, dhedig, keli) faraqabsiin uu qof mulki u haysto. Dh: lahaan.

5

hayn-ta: (magac, dhedig, keli) gacanta ku xajin. Dh: xajin.

6

hayn -ta: (magac, dhedig, keli) xafidsanaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Kayn-ta)

2

Meel dhir badan; hawd; jiq: toon.

waa la naqliyay ✓

1

kayn¹: m.dh (-ymo, m.l) 1. Nasiibdarro, ayaandarro, cawaxumo. 2. (-ymo, m.l) Meel dhir badan; hawd; jiq; toon.

2

kayn²: m.dh (-ymo, m.l) (juqraafi) Eray lagu magacaabo dhul aan beernayn oo ay ka baxaan hoosbaxayaal isku cufan; mararka gaarkood waxaa loo adeegsadaa, iyadoo waxa la isku qanciyaa yaryihiin , inay yihiin kaymaha mansuunta nooc ahaantooda.

waa la naqliyay ✓

1

kayn¹: m.dh (-ymo, m.l) 1. Nasiibdarro, ayaandarro, cawaxumo. 2. (-ymo, m.l) Meel dhir badan; hawd; jiq; toon.

2

kayn²: m.dh (-ymo, m.l) (juqraafi) Erey lagu magacaabo dhul aan beernayn oo ay ka baxaan hoosbaxayaal isku cufan; mararka gaarkood waxaa loo adeegsadaa, iyadoo waxa la isku qanciyaa yaryihiin , inay yihiin kaymaha mansuunta nooc ahaantooda.

waa la naqliyay ✓

Woods, Jungle, Forest

waa la naqliyay ✓

f. n. bush; forest, thicket

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) forest (foorast); forestland (foorastlandh); bush (bush) ~ jiq, duur

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) meel dhir badan oo jiq ah. Kayn maroodi daaqo keligaa ha marin. Dh: ay juuq, cayn, duud, xidh, hawd. Li: ban, bannaan, daleed. Wa: kaymo.

2

kayn -ta: (magac, dhedig, keli) nasiibdarro, ayaandarro, cawaxumo.

waa la naqliyay ✓

1

de: bush; [pl] forest, thicket

2

lx: kayn

3

pd: (-ta Pl: kaymo (/ha))

4

ps: n1-f

5

key: kayn

waa la naqliyay ✓

1

(Layn-ta)

2

(Wax badan) dilid; baabbi'in; warjeefid.

waa la naqliyay ✓

1

layn¹: m.l (-nan, m.l) 1. Xarriiq toosan oo meel ku calaamadaysan. 2. Saf. 3. Xarig koronto, taleefan iyo wixi lamida oo isku xira laba meelood ama in ka badan.

2

layn²: m.f.dh eeg lay.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nan, m.l) 1. Xarriiq toosan oo meel ku calaamadaysan. 2. Saf. 3. Xarig koronto, taleefan iyo wixi lamida oo isku xira laba meelood ama in ka badan.

waa la naqliyay ✓

1

vl. n. killing, murder, slaughter

2

layn m. n. telephone line

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. telephone line ~ khad. 2. —layn -ta: (n) the act of killing

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) xarriiq toosan oo dheer. Dh: liin, xarriiq, khad. Wa: layman.

2

layn-ta: (magac, dhedig, keli) dad ama wax kale, aad u dilid. Dh: lays, dilid, baabbi'in, warjeefid.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) nooc hubka ka mid ah oo dhulka lagu aaso si uu ugu qarxo ciddii dul marta ama ku joogsata. Sida maynka inaan ciidda galo uma maleeyaane. Dh: miin, miino.

waa la naqliyay ✓

1

(Rayn-ta)

2

Guulaysasho; libinaysi; adkaansho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg ray.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) ka guulaysasho: ka adkaan. Dh: libinaysi

2

rayn-ta: (magac, dhedig, keli) fiicnaansho oo sidi hore si dhaanta ahaan.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Sayn-ka) Addin roob ah oo aan ballaarrayn oo meel ka hoora.

2

2. (Sayn-ta) Timaha nafleyda qaarkeed (sida tan ku taal qanaanta fardaha, dabada lo'da, ...).

waa la naqliyay ✓

1

sayn¹: m.l (-mo, m.dh) Addin roob ah oo aan ballaarayn oo meel ka hoora.

2

sayn²: m.dh Timo bul ah oo xayawaanka qaarkiis dabada fooddeed uga yaal.

waa la naqliyay ✓

m.dh Timo bul ah oo xayawaanka qaarkiis dabada fooddeed uga yaal.

waa la naqliyay ✓

Sine

waa la naqliyay ✓

Sine

waa la naqliyay ✓

1

m. n. signs of rain, rain-clouds

2

sayn [feminine] n. clumps ~ bristles of animal hair; tail

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (n) tail (teeyl); animal's tail ~ dabo

2

sayn -ka (n) a raining cloud

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) timaha nafleyda qaarkeed siiba gammaanka iyo shaashka libaaxa. Sayn libaax ciyaar laguma taabto.

2

sayn -ka: (magac, lab, keli) addin roob ah oon ballaadhnayn oo meel ku hoora.

waa la naqliyay ✓

-aa/ayd: (adj) big (big); large (laarj); huge (hi-yuuj); tremendous (tera-man-des); major (meey-jar); great (gareeyt) ~ weyn

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) weyn oo aan yarayn. Allaa wayn ninkii aamminaa awood leh. Dh: weyn.

waa la naqliyay ✓

1

(Xayn-ta)

2

Wadajir urursan oo ka kooban dad ama waxyaalo; koox; horin; xoogaa.

waa la naqliyay ✓

m.dh In yar oo aan badayn oo xoolo, ugaar iyo wixi lamida oo wada jira; horin; koox.

waa la naqliyay ✓

m.dh In yar oo aan badayn oo xoolo, ugaar iyo wixi lamida oo wada jira; horin; koox.

waa la naqliyay ✓

f. n. group

waa la naqliyay ✓

(adj) some (sam); group (guruup); herd (heerd)-, flock (falook) ~ koox

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) fayga hoose e marad ama googoradda dumarka. Dh: cidhif.

2

xayn-ka: (magac, lab, keli) qaraabada wixiidha oorida ka soo jeeda. Dh: gacal, xidid. Li: xiga.

3

xayn -ta: (magacwadareed) koox adhi ah oo wad socota ama wada daaqaysa. Xayn yari xas beedday.

waa la naqliyay ✓

1

de: group

2

initial: x

3

lx: xayn

4

pd: (-ta Pl: xaynan (ka))

5

ps: n1-f, n4-f

6

syn: horin, hormo, koox

7

key: xayn

waa la naqliyay ✓

name-f beautiful, graceful

waa la naqliyay ✓

qr.diid la-mid: aan².

waa la naqliyay ✓

1

pron., sg. I, me

2

an class-prosg. let me ..., may I ...

3

an class-pro, pl. let us ~ let's ...; may we [excl.] ...

waa la naqliyay ✓

/an/ (deter) waxaa laga hor mariyaa kalmadaha Ingiriisiga ee shaqalka ka bilowda ama u dhawaaqa eg sida 'a'

waa la naqliyay ✓

1

(magac'uyaal) tilmaamaya qofka koowaad ee hadlaha ah oo wadar lala hadluhuna ku jiro ah. Bal an billawno sheekada. Dh: han, aan.

2

an: (qurub) xidhiidhiye ah oo loo adeegsado diidmada. Qamiis an i le'egayn baan iibsaday. Dh: aan, anan, aanan.

waa la naqliyay ✓

1

an, n.m. - Sanad; Sannad.

2

l'an prochain - Sannadka soo socda (dambe)

3

l'an dernier - Sannadki hore (tagay)

4

animal d'un an - Xoolaha ay da' doodu ka dhexaysa hal ilaa labo sano.

waa la naqliyay ✓

1

1. Iyada; iyaga.

2

2. (Ay-da) Meel jiq ah.

waa la naqliyay ✓

1

ay¹: m.dh 1. Meel geedo badan leh; hawd. 2. Meel cidla ah oo aan la degganayn.

2

ay²: m.dh (botani) Eray badanaa lagu isticmaalo dalalka Ustaraaliya, Niyuusilaand iyo Maraykanka oo lagu isticmaalo gobol ay daboosho jidhi; amase, waxaa lagu isticmaalaa gobol dhiraysan oo aan loo bannayn qodaal. Waxaa kaloo si dabacsan loogu isticmaalaa gobol kasta oo dugag ah oo aan loogu talaggelin qodaal.

3

ay³: f.mg1 (aayay, ayday) U a.: wax hore loo sameeyey waqti dambe ka faa'ideysasho.

4

ay⁴: mu.dhm.y Magacuyaal yeele oo matala “iyada” ama “iyaga”. Tusaale: “Maryan Wiil ay tiqiin ayay maanta suuqa ku aragtay”, “Wiilashu guri ay degganaayeen ayay aadeen”.

waa la naqliyay ✓

1

ay¹: m.dh 1. Meel geedo badan leh; hawd. 2. Meel cidla ah oo aan la degganayn.

2

ay²: m.dh (botani) Eray badanaa lagu isticmaalo dalalka Ustaraaliya, Niyuusilaand iyo Maraykanka oo lagu isticmaalo gobol ay daboosho jidhi; amase, waxaa lagu isticmaalaa gobol dhiraysan oo aan loo bannayn qodaal. Waxaa kaloo si dabacsan loogu isticmaalaa gobol kasta oo dugag ah oo aan loogu talaggelin qodaal. m.f.dh, aayid.

3

ay³: f.mg1 (aayay, ayday) U a.: wax hore loo sameeyey waqti dambe ka faa'ideysasho.

4

ay4 mu.dhm.y Magacuyaal yeele oo matala 'iyada' ama 'iyaga'. Tusaale: Maryan Wiil ay tiqiin ayay maanta suuqa ku aragtay, Wiilashu guri ay degganaayeen ayay aadeen.

waa la naqliyay ✓

Bush

waa la naqliyay ✓

1

vl. pron., -3f: she, it [feminine.]

2

ay vl. pron., pl. they

3

ay [feminine] n. forest; bushes, shrubbery

waa la naqliyay ✓

1

-da: (n) nowhere (nooweer); a remote or unknown place

2

ay: (suffix)', pronoun: she, it or they. Ex: waxay rabtaa; she wants... Waxay rabaan; they want

3

ay: (suffix): used to form the past tense of verbs with pronoun I or he. Ex: waan arkay; I saw. wuu aaday; he went.

waa la naqliyay ✓