aye
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
aye
/aay/ (adv) haah (haye) ; waa yahay (u woodid ama aqbalid). e.g. Aye aye captain.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
Aye
magac loo baxsho wiil la filayo in uu yeesho mustaqbal fiican ama waxa uu samayn doono loo aayo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Abooto
(Aboota-da)
1. Hooyada hooyadeed ama aabbaha hooyadii; Mocooyo; Ayeeyo.
2. Fil weyn.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Abooto-idabbadis
(Abooto-idabbadis-ta)
Ayeeyo-lugdheer.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Ayeeyo
(Ayeeya-da)
Hooyada iyo aabbaha hooyooyinkood; Abooto.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Ayeeyo-lugdheer
(Ayeeyo-lugdheer-ta)
Xasharaad jaadad badan ah oo dheer oo dhuuban; waxay leedahay labo addin oo hore oo madaxa u dhow, oo waaweyn, oo qodxo leh iyo afar kaloo lugood, oo dhuudhuuban iyo baalal, midabkeeduna waa cagaar; ~ abooto-idabbadis.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
abbaayguddoy
m.dh (-ooyin, m.l) Cayayaan jiriiqaaqa iyo ayaxa la bah ah oo leh madax ka weyn jirka intiisa kale iyo lix lugood oo ay labada hore dhaadheeryihiin. la-mid: ayeeyolugdheer; abooto-idabbadis.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
abooto
m.dh (-ooyin, m.l) Hooyada hooyadeed ama aabaha hooyadii; ayeeyo, macooyo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
abooto-idabbadis
m.dh Ayeeyo-lugdheer.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ayeeyo
m.dh (-ooyin, m.l) 1. Hooyadaa hooyadeed ama aabbaha hooyadiis. 2. u.j: ayeeyooy! 3. U.j: wiilka aan ayeeyada u ahayow!; gabadha aan ayeeyada u ahayey!
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ayeeyolugadheer
m.dh.u la-mid: ayeeyolugdheer.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ayeeyolugdheer
m.dh.u (cilmiga naflayda) Cayayaan leh jir dhuuban oo dheer, lix lugood oo labada hore madaxa u dhowdahay iyo baalal uu ku duulo oo cuno cayayaanka kale ee yaryar. la-mid: ayeeyolugadheer.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
bacaad-qaab-bileed
m.l (juqraafi) Carro meel ku ururtay oo leh qaabka bisha taas oo samaysanta marka jihada dabayshu si yar isubeddesho. Carradaasi dhanka dabaysha xigta tuur ayay ku leedahay janjeerkeedu sahlanyahay; dhanka dabaysha ka horjeeddana golxo ayey leedahay, janjeerkeeduna ma sahlana; geesuhuna hoos bay tilmaamayaan. Carradaasi way sii dhaqaaqdaa marka ay carro kale hesho. Kelican-keli iyo kooxkoox way u dhacdaa.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
booddo
booddo¹: m.dh 1. la-mid: bootin. Si degdeg iyo xoog leh, inta cagaha meel loogu dhufto, oo laba melood laysaga hawakaco. 2. Cayayaan yar oo boodbooda oo dadka iyo nafleyda kale dhiigooda ku nool; qandhiso.
booddo²: m.dh (-ooyin, m.l) (cilmiga naflayda) Xasharaad dhiigga dhuuqa oo aan baalal lahayn, lugose leh ay ku booddo. B.da waaweyn si aan joogto ahayn ayey waxay ku dul noolaadaan shimbiraha iyo naasleyda. Qaarka dadka cunana waxay qaadi karaan cudurro kala duwan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
cadho
cadho¹: m.dh Cudur nabarro iyo cuncun badan oo lays qaadsiyo.
cadho²: m.dh (daawo) Caallir maqaarka oo uu keeno “sarcoptes scabiei”. Cadhadu waxay caan ku tahay cuncun badan weliba habeenkii, finan cascas, iyo aalaba caallir kale oo ka dul taga dhiigga. Deriskunoolka waxay dhex jeexdaa maqaarka ukumaheedana ku daadisaa, yaryarka ukunta ka soo baxana si sahlan ayey qofka kale u raaci karaan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
cayn
cayn¹: m.l (-yman, m.l) 1. Xarig isaga gudbo labada dhinac, oo rarka ku adkeeya gaadiidka nafleyda ah. 2. Magac carbeed xarafka 'c'.
cayn²: m.dh 1. Nooc; jaad. 2. Si, hab, qaab. 3. Keyn, dhul jiq ah oo dhir badan. la-mid: caynad.
cayn³: m.dh (naxwe) Dir naxweed ku shaqa leh in ay kala saarto labka iyo dheddigga ee magacyada, magacuyaallada iyo qaabka falalka (tus.: inantu way seexatay). Ereyada weertan cayn dheddigeed ayey wada muujiyeen: magaca, magacuyaalka iyo falkuba.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
deriskunnool
deriskunnool¹: m.dh 1. Noole yaryar oo ku dul nool noole kale. 2. Qof ma shaqaysta ah oo cid kale ku dul nool. la-mid: deriskunnoole.
deriskunnool²: m.l (-layaal, m.l/dh) (cilmiga naflayda) Noole kasta oo ku dul nool noole kale. Deris ku noolka nooloshiisa oo dhan ama qaar ka mid ah ku noolaada noole kale, wuxu ka helaa cunno iyo degaan xagga lagu noolaha, wax tarna kuma darsado. Deris ku noolayasha qarkood waxay keenaan cuncun waxayna dhex galaan hawlqabadka jirka; qar kale waxay baabi'iyaan soohyada lagu noolaha, waxayna ku sii daayaan sun jirka dhexdiisa; sidaas ayey caafimaadka wax ugu dhimaan cudurna u keenaan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
duriyad
m.l (-do, m.l) Qofka ama noolaha kale ee leh awoowe, ayeeyo, ama awoowe awoowihiisa.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
jeermiga xiidmaha
m.l (baayoloji) Baktiiriya caadi ahaan ku jira xiidmaha, qaarkood waxay sameeyaan fitamiin k (vit. K). Waxay ka hortagaan cudurrada baktiiriyada cudurwaddada ah oo aasidh badan ayey meesha ku sameeyaan si jeermiga kale ugu dhinto.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
kabawaar
kabawaar¹: m.l la-mid: kabawaarid.
kabawaar²: f.mg1 (-ray, -rtay) Roob da'ayey joogsasho. la-mid: kawaweer².
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
kac
f.mg1 (-cay, -cday; -kici) 1. Istaagid, joogsasho, sarakicid. 2. Maalbeelid, khasaarid. 3. Roob da'ayey qaadid. 4. U k.: tegid, aadid. 5. Ula k.: kas u yeelid; maagid. 6. Ku k.: yeelid, samayn.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
laacayaal
m.dh (botani) Mid ka mid ah qaybaha ubaxa taas oo samaysa korollaha. Laacayaasha dhirta cayayaanku faxliyey had iyo jeer aad ayey u ifaan, badanaana way udgoonyihiin.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
aaye
m.dh la-mid: aayo².
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
aaye
f. n. destiny, future
aaye [feminine] n. aunt, uncle's wife; stepmother
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Aaye
name-m destiny, future
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
aaye
-aayaha: (n) fate (feyt); predetermined events ~ see also [eeg] aayatiin
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
Aaye
waa magac loo baxsho wiil la filayo in uu yeesho mustaqbal fiican oo waxaa u samayn doono loo aayo.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
aaye
-ha: (magac, lab, keli) nolosha danbe oo aan weli la gaadhin. Dh: aayetiin.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ayey
f. n. grandmother
ayey vl. pron. she / they,
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ayey
-da: (magac, dhedig, keli) eeg ayeeyo.
ayey-ga: (magac, lab, keli) awowga labada waalid midkood. Ayeygay weli wuu nool yahay.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Haye
Waa tahay; hawraarsan; hallayeelo (ama hayeh).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
haye
fk. Waa tahay; hawraarsan; hallayeelo. la-mid: hayeh.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
haye
fk. Waa tahay; hawraarsan; hallayeelo. la-mid: hayeh.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
haye
inter. yes, O.K.
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
haye
(interjection) used to express approval or agreement, yes (yees); OK
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
haye
(falkaabe) marxabba; waan yeelay. Haye habaar ma maro. Dh: hawraarsan. Li: diiday.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
laye
(xidhiidhiye) waxa la yidhi; kuye. Laye Soomaalidu geela gaal bay odhan jireen. Dh: leye.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Maye
Maye?
Xaggee jiraan? Meeye?
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
maye
e.we eeg mee.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
maye
loc. question word, pl. where are they?
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Maye
name-m refuter; rejecter; opposed; he who apposes
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
Maye
ama Mayle: magac loo bixiyo wiil khilaaf ku dhashay ama la filayo in uu noqdo nin adag oo aan wax la marsannin.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
maye
(magac'uyaal) erey u dhigma aaway, halkee ayuu jiraa. Maye qalinkii iyo buuggii. Dh: aaway. Mee, meeyey.
maye -ha: (magac, lab, keli) roob is daba joog ah oon kala qaad lahayn oon duufaan iyo dabylna wadan. Dh: mayay, miiraale, gudgude.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
maye
a: meeye
de: where are they?
lx: maye
ps: qw-loc-pl
key: maye
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
rayé
rayé, adj. - Xarxariigin leh
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
waye
-ha: (magac, lab, keli) ixtiraam; xushmayn.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Ay
1. Iyada; iyaga.
2. (Ay-da) Meel jiq ah.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ay
ay¹: m.dh 1. Meel geedo badan leh; hawd. 2. Meel cidla ah oo aan la degganayn.
ay²: m.dh (botani) Eray badanaa lagu isticmaalo dalalka Ustaraaliya, Niyuusilaand iyo Maraykanka oo lagu isticmaalo gobol ay daboosho jidhi; amase, waxaa lagu isticmaalaa gobol dhiraysan oo aan loo bannayn qodaal. Waxaa kaloo si dabacsan loogu isticmaalaa gobol kasta oo dugag ah oo aan loogu talaggelin qodaal.
ay³: f.mg1 (aayay, ayday) U a.: wax hore loo sameeyey waqti dambe ka faa'ideysasho.
ay⁴: mu.dhm.y Magacuyaal yeele oo matala “iyada” ama “iyaga”. Tusaale: “Maryan Wiil ay tiqiin ayay maanta suuqa ku aragtay”, “Wiilashu guri ay degganaayeen ayay aadeen”.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
ay
ay¹: m.dh 1. Meel geedo badan leh; hawd. 2. Meel cidla ah oo aan la degganayn.
ay²: m.dh (botani) Eray badanaa lagu isticmaalo dalalka Ustaraaliya, Niyuusilaand iyo Maraykanka oo lagu isticmaalo gobol ay daboosho jidhi; amase, waxaa lagu isticmaalaa gobol dhiraysan oo aan loo bannayn qodaal. Waxaa kaloo si dabacsan loogu isticmaalaa gobol kasta oo dugag ah oo aan loogu talaggelin qodaal. m.f.dh, aayid.
ay³: f.mg1 (aayay, ayday) U a.: wax hore loo sameeyey waqti dambe ka faa'ideysasho.
ay4 mu.dhm.y Magacuyaal yeele oo matala 'iyada' ama 'iyaga'. Tusaale: Maryan Wiil ay tiqiin ayay maanta suuqa ku aragtay, Wiilashu guri ay degganaayeen ayay aadeen.
Qaamuuska Ereybixinta: Juqraafi (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Ay
Bush
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ay
vl. pron., -3f: she, it [feminine.]
ay vl. pron., pl. they
ay [feminine] n. forest; bushes, shrubbery
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ay
-da: (n) nowhere (nooweer); a remote or unknown place
ay: (suffix)', pronoun: she, it or they. Ex: waxay rabtaa; she wants... Waxay rabaan; they want
ay: (suffix): used to form the past tense of verbs with pronoun I or he. Ex: waan arkay; I saw. wuu aaday; he went.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ay
-da: (magac, dhedig, keli) dhul kayn ah; hawd jiq ah. Geeluba ugaasow markuu ayda miranaayo. Dh: kayn, duud, juuq. Li: ban, bannaan.
ay -da: (magacwadareed) xayawaanka dabjoogta ah ee aadamaha la nool, jaad ka mid ah. Dh: ey.
ay -ga: (magac, lab, keli) labka ayda. Dh: ey.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
abe
-ha: (magac, lab, keli) meel bannaan oo nefis ah.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
ace
/eys/ (n) yeeke (turubka ama laadhuuda).
Qaamuus Ingiriis-Soomaali (Maay) - Maxamed Xaaji Mukhtaar, Cumar Macalin Axmed [2007]
ace
/eys/ (n) yaky (baal turub).
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
age
/eeyj/ages, aging, aged;(n) 1. da' (inta qof jiro). e.g. She is ten years of age. 2. qof ama wax kale oo da'weyn. e.g. This building is for the aged people.
Qaamuus Ingiriis-Soomaali (Maay) - Maxamed Xaaji Mukhtaar, Cumar Macalin Axmed [2007]
age
/eeyj/ (n) 1. gu, siny, de'y. 2. waqty.
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
âge
âge, n.m. - Da'.
quel âge avez-vous? - Immisa jir ayaa tahay?
j'ai 20 ans - Labaatan jir ayaan ahay.
Nous avons le même âge - Isku fil ayaannu nahay.
des premiers âges - Wakhtigii ugu horreeya taariikhda Adduunka.
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
âgé
âgé, adj. - Gaboobay; da'weyn;
être le plus âgé. - Ka roon; ka wayn.
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
age
n., (duration of life, years, interval since birth) da', -di, jir, -ti, gu, -gi; (for aged persons) fil, isku fil, gan, -ki, gumays, -ti; (tender age) da' yar, gaban, -ki, gibin, -ki, yaraan, -ti; (old age) da' weyn, da'di weynayd, duq, -i.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ame
-ha: (magac, lab, keli) xayawaan sida xoorka u eg oo madaw daba cad na lahayn sida xoorka oo kaymaha ku nool.
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
âme
âme,n.f. - ruuxa ; Naf; Qudha.
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
âne
âne, n.m. - Dameer.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
ape
/eyb/ apes, aping, aped; (n) 1. daanyeer aan daba lahayn; goriilla 2. jilid; canjilid ama iska yeelyeelid 3. qof caaq ah; caqlixun.
Qaamuus Ingiriis-Soomaali (Maay) - Maxamed Xaaji Mukhtaar, Cumar Macalin Axmed [2007]
ape
/eeyp/ (n) daanjher dub ing lahaayny sithy goriillighy.
Qaamuus Talyaani-Soomaali - Cabdalla Cumar Mansuur, Axmed Cabdullaahi A. [1985]
ape
s.f. - shinni.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
ate
/eyt/ (v) waa cunay (eat oo fal tagay ah). e.g. I ate my lunch already.
Qaamuus Ingiriis-Soomaali (Maay) - Maxamed Xaaji Mukhtaar, Cumar Macalin Axmed [2007]
ate
/eyt/ (v) eat oo fal laha moothi eh.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
awe
/oo/awes, awed; (n) 1. layaab iyo cabsi. 2. wax ama qof kaa yaabiya ama aad u qaadan waydid.
Qaamuus Ingiriis-Soomaali (Maay) - Maxamed Xaaji Mukhtaar, Cumar Macalin Axmed [2007]
awe
/oo/ (n) obsyi yaab eh.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
axe
/aks/axes, axing, axed; (n) 1. faas ama gudin (bir wax lugu gooyo). e.g. She chopped the tree with an axe. 2. gooyn, ama kala gooyn.
Qaamuus Ingiriis-Soomaali (Maay) - Maxamed Xaaji Mukhtaar, Cumar Macalin Axmed [2007]
axe
/aks/ (n) misaar (faas).
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
axe
axe, n.m - Xariiq; Xariiqin; dhidib
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
axe
n., (crooked one) gudumo or gudimo, -adi.
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
aya
(suffix): -ing: used to form the present participle of verbs with prounon he or I. Ex: arkaya; seeing. Baraya; teaching. Socnaya; walking. Cunaya; eating, hadlaya; speaking
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ayd
(v) (suffix): you, it or she were [was] .... Ex: way caddayd; it or she was white
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ayn
(suffix): used to form negative past tense of some verbs with pronoun we. Ex: maannu ordayn; we were not running
ayn: (suffix): -ation: or ing: action doing, sheekayn; storytelling; or process. Ex: samayn; making,
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ayn
-ta: (magac, dhedig, keli) maaro iyo aano. Wiilkan talo waan kala ayn waynay.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Ayo
Kuma? Kee? Tuma? Tee?
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ayo
e.we 1. Kuma?, kee?, tuma?, tee? 2. Waa a.?: waa kuma?, yaa waaye?
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
ayo
e.we 1. Kuma?, kee?, tuma?, tee? 2. Waa a.?: waa kuma?, yaa waaye?
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ayo
question word: who?
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ayo
who (huu) ~ kee; see [eeg] waayo?
ayo: (suffix)-. [ negative with ma or maan] used to form negative present continuous tense of some verbs with pronoun he or L. Ex: waxba maan arkayo; I am seeing nothing. Waxba maan sheegayo; I am saying nothing
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ayo
erey weydiin ah oo lagu raadinayo cidda la sheegayo ama wax samaysay. Dh: waa kuma? waa kee? waa tuma? waa tee?
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ays
(suffix): -ation; or ing; action or process. Ex: ilays; lightening
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
dye
/dhaay/ (n) 1. renji, asal (v) 2. rinjiyeyn, aslid.
Eraybixinta Af Soomaaliga ee Hawlaha Wasaaradaha (Soomaali-Ingiriis-Talyaani) - Guddiga Af Soomaaliga [1972]
Dye
Sibaaq: kudaal
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
dye
n., sibaq, -i; v.tr., sibaq.
Qaamuuska Ereybixinta: Bayoolaji (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Eye
Isha
Qaamuus-Yare Caafimaad: Ingiriis-Soomaali - Deeqa Cali [1999]
eye
(n) an organ that allows humans to see and sense light.
isha
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
eye
/aay/ (n) 1. il (dhaayaha araga middood) (n) 2. wax il-shabbaha, sida daloolka irbadda iwm (v) 2. eegid (indhaha saarid).
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
eye
n., il, ishi; eyes, indho, -ihi; ball, the pupil, isha inankeda, or isha wiilkeda, indhaha wiilkoda (plur.); beam, glance, daymo, -adi, eegmo, adi; brow, kod, -ki; drop, ilmo, -adi.
black-eyed, a., nin indha madow; pink-eyed, nin indha yaryar; grey-eyed, nin indha cawlan; one-eyed, qof cawaran, il la’.
one-eyed person, n., cawar, -ki.
be one-eyed, v.i., cawarnaw, cawar ahaw, cawaran, cawar noqo.
eye-lash, n., isha baalkeedi, indhaha baalkooda (plural).
eye-lid, n., xirib, -ti; upper eyelid, xirib sare, -ti; lower eyelid, xirib hoose.
eye-sight, n., arag, -gi.
eye-sore, a., isha boog ku leh.
eye-tooth, n., mici, -di; eye-teeth, miciyo, miciyihi.
iris of the eye, n., bu', -di, isha bu'deeda, indhaha bu'dooda.
cornea of the eye, n., isha caloosheeda cad, indhaha calooshooda cad (plural).
Qaamuuska Ereybixinta: Juqraafi (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Rye
Shaylam
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
araye
m.l Maroodiga lab oo raxanta hoggaamiya; arbe.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
araye
m.l Maroodiga lab oo raxanta hoggaamiya; arbe.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
Araye
magac loo baxsho wiil xooggiisa lagu metaalay maroodi awood badan.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
araye
-ha: (magac, lab, keli) maroodi lab oo xoog badan. U abaabuliya geeshkoow sidii arayihii Liinin. Dh: arbe, maroodi.
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ayeen
(suffix): used to form the past continuous tense of verbs with pronoun they. Ex: way qoslayeen; they were laughing. way cayaarayeen; they were playing
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
baaye
-da: (magac, dhedig, keli) erey ixtiraam ku dheehanyahay oo hablaha loogu yeedho. Baaye macaaneey bustahaa isii. Dh: walaal, abbaayo, huunno, aaddo, abbaaye, gacalliso.