axar — Macnaha & Turjumaada

f.g1 (-xray, -xartay) 1. Timir iyo wixi lamida lafo ka saarid. 2. Arrin aad uga baaraandegid.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-xray, -xartay) 1. Timir iyo wixi lamida lafo ka saarid. 2. Arrin aad uga baaraandegid. m.f.dh, axarid. m.f.dh, axrid.

waa la naqliyay ✓

(fal) timir iyo wixii la mid ah, lafta ka saar.

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil dhashay iyada oo arrin iyo talo qoyska ah loo fadhiyo.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab keli) gar adag oon jixinjix iyo isku dulqaadasho lahayn oo jilba'aasad ah. Haddii aynu axdar is marino oon kaa gar helo ma i garbixin?

waa la naqliyay ✓

1

(Baxar-ka)

2

Maanyo, Bad.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Bad. 2. Dhibaato weyn. 3. Kuul yaryar cadcad oo haweenku qoorta ku xirtaan.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Bad. 2. Dhibaato weyn. 3. Kuul yaryar cadcad oo haweenku qoorta ku xirtaan.

waa la naqliyay ✓

m. n. sea, ocean

waa la naqliyay ✓

1

nickname; name-m clever, active (Arb)

2

name-m Ocean; clever; dangerous man

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) danger (dheen jer); risk, peril ~ khatar

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg bad.

waa la naqliyay ✓

1

de: sea, ocean

2

lx: baxar

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

syn: bad, maanyo

6

key: baxar

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qof aad u madax adag oo aan waxba loosheegi karin. Jaxar ayaad tahay. jagraar. Dh: dhagax.

waa la naqliyay ✓

[KAHAR] Blepharis linariifolia 20, Tribulocarpus dimorphanthus 01, Tribulus terrestris 02

waa la naqliyay ✓

1

(Kahar) C Tribulocarpus dimorphanthus (Pax)S.Moore. Aizoaceae.

2

May, C Tribulus terrestris L. Zygophyllaceae.

3

S, May Euphorbia glochidiata Pax. Euphorbiaceae.

4

C Ipomoea sultani Chiov. Convolvulaceae.

5

C Blepharis linariifolia Pers. Acanthaceae.

6

C Crossandra spinosa Beck. Acanthaceae.

waa la naqliyay ✓

m.l Dab aad u kulul.

waa la naqliyay ✓

1

qaxar¹: m.l la-mid: qahar¹.

2

qaxar²: f.g1 (-ray, -rtay) la-mid: qahar².

waa la naqliyay ✓

m. n. difficulty, problem

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) difficulty (dhifikalti); problem (poro-balem); hardship (haard-shiip), crisis (karaaysis) ~ mashaakil, lur, saxariir, mashaqo, dhibaato

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) hadal buuq iyo hanjabaad ah; qaylo iyo buuq. Qaxarka naga daa oo soo fadhiiso.

waa la naqliyay ✓

1

de: difficulty, problem

2

lx: qaxar

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

see: qahar (and its derivations)

6

key: qaxar

waa la naqliyay ✓

1

(Saxar-ka)

2

1. Qori ama wax kale oo jajabay cad ka mid ah oo dhab u yar oo badanaa siigada ku dhex jira oo dabayshu qaadi karto; firo.

3

2. Wixii sida saxarka aad u yar oo dhan, siiba kan isha gala.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rro, m.dh) Cad qori, caws ama wax kale ka soo jabay, aad u yar oo dabayshu qaadi karto; firo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rro, m.dh) Cad qori, caws ama wax kale ka soo jabay, aad u yar oo dabayshu qaadi karto; firo.

waa la naqliyay ✓

Particle

waa la naqliyay ✓

m. n. dust, speck, sawdust; dust ~ grit in the eye; particle {physics}

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) tiny piece of grass, wood or dust; particle (paar-tikal); tiny fragment of wood

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) wax aad u yar oo jajab qori ama caleen ah. Dh: qurjuf.

waa la naqliyay ✓

1

de: dust, speck, sawdust; dust ~ grit in the eye; particle {physics}

2

initial: s

3

lx: saxar

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: saxar

waa la naqliyay ✓

1

(Taxar-ka)

2

Macaan la'aan; kharaar.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh 1. T. ah: caano neef dhaqayo ah laga lisay. 2. T. ah: macaan la'aan; kharaar.

waa la naqliyay ✓

m. n. bitter taste

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) macaan la'aan. Caanaha geela dhaqayada ahi waa taxar. Dh: kharaar, qadhaadh.

waa la naqliyay ✓

1

de: bitter taste

2

initial: t

3

lx: taxar

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

syn: kharaar

7

key: taxar

waa la naqliyay ✓

1

(Waxar-ka, Waxar-ta)

2

Dhasha riyaha mid ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

1

waxar¹: m.l (-ro, m.l) Orgiga yar.

2

waxar²: m.dh (-ro, m.l) Dhasha riyaha tooda yar.

waa la naqliyay ✓

1

waxar¹: m.l (-ro, m.l) Orgiga yar.

2

waxar²: m.dh (-ro, m.l) Dhasha riyaha tooda yar. waxaraxir m.dh (c.fal.) Meerayaasho qorraxda tan ugu iftiin badan, waxayna u dhexeysaa dhulka iyo dusaaga (cuddaarka) sannakeedu waa 225 maalmood, qorraxdana waxay u jirtaa toddobaatan ku dhowaad malyuun oo mayl; xiddigta waaberi; sahra.

waa la naqliyay ✓

1

f. n./m: kid, young goat

2

waxar [feminine] n. cell (in biology)

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) [plural waxaro-ha] kid (kidh); baby goat; young goat

waa la naqliyay ✓

1

(I) Capretto fino a 6 mesi;

2

(E) Kid, up to 6 months

3

(S) WAXAR (S. g.: Uaḥàr, Waḥara)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) maqasha riyaha kooda lab. Waxarkii la siiyay ku tidhoi aabbahaa ma lehe, isaguna ablay buu afkiyo oofta kaga taagay.

2

waxar-ta: (magac, dhedig, keli) maqasha riyaha tooda dhedig. Ri'du waa waxar weynatay. waxaracaddeeye: geed aan qodax lahayn oo midho la cuno oo cadcad oo macaan leh.

waa la naqliyay ✓

1

cf: orgi, ri'; ari

2

de: kid, young goat

3

initial: w

4

lx: waxar

5

pd: (-ta / -ka)

6

ps: n1-f/m

7

key: waxar

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Arrin iyo wixi lamida wax la axaray ahaansho. la-mid: axran.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg axar.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg axaran. la-mid: axarnaansho, axranaan, axranaansho.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh la-mid: axarnaan.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) la-mid: axaran.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh la-mid: axaranaan.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh la-mid: axarnaan.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg axar.

waa la naqliyay ✓

1

(Aar-ka)

2

1. Libaax weyn oo lab.

3

2. Aan biqin; geesi.

4

3. Aarsi.

waa la naqliyay ✓

1

aar¹: m.l (-rar, m.l) 1. Libaax weyn oo lab. 2. Nin geesi ah. 3. Aargoosad.

2

aar²: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Alaab (aqal iyo wixi lamida) meel sare saarid. 2. (f.mg) Ka aa.: cid dakano gashay ka gudid. 3. (f.mg) U aa.: cid qof laga dilay, ciddii dishey qof ka mid ah dilid.

waa la naqliyay ✓

1

aar¹: m.l (-rar, m.l) 1. Libaax weyn oo lab. 2. Nin geesi ah. 3. Aargoosad.

2

aar²: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Alaab (aqal iyo wixi lamida) meel sare saarid. 2. (f.mg) Ka aa.: cid dakano gashay ka gudid. 3. (f.mg) U aa.: cid qof laga dilay, ciddii dishey qof ka mid ah dilid. m.f.dh, aarid.

waa la naqliyay ✓

1

vl. n., [collective] revenge, vengeance

2

aar m. n. adult male lion; brave man

waa la naqliyay ✓

nickname; name-m adult male lion; revenge, vengeance. Lit: very brave man

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. brave (bareeyv) ~ geesi. 2. (n) male lion (laayon) ~ libaax —u aar -ay / tay: (v) avenge (a-veenji); seek or take vengeance for another person

waa la naqliyay ✓

magac ka mid ah kuwa libaaxa oo loo baxsho wiil la rajaynayo in uu sidiisa geesi noqdo.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) alaab aqal ama wax kale meel kore saar.

2

aar: (fal) (ka ~) cid dakano gashay ka gud oo ciddii dishay qof ka mid ah dil.

3

aar -ka: (magac, lab, keli) libaaxa kiisa lab. Aar qoyey dawacaa la moodaa. Dh: libaax, gucumaale.

waa la naqliyay ✓

1

(Xar-ka)

2

1. Bahal yar oo qoryaha gala oo cuna; bulunbulyo.

3

2. Dhagax-badeed aad u fudud.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Budada ka soo daadata qoryaha buluunbulyadu gasho. 2. Xasharaad yar oo qoryaha hoos ka cunta. 3. Dhagaxbadeed aad u khafiif ah.

waa la naqliyay ✓

m. n. wood-boring worm ~ weevil

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) buur dheer oo siiban ah oo meel la qabsado lahayn. Xar daayeer baa u hoyda. Dh: xaraar.

2

xar -ka: (magac, lab, keli) cayayaan qoryaha gala oo dhexda ka cuna. Dh: bulunbulyo.

3

xar -ka: (magac, lab, keli) dhagaxbadeed aad u fudud. Fududaa dhagaxu ma xar baa!

waa la naqliyay ✓

1

de: wood-boring worm ~ weevil

2

initial: x

3

lx: xar

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: xar

waa la naqliyay ✓

1

(Adar-ka)

2

1. Dheri weyn.

3

2. Qoolley.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. (-rro, m.dh) Dheri weyn. 2. Qoolley. 3. Geed ka mid ah dhirta aan qodax lahayn.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. (-rro, m.dh) Dheri weyn. 2. Qoolley. 3. Geed ka mid ah dhirta aan qodax lahayn.

waa la naqliyay ✓

m. n. large bowl for cooking

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) a large cooking pot ~ digsi, dheri

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dheri aad u weyn oo wax lagu karsado. Adar buu ahaa dheregii Dhegdheer.

2

adar-ta: (magac, dhedig, keli) geedgaab yaryar oo midho udgoon baxsha.

3

adar -ta: (magac, dhedig, keli) shimbir yar oo midab cawlan leh. Qoorta ayay ku leedahay qalin madaw oo qool u eg. Adarta Soomaalidu way dhawrtaa oo ma disho. Dh: qoolley.

waa la naqliyay ✓

1

cf: dheri

2

de: large bowl for cooking

3

lx: adar

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: adar

waa la naqliyay ✓

1

(Afar-ta)

2

Tirada saddexda iyo shanta u dhexaysa (4).

waa la naqliyay ✓

m.dh.t Tirada saddexda iyo shanta u dhexayso; “4”.

waa la naqliyay ✓

m.dh.t Tirada saddexda iyo shanta u dhexayso; 4.

waa la naqliyay ✓

num. four

waa la naqliyay ✓

quatre.

waa la naqliyay ✓

/afar/ (adv) ka fog. e.g. She saw me from afar.

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) four (foor) ~ [4] ~ afraad

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) tirada saddex iyo shan u dhaxaysa; 4.

waa la naqliyay ✓

أربعة

waa la naqliyay ✓

ad., meel fog; it is far, waa fog yahay.

waa la naqliyay ✓

Agar

waa la naqliyay ✓

1

(Ajar-ka)

2

1. (-) Samafalka abaalgudkiisa xagga Ilaah laga helo.

3

2. Ajarid

waa la naqliyay ✓

1

ajar¹: m.l 1. la-mid: ajir, ajri. Abaalgud Eebbe siiyo qof camal wanaagsan sameeyey. 2. la-mid: ajarid.

2

ajar²: m.dh (-ro, m.dh) Khayaano; qayaano.

3

ajar³: f.g1 (-ray, -rtay) Cid si qarsoodi ah u dhibaatayn.

waa la naqliyay ✓

m.l Abaalgud Eebbe siiyo qof camal wanaagsan sameeyey.Tusaale: Ajar badan ayaad ka helaysaa camalkaas.

waa la naqliyay ✓

1

v. deceive, mislead

2

ajar m. n. blessing, divine grace, reward from God

waa la naqliyay ✓

/ajaar/ (adj) albaab balagan ama in yar ka furan. e.g. She left the door ajar.

waa la naqliyay ✓

1

-ay / tay: (v) mislead (misliid); lead into error of thought or action ~ ku khatalmid

2

ajar-ka: (n) a favor from God, in return for good deeds, God's blessing ~ xasanaad

waa la naqliyay ✓

/ajaar/ (adj) waabysyng, wal yer furung. The back door was ajar.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dhibaatee cid kale; cid kale lur gaadhsii. Waraabe, waa nin cid kaste oo la jaar ah ba ajara.

2

ajar-ka: (magac, lab, keli) abaalmarinta ay addoomadu xagga Rabbi ka helaan, markay gutaan waajibaadkii uu faray ama ay sameeyaan samafal iyo wax wanaagsan oo kale. Li: ciqaab.

waa la naqliyay ✓

m. n. acre

waa la naqliyay ✓

1

de: acre {Eng}

2

lx: akar

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: akar

waa la naqliyay ✓

1

(Amar-ka)

2

1. Arrin; xaal; talo.

3

2. Farriin.

waa la naqliyay ✓

1

amar¹: m.l (-rro/awaamiir, m.dh) 1. Erey ama weer cid lagu farayo inay hawl fuliso. 2. Dhibaato weyn. 3. Kibir iyo qab weyni wadajira. 4. A. Alle: maqaadir Alle.

2

amar²: f.g1 (-mray, -martay; -mri) Qof hawl inuu fuliyo farid.

waa la naqliyay ✓

1

amar¹: m.l (-rro/awaamiir, m.dh) 1. Erey ama weer cid lagu farayo inay hawl fuliso. Tusaale: Orod, guriga aad! 2. Dhibaato weyn. Tusaale: Ninkaas amaraa ku dhacay. 3. Kibir iyo qab weyni wadajira. 4. A. Alle: maqaadir Alle. m.dh, awaamir.

2

amar²: f.g1 (-mray, -martay; -mri) Qof hawl inuu fuliyo farid. m.f.dh, amrid.

waa la naqliyay ✓

Instruction

waa la naqliyay ✓

1

m. n. order, command, instruction; matter, affair; imperative

2

amar v. command, order

waa la naqliyay ✓

1

-ay / tay: (v) command (ke maandi); order (oordher); instruct (inis-tar akt); issue an instruction that must be obeyed ~ far. —Syn:, bid, enjoin, direct, charge.

2

amar-ka (n) command (ke-maan-di); injunction (in jangk shin); order (oodhar), decree (dik rii)

3

amar-ka: (n) [Pl. ammuuro] a critical or problematic situation; problem (proba-leem); dilemma (dilima). Ex: amar baa dhacay; there is a critical situation

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax far; in wax la fuliyo si adag u codso. Amar sii ciidanka oo budcadda dhakhso ha loo soo qabto. Li: codsi.

2

amar -ka: (magac, lab, keli) farriin xoog badan; farriin adag oo la bixiyo.

3

amar-ka: (magac, lab, keli) arrin iyo xaal. Amarkan ma aha kii aan ku heshiinnay.

waa la naqliyay ✓

1

(Arar-ta)

2

1. Gogoldhigga doodda, hadalka qoran (buugag)

3

2. Daaqa la soo daajiyo xoolaha intaan ceelka la geyn oo biyaha la siin.

4

3. Hareer; agagaar

waa la naqliyay ✓