atool — Macnaha & Turjumaada

m.l (-lo, m.dh) (juqraafi) Shacaabi taxan oo leh muuqaalka garanta ama muuqaalka kabta faraska oo ku wareegsan barkad (haro xeebeed).

waa la naqliyay ✓

m.l (-lo, m.dh) (juqraafi) Shacaabi taxan oo leh muuqaalka garanta ama muuqaalka kabta faraska oo ku wareegsan barkad (haro xeebeed).

waa la naqliyay ✓

Atoll

waa la naqliyay ✓

1

(Agool-ka)

2

1. Hollobta timaha salkooda ka dhalata.

3

2. Astayn, calaamayn.

waa la naqliyay ✓

m.l Qolof cad oo madaxa yeesho marka uu basaaso.

waa la naqliyay ✓

m.l Qolof cad oo madaxa yeesho marka uu basaaso.

waa la naqliyay ✓

m. n. dandruff; mark, stain

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) dandruff (daanduruf); scurf (iskeerf)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) hollobta salka timaha ku dhalata. Dh: toxob.

2

agool -ka: (magac, lab, keli) astaynta jaangooyo

waa la naqliyay ✓

1

de: dandruff; mark, stain

2

lx: agool

3

pd: (-ka)

4

ps: n0-m

5

key: agool

waa la naqliyay ✓

1

(Alool-ka)

2

Jaad dadabta aqalka ka mid ah oo laga sameeyo geed duur la yiraahdo ulihiisa, oo inta la sayo, jil lagu marriimo, oo badanaa qolalka lagu kala ilaxiro.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) Nooc dadabta aqalka ka mid ah oo laga sameeyo ulaha geed-duurka oo lagu seexdo ama guryaha lagu ilxiro.

waa la naqliyay ✓

m.l (aloollo, m.dh) Nooc dadabta aqalka ka mid ah oo laga sameeyo ulaha geed-duurka oo lagu seexdo ama guryaha lagu ilxiro.

waa la naqliyay ✓

m. n. mat of woven cane (also used as a curtain)

waa la naqliyay ✓

(Alol) N Typha angustifolia L. Typhaceae.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) shey dadabta aqalka ka mid ah oo laga sameeyo geedka duurka laamihiisa oo jil lagu marriimo. Badanaa aqalka ayaa lagu kala ilaxidhaa. Abeeso alool ku duuban baan dilay. Wa: aloollo.

waa la naqliyay ✓

1

de: mat of woven cane (also used as a curtain)

2

lx: alool

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: alool

waa la naqliyay ✓

1

(Aqoo-sha)

2

1. Wax dad badan ka dhexeeya (cunno) kala agaasin iyo qayb-wanaaggooda.

3

2. Gooraha wax la cuno middood.

4

3. Sooryo; qorshe.

5

4. Wadid, meelgeyn.

waa la naqliyay ✓

1

aqool¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Waqtiga hawlmaalmeedka la dhammeeyo ee guryaha loo noqdo. 2. Sida cuntada loo qaybiyo.

2

aqool²: m.dh 1. (-lo, m.dh) Gooraha wax la cuno middood. 2. la-mid: aqoolid.

3

aqool³: f.g/mg1 (-oolay, -ooshay) 1.(f.g) Dad badan cunto u qaybin. 2.(f.g) Wax dad badan ka dhexeeya maamulid. 3. (f.mg) Iyadoo hawl maalmeed la soo dhammeeyay guri u soo noqosho.

waa la naqliyay ✓

1

aqool¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Waqtiga hawlmaalmeedka la dhammeeyo ee guryaha loo noqdo. 2. Sida cuntada loo qaybiyo.

2

aqool²: m.dh (-lo, m.dh) Gooraha wax la cuno middood.

3

aqool³: f.g/mg1 (-oolay, -ooshay) 1.(f.g) Dad badan cunto u qaybin. 2.(f.g) Wax dad badan ka dhexeeya maamulid. 3. (f.mg) Iyadoo hawl maalmeed la soo dhammeeyay guri u soo noqosho. m.f.dh, aqoolid.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. mealtime; distribution (of food)

2

aqool v. distribute; serve (food)

3

aqool m. n. day

waa la naqliyay ✓

1

-ay / aqooshay: (v) cater (kayter); provide food service for:

2

aqool: - [Pl. aqoolood] (n) day (dheey). Ex: Shan aqoolood wax ma cunin; I didn't eat forfive days

waa la naqliyay ✓

1

(fal) qorshe iyo qabanqaabo dhammayso oo meel ka soco. Minawarka quusaa hadduu Maarsay ka aqoolo.

2

aqool: (fal) cunto ama wax la mid ah, kala qaybqaybi oo kala qoqob; kala qarqoor oo kala googgoo.

3

aqool -ka: (magac, lab, keli) qabanqaabo iyo qorshe dhammayntii. Dh: maamul, agaasin.

4

aqool -ka: (magac, lab, keli) wax dad badan ka dhexeeya kala qaybin oo qayb u badin.

5

aqool -ka: (magac, lab, keli) meel ka socod; meel ka dhaqaaqid.

6

aqool -ka: (magac, lab, keli) goorta shaqooyinka la dhameeyo ee guryaha loo hoydo.

7

aqool -sha: (magac, dhedig, keli) milayada wax la cuno middood.

waa la naqliyay ✓

1

asool¹: m.l 1. la-mid: oslid. Baahida neef ida ah oo dheddig u qabo kudmo. 2. A. ah: neef dheddig oo ida ah oo kudmo u baahan.

2

asool²: f.mg1 (-oolay, -ooshay) Neef dheddig oo ida ah kudmo u baahasho. la-mid: osol².

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-oolay, -ooshay) Neef dheddig oo ida ah kudmo u baahasho. m.f.dh asoolid.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) lax, sumal ku tallaaba u baaho. Laxdaasi way asoolaysaa.

2

asool-ka: (magac, lab, keli) sida laxdu dabada ay u Jusho si ay muujiso marka wanka ay doonayso inuu tallaabo. Laxdu way muujisay asoolkeeda.

waa la naqliyay ✓

Atool

waa la naqliyay ✓

1

(Atoor-ka)

2

Sagaarada keeda lab.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rro, m.dh) Sagaarada midkeeda lab.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rro, m.dh) Sagaarada midkeeda lab. atoore m.l Jilaha filinka halyayga ka ah.

waa la naqliyay ✓

m. n. male dikdik (antelope)

waa la naqliyay ✓

name-m male dikdik (antelope). Lit: he who born while a dikdik is running around or is born on uninhabited dikdik environs

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) dikdik (dikdik)-, a small East African male antelope ~ atoor sagaaro

waa la naqliyay ✓

magac ama naanays loo baxsho wiil sagaarada keeda lab astaamaha wax kala wadaaga.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) labka sagaarada; yac.

waa la naqliyay ✓

1

cf: sagaaro, yac

2

de: male dikdik (antelope)

3

lx: atoor

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: atoor

waa la naqliyay ✓

1

(n) feces; human waste excreted from the anus.

2

saxaro

waa la naqliyay ✓

/stuul/ (n) 1. ganbar (kursi aan dhabar lugu tiirsado lahayn) 2. saxaro (xaar).

waa la naqliyay ✓

Saxaro

waa la naqliyay ✓

n., barjin, -ki, gambadh, -ki, kabadh, -ki.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Baansiin. 2. Saliid qaali ah, laga qodo dhulka, loo adeegsado shidaalka matoorrada oo marka la sifeeyo laga helo nafto, baansiin, gaas iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Baansiin. 2. Saliid qaali ah, laga qodo dhulka, loo adeegsado shidaalka matoorrada oo marka la sifeeyo laga helo nafto, baansiin, gaas iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

m. n., (mass n.): gasoline, petrol

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) petrol (petrool); gasoline; petroleum

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dareere dabiici ah oo dhulka hoostiisa laga soo saaro oo shidaal ahaan loo isticmaalo waxyaale kale oo badanna laga sameeyo. Sucuudigu wuxu soo saaraa batrool badan. Dh: gaas, shidaal.

waa la naqliyay ✓

1

a: betrool {Eng}

2

de: gasoline, petrol

3

lx: batrool

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m-mass

6

key: batrool

waa la naqliyay ✓

1

gabtool¹: m.l la-mid: gablool¹.

2

gabtool²: f.mg1 (-oolay, -ooshay) la-mid: gablool².

waa la naqliyay ✓

m.l Naxash.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) Lab hal xiniin ka maqantahay; xiniinka.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) Lab hal xiniin ka maqantahay; xiniinka.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) lab hal xiniin ka maqantahay; xiniinka.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) xabag dhireed weyn. Xabag xantool ah ayaan bilcin ka goosta.

waa la naqliyay ✓

1

(Aglool-ka, Agloo-sha)

2

1. Hab weelka la xoolayna hayo, gocoyonnimada looga ba'sho: asal, dufan, laysku karshey baa lagu rogrogaa.

3

2. Wax la dhisa hayo ama la samayna hayo, qaabintiisa iyo jaangooyadiisa hore; bilaw; unug. 3.* Aqal, la dhisi doono, astaanti iyo muuqaalki warqad, ku muujin.

waa la naqliyay ✓

1

aglool¹: m.l/dh 1. Xoolaynta weel gocaya la xooleeyo. 2. Jaangooyada hore ee wax la dhisayo ama la samaynayo. 3. la-mid: agloolid.

2

aglool²: f.g1 (-oolay, -ooshay) 1. Weel gocaya ah xoolayn. 2. Guri dhisid.

waa la naqliyay ✓

1

v. found, begin; waterproof (a fiber vessel)

2

aglool m. n. foundation, stonelaying; waterproofing of a fiber vessel

waa la naqliyay ✓

1

(fal) weel cusub hogee oo xoolee. Innoo agloola gorofka. Dh: xoolay.

2

aglool: (fal) dhismo iyo wixii la mid ah qurxi oo naqshadee. Haddeed gurigu wuu dhammaadee, aglool.

3

aglool -ka: (magac, lab, keli) hab weelka cusub gocoyanimada looga ba'sho. Inta asal, dufan iyo waxyaabo kale la isku karsho ayaa lagu rogrogaa. Agloolka weelasha Canbaro ma taqaanno.

4

aglool -ka: (magac, lab, keli) naqshadayn iyo qurxin. Qof farsamayaqaan ah ayaa agloolka sartan sameeyay.

5

aglool -ka: (magac, lab, keli) qaabaynta iyo ambaqaadka hore ee wax la dhisayo ama la samaynayo loo sii jaangooyo. Aglool wanaagsan baa xarunta loo sameeyay. Dh: billaw, jaangoyn, unug.

waa la naqliyay ✓

s.m. - aalkol.

waa la naqliyay ✓

alcool, n.m. - Isbiirte; Alkool

waa la naqliyay ✓

-da: (magacwadareed) eeg alool.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) sumal, laxda saaro.

2

asooli: (fal) hadhuudh iyo wax la mid ah, kala huf. Dh: asoori.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) ninka filinka halyeyga ka ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Bakool-ka)

2

1. Dhul carradiisu tahay didib ama dhooddi; dhul carro cad.

3

2. Meeraha dhulka iyo Dusaaga u dhexeeya; Waxaraxir.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. la-mid: bakaal. 2. Dhul carradiisu dibir ama dhooddi tahay; dhul carrocad ah.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. la-mid: bakaal. 2. Dhul carradiisu dibir ama dhooddi tahay; dhul carrocad ah.

waa la naqliyay ✓

1

pr. n., loc. Venus (the second planet)

2

Bakool pr. n., loc. Bakol [region in south west Somalia.]

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] red earth ~ soil

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dhul ciid guduudan leh. Dhul dal badan oo bakool ah geela ku xerriya. Dh: gabiib, qorituur.

waa la naqliyay ✓

m.l Dhul xaaluf ah oo aad loo degay.

waa la naqliyay ✓

m.l Dhul xaaluf ah oo aad loo degay.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) timaha aan adkayn laakiin bistana aan ahayn oo kolka ay qoyaanna kala fida kolka ay engegaanna soo urura.

2

balool -ka: (magac, lab, keli) ubaxa duurka. Geelu balool buu daaqay. Dh: bul.

waa la naqliyay ✓

1

baqool¹: m.l Safar duhurkii la socdo; dhalandhool. la-mid: baqoolid.

2

baqool²: f.mg1 (-oolay, -ooshay) Duhur, socod gelid. la-mid: boqool².

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-oolay, -ooshay) Duhur, socod gelid. m.f.dh, baqoolid. la-mid: boqool.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) waqti cadceeddu kulushahay soco oo ha hadhgalin hadhimada dabadeed. Sii boqool tuulladu way fogtahaye. Dh: dhalandhool.

2

baqool -ka: (magac, lab, keli) socod dheer oo qorax kulaylaha la socdo, casar iyo duhur inta u dhaxaysa. Baqoolaha hadhsimadii, hadii buqulka lagu dhaco.

waa la naqliyay ✓

1

(Caloo-sha)

2

1. Xubin iskujoogga cunnadu marto kamid ah; waxay u eg tahay kolay yar waxayna ku jirtaa uurka, kolka bogga la dhaafo; hawsheedu waa inay cunnada inta dhacaammo kala gaar ah oo ay leedahay ku darto, jilciso oo xiidmaha u gudbiso; kubo.

3

2. Uur.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-lo, m.l) 1. Xubinta dheefshiidka nafleyda oo isku xirta hunguriga iyo xiidmaha. 2. Qaybta jilicsan oo u dhexeysa laabxuunshada iyo gummaarka.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-lo, m.l) 1. Xubinta dheefshiidka nafleyda oo isku xirta hunguriga iyo xiidmaha. 2. Qaybta jilicsan oo u dhexeysa laabxuunshada iyo gummaarka.

waa la naqliyay ✓

f. n. stomach

waa la naqliyay ✓

-caloosha:(n) stomach (istoomak); abdomen (aab-doo-men); belly (beeli); tummy (tam-i)

waa la naqliyay ✓

-sha: (magac, dhedig, keli) xubin ka mid ah xubnaha dheefshiidka. Waa kolay yar oo ku yaalla bogga, hawsheeda na waxa ka mid ah, in cuntada soo dhexgasha ay dheecaamo kala jaad ah ku talliijiso oo ku jilciso oo ay dabeed xiidmaha u sii gudbiso.

waa la naqliyay ✓

بَطنُ

waa la naqliyay ✓

Catena

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) complaint (kom-paleynt) ~ cataw

waa la naqliyay ✓

1

(Dabool-ka)

2

Wixii wax qarsha: weel yar oo weel weyn afka laga saaro; huwis.

waa la naqliyay ✓

1

dabool¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Qalab afka laga saaro weelasha si aysan wax ugu dhicin. 2. la-mid: daboolid.

2

dabool²: m.dh Gudin weyn.

3

dabool³: f.g1 (-oolay, -ooshay) 1. Weel iyo wixi lamida si ayan wax ugu dhicin afka wax ka saarid. 2. Wax muuqaalkooda qarin. Tusaale: “Daruur baa cirka dabooshay”.

waa la naqliyay ✓

1

dabool¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Qalab afka laga saaro weelasha si aysan wax ugu dhicin. 2. la-mid: daboolid.

2

dabool²: f.g1 (-oolay, -ooshay) 1. Weel iyo wixi lamida si ayan wax ugu dhicin afka wax ka saarid. 2. Wax muuqaalkooda qarin. Tusaale: Daruur baa cirka dabooshay.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. lid, cover

2

dabool v. cover, close; disguise

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) cover (havar); lid (lidh); cap (kaap); cozy (kowsi) ~ fur hado, dahaar aabbur

2

dabool -ay / dabooshay: (v) put a cover or covering on

waa la naqliyay ✓

1

Copertura

2

Cover

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax muuqda qari ama weel afkiisu furan yahay wax saar. Caanaha dabool daqsigu yaanu geline. Dh: aabbudh.

2

dabool -ka: (magac, lab, keli) weel yar oo weel weyn afka laga saaro si waxa ku jira aanu cayayaanku u gelin ama saxar ugu dhicin ama aanu u qaboobin. Daboolka saar xeedhada. Dh: afsaar, aabbu.

waa la naqliyay ✓

1

(Dalool-ka)

2

1. Meel furan oo aalaa wareegsan.

3

2. Saddex meelood oo meel; ⅓ ama 1/3.

waa la naqliyay ✓

1

dalool¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Meel yar furan, wareegsan oo wax ka bannaan. 2. Saddex qaybood oo wax loo qaybshay middood. la-mid: duleel¹.

2

dalool²: m.l (-lo, m.dh) (baayoloji) Dalool ku dhex yaallo saytobalaasanka unug noolkaas oo ay ka buuxaan hawo, biyo, dareerayaal kale, dheecaan ama saxarro cunto ah. Unugyada dhirta, had iyo jeer waxay leeyihiin dalool weyn oo keliya, laakiin unugyada xayawaanku inta badan waxay leeyihi in dhowr dalool oo yaryar.

3

dalool³: f.mg1 (-oolay, -ooshay) Meel yar, furan, wareegsan, bannaan yeelasho (wax). la-mid: duleel².

waa la naqliyay ✓

1

dalool¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Meel yar furan, wareegsan oo wax ka bannaan. 2. Saddex qaybood oo wax loo qaybshay middood. la-mid: duleel.

2

dalool²: m.l (-lo, m.dh) (baay.) Dalool ku dhex yaallo saytobalaasanka unug noolkaas oo ay ka buuxaan hawo, biyo, dareerayaal kale, dheecaan ama saxarro cunto ah. Unugyada dhirta, had iyo jeer waxay leeyihiin dalool weyn oo keliya, laakiin unugyada xayawaanku inta badan waxay leeyihi in dhowr dalool oo yaryar.

waa la naqliyay ✓

Aperture, Hollow, Slit

waa la naqliyay ✓

1

m. n. hole, opening, aperture; socket; tab; keyhole; calibre (of gun)

2

dalool : fraction

3

dalool [inchoative] v. be perforated, get a hole in

waa la naqliyay ✓

(Dalol) S Talinum portulacifolium (Forsk) Asch & Schweinf. Portulacaceae.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) hole (hool); gap (gaap); opening (owpenin) ~hog, duleel. Ex: jeebkaygu waa daloolaa; there is a hole in my pocket —daloolshan: (adj) drilled (diriiled); bored (booridh) daloolsan

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) meel furan oo badanaa wareegsan.

waa la naqliyay ✓

جوف

waa la naqliyay ✓

1

1. (Galool-ka) Geed qodax leh oo sarmaanta u eg; wuxuu lee yahay laamo toostoosan oo qalab badan laga jaro (udbo, dhigo, hangoollo, ulo, ...) mayrax laga sameeyo kebdo, xargo; asal wax lagu aslo sida shaahana loo cabbo.

2

2. (Galoo-sha) Mindhicirka qaarki.

waa la naqliyay ✓

1

galool¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Geed weyn, qaydarka la bah ah, laf adag, mayrax adag iyo asal wanaagsan leh. 2. Duub wareegsan oo liifad, tubaako iyo wixi lamida ka sameysan. 3. Xidid hab gaar ah loo wareejiyay oo sagaarada lagu dabo.

2

galool²: m.dh 1. Qayb ka mid ah mindhicirta nafleyda. 2. Qayb ka mid ah debinka ugaarta loo dhigo.

3

galool³: f.g1 (-oolay, -ooshay) Xarig iyo wixi lamida dhawr jeer isku wareejin si duub looga dhigo.

waa la naqliyay ✓