asal — Macnaha & Turjumaada

1

(Asal-ka)

2

1. Ka-soo-jeedkii hore; sal; jirrid.

3

2. Waxyaalo laysku daray oo wax lagu midabeeyo; renji; carar.

waa la naqliyay ✓

1

asal¹: m.l 1. Halka ay wax ka soo unkamaan; isir. 2. la-mid: asali.

2

asal²: m.l/dh Qolofta ama xididdada dhirta qaarkood oo dhacaankeeda wax lagu magdeeyo ama lagu xooleeyo.

3

asal³: f.g1 (-slay, -sashay; -sli) Wax midab u yeelid.

waa la naqliyay ✓

1

asal¹: m.l 1. Halka ay wax ka soo unkamaan; isir. 2. la-mid: asali.

2

asal²: m.l/dh Qolofta ama xididdada dhirta qaarkood oo dhacaankeeda wax lagu magdeeyo ama lagu xooleeyo.

3

asal³: f.g1 (-slay, -sashay; -sli) Wax midab u yeelid. m.f.dh, aslid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. (adj.): origin; parentage; original

2

asal [feminine] n. reddish dye (from acacia bark); color, pigment

3

asal v. dye, change the color of something

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) origin (oorijin); the point at which something originates ~ aasaas, salka. —Syn: inception, source, root

2

asal: -ka: (n) a substance used to color materials; dyestuff (dhaayistaf)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) asal mari; midabee.

2

asal-ka: (magac, lab, keli) jidhif ama caleen dhir badan laga diiro oo weelka caanaha iyo kuwa biyaha ba gudaha laga marsho si loo tayeeyo ama loo nadiifiyo. Qarbidaku asal buu u baahan yahay.

3

asal-ka: (magac, lab, keli) halka shey ama noole ka soo bilaabmay. Wax waliba asalkii buu u noqdaa. Dh: isir.

waa la naqliyay ✓

أصل

waa la naqliyay ✓

m.l (-iyo, m.dh) Wax, wixii hore ka jooga oo aan la dhalan rogin. la-mid: asiili (1), asli (1).

waa la naqliyay ✓

m.l (-iyo, m.dh) Wax, wixii hore ka jooga oo aan la dhalan rogin. la-mid: asli.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) hadhuudhka la haamay caleenta guntiisa ka soo dul biqisha. Dibigu wuxuu ku balalooday asali. Dh: asalo, gundillaac, boqondhow. Wa: asalooyin.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg asali.

waa la naqliyay ✓

(Asal) C Suaeda fruticosa (L) Forsk. Chenopodiaceae.

waa la naqliyay ✓

1

(Basa-sha)

2

Geed nagaarka la beerto ka mid ah oo leh ur iyo dhadhan aad u lifaaqoon iyo bari (buruq) kankoonsan oo la cuno.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u Khudrad ur silloon oo dhadhan kulul, caleemo dhuudhuuban oo dhaadheer iyo buruq kuusan leh oo la cuno.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u Khudrad ur silloon oo dhadhan kulul, caleemo dhuudhuuban oo dhaadheer iyo buruq kuusan leh oo la cuno.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] onion

waa la naqliyay ✓

(Basal) All.Som. Allium ceba L. Liliaceae.

waa la naqliyay ✓

1

(adj) pertaining to or situated near a base, esp. basal temperature used in family planning.

2

saldhig

waa la naqliyay ✓

-basasha: (n) onion (on yan)

waa la naqliyay ✓

-sha: (magac, dhedig, keli) geedgaab ka mid ah khudaarta dheriga oo badhi dhuleed leh. Dhulka ayaa laga soo qodaa oo dheriga ayaa lagu daraa, ur kulul na way leedahay.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: onion

3

lx: basal

4

pd: (/sha)

5

ps: n0-f-col

6

key: basal

waa la naqliyay ✓

1

(Casal-ka)

2

Malab.

waa la naqliyay ✓

m.l Malab.

waa la naqliyay ✓

m. n., (mass n.): honey

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) malabka ay shinnidu dhigto.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: honey

3

lx: casal

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m-mass

6

syn: malab

7

key: casal

waa la naqliyay ✓

1

(Fasal-ka)

2

1. (kitaab) qayb isku arrin ka hadlaysa.

3

2. (dugsi) heerarka waxbarashada dugsiga midkood.

4

3. Xilliyada sannaddu u qaybsanto midkood; nur.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) 1. Qaybaha buug leeyahay midkood. 2. Heerarka waxbarashada dugsiga midkood. 3. Xilli wax la beeri karo. 4. Dalagga hal xilli beer ka soo go'a.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) 1. Qaybaha buug leeyahay midkood. 2. Heerarka waxbarashada dugsiga midkood. 3. Xilli wax la beeri karo. 4. Dalagga hal xilli beer ka soo go'a.

waa la naqliyay ✓

m. n. section, division, subdivision, class; classroom

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) class (kalaas); classroom (kalaas ruum)

2

fasal -ka: (n) seasons of the year ~ xilli. Ex: gu', xaggaa, dayr.jiilaal; spring, summer, fall and winter

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) heerarka waxbarshada midkood. Wiilkaygu fasalka saddexaad buu dhigtaa.

2

fasal-ka: (magac, lab, keli) kitaab la dejiyay, qayb isku arrin ka hadlaysa.

3

fasal-ka: (magac, lab, keli) qol dugsiga ka mid ah oo arday isku heer ahi wax ku wada barato.

4

fasal-ka: (magac, lab, keli) xillliyada uu sannadku u qaybsamo, midkood. Dh: nur, xilli.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: section, division, subdivision, class; classroom

3

lx: fasal

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: fasal

waa la naqliyay ✓

1

(Masal-ka)

2

Misaal.

waa la naqliyay ✓

1

masal¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Tusaale. 2. M.kayga, m.kaaga iyo wixi lamida: wax, wax kale kala mid ah xagga dhaqanka, jimirka, dhererka iyo wixi lamida. la-mid: masil¹, matal¹, matil¹, mesel¹, metel¹.

2

masal²: f.g1 (-alay, -ashay) 1. (riw.) Filim, riwaayad iyo wixi lamida jilid. 2. Cid wakiil ka noqosho. 3. Ku m.: wax, wax kale ku qiyaasid. la-mid: masil², matal², matil², mesel², metel².

waa la naqliyay ✓

1

masal¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Tusaale. 2. M.kayga, m.kaaga iyo wixi lamida: wax, wax kale kala mid ah xagga dhaqanka, jimirka, dhererka iyo wixi lamida. la-mid: mesel, metel, matal.

2

masal²: f.g1 (-alay, -ashay) 1. (riw.) Filim, riwaayad iyo wixi lamida jilid. 2. Cid wakiil ka noqosho. 3. Ku m.: wax, wax kale ku qiyaasid. m.f.dh, masalid. la-mid: matil, mesel, metel.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. (adj.): example, comparison; metaphor; like, similar

2

masal v. recite, interpret (a part); represent someone ~ something

waa la naqliyay ✓

1

(fal) tusaale lagu fahmo samee; isku ekeysi. Innoo masal sida uu u socdo libaaxu. Dh: matal.

2

masal -ka: (magac, lab, keli) tusaale laga qiyaas qaato. Qayrkaa masal wanaagsan u nogo. Dh: misaal, mataal, metel, tusaale.

waa la naqliyay ✓

1

(adj) anything to do with the nose.

2

ku saabsan sanka

waa la naqliyay ✓

/neysal/ (adj) 1. sanka (sanka iyo dulalkiisa la xiriira) 2. Sanqada.

waa la naqliyay ✓

nasal, adj. - Sanka; daloolka sanka; dulka sanka.

waa la naqliyay ✓

1

(Aglool-ka, Agloo-sha)

2

1. Hab weelka la xoolayna hayo, gocoyonnimada looga ba'sho: asal, dufan, laysku karshey baa lagu rogrogaa.

3

2. Wax la dhisa hayo ama la samayna hayo, qaabintiisa iyo jaangooyadiisa hore; bilaw; unug. 3.* Aqal, la dhisi doono, astaanti iyo muuqaalki warqad, ku muujin.

waa la naqliyay ✓

1

(Asiili-ga)

2

1. Sharaf leh; gob.

3

2. Asalkii ah; aan u'ekaysiis ahayn; asli.

waa la naqliyay ✓

1

(Aslid-da)

2

Asal marin; midabayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Carar-ka)

2

1. Orod baqdini ku jirto; baxsad; roor; fakad.

3

2. Dhiin dhirta laga sameeyo oo wax lagu midabeeyo; asal, aglool.

waa la naqliyay ✓

1

(Cunsur-ta)

2

1. Asal; gun.

3

2. Xumaan; hoog; belaayo.

waa la naqliyay ✓

1

(Eynaad-ka)

2

Geedquwaax biyo iyo ur sillaan korka iyo laamaha ku leh, salka iyo xididdadana asal.

waa la naqliyay ✓

1

(Findhicil-ka)

2

1. Geed-quwaax qodxo fiiqfiiqan leh; laamaha biyo iyo ur lifaaqoon buu ku lee yahay, salkana asal.

3

2. Cunnada la cuno siiba hilibka, cadadka yaryar oo ilkaha dhexdooda ku harhara.

4

3. Qoriga lagu findhicisho laftiisa.

waa la naqliyay ✓

1

(Galley-da)

2

Geed la abuuro oo dhala badar waxtar weyn leh: dadka iyo duunyadaa cuna; waxaa kaloo laga sameeya saliid la cuno oo wanaagsan, qaarkeedna laga dhigo, dawo, saabbuun, khal, nacnac, xabko, asal iyo ranji, cadar udgoon, waxyaalo qaraxda, kd.; geedku bal taagan oo caleemo dheerdheer iyo sabuul iniino badan oo sarac sarac ahi ku yaalliin buu lee yahay; arabbikhi.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Galool-ka) Geed qodax leh oo sarmaanta u eg; wuxuu lee yahay laamo toostoosan oo qalab badan laga jaro (udbo, dhigo, hangoollo, ulo, ...) mayrax laga sameeyo kebdo, xargo; asal wax lagu aslo sida shaahana loo cabbo.

2

2. (Galoo-sha) Mindhicirka qaarki.

waa la naqliyay ✓

1

(Gowlalla-da)

2

Geed xabag iyo asal aad u wanaagsan leh.

waa la naqliyay ✓

1

(Huruud-da)

2

1. Nagaar ubixiisa laga sameeyo asal wax lagu midabeeyo; midab cillaan-guduud ah.

3

2. Asalka geedka laftiisa oo waxyaalo badan laga dhigto (dawo; sabbakh, dhirta cunnada lagu daro, kd.); Sacfaraan.

waa la naqliyay ✓

1

(Jawdheer-ta)

2

1. Geed leh caleemo yaryar oo madmadow iyo laamo dhuudhuuban, oo asal wanaagsan leh.

3

2. Laamo la jaray oo engegey oo la shito.

waa la naqliyay ✓

1

(Licig-ta)

2

Carar ama asal la sameeyey oo aan biyabbiyo ahayn ee miir ah, oo aad u guduudan.

waa la naqliyay ✓

1

(Liin-ta)

2

1. Miro yaryar oo dhanaan badan oo Fitamiin Sii (Vitamin C) ka buuxdo.

3

2. Geedka ay ka baxaan laftiisa; liimo.

4

3. Asalka ama midabka dharka la geliyo oo kolka la mayro ka baxa.

waa la naqliyay ✓

1

(Meged-da)

2

1. Harag la hoolay oo si gaar ah asal iyo waxyaalo kale loo geliyey; idiin.

3

2. Asalka wax lagu megdeeyo.

waa la naqliyay ✓

1

(Nas-ka)

2

Kitaab ama qaanuun ama wax kale oo la qoray hadalkiisa hore oo asalka ah oo ka duwan sharaxa ama waxyaalaha kale oo gadaal cid kale kaga darto.

waa la naqliyay ✓

1

(Renji-ga)

2

Asal; carar; aglool; (ama ranji).

waa la naqliyay ✓

1

(Sabbakh-a)

2

Wax dhar ama wax kale lagu midabeeyo; renji; asal; carar.

waa la naqliyay ✓

1

(Sarmaan-ta)

2

Geed qodax leh (canbuul) oo xididkiisa asal wanaagsan laga helo.

waa la naqliyay ✓

1

(Sinji-ga)

2

Asalkii hore oo laga soo jeedey; wasiir; isir.

waa la naqliyay ✓

1

aal¹: m.dh.fk Aashay, -aa, -iis iyo wixi lamida: si aan degdeg iyo fudayd toona ku jirin; aayar, tartiib, qunyar. Tusaale: “Ciise aashiis buu hadlaa”.

2

aal²: f.g/mg1 (yiil, tiil; aalli) 1. (f.g) Wax meel go'an ku sugnaansho. 2. (f.mg) Ka a.: fal ku dhaqaaqiddiisa deyn. la-mid: ool², oollow.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg1 (yiil, tiil; aalli) 1. (f.g) Wax meel go'an ku sugnaansho. 2. (f.mg) Ka aa.: fal ku dhaqaaqiddiisa deyn. m.f.dh., aallid. la-mid: ool, oollow.

waa la naqliyay ✓

f. n., [adverb] slowly, gently, carefully

waa la naqliyay ✓

(fal) waxtar yeelo oo faa'idee. Mar haddii ad shaqo heshay, dadkiinna wax ugu aal. Dh: ool.

waa la naqliyay ✓

1

(Sal-ka)

2

1. Jirridda wax lee yihiin; gun.

3

2. Kolka la fadhiyo kobta dhulka la dhigo; bari.

4

3. Fadhi; saldhig, xasil; degganaan.

5

4. Meel la isugu soo hagaago; guurguurid iyo is bedbeddel la'aan; hal'adayg; mabda'.

waa la naqliyay ✓

1

sal¹: m.l (-lal, m.l) 1. Jirrid, gun. 2. Marka la fadhiyo meesha dhulka la dhigo, bari.

2

sal²: m.l (-lal, m.l) 1. (naxwe) Qaybta ereyga ee aan laga sii yarayn karin, kaddib marka laga gooyo dibkabayaasha, dhammaadyada iyo wixi lamida waa qaybta xambaarsan micnaha aasaasiga ah ee ereyga (tus.: cun, fur, bar). 2. (xisaab) Dhinaca hoose ee shaxan sallax ah ama wejiga hoose ee shaxan adke ah.

3

sal³: f.g1 (-alay, -ashay) 1. Hilib saafid. 2. Biyo ku oon beelid. la-mid: sol.

waa la naqliyay ✓

1

sal¹: m.l (-lal, m.l) 1. Jirrid, gun. 2. Marka la fadhiyo meesha dhulka la dhigo, bari.

2

sal²: m.l (-lal, m.l) 1. (naxwe) Qaybta ereyga ee aan laga sii yarayn karin, kaddib marka laga gooyo dibkabayaasha, dhammaadyada iyo wixi lamida waa qaybta xambaarsan micnaha aasaasiga ah ee ereyga (Tusaale: cun, fur, bar). 2. (xisaab) Dhinaca hoose ee shaxan sallax ah ama wejiga hoose ee shaxan adke ah.

waa la naqliyay ✓

Base

waa la naqliyay ✓

Base

waa la naqliyay ✓

m. n. base, foundation, background; bottom; buttocks, hindside; root {grammar}

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. base (beeys); basis (beeys is); foundation (faawn-deey-shin) ~ aasaas-ka. 2. bottom (badhamf ass (aas); butt (bat) ~ dabo. Ex: qoriga salkiisa; the butt of a rifle. —sal guur -ay / tay: (v) become extinct (ekis-tingt)-, go away forever

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qaybta uu shey ama qof ku fadhiisto; kolka la fadhiyo halka dhulka la dhigo. In halkii sal hayn waayda laga sabarogtaa door ah. Dh: badhi, bari.

2

sal -ka: (magac, lab, keli) wax jirriddii, halka wax ku fadhiyo. Sal iyo baar geedkii waa la cunay. Dh: gun. Li: baar.

3

sal -ka: (magac, lab, keli) fadhi; saldhig.

4

sal -ka: (magac, lab, keli) meel la isugu soo hagaago; guurid iyo isbedbeddel la'aan; hal'adayg; mabda'. Sal loogu hagaago ma leh wiilku.

5

sal -ka: (magac, lab, keli) halka weelku ku fadhiisto. Xeedhada salka dhukha u dhig. Dh: daar, gun.

waa la naqliyay ✓

1

de: base, foundation, background; bottom; buttocks, hindside; [ext.] root {grammar}

2

initial: s

3

lx: sal

4

pd: (-ka Pl: salal (ka))

5

ps: n4-m

6

key: sal

waa la naqliyay ✓

-sha: (magac, dhedig, keli) astaamaha iyo lebbiska geerida ee ay dumarku muujiyaan kolka uu saygoodu dhinto. Dh: asay, hengel.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: ehel.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magacwadareed) dadka qaraabada ah; gacal iyo xigaal. Dh: ehel.

waa la naqliyay ✓

1

(Aja-sha)

2

1. Waqti dhammaadki.

3

2. Waqtiga dhimashada.

waa la naqliyay ✓

1

ajal¹: m.dh 1. la-mid: ajalo. Dhammaadka nolosha qof. 2. la-mid: ajalid.

2

ajal²: f.g1 (-alay, -ashay) Cid dhimashadeeda sabab u noqosho.

waa la naqliyay ✓

m.dh Dhammaadka nolosha qof.

waa la naqliyay ✓

f. n. preordained time of death; term

waa la naqliyay ✓

-ajasha: (n) fate (feeyt); destiny (dastani); kismet (kiz-mef); lot (laat) ~ qaddar.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dhimashada cid kale, sabab u noqo. Dh: dil.

2

ajal-sha: (magac, dhedig, keli) dhammaadka nolosha qof ama wax kale; dhimashada iyo geerida. Hadday ajashii dhammaatay, ayaa oolini karaaya. Dh: hed, dhimasho, geeri. Wa: ajalo.

3

ajal-sha: (magac, dhedig, keli) xilli iyo milay. Waxan is arkaynnaa ajal danbe.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: preordained time of death; term

3

lx: ajal

4

pd: (/sha)

5

ps: n2-f, n7-f

6

key: ajal

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-alay, -ashay) Xanuun la taahid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-alay, -ashay) Xanuun la taahid. m.f.dh, alalid.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) qayli; cod dheer oo la maqlo samee.

2

alal-ka: (magac, lab, keli) ceel durugsan oo geelu in badan u socdo u kallihid. Dh: hoosubax.

waa la naqliyay ✓

pr. n., [feminine] Amal

waa la naqliyay ✓

m. n. expectation, high hopes

waa la naqliyay ✓

name-f hope, aspiration

waa la naqliyay ✓

1

a: Amaal

2

de: Amal

3

hm: 2

4

lx: Amal

5

ps: name-f

6

key: Amal_2

waa la naqliyay ✓

/eynal/ (adj) wax futada ama dabada ku shaqa leh ama ku lug leh.

waa la naqliyay ✓

1

(Aqal-ka)

2

Dhis dadku dhexdiisa dego oo ku noolaado; guri; hooy; min; minan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) Dhis dadku dhexdiisa dego oo ku noolaado; guri; hooy; min.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) Dhis dadku dhexdiisa dego oo ku noolaado; guri; hooy; min.

waa la naqliyay ✓

m. n. house, hut

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) house (hows); home

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dhismo dadku dhexdiisa dego oo ku noolaado; dhisme aadanahu ku dhex noolyahay, gabbaad na uga ah dhaxanta, roobka iyo milicda. Aqal waa ka aakhiro. Dh: guri, hoy. daar, baro, min.

waa la naqliyay ✓

1

de: house, hut

2

lx: aqal

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: aqal

waa la naqliyay ✓

name-m lion, strong

waa la naqliyay ✓