asaasid — Macnaha & Turjumaada

1

(Asaasid-da)

2

Asaas u yeelid; bilaabid; (ama aasaasid).

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg asaas². la-mid: aasaasid.

waa la naqliyay ✓

vl. n. act of founding

waa la naqliyay ✓

-da: (n) the act of creating or founding

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax aan hore u jirin, yagleelid. Dh: aasaasid.

waa la naqliyay ✓

1

de: act of founding

2

lx: asaasid

3

pd: (-da)

4

ps: vn2-f

5

key: asaasid

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: asaasid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) unkidda wax cusub oo la bilaabo. Waxa la oggolaaday aasaasidda xisbi cusub.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg asaasan¹. la-mid: aasaasmid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) mid alkuman ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Basaasid-da)

2

1. Jaasuusid.

3

2. Dufan lays marsho waayid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg basaas³.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) bisaarad iyo cawlaan kugu dhaca dhaashixumo awgeed.

2

basaasid -da: (magac, dhedig, keli) si qarsoodi ah warka uga soo helid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) masaxidda daawaha. Dh: tirtirid.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh A. ah: wax cusub oo bilow ah; wax saldhig ah. la-mid: aasaasi.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh A. ah: wax cusub oo bilow ah; wax saldhig ah. la-mid: aasaasi.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) wax aan laga taggi karin oo lagamamaarmaan ah.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, lab, keli) sac markaa dhalay meeshuu ku ogaa ilmihiisa tegid, isagoo cod iyo orod samaynaya.

waa la naqliyay ✓

1

aasaas¹: m.l la-mid: asaas¹. asaasid.

2

aasaas²: f.g1 (-say, -stay) la-mid: asaas².

waa la naqliyay ✓

1

dhis¹: m.l 1. Dh. ah: harag iyo wixi lamida la togay. 2. la-mid: dhigid.

2

dhis²: m.l/dh Qoryaha, sarabka iyo wixi lamida ee guryaha qaarkood lagu dhiso.

3

dhis³: f.g1 (-say, -stay) 1. Aqal, dugsi, iyo wixi lamida samayn. 2. Xubno dowlad cusub magcaabid. 3. Qoys cusub asaasid. 4. Harag qoyan ama wax la mid ah inta la kala bixiyo engejin. 5. Qof qurxin.

waa la naqliyay ✓

1

gundhig¹: m.l Wax la biirinayo ama la tarminayo inta ugu horreysa oo laga bilaabo; saldhig; raasamaal.

2

gundhig²: f.g1 (-gay, -gtay) Wax la biirinayo ama la tarminayo intooda ugu horreysa asaasid.

waa la naqliyay ✓

1

dhis¹: m.l/dh Qoryaha, sarabka iyo wixi lamida ee guryaha qaarkood lagu dhiso.

2

dhis²: f.g1 (-say, -stay) 1. Aqal, dugsi, iyo wixi lamida samayn. 2. Xubno dowlad cusub magcaabid. 3. Qoys cusub asaasid. 4. Harag qoyan ama wax la mid ah inta la kala bixiyo engejin. 5. Qof qurxin. m.f.dh, dhisid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) unkidda wax cusub; asaasidda wax aan hore u jirin. Amaamudidda taladeenna, asaaskii arooskeenna. Dh: curin.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) bilaabidda wax hor leh. Ibabbilidda guriga hagaajiya oo adkeeya. Dh: asaasid.

2

ibabbilid -da: (magac, dhedig, keli) neef rimay oo dhaysin candhada ku soo yeesha, jimic noqosho oo candhaweynaansho. Ibabbilid baa ka muuqata qaalmihii rimay. Dh: habaasin, gorin, xoomis, carin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) min la galo seeskiisa diraacin oo asaasid; jeexidda sees cusub oo aqal la dhisayo loo jeexo. Dh: asaas, sees.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) booto cusub oo ood ah dhidibada u taagid; dhisme cusub dhidbaha u taagid. Yagleeliddu way fududahaye dhamaystirkaa culus. Dh: asaasid, yagleelis.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: asaasmid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) abuuranka iyo samaysanka wax aan hore u jirin.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg asaasaq.

waa la naqliyay ✓

1

(Waswaasid-da)

2

Waswaas gelid; shakiyid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg waswaas². la-mid: wiswisid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) shakiyid. Waswaasidda raggu waa halis.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) rasaas ama wax la mid ah, meel aad ugu dhaw kaga liishaamid.

2

afsaarid -da: (magac, dhedig, keli) irrid ka oodid; afka wax ka saarid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) si liidnimo iyo daciifnimo ah wax ku doonid ama u doonid. Dh: saqajaamid.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: asaagsasho.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) cid aad isku fil tihiin ka yeelasho.

waa la naqliyay ✓

m.l Busta madowga badan ee sabuulka maseggada ku dhalata, badarkana madowga ka dhigta.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg aslaax². la-mid: aslaax¹ (2).

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) suubbanaan; mid suubban ahaan.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) cawlayn oo wax basaasay oo aan la subkin ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

1

(Fajaasid-da)

2

Nabar fajaas ah, ku dhufasho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg fajaas². la-mid: fajaas¹ (2), fujaas¹, fujaasid.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) qallacaynta awrku mid kale uu miciyaha ku dhufto. Dh: qallac.

2

fajaasid -da: (magac, dhedig, keli) qof iyo wax la mid ah, qalab bir ah ku garaacid oo ku saafid.

3

fajaasid -da: (magac, dhedig, keli) shinni dhulka ku daadin. Fajaasidda beertu nin yagaan bay ku roon tahay. Dh: shinniyayn.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) neef, gawricid ama qalid. Gasaaridda adhiga waan ka soo daalay.

waa la naqliyay ✓

1

(Hagaasid-da)

2

Yaraantii, korriimo wanaagsan waayid: hagaas noqosho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg hagaas². la-mid: hagaas¹ (2).

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) hagaas noqosho; korriimo wanaagsan waayid. Dh: hagaasnimo.

waa la naqliyay ✓

vl. n., [compound] withdrawal, pullout; expulsion

waa la naqliyay ✓

1

de: withdrawal, pullout; expulsion

2

lx: kasaarid

3

pd: (-da)

4

ps: vn-f-cmp

5

see: saar

6

key: kasaarid

waa la naqliyay ✓

1

(Malaasid-da)

2

1. Malaas iyo dhoobo ku wada daboolid.

3

2. (gaadiidka dagaalka, qol, dhalo, ...) wax adag oo aan xabbadda iyo waxyaalaha qarxadaa karin, ku daboolid, ku qafilid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg malaas³.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) buuxin oo meel faaruq ah u diidid. Kubbaayadda shaaha ah malaasidda ka daa way bilgane. Dh: buuxin.

2

malaasid -da: (magac, dhedig, keli) dalool furan wada gufayn oo wada daboolid. Kaashka shimbiraha malaasidda ka daa oo daldalool u yeel. Dh: awdid, gufayn.

3

malaasid -da: (magac, dhedig, keli) duuduubid oo sida kubbadda goobo uga dhigid. Carruurtu malaasidda dhoobada way ka helaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Masaajid-ka)

2

Aqal ama meel Muslinku wadajir isugu yimaado oo ku wada tukado oo Ilaah ku caabudo.

waa la naqliyay ✓

1

masaajid¹: m.l (-ddo/-dyo, m.dh) 1. (dii.) Dhismo inta badan qubbad ama munaarad dheer dusha ku leh oo Muslimiintu Eebbe ku caabudaan. 2. (dii.) Meel kasta oo u habaysan in muslimiintu Eebbe ku caabudaan.

2

masaajid²: m.dh.w eeg masjid.

waa la naqliyay ✓

m.l (-ddo/-dyo, m.dh) 1. (dii.) Dhismo inta badan qubbad ama munaarad dheer dusha ku leh oo muslimiintu Eebbe ku caabudaan. 2. (dii.) Meel kasta oo u habaysan in muslimiintu Eebbe ku caabudaan.

waa la naqliyay ✓

m. n. mosque

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) mosque (mooski) ~ misaajid

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) meel cibaadada salaadda lagu guto oo dad muslin ahi iskugu yimaaddaan. Dhulkoo dhan baa masaajid looga dhigee. Dh: masjid, misgiid.

waa la naqliyay ✓

1

a: masjid

2

bw: Arabic

3

de: mosque

4

lx: masaajid

5

pd: (-ka)

6

ps: n2a-m

7

key: masaajid

waa la naqliyay ✓

-da: (n) nipple (nip'al); infant pacifier ~ mujurc-a

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) weel inta badan caag dhinacyada lambarro ku leh ah oo afkana cinjir naas u eg ku leh oo carruurta caanaha lagu siiyo. Bile masaasad buu caanaha ku dhamaa.

waa la naqliyay ✓

1

(Qasaalid-da)

2

Biyo ku nadiifin; mayrid; dhaqid; xalid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg qasaal².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) biyo ku maydhis; dhiqid. Dharku waa nadiif oo qasaalid uma baahna. Dh: maydhid, dhaqid.

waa la naqliyay ✓

1

qasaasil¹: m.l 1. Q. ah: badar, bariis iyo wixi lamida oo dhagxaantii ama wasakhdii ku jirtay biyo looga saaray. 2. la-mid: qasaasilid.

2

qasaasil²: f.g1 (-ilay, -ishay) Badar, bariis iyo wixi lamida dhagxaantii ama wasakhdii ku jirtay biyo uga saarid. la-mid: qasil².

waa la naqliyay ✓

v. wash ~ clean (rice, grain)

waa la naqliyay ✓

-ay / qasaasishay: (v) wash grains [rice, beans, maize etc] before cooking

waa la naqliyay ✓

1

(fal) intaanad karin maydh oo siigada ka nadiifi. Beriiska qasaasil. Dh: qassil, maydh.

2

qasaasil -ka: (magac, lab, keli) maydhista badarka inta aan dheriga lagu ridin. Beriiska qasaasil la'aan ha karin. Dh: maydhid, qassil.

waa la naqliyay ✓

1

de: wash ~ clean (rice, grain)

2

lx: qasaasil

3

pd: (qasaasilay)

4

ps: v1=tr

5

see: qasil

6

key: qasaasil

waa la naqliyay ✓

1

(Qisaasid-da)

2

Qisaas ku qaadid, siiba qof qof diley oo la dilayo.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg qisaas².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) qof qisaas ku fulin. Qisaasidu waa sharci diini ah. Dh: dilid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) si hoose u dilid, uus-aasid baa lagu dilay adeerkay.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xumayn ay cid kali talo kaa xumayso ama kaa carqaladayso Xaajada wasaaqida ka ilaali.

waa la naqliyay ✓

1

(Wasaasin-ta)

2

Sariir yar oo dadka buka ama dhaawaca ah lagu qaado; (ama wasaaso).

waa la naqliyay ✓

f. n. stretcher

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) sariir yar oo dadka buka ama dhaawaca ah lagu qaado. Wasaasinta ii keen oo saar kan xanuusanaaya. Dh: wasaso, rabrab.

2

wasaasin: -ta: (magac, dhedig, keli) hoosaa sin ama ka shakisiin. Wasaasin ayaa lagu sameeyey hadalkii oo meel layslama dhigin. Dh: waswaasin.

waa la naqliyay ✓

1

de: stretcher

2

initial: w

3

lx: wasaasin

4

pd: (-ta)

5

ps: n-f

6

key: wasaasin

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) maro yar oo daawaha laxooxda lagu dubo lagu masaxo. Dh: xasaas. Wa: xasaasado.

2

xasaasad -da: (magac, dhedig, keli) cuncun iyo kabxarar laga qaado waxyaalaha kugu wareegsan badhkood oo jidhku diido. Dh: xajiin, xasabo, xasaasiyad, cadanyo.

waa la naqliyay ✓

1

(Aasid-da)

2

Xabaal ku ridid; duugid; xabaalid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg aas². la-mid: aas¹.

waa la naqliyay ✓

m. n. acid

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) acid (aa sidh) ~ aashito, aasidh

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dhulka u qodidda qof dhintay ama wax kale oo ciidda ku roggid. Dh: aasitaan, duugis, xabaalid. Li: faqid.

waa la naqliyay ✓

1

de: acid

2

lx: aasid

3

pd: (-ka)

4

ps: n-m

5

syn: aashito, aasidh

6

key: aasid

waa la naqliyay ✓

1

(Asaas-ka)

2

Bilawaga waxa la samaynayo ama la dhisayo; sal; saldhig; bilaw; (ama aasaas).

waa la naqliyay ✓

1

asaas¹: m.l (-syo, m.dh) 1. Bilowga wax la samaynayo ama la dhisayo; sal. 2. Marka dhagaxa, ama bulkeetiga, iyo wixi la mid ah dhulka lagu aaso si ay u xajiyaan ama u taageeraan dhismaha derbiga. 3. Wax walxaha taageera ama xejiya ama mid ay ku aasaasmeen.

2

asaas²: f.g1 (-say, -stay) Wax cusub oo la sameynayo bilaabid. la-mid: aasaas².

waa la naqliyay ✓

1

asaas¹: m.l (-syo, m.dh) 1. Bilowga wax la samaynayo ama la dhisayo; sal. 2. Marka dhagaxa, ama bulkeetiga, iyo wixi la mid ah dhulka lagu aaso si ay u xajiyaan ama u taageeraan dhismaha derbiga. 3. Wax walxaha taageera ama xejiya ama mid ay ku aasaasmeen.

2

asaas²: f.g1 (-say, -stay) Wax cusub oo la sameynayo bilaabid. m.f.dh, asaasid. la-mid: aasaas.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. foundation (of house); basis, base; cause, motive, ground

2

asaas v. found, begin, create

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. foundation (fowndheeyshin); a supporting part or layer; base (beeys). 2. basic (beeysik); an essential or fundamental element ~ aasaasi, salka

waa la naqliyay ✓

1

(fal) shaqo cusub ambaqaad; aasaas u dhig: wax hor leh billaw.

2

asaas-ka: (magac, lab, keli) billawga ugu horreeya ee wax cusub. Ardayga haddii asaaskiisa hore si wanaagsan wax loo baro kolka danbe isagaa is kaafiya. Dh: billaw, sees, anbaqaad.

waa la naqliyay ✓

(fal) seeji: ka jeedi.

waa la naqliyay ✓

1

(Sasid-da)

2

Naxdin kedis ah la argaggixid, la boodboodid, la kalabbadasho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg sas².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) naxdin kedis ah darteed, la argaggaxid, la kalabbadasho.

waa la naqliyay ✓

1

araasi¹: m.l Orod iyo ci' uu sameeyo sac dhalay marka uu u soo socdo dhashiisa. la-mid: insaarax¹.

2

araasi²: f.mg2 (-iyay, -isay) Sac markaa dhalay meeshi uu dhashiisa ku ogaa aadid isagoo orod iyo ci' sameynaya. la-mid: insaarax².

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg baas².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) ka gudbidda itixaan iyo waxii la mid ah.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) meel aad wax ku sugayso ku raagid oo ku caajisid.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Faasid-da) Faas la dhicid ama ku dhufdhufasho; masaarayn.

2

2. (Faasid-ka) Xun ama xumaaday.

waa la naqliyay ✓