arad — Macnaha & Turjumaada

1

(Arad-da)

2

Naag la qabo; oori; afo; maranti.

waa la naqliyay ✓

1

arad¹: m.l Dhul; arlo.

2

arad²: m.dh Haweenay la qabo; naag; afo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Haweenay la qabo; naag; afo.

waa la naqliyay ✓

f. n. married woman

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) naag la qabo; xaas nin u dhaxday. Araddii nin kale, isha yaan ku gubin. Dh: oori, afo, maranti.

2

arad -ka: (magac, lab, keli) meel jabad ah oo beri hore la degganaan jirey. Meel arad ah baan reerkii dejinnay. Dh: guri.

3

arad-ka: (magac, lab, keli) meel aan reerka ka fogayn; meel duleedka reerka ah. Ugaandha iyo Taanga iyo aradka Nayroobi. Eeraan fardood iyo gammaan, aradka duulaaya. Dh: dhul.

4

arad -ka: (magac, lab, keli) dal ama gobol xuduud leh.

waa la naqliyay ✓

1

cf: afo, maranti, naag, oori

2

de: married woman

3

lx: arad

4

pd: (-da)

5

ps: n1-f

6

key: arad

waa la naqliyay ✓

m.dh (-do, m.l) Liid maro ah oo qurxin awgeed loogu tolo dacallada maryaha la xirto iyo daahyada.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-do, m.l) Liid maro ah oo qurxin awgeed loogu tolo dacallada maryaha la xirto iyo daahyada.

waa la naqliyay ✓

f. n. edge ~ border of an Arab robe

waa la naqliyay ✓

-da (n) comer (koor-ner); edge (eej) ~ daraf, gees

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) guntiga afkiisa hoose. Dh: xayn.

2

aarad -da: (magac, dhedig, keli) liid midabaysan oo maryaha la xidho ama daahyada afkooda hoose lagu qurxiyo. Wa: aaraddo.

waa la naqliyay ✓

1

de: edge ~ border of an Arab robe

2

lx: aarad

3

pd: (-da)

4

ps: n1-f

5

key: aarad

waa la naqliyay ✓

1

(Arrad-ka)

2

Dhar la qaato la'aan; qaawanaan ku dhowaad.

waa la naqliyay ✓

1

arrad¹: m.l 1. Xaaladda uu ku suganyahay qof dharkiisu duugoobay ama jeexjeexmay. 2. la-mid: arradid.

2

arrad²: f.mg1 (-day, -dday) Qof, xaalad dharki uu xirnaa duugoobay ama jeexjeexmay ku sugnaan.

waa la naqliyay ✓

1

arrad¹: m.l Xaaladda uu ku suganyahay qof dharkiisu duugoobay ama jeexjeexmay.

2

arrad²: f.mg1 (-day, -dday) Qof, xaalad dharki uu xirnaa duugoobay ama jeexjeexmay ku sugnaan. m.f.dh, arradid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. lack of clothing; lack, short-supply (of anything)

2

arrad v. need new clothes, have clothes that are worn out and in shreds

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) worn-out cloth; threadbare cloth

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dhar la qaato, waa; wax aad xidhato ha helin. Arrad oo abidkaa ba qaawanow!

2

arrad-ka: (magac, lab, keli) dhar la'aan; maryo la'aan kugu dhacda. Arrad waa dan uskagna waa doqonniimo. Li: arradbeel.

waa la naqliyay ✓

1

(Barad-ka)

2

Qof waxbarasho u cusub guda-galay; arday bilaw ah.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Qof wax uusan aqoon barashadooda ku jira. 2. la-mid: barasho.

waa la naqliyay ✓

m. n. pupil, apprentice, trainee

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. learning to gain knowledge or comprehension. Ex: ilmo af barad ah; a child learning to speak 2. beginner (biginer); trainee (tareey-nii); amateur (ami- jar) barbarad

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qof barasho ku cusub galay. Horay wadidda baabuurka uma aqoone imikaan barad ahay. Dh: arday, bilaw, koowaad.

2

barad -ka: (magac, lab, keli) barashada wax cusub. qof layli ah oo imika farsamabarasho ku jira.

waa la naqliyay ✓

1

de: pupil, apprentice, trainee

2

lx: barad

3

pd: (-ka)

4

ps: n2a-m

5

xe: It is apparent that he is a trainee.

6

xv: Barad inuu yahay waa laga gartaa.

7

key: barad

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Qof aad u gaboobay. 2. la-mid: carasho.

waa la naqliyay ✓

m. n. destructive anger

waa la naqliyay ✓

1

de: destructive anger

2

lx: carad

3

pd: (-ka)

4

ps: n-m

5

key: carad

waa la naqliyay ✓

1

(Farad-da)

2

Jaadadka timirta mid kamid ah.

waa la naqliyay ✓

m.dh (botani) Timir laf yar oo aad u macaan oo leh midab guduud madow xigeen ah.

waa la naqliyay ✓

m.dh (botani) Timir laf yar oo aad u macaan oo leh midab guduud madow xigeen ah.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] date species

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) something which is obligatory on a Muslim. It is sometimes used in reference to the obligatory part of Islamic prayer; obligation (oob li geeyshiri), duty (dhuuti) ~ waajib, faral

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) jaadadka timirta mid ka mid ah.

2

farad-ka: (magac, lab, keli) waajibka xagga diinta ah oo ay qasabtahay in la fuliyo. Soonka iyo salaadu sunna maahe waa farad. Dh: waajib. Li: xaaraan.

3

farad-ka: (magac, lab, keli) halbeeg cabbira qaabdanabeedka oo lagu tibaaxo 'F'.

waa la naqliyay ✓

1

de: date sp.

2

lx: farad

3

pd: (-da)

4

ps: n-f-col

5

key: farad

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: garasho.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) garashada wax hore kaaga daahnaa ama fahankiisa.

waa la naqliyay ✓

1

(Karad-da)

2

Roobka xooggiisa.

waa la naqliyay ✓

f. n. down-pour, force of a heavy rain

waa la naqliyay ✓

1

cf: roob

2

de: down-pour, force of a heavy rain

3

lx: karad

4

pd: (-da)

5

ps: n-f

6

key: karad

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: marasho².

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) ku marasho. marad -ka: (magac, lab, keli) xanuun; bugtaan. Ninka qufacaya marad xun baa haya. maradhaami: (fal) cid maaweelo nayaayiro leh jeedi.

waa la naqliyay ✓

1

(Qarad-ka)

2

1. Qiro iyo baaxad leh; qardan; gahayr.

3

2. Muraad; dan; ujeeddo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dyo, m.dh) 1. Q. ah: wax qiro iyo baaxad weyn leh. 2. Muraad; dan. 3. Hanti la soo dhacay marka la qaybsado inta dheeraadka ah ee la siiyo abaanduulka.

waa la naqliyay ✓

pr. n., [feminine] Qarad

waa la naqliyay ✓

m. n. large solid thing; scope, objective, purpose

waa la naqliyay ✓

name-f scope, objective, purpose

waa la naqliyay ✓

magac loo bixiyo gabadh lagu metaalay ujeeddo la sugaayay in badan oo dhabawday.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) muraad la leeyahay: ujeeddo loo socdo. Nin walba qaradka uu u yimid ha sheegto. Dh: muraad, dan, ujeeddo, hadaf.

2

qarad-ka: (magac, lab, keli) qiro iyo baaxad leh: qardan.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dusha rar ka saarad. Dh: rarasho.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) meel wax wadhasho. waraf-ka: (magac, lab, keli) eeg wadhaf.

waa la naqliyay ✓

1

(Xarad-ka)

2

Muuqaallo ka samaysan xarriiqo iyo astaamo oo wax la qurxinayo korkiisa lagu dhigo ama lagu qoro; naqash (ama xarar).

waa la naqliyay ✓

m.l Muuqaallo ka samaysan xarriiqo iyo astaamo oo wax la qurxinayo korkiisa lagu dhigo ama lagu qoro; naqash. la-mid: xarar.

waa la naqliyay ✓

1

(Yarad-ka)

2

(guurka) kan wax guursana haya iyo ciddiisu waxa ay u bixiyaan in guriga cusub oo abuurma haya lagu dhiso; yaradka iyo dhibaaddu waa gundhiggii guriga cusub dhaqaalihiisa.

waa la naqliyay ✓

m.l Hanti la siiyo qoys ama qof laga guursaday gabar ama haweenay.

waa la naqliyay ✓

m.l Hanti la siiyo qoys ama qof laga guursaday gabar ama haweenay.

waa la naqliyay ✓

m. n. bride price (payment made to bride's family)

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) payment in form of money or other valuable asset made to pride's family; pride price ~ sooryo, gabbaati

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) hanti nool iyo mood ah oo laga bixiyo gabadh la guursaday oo la siiyo reerka ay ka dhalatay. Dirdireey dameeraa yarad loo wadaa. Dh: dhaban.

waa la naqliyay ✓

1

de: bride price (payment made to bride's family)

2

initial: y

3

lx: yarad

4

pd: (-ka Pl: yardo (/ha), yaradyo (/da))

5

ps: n3-m, n2-m

6

key: yarad

waa la naqliyay ✓

1

(Afa-da)

2

Naag la qabo; arad; oori; maranti; marwo.

waa la naqliyay ✓

1

(Maranti-da)

2

Waxa naagta la qabaa ninkeeda u tahay; afo; oori; arad.

waa la naqliyay ✓

1

(Naag-ta)

2

1. Qof dumar ah oo weyn; haweeney.

3

2. Qof dumar ah oo la guursadey; maranti; afo; oori; arad.

waa la naqliyay ✓

1

(Oori-da)

2

Haweeney la qabo; afo; arad; maranti; marwo.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-go, m.l) 1. Haweenay la guursaday; afo; oori; arad; maranti. 2. Haweenay karti iyo xishood leh. 3.Labada qof ee isqaba midka dheddig.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-go, m.l) 1. Haweenay la guursaday; afo; oori; arad; maranti. 2. Haweenay karti iyo xishood leh. 3.Labada qof ee isqaba midka dheddig.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) haweenay la qabo; naag oday leh. Dh: arad, islaan, maranti, marwo, oori, xaas. Li: oday, say, abbaanwarre. Wa: afooyin.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) meesha ugu baallaysa walax, dhisme ama dhul. Dacal baan ka istaagay laamiga si ay ii dhaafaan baabuurtu. Dh: gees, geftin, hareer, koone, baal, dhinac, barbar, garab, daraf, fay, faraq, doc, cidhif. Li: badhtan.

2

dacal-sha: (magac, dhedig, keli) qayb yar oo dhegta xaggeeda hoose ka laadlaadda. Hashii deelka lagu dhigay, loo jeexay dacaluhu, ma durduriso aradkee, duleedkay hanbaadhaa!

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) arday fasal ka gudbin oo fasal kale oo sarreeya u gudbin. Dallicinta aradydu imtixaan ayay ku xidhan tahay.

2

dallicin -ta: (magac, dhedig, keli) derejo ciidan ama mansib maamul u biirin.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) aradka reeraha laga guuray. Ninka degelka geedaha ka baxay daw la garan waayay. Dh: arad.

2

degel-ka: (magac, lab, keli) jabadka iyo gujufka ku hadha guri laga guuray. Dh: guri.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) nuugidda neefku hooyadii nuugo oo uu habeenkii oo dhan la seexdo. Oo giirka lo'da iyo farduu aradka goofaaro. Dh: nuugid, jaqid, goofaadh.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) gabadh aan weli la guursan. Dh: gashaanti, gabadh. Li: doob.

2

maranti -da: (magac, dhedig, keli) waxa naagtu saygeeda u tahay. Dh: affo, oori, arad, naag.

waa la naqliyay ✓

'qurub' erey ula jeeddadiisu tahay ma ogi, war kama hayo. Mooyaan in berri imtixaan aradaydu marayaan. Dh: mooyi mooji.

waa la naqliyay ✓

(falkaabe) erey ula jeeddadiisu tahay ma ogi, war kama hayo. Mooyi in berri imtixaan aradaydu marayaan. Dh: mooyaan mooji.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) magac guud oo dumarka ka dhexeeya oo la adeegsado kolka mid qudha oo dumar ah in laga hadlo la doonayo. Dadku waa nin iyo naag. Wa: naago.

2

naag-ta: (magac, dhedig, keli) haweenay la guursaday. Dh: afo, oori, arad, maranti.

3

naag-ta: (magac, dhedig, keli) haweenay karti iyo xishood leh.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) marwo la qabo. Dh: afo, xaas, arad, maranti.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) labka riyaha. Ci' orgi aradkaa laga maqlaa. Dh: irgac.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) 'xoolo' sabo ceel joogso. Geelashii oo sabanaya ayuu colku na galay.

2

sabo -da: (magac, dhedig, keli) dhul kooban oo ceel ama guri ku wareegsan. Xoolaha sabada ku soo hor. Dh: heelad; sabad.

3

sabo -da: (magac, dhedig, keli) duleedka reerka; aradka reerka. Sabada ayuu soo barqo joojiyay lo'dii. Dh: duleed, kambal.

4

sabo -da: (magac, dhedig, keli) meesha uu noole ka helo quudkiisa, hoy iyo tarangal ba.

5

sabo -da: (magac, dhedig, keli) marka xoolaha la waraabinayo halka ay istaagaan.

6

sabo -da: (magac, dhedig, keli) dabayl kulul oo xagaaga dhacda.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) bilcan; naag la qabo; maranti; oori, afo, arad.

waa la naqliyay ✓

1

de: wife; woman, lady (respectful)

2

lx: afo

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

xe: arad, xaas

6

xv: naag, oori

7

key: afo

waa la naqliyay ✓

1

aad: 1. (⁰) Dhab; si daran.

2

2. Adigu.

3

-aad: Tiraab lagu dabakaro tirada oo muujiya jagada tiradaasi ku abbaaran tahay, saddex-aad (3d.); shan-aad (5d.); sagaal-aad (9d.).

waa la naqliyay ✓

1

aad: mu.dhm.y Magacuyaal tilmaama qofka labaad ee kelida ah (lala hadlaha ama wax loo qoraha). “Ninka aad la hadashay waa walaalkay”. la-mid: aa², aydin.

2

ąad¹: m.l (-dyo, m.dh) 1. Isku ąa. cayaar: isku beegnaan cayaar. 2. la-mid: aadid.

3

ąad²: m.dh.fk (-dyo, m.l) 1. Isku beegnaanta laba meelood ama shay. 2. Badan, si daran. 3. A. yar: la-mid: aayar.

4

ąad³: f.g/mg1 (-day, -dday) 1. (f.g) Meel u socdaalid ama u kicid. 2. (f.mg) Ku a.: wax wax kale u dhigmid. 3. (f.mg) Ku ąa.: cunto cabid iyo wixi lamida cid ku filnaan. 4. (f.mg) Ku ąa.: wax muuqaalkooda wax kale isku gudbid. 5. (f.mg) Ku ąa.: meel aadisteeda wax u adeegsasho. Tusaale: “Cali baabuur buu Kismaayo ku aaday”.

waa la naqliyay ✓

1

ąad¹: m.l (-dyo, m.dh) Isku ąa. cayaar: isku beegnaan cayaar.

2

ąad²: m.dh.fk (-dyo, m.l) 1. Isku beegnaanta laba meelood ama shay. 2. Badan, si daran. Tusaale: "Cali aad buu u dadaalaa". 3. Aa. yar: la-mid: aayar.

3

ąad³: f.g/mg1 (-day, -dday) 1. (f.g) Meel u socdaalid ama u kicid. 2. (f.mg) Ku aa.: wax wax kale u dhigmid. 3. (f.mg) Ku ąa.: cunto cabid iyo wixi lamida cid ku filnaan.

4

4. (f.mg) Ku ąa.: wax muuqaalkooda. m.f.dh wax kale isku gudbid.

5

5. (f.mg) Ku ąa.: meel aadisteeda wax u adeegsasho. Tusaale "Cali baabuur buu Kismaayo ku aaday". m.f.dh, aadid.

waa la naqliyay ✓

1

aad: v. go to (a place), head for; reach, get to (a destination)

2

aad vl. pron., sg. you, thou

3

aad vl. pron., pl. you [plural.], ye

waa la naqliyay ✓

très, beaucoup.

waa la naqliyay ✓

1

aad': (pronoun) you (vuu) ~ adi-ga. Ex: waraagdii aad keentay.... the letter you brought.

2

aad? -ay / day: (n) 1. go (goo). Ex: isbitaalka aad: go to the hospital. 2. aad: (adv) very (veeri); in a high degree; extremely, very much. Ex: aad u jarasan; very happy.

3

—aad': (suffix) -th; used to form ordinal numbers. Ex: afaraad; fourth (foorth); 4ih

waa la naqliyay ✓

1

aad: (fal) teg oo meel tilmaaman u kac. Dh: teg.

2

aad: (fal) «ku ~» qof kale ka horteg.

3

aad: (fal) (ku ~) cid kale u dhigan. Adigu Cabdi ku aad, Cali na anigaa ku filan. Dh: hagaag.

4

aad: (fal) (ku ~) muuqaalka wax kale isku gudub.

5

aad: (falkaab) si dhab ah ama xooggan.

6

aad: (magac'uyaal) dhiman oo tilmaamaya qofka labaad ee lala-hadlaha kelida ah.

7

aad: (dabakar) tiraab dabada lagaga karo tirada oo muujisa jagada ay tiradaasi ku abbaaran tahay: saddexaad (3aad), afraad (4aad), toddobaad (7aad).

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-day, -dday) 1. Badar wax la qooyay oo jilcay noqosho. 2. Maro muddo biyo ku dhex jirid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-day, -dday) 1. Badar wax la qooyay oo jilcay noqosho. 2. Maro muddo biyo ku dhex jirid. m.f.dh, radid.

waa la naqliyay ✓

v. get soaked (of something like grain, cereal)

waa la naqliyay ✓

-ay / day: (v) become soft by soaking up moisture, fade (feeydh)

waa la naqliyay ✓

(fal) aad u qoy oo in badan biyo ku dhexjir.

waa la naqliyay ✓

1

de: get soaked (of s.t. like grain, cereal)

2

lx: rad

3

pd: (raday)

4

ps: v1=intr

5

key: rad

waa la naqliyay ✓

Kolna, marna, weli.

waa la naqliyay ✓

m.l.fk Markii magacuyaal lahaansho lagu lifaaqo wuxuu la micna yahay “weligii”. Tusaale: “A.kii ma imaan” oo la mid ah “weligiis ma imaan”. la-mid: abadan, abid, abiid, ebed.

waa la naqliyay ✓

m.l.fk Markii magacuyaal lahaansho lagu lifaaqo wuxuu la micna yahay 'weligii'. Tusaale: 'A.kii ma imaan' oo la mid ah 'weligiis ma imaan'. la-mid: abadan, abid.

waa la naqliyay ✓

m. n., [adverb] ever, forever; never, not once

waa la naqliyay ✓

(adv) ever (ev.er); forever (foor eva) ~ abid, waligeed. Ex: abadkaa Yurub ma tagtay? have you ever been to Europe?

waa la naqliyay ✓

(falkaabe) wax aan dhicin weli, gaar ahaan kolka la raaciye magacuyaal lahaansho. Abadkeed dugsi ma tegin. Dh: kolna, marna, abid, abiid, ebed, abadan.

waa la naqliyay ✓

1

de: ever, forever; [neg.] never, not once Used with possessive pronouns

2

lx: abad

3

pd: (-ka)

4

ps: n0-m / adv

5

xe: abid

6

xv: Arabic

7

key: abad

waa la naqliyay ✓

m.dh Dalagga ka soo go'a beeraha; fasal.

waa la naqliyay ✓