aqaldhis

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg qaadhid.

-ta: (magac, dhedig, keli) kalatagga labo qof oo isqabay; isfuridda labo ruux oo isqabtay.

-ka: (magac, lab, keli) gardhiibasho la'aan; garwshiiyo la'aan; qof wax in la oggolaado oo loo hogaansamo iska diidid. Aqbaldiid waa arrindiid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg hanqadhin.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg aadid.

m.dh la-mid: qadin.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale qadin.

qadis-ta: (magac, dhedig, keli) eeg qadid.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax nool, meel bir kaga jeexid. Dh: qalid.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg badhid.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg fadhid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg hadhin.

hadhis-ta: (magac, dhegig, keli) eeg hadhid.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg ladhid.

-ta: (magac, dhedig, keli) dhan u soocid; kala saarid oo inba dhan u saarid. Adhi jirtaa kala madhista adhigeeda taqaan.

madhis-ta: (magac, dhedig, keli) eeg madhin.

m.dh la-mid: qaadid.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg qaadid.

m.dh Meel leh dhir madow yari ku yaal.

m.f.dh eeg qalad².

-da: (magac, dhedig, keli) cid kale wax aan sax ahayn u sheegid; cid marrin habaabin. Ninkaasi dadka qaldidda ha ka daayo. Dh: khaldid. Li: sixid

qaldid -da: (magac, dhedig, keli) laba wax iyo in ka badan isku laagid. Qaldidda sibidhka iyo niisku way dhib badan tahay. Dh: qaldadayn, iskulaaqid.

m.l Q. ah: hilib iyo wixi lamida oo holac lagu dubay.

f.g2 (-iyay, -isay) la-mid: qandhee.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg abaadid. abaaditaan -ka: (magac, lab, keli) waaritaan ama raagid. Dh: abaadid.

m.l la-mid: abaahiyid.

-ta: (magac, dhedig, keli) dhoodidda awrka ee hasha uu u tego.

m.l la-mid: amaahin.

-ka: (magac, lab, keli) eeg amaahin.

m.f.dh eeg axadh².

-da: (magac, dhedig, keli) aad u calalin. Axadhidda maydhaxda ha ku badin.

axadhid -da: (magac, dhedig, keli) arrin ama talo si aad ah u lafagurida.

-ta: (magac, dhedig, keli) baadigoobidda wax maqan oo la tebayo.

baadhis -ta: (magac, dhedig, keli) mid ka mid ah xiddigaha Soomaalidu ka awaalasheegaan. Waxay isgarab yihiin ururka iyo agaallicaanoodka. Xiddigtii baadhis caaway soo baxday.

-ka: (magac, lab, keli) u hiloobidda iyo xiisaha wax kuu qabta. Baldhin baa ii haysa, Burco inaan tago.

-ta: (magac, dhedig, keli) dhinicii loo socdey maahee dhinac kale u kicis.

-ka: (magac, lab, keli) eeg caydhin.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg faadhid.

-ta: (magac, dhedig, keli) meel kaa sarraysa gaadhid; wax kaa horreeya ama kaa tegay gaadhid.

-ka: (magac, lab, keli) diid oo gooni u saar. Waatay tolkii gawriyeen kuna giriifeene.

m.l (-syo, m.dh) Xubno isku shaqo ah oo jirka nafleyda ka mid ah sida kuwa dheefshiidka, wareegga dhiigga iyo wixi lamida.

m.l (-syo, m.dh) Xubno isku shaqo ah oo jirka nafleyda ka mid ah sida kuwa dheefshiidka, wareegga dhiigga iyo wixi lamida.

System

m. n., [compound] system, array, display, method, procedure

-ka: (n) makeup or make up; structure (istarak jar)-, method (methadh)

-ka: (magac, lab, keli) qaabka guud ee samayska. Samaale waa dhakhtar ku takhasusay xanuunnada ku dhaca habdhiska kaadimareenka. Dh: qaabdhiska.

de: system, array, display, method, procedure

lx: habdhis

pd: (-ka)

ps: n2a-m-cmp

key: habdhis

-ka: (magac, lab, keli) eeg laydhin.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg maydhid. maydhitaan -ka: (magac, lab, keli) dhiqitaan oo nadiif ka dhigitaan. Dh: maydhniin, dhaqitaan.

-da: (magac, dhedig, keli) isku buusmid ay laamaha iyo midhuhu qandoodsadaan oo ay isku buusmaan harraad ama goyn la gooyay darteed. Qaadhiddu waa bilawga engegga geedka. Dh: dhadhid, qaadhis.

qaldhac¹: m.l (-cyo, m.dh) Qori loo kala jeexay laba qalbac oo dabada looga xiro si uu saalada iyo neefta ugu cesho hal la doonayo in la oggolaysiiyo ilmo aysan dhalin. la-mid: qallac¹, qallax¹.

qaldhac²: f.g1 (-cay, -cday; -dhici) Qaldhac dabada uga xirid (hal). la-mid: qallac², qallax².

-a: (magac, lab, keli) labo loox ama qori oo hasha lagaga xidho sanka ama xubinta taranka si caano badan looga helo. Haldiidaysa qaldhac ayaa lagu nabaa. Dh: qallax.

f.g/mg1 (-bay, -btay) 1. (f.g) Si degdeg ah biyo u cabbid (xoolo). 2. (f.mg) Awr wax uu rabo in uu dilo u fara baxsasho. la-mid: qaldhex.

(fal) xoolo, si degdeg ah biyo u cab. qaldheb: (fal) awr wax uu rabo in uu dilo u fara baxso.

f.g/mg1 -xey, -xday la-mid: qaldheb.

m.l Orodka uu awr qooqani ordo mar uu dagaallamayo.

-ga: (magac, lab, keli) orodka uu awr qooqani ordo mar uu dagaallamayo.

m.dh la-mid: qandheyn.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg quudhid.

(Saldhig-ga)

1. Wax salka la saaro oo lagu fariisto; kursi; ganbar: gogol.

2. Xasil; degganaan.

3. Wax la tarminayo, wax lagu (ama laga) bilaabo; gundhig.

4. Meel; jago.

m.l (-gyo, m.dh) 1. Aasaas. 2. Meel ciidan xarun u ah. 3. Rug ciidan ay ku leeyihiin dal aan kooda ahayn. 4. Maamul booliis oo heer degmo ah.

m.l (-gyo, m.dh) 1. Aasaas. 2. Meel ciidan xarun u ah. 3. Rug ciidan ay ku leeyihiin dal aan kooda ahayn. 4. Maamul booliis oo heer degmo ah.

m. n., [compound] seat, chair; pause, rest; station; foundation, basis; base

saldhig: v., [compound] sit down, rest

-ga: (n) 1. station (isteey-shiny, headquarters (heedh-kuwoor-teris) ~ xarunta dhexe. 2. base (beeys). Ex: saldhig milatari; military base

Sede

Head office

(fal) dhulka dabada saar.

saldhig: (fal) is deji oo si xasiloon u dhaqan.

saldhig: (fal) hadal iyo wixii la mid ah, deji; ka baaraandeg.

saldhig-ga: (magac, lab, keli) xarun ciidan deggen yahay; fadhi ciidan. Dh: xarun.

saldhig-ga: (magac, lab, keli) rug qof ama soo hagaago. Xaggee hadda kuu saldhig ah

saldhig -ga: (magac, lab, keli) wax salka la saaro oo lagu fadhiisto; fadhiisasho; xasilid: degid.

مَحَطَّة

-ta: (magac, dhedig, keli) 'mici' saydhid.

saydhis-ta: (magac, dhedig, keli) 'biyo, hadhuudh iyo wixii la mid ah saydhid.

m.l Dhismo meel laga taago oo lagu xusuusanayo qofdhintay oo qabrigiisu meel kale ku yaal.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg xaadhid.

-ta: (magac, dhedig, keli) hurdada dhexdeeda ku hawaawiyid oo sheekayn.

Saafid

(n) an examination of a complex issue or substance by looking at the parts and their relations.

faallo

/anaalasis/analyses; (n) baaritaan ama kala dhig-dhigid. e.g. Your analysis of the situation was very accurate.

Faagidid

-ga: (magac, lab, keli) faalinta lafteeda. Faaldhig farxad lagama helo. Dh: faalin, faalis.

(Qandhisa-da)

Booddo.

m.dh.u Booddo.

f. n., [collective] flea

-da: (magac, dhedig, keli) cayayaan yar yar oo boodbooda oo nafleda qaarkeed dhiigga ka nuugta. Timaha qofka aan nadaafad lahayn qandhiso ayaa ku dhalata. Dh: dhiqle, booddo.

qandhiso -da: (magac, dhedig, keli) xummad aad u sarraysa oo dadka maan iyo miyir iskga darta. Dh: xummad.

de: flea

lx: qandhiso

pd: (/da)

ps: n6-f-col

key: qandhiso

m.dh Af maldahan ku hadlid. la-mid: afmaldihid.

-da: (magac, dhedig, keli) si sarbeeban wax u dhihis.

-ta: (magac, dhedig, keli) barwaaqoobid oo liibaanid. Dh: badhaadhid.

-ka: (magac, lab, keli) wax kala baxsan ka dhigid. Dh: ballaadhin.

-ta: (magac, dhedig, keli) bahardaad u fadhiisi. Balwaadhis baad u fadhidaa sarakacoo kaalay.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax is haystay ama isku yaallay, labo u kala badhid.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax isku jiray kala saarid. Dh: kalasaaris, kalasoocis.

-ka: (magac, lab, keli) cufjiidadka birlabta. Dh: cufisjiidad.

maqnaadiis -ta: (magac, dhedig, keli) birlab macdan ah oo karti u leh jiidashada macdanaha kale ee danabka ay xambaarsan tahi uu ka geddisan yahay keeda. Maqnaadiisku masaabiirta way soo jiidataa. Dh: birlab.

m.l 1. Maaddo dhulka oogadiisa iyo gudahiisa laga helo oo awood u leh soo jiidashada biraha. 2. Xoog wax soo jiita.

m.l 1. Maaddo dhulka oogadiisa iyo gudahiisa laga helo oo awood u leh soo jiidashada biraha. 2. Xoog wax soo jiita.

-ta: (magac, dhedig, keli) shanqadhis.

-ta: (magac, dhedig, keli) afka dabool ama dhiil kaga adkayn.

(Abaaldhac-a)

Abaal laysu falay been iyo asaraar ku gudid.

abaaldhac¹: m.l Samo la isu galay oo wixii uu mudnaa aan lagu gudin. la-mid: abaaldhicid.

abaaldhac²: f.mg1 (-cay, -cday; -dhici) Ka a.: samo la isu galay wixii uu mudnaa ku gudid la'aan.

m.l Samo la isu galay oo wixii uu mudnaa aan lagu gudin. la-mid: abaaldhicid.

v., [compound] not repay a favor, fail to reciprocate

abaaldhac vl. n., [compound] ingratitude, ungratefulness, failure to reciprocate a favor

-a: (magac, lab, keli) wanaag la isu taray oo aan la gudin. Abaaldhac uquubo ayuu dhalaa. abaaldhigad -ka: (magac, lab, keli) cid wax u tarid iyada oo abaal danbe mustaqbalka laga sugayo. Soomaalidii hore abaaldhigad bay lahayd. Dh: abaaldhigasho. Li: abaaldar.

f.mg2 (-iiyay, -iisay) la-mid: alaladi.

/aanarkism/ (n) fikrad siyaasadeed oo aaminsan in xukuumad aan loo baahnayn, taageertana iskaa wax u qabso.

/anarkist/anarchists anarchistic; (n) qofka sharciga ku tunta ama aan sharciga raacin; sharci raac la'aan. e.g. An anarchist believes in no government.

-da: (magac, dhedig, keli) labo qof oo isguursatay, isku hoyn.

m.f.dh eeg aqalgal². la-mid: aqalgal¹, aroosgal¹, aroosgelid.

m.dh la-mid: aroosin.

m.f.dh eeg aqbalsii.