amaamuditaan

-ka: (magac, lab, keli) eeg abaalgudid.

f.mg4 (-dnaa, -dnayd) Wax la amaamuday ahaansho (hanti, aqal iyo wixi lamida); unkaman; alkuman.

(tilmaame) wax unkan; arrin asaasan Taladani waa mid amaamudan.

-ka: (magac, lab, keli) eeg amaarid.

-ka: (magac, lab, keli) «u» aano la geystay, ciddii lahayd ka goyn.

-ka: (magac, lab, keli.) eeg caabudid. caabuq': (fal) nabur hoosta ka buka noqo. caabuq-a: (magac, lab, keli) meel jidhka ka mid ah oo bugta oo nabarkii ku yiil hunbululuqay ama malaxaystay; nabar hoosta ka bukooda. Dh: millil, hurgun, hurgumo, arami, caabaq.

-ka: (magac, lab, keli) eeg madmadid.

m.dh la-mid: amaamuudnaan.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax la unkay oo la isku geegeeyay ahaan. Dh: amaamuudnaansho.

-ka: (magac, lab, keli) eeg abaabulid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg anaanuf.

m.dh la-mid: gamaamadnaan.

m.f.dh eeg qamaamudan. la-mid: qamaamudnaansho.

-ka: (magac, lab, keli) eeg hambaaburid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg abaalmarin.

-ka: (magac, lab, keli) hurdo ka toositaan, ka kicitaan. Baraarugitaan ka hor lama kicin karo waa nin hurda weyn.

baraarugitaan -ka: (magac, lab, keli) baraarugid oo wax kasta ogaal u yeelasho. Dh: digtoonaad, feejignaad.

-ka: (magac, lab, keli) cid kale hurdo ka toosin. Dh: baraarujin.

baraarujitaan -ka: (magac, lab, keli) cid kale digtooni gelin.

-ka: (magac, lab, keli) wax sidii uu ahaa ka doorin; badhxitaan; ladhitaan.

-ka: (magac, lab, keli) cid kale, beddelitaan oo sixrid. Dh: qataarid, sixrid, sixritaan, falitaan.

-ka: (magac, lab, keli) wax aasan noqosho; wax ay ciidi ku rogmatay ahaansho. Aasmitaanka magaalada waxa dhaliyay dhulgariirkii dhacay.

(Amaamudid-da)

Alkumid; unkid; abuurid; curin.

m.f.dh eeg amaamud². la-mid: amaamud¹ (3).

-da: (magac, dhedig, keli) unkidda wax cusub; asaasidda wax aan hore u jirin. Amaamudidda taladeenna, asaaskii arooskeenna. Dh: curin.

-ka: (magac, lab, keli) kala maqnaansho daba dheeraaday. Baaditaan baan ku kala maqnqyn.

-ka: (magac, lab, keli) eeg faadid.

-ka: (magac, lab, keli) duulitaanka hawada. Dh: haadid, lalitaan, duulitaan.

haaditaan -ka: (magac, lab, keli) «ka naf, noole, ka bixitaan.

-ka: (magac, lab, keli) laadidda lafteeda. laadlaad: (fal) si isdaba joog ah; wax u laad: laad ku celceli.

-ka: (magac, lab, keli) joogsad socod ama fal qabashadii laga joogsado oo laga waabto. Marka daad la dul yimaad geelbaa maagitaan lagu yaqaan.

-ka: (magac, lab, keli) naas irmaan caano ka lisitaan. Saca maalitaan baan ula hadhay. Dh: maalid.

-ka: (magac, lab, keli) dhaafitaan; saamixidtaan. Ninka dil ku kacay maaritaan xaq uma leh. Dh: maarid.

-ka: (magac, lab, keli) wax dhulka yaal kor u hinjitaan. Qaaditaanka culayska badan iska iaali. Dh: qaadniin. Li: dhigniin.

qaaditaan -ka: (magac, lab, keli) gabadh iyada oon reerkoodu ogayn la tegitaan. Qaaditaanka habluhu waa dhaqan qaldan. Dh: la tegitaan.

qaaditaan -ka: (magac, lab, keli) wax mug leh muggiisa wax le'eg deeqitaan. Dhiilku qorofka wuu ka qaaditaan yaryahay: Dh: deeqitaan.

qaaditaan-ka: (magac, lab, keli) bugtaan ama cudur yeelasho. Waa in la xakameeyo kala qaaditaanka cudurrada faafa.

qaaditaan -ka: (magac, lab, keli) duullaan meel ugu kicitaan oo dagaal u xamaanqaadasho. Ciidankii weerar qaaditaan ayuu u kabaalqabtay. Dh: weeraritaan.

qaaditaan -ka: (magac, lab, keli) ku heesitaan.

qaaditaan-ka: (magac, lab, keli) joogsashada da'itaanka roobka. Roobku waa mayay oo qaaditaan ma leh. Dh: joogsi, kacitaani. Li da'itaan, hooritaan.

qaaditaan -ka: (magac, lab, keli) xil aqbalitaan oo masuul noqosho; xil dusha u riditaan. Dh: xilqaadniin.

qaaditaan-ka: (magac, lab, keli) xoog ku dhacitaan oo boobitaan. Qaaditaanka geel dad kale waa dembi kuu yaal. Dh: dhicitaan, boobitaan.

qaaditaan-ka: (magac, lab, keli) deeq bixin oo cid kale siin. Dh: siin. Li: diiditaan.

-ka: (magac, lab, keli) eeg abaabid.

-ka: (magac, lab, keli) ashqaraaritaan ama yaabitaan; irkigitaan iyo amakaagitaan. Dh: ashqaraaritaan, amakaagitaan, amankaagitaan, yaabitaan, irkigitaan.

-ka: (magac, lab, keli) eeg arxamid.

f.mg4 (-dnaa, -dnayd) la-mid: gamaamadan.

m.dh la-mid: maammulnaan.

f.mg4 (-dnaa, -dnayd) Wax is qamaamuday ahaansho (qof).

-ka: (magac, lab, keli) eeg ummulid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg adamaxid.

-ka: (magac, lab, keli) qaangaadh noqod.

-ka: (magac, lah, keli) baytimaalin iyo daadaadin siyaado ah.

-ka: (magac, lab, keli) eeg bakaadid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg caabuqid.

-ka: (magac, lab, keli) cabaad soo saarid; qaylin.

-ka: (magac, lab, keli) samaynta falka caymadka.

-ka: (magac, lab, keli) eeg faa'idid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg faaqidaad. faar: (fal) caano, faar yeelo.

-ka: (magac, lab, keli) meel fog oo abaari ka sokayso, u guuritaan. Dh: kaynaanid.

-ka: (magac, lab, keli) isku kabkabitaan oo dhabdhabitaan. Macmacitaanka buugaagtu waa lagama maarmaan.

-ka: (magac, lab, keli) wax marmarya ahaan. Marmaritaankaaga waan la socdaa.

-ka: (magac, lab, keli) eeg qalaadin.

-ka: (magac, lab, keli) meel u hayaamitaan.

-ka: (magac, lab, keli) hoos u riditaan: hoos u dhaadhicin.

-ka: (magac, lab, keli) xaaluf noqosho Dh: xaalufid, abaaroobitaan.

-ka: (magac, lab, keli) xasad samayn; xaasid ahaan; u quudhid la'aan oo wanaagga cidda kale ka xumaan. Dh: xaasidid.

-ka: (magac, lab, keli) dabool saarista lafteeda. Aabbudhitaanka ceelka Cumar baa u xilsaaran. Dh: daboolitaan. Li: furitaan.

-ka: (magac, lab, keli) eeg ambabaxid.

-ka: (magac, lab, keli) asaruuridda lafteeda.

-ka: (magac, lab, keli) eeg awaajiyid.

m.f.dh eeg gamaamadan. la-mid: gamaamadnaansho, gamaamudnaan, gamaamudnaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax la qarinaayey oo wax kale lagu hilay ahaan. gamaamadnaansho -ha: (magac, lab, keli) wax qarsoon ahaansho.

-ka: (magac, lab, keli) wax ka kaaftoomid. Dh: maarmid.

-ka: (magac, lab, keli) farxid kal iyo laab ah. Ducadu waxay la socotaa mabsuuditaanka waalidka. Dh: mustreexitaan, masuudid.

-ka: (magac, lab, keli) masabidid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg masallafitaan

m.l/dh la-mid: amaamudnaan.

-ha: (magac, lab, keli) wax unkan oo isku yabyaban ahaansho.

-ka: (magac, lab, keli) god ka mid ah gododka suugaanta ku baraanburis.

Negative sign

-ka: (magac, lab, keli) eeg abaaroobid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg ardaagelid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg calaacalid.

-ta: (magac, dhedig, keli) aad u gaajood oo hamuun qabid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg hanaqaadid.

-ka: (magac, lab, keli) wax isku dhex jirey, kala saarid. Dh: kalasoocitaan, kalasaaritaan.

-ka: (magac, lab, keli) eeg macaluulid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg madhmadhid.

-ka: (magac, lab, keli) indhaha ka hanjabitaan oo haddana ka hanjabitaan.

m. l/dh la-mid: gamaamadnaan.

-ka: (magac, lab, keli) xaalufid oo wax abaaroobay noqosho.

m.l/dh la-mid: qamaamudnaan.

-ta: (magac, dhedig, keli) xaaladda qof aamusan. Li: hadlitaan.

-ka: (magac, lab, keli) eeg ababid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg afurid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg ajarid.

-ka: (magac, lab, keli) adkaynta iyo xoojinta xog ama talo.

-ka: (magac, lab, keli) eeg alalid. al'aloos -ka: (magac, lab, keli) abaabulka koox ama reer lagu qalqaalinayo arrin. Inta badan waxa loo adeegsadaa abaabulka dagaal. Al'alooska reeraha aad ka dhex waddiin joojiya. Dh: abaabul.

m.dh la-mid: ammaagnaan.

de: invent

hm: 1

lx: amaamud

pd: (amaamuday)

ps: v1=

key: amaamud_1

de: invention

hm: 2

lx: amaamud

pd: (-ka)

ps: vn2-m

key: amaamud_2

-ka: (magac, lab, keli) eeg ayidaad. ayidsan: (tilmaame) taageersan.

-ka: (magac, lab, keli) fal ku akhriyid; sixir ku samayn. Baabitaanku waa xaaraan. Dh: sixritaan.

-ka: (magac, lab, keli) kor u qaaditaan labada gacmood wax lagu qaado oo madaxa kor loo dhaafiyo.

-ka: (magac, lab, keli) faaafitaanka war ama wax kale. Dh: fiditaan.

-ka: (magac, lab, keli) cid kale, la garramid.

-ka: (magac, lab, keli) cid kale, u yeedhid ama codsi u jeedin.